VII SA/Wa 2123/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2007 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego H. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2004r , znak: [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w [...] pozwolenia na rozbudową, nadbudową i budowę budynku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na działkach o nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...],[...] obr. [...] z przyłączami: elektrycznym, wody, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, sieci ciepłowniczej i drenażem na działkach nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] obr [...] przy ul. [...] w [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] [...] 2005r., znak: [...], odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] [...] 2005r., znak: [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I-ej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] wyrokiem z dnia [...] [...] 2006r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1480/05, uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] [...] 2005r., znak: [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] [...] 2005r., znak: [...]. W uzasadnieniu w/w wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] wskazał, że wprawdzie skarżący H. S. jako członek spółdzielni w obrocie publicznoprawnym reprezentowany jest przez zarząd tej spółdzielni, to wyjątkowo możliwe jest dopuszczenie go do udziału w postępowaniu jako strony w przypadku gdy podnosi on, iż w związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego naruszony został jego zindywidualizowany i skonkretyzowany interes. Rozpoznając sprawę, ponownie po w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] [...] 2006r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r., znak: [...], wyżej opisanej. W uzasadnieniu decyzji organ I-ej instancji stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie nie dopatrzył się, aby wydana decyzja przez Prezydenta Miasta [...] dotknięta była jedną z wad określonych w art. 156 § 1 Kpa, dających podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] [...] 2006r., znak [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] [...] 2006r., znak: [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że Prezydent Miasta [...] wydał przedmiotową decyzję - z dnia [...] [...] 2004r, po złożeniu wniosku i przedłożeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] ważnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] [...] 2003r. znak: [...] , wydanej przez Prezydenta Miasta [...], dokumentacji technicznej projektowanych obiektów wraz z niezbędnymi dokumentami i uzgodnieniami, oraz dokumentu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany został pozytywnie zaopiniowany przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i opracowany przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, a jego kontrola zgodnie z obowiązkiem określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, nie wykazała braków ani uchybień. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że skoro inwestor spełnił obowiązki wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, zatem właściwy organ tj. Prezydent Miasta [...] - w świetle art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity ustawy Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.) - nie mógł odmówić wydania takiej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że w związku z prowadzonym postępowaniem z wniosku H. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r.,znak: [...], na zlecenie organu wojewódzkiego została wykonana "ekspertyza naświetlenia światłem dziennym i nasłonecznienia budynków mieszkalnych wielorodzinnych zlokalizowanych odpowiednio przy ul. [...] i ul. [...] w [...]". Z w/w ekspertyzy wynika zaś, że przedmiotowa rozbudowa siedziby Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] nie narusza warunków naświetlenia światłem dziennym i nasłonecznienia dla budynku usytuowanego przy ul. [...] w [...], oraz nie wpływa negatywnie na warunki naświetlenia światłem dziennym budynku usytuowanego przy ul. [...] w [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w świetle powyższych ustaleń, decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r., znak: [...], nie narusza § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] [...] 2002r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r., Nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego projektowany budynek spełnia także wymagania określone w § 12 ust. 3 pkt 1a w/w rozporządzenia. Z załączonego projektu zagospodarowania działki wynika, iż wprawdzie budynek został zlokalizowany w odległości 2,12 m od granicy z działką [...] ze ścianą bez żadnych otworów okiennych i drzwiowych (zamiast 3m), lecz na takie usytuowanie wyraził zgodę Prezydent Miasta [...] postanowieniem z dnia [...] [...] 2004r., znak: [...], po uprzednim upoważnieniu wydanym przez Ministra Infrastruktury. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na w/w decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł H. S.. Skarżący dochodził uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Podniósł, że decyzja pozwolenia na budowę zapadła z obrazą przepisów art. 5 ust.1 ustawy Prawo budowlane oraz §13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] [...] 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazał, że budynek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] zacienia usytuowane po stronie zachodniej dwa pokoje jego mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje . Zgodnie z dyspozycją art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz.1269 ) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zdaniem Sądu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji , można postawić zarzutu naruszenia prawa, który skutkuje jej uchylenie. Doszło bowiem do naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt.1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r ( DZ. U. nr153, poz.1270 ). W ocenie Sądu, niniejsze postępowanie dotknięte zostało obrazą przepisów art.7 , 77 i 107 kpa. wobec braku dokładnego wyjaśnienia sprawy i wobec braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, oraz właściwego uzasadnienia decyzji. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 tej ustawy organ ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wskazać należy, że tylko realizując powyższe zasady organ prowadząc postępowanie administracyjne może trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony. W zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że kontrolowana w postępowaniu nie ważnościowym decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r.,znak: [...] nie zawiera którejkolwiek z wad opisanych w art.156 kpa. Zdaniem Sądu twierdzenie to nie zostało poparte przekonywującą analizą materiału dowodowego i prawidłowym uzasadnieniem . Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na to, że budynek, objęty kontrolowaną decyzją pozwolenia na budowę, został zlokalizowany w odległości 2,12m od granicy z działką [...] ze ścianą bez żadnych otworów okiennych i drzwiowych (zamiast 3m), lecz na takie usytuowanie wyraził zgodę Prezydent Miasta [...] postanowieniem z dnia [...] [...] 2004r., znak: [...], po uprzednim upoważnieniu wydanym przez Ministra Infrastruktury na dokonanie odstępstwa od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ nie wziął pod uwagę tego, że postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r., znak: [...], odnosi się do działki opisanej numerem ewidencyjnym [...], nie zaś [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, ponownie rozpoznając sprawę, rozważy zatem, czy w świetle powyższej treści postanowienia Prezydent Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r. dopuszczalne było zatwierdzenie projektu budowlanego , który przewidywał zbliżenie budynku w odległości 2,12m od granicy z działką [...] ( a nie z działka [...]). Wskazać należy że gdyby nawet Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że opis numeru działki w w/w postanowieniu jest oczywista pomyłką, to rzeczą organu będzie zbadanie, w kontekście rażącego naruszenia prawa, czy zatwierdzony kontrolowaną decyzją pozwolenia na budowę projekt zachowuje poszanowanie dla uzasadnionych interesów osób trzecich . Należy zauważyć, że opisane wyżej postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...] 2004r., zawiera klauzulę z której wynika, że wyrażenie objętej nim zgody nastąpiło pod warunkiem - cyt. " zachowania uzasadnionych interesów osób trzecich". Także decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 29 [...] 2003r.w pkt. 4 nakazuje zapewnienie poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich przez ochronę przed pozbawieniem dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Nieodzowne jest zatem także rozpoznanie, w powyższym kontekście, zgodności kontrolowanej decyzji pozwolenia na budowę z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zdaniem Sądu ponownej analizy i oceny wymaga kwestia warunków naświetlenia światłem dziennym pokoi w mieszkaniu skarżącego, z uwzględnieniem regulacji zawartej w § 13, §57, §60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] [...] 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r., Nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Organ szczegółowo musi odnieść się do tego, czy objęta przedmiotową decyzją inwestycja niedopuszczalnie wpływa na zapewnienie naturalnego oświetlenia pokoi w mieszkaniu skarżącego, a w szczególności czy skutkuje to ocenę kontrolowanej decyzji pozwolenia na budowę jako tej, która dotknięta jest rażącym naruszeniem prawa. Organ w tym kontekście musi odnieść się do poglądu zawartego we wnioskach ekspertyzy w zakresie stanu naświetlenia (...) , która ograniczenie dostępu promieni słonecznych wiąże z ociepleniem budynku, podczas gdy skarżący wskazuje, że budynek gdzie ulokowane jest jego mieszkanie został ocieplony na przełomie lat 1996/1997. Rozpoznając sprawę ponownie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego będzie miał na uwadze, że prowadzi postępowanie w trybie nieważnościowym, a celem tego postępowania nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie kontroli ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia , tj. tego czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych i opisanych w zamkniętym katalogu w art.156§ 1 pkt 1-7 kpa. Organ prowadzący postępowanie nieważnościowe nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum , jego zadaniem jest rozpoznanie sprawy w granicach określonych dyspozycją art. 156 § 1 kpa to znaczy , że nie może rozpoznawać sprawy "co do istoty" jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] [...] 1985r I SA 89/85 , ONSA 1985, Nr 1 , poz. 30). Wśród przesłanek enumeratywnie wymienionych, w art. 156 § 1 pkt 2 kpa jest rażące naruszenie prawa, które określa się jako oczywiste naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stwierdzenie nieważności decyzji możliwe jest wtedy, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Nie chodzi o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie jest każde naruszenie prawa, ale tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Treść wadliwej decyzji i czynności ją poprzedzające stanowią wtedy zaprzeczenie stanu prawnego. Ponadto dla oceny, czy doszło do naruszenia prawa o charakterze rażącym nie bez znaczenia jest zbadanie skutków społeczno-ekonomicznych, jakie naruszenie prawa pociąga. Rozpoznając sprawę ponownie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego będzie miał na uwadze powyższe rozważania i wskazania Sądu. Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145 §1pkt.1 lit. C, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U.153 poz. 1270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.