VII SA/Wa 2114/17

WyrokWSA w Warszawie2018-05-30

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Marta Kołtun-Kulik, Jadwiga Smołucha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie administracyjne, gdy wnioskodawca wycofa swój wniosek, a tym samym postępowanie stanie się bezprzedmiotowe?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek umorzyć postępowanie administracyjne, gdy wnioskodawca wycofa swój wniosek, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Wycofanie wniosku przez inwestora nie wymaga zgody stron postępowania, a organ pozbawiony wniosku nie może merytorycznie orzekać o żądaniu, które nie istnieje. Dalsze prowadzenie postępowania w takiej sytuacji byłoby działaniem z urzędu, co jest zakazane w postępowaniach wnioskowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.G. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany pozwolenia na budowę. Starosta umorzył postępowanie, ponieważ inwestor wycofał wniosek o zmianę pozwolenia na budowę. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i prawa budowlanego, w tym brak możliwości prowadzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę bez wniosku strony, a także naruszenie jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.) Sędziowie: WSA Marta Kołtun-Kulik WSA Jadwiga Smołucha Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2018 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2017 r. nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 104 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), po rozpatrzeniu odwołania z 17 czerwca 2017 r. P. G. od decyzji Starosty [...] z [...] maja 2017 r. nr [...], znak: [...], - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji stwierdził, że Starosta [...] decyzją z [...] maja 2017 r. nr [...], znak: [...], umorzył jako bezprzedmiotowe postępowania administracyjne w sprawie zmiany decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2016 r. nr [...], znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. P. pozwolenia na budowę inwestycji: trzy budynki mieszkalne wielorodzinne (budynek A i B ze wspólnym garażem podziemnym, budynek C bez garażu podziemnego) projektowanej na terenie składającym się z działek oznaczonych w ewidencji gruntów nr ewid.: [...] i [...] obręb [...] położonych w S. przy ul. K.. Do Starosty [...][...] maja 2017 r. wpłynęło bowiem pismo J. P. - pełnomocnik inwestora M. H. – L., którym wycofano wniosek z 19 grudnia 2016 r. o zmianę pozwolenia na budowę, tj. zmianę ww. decyzji z [...] kwietnia 2016 r. nr [...], znak: [...], jednocześnie odbierając dokumentację projektową. Wojewoda [...] wskazał, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w całości lub w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości lub w części. Sytuacja taka oznacza bezprzedmiotowość postępowania. Wycofanie przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę nie jest uzależnione od zgody, czy braku sprzeciwu stron nie będących wnioskodawcami. Prawo budowlane nie przewiduje możliwości prowadzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę bez wniosku strony zainteresowanej budową czy zmianą pozwolenia na budowę. Przepis art. 105 k.p.a. ustanawia dwie ogólne zasady umarzania postępowania administracyjnego: pierwszą przewidzianą w § 1, dotyczącą działania organu ex officio, ze skutkiem obligatoryjnego umorzenia postępowania administracyjnego, wobec jego bezprzedmiotowości i drugą, unormowaną w § 2 - dopuszczającą stosowanie zasady względnej dyspozycyjności, z pozostawieniem po stronie organu administracyjnego uznania co do umorzenia postępowania. W dyspozycji przepisu art. 105 § 2 k.p.a. nie mieści się natomiast sytuacja, w której wnioskodawca składa wyraźne oświadczenie o wycofaniu wniosku. Na skutek wycofania wniosku przestaje istnieć element warunkujący nawiązanie stosunku materialnego, a organ prowadzący postępowanie pozbawiony wniosku strony nie może orzekać w sposób merytoryczny o żądaniu nieistniejącym. W przeciwnym razie zaistniałby przypadek, gdzie dalsze prowadzenie postępowania byłoby działaniem z urzędu, które w postępowaniach określanych jako wnioskowe, jest wyraźnie zakazane w art. 61 § 2 k.p.a. Zatem, cofnięcie wniosku powoduje powstanie obiektywnej okoliczności bezprzedmiotowości postępowania. Za takim rozumieniem art. 105 § 1 k.p.a. opowiada się Z. Janowicz, który jako jeden z przykładów bezprzedmiotowości obiektywnej podaje przykład cofnięcia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, czy koncesji (zob. Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1999 r., s. 285 i 286). Taki też pogląd przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 394/11; oraz w wyroku z 9 stycznia 1985 r. sygn. akt III SA 1105/84, RNGA 1986, nr 2 s. 37; GAP 1987, nr 5, s. 43). Wojewoda [...] w odpowiedzi na zarzuty skarżącego zawarte w odwołaniu, dotyczące nieprawidłowości w sprawie pierwotnego pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji wyjaśnił, że prowadzone było postępowanie nadzwyczajne w trybie wznowieniowym z wniosku P. G.. Wojewoda [...] ostateczną decyzją z [...] maja 2017 r. nr [...], znak: [...], uchylił decyzję Starosty [...] z [...] marca 2017 r., znak: [...], (po wznowieniu postępowania) odmawiającą uchylenia decyzji Starosty [...] Nr [...] z [...] kwietnia 2016r. oraz poprzedzające ją postanowienie Starosty [...] z [...] lutego 2017 r. i umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. Odnośnie zaś zarzutu dotyczącego kwestii samowoli budowlanej Wojewoda [...] wskazał, że prowadzone było postępowanie przez nadzór budowlany. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (po przeprowadzeniu czynności kontrolnych [...] stycznia 2017 r.) decyzją z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budowie trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych na terenie działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...] i [...] obręb [...] położonych w miejscowości S.. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że w trakcie przeprowadzonej kontroli nie stwierdzono, aby roboty budowlane związane z realizacją przedmiotowej inwestycji prowadzone były z istotnymi odstępstwami od warunków i ustaleń wynikających z ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie wniosła M. G.. Zarzuciła, że zgodnie z art. 139 k.p.a. organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się decyzja cyt. "nr [...] jest sprzeczna z interesem społecznym", w trakcie postępowania w sprawie poprzedzającego wydanie cyt. "decyzji nr [...] z [...].04.2016r" naruszono przepisy art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 73 § 1 k.p.a., cyt. "złamano art 73&1 k.p.a. Utrudnienia w dostępie do dokumentów i udzielaniu błędnych informacji między innymi w październiku 2016,grudniu 2016 r styczniu 2017". Zdaniem skarżącej cyt. "Dalsze postępowanie powinno być dalej prowadzone chociażby na fakt iż zgodnie z Art. 145. § 1. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie". Ponadto, skarżąca podniosła, że cyt. "Odstępstwo od prawa budowlanego dotyczące lasu znajdującego się na sąsiedniej działce zostało przeniesione na działkę o nr [...]. Postępowanie poprzedzające wydanie decyzji [...] spowodowało Złamanie Art 140 KC mówiące o tym że działkę można zabudować w dowolny sposób ,ale tak żeby nie naruszać prawa własności sąsiada. Złamano przepisy prawa budowlanego art 13.60 w tech Rozporządzenie ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki I ich usytuowanie" koniec cytatu. Skarżąca przywołała także art. 36 a ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Stwierdziła, że w trakcie postępowania cyt. "złamano Art 2 I Art 64 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej" poprzez postępowanie organu sprzecznie z zasadą demokratycznego państwa prawnego, cyt. "nie uwzględnienie tym samym mojego prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, czego skutkiem jest brak bezpieczeństwa prawnego i uniemożliwienie jej racjonalnego planowania teraźniejszych i przyszłych działa" koniec cytatu. Tak sformułowane zarzuty skargi znalazły rozwinięcie w jej uzasadnieniu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wcześniej prezentowane i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie mogła zostać uwzględniona. Zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają przepisom prawa. Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Ocenia je jako prawidłowe, wyczerpujące. Przyjmuje za własne. Skarżąca formułując zarzuty opisane powyżej zdaje się nie dostrzegać, że organ wydał rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania, po tym jak wszczęte na wniosek inwestora nie mogło być prowadzone wobec cofnięcia przez niego owego wniosku. Sądowa kontrola zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania nie może obejmować innych decyzji, które zapadały na tle prowadzonej przez owego wnioskodawcę inwestycji. Każda z nich podlegała odrębnemu określonemu reżimowi odwoławczemu i skargowemu. Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł, jak w sentencji, w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 t.j.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło