VII SA/Wa 2128/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi Y. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Y. Sp. z o.o. w W. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., Nr [...] Prezydent W. na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia [...] (Dz. U. Nr [...], poz. [...] ze zm.) wniósł sprzeciw do zgłoszenia z dnia [...] grudnia 2007 r. firmy Y. Sp. z o.o. z siedzibą w W. dotyczącego zamiaru budowy przyłącza kanalizacji deszczowej na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. W. [...] w W. W uzasadnieniu organ podał, że przedłożony projekt dotyczy budowy przykanalika kanalizacji deszczowej odprowadzającego wody opadowe z terenu posesji poprzez istniejący zbiornik retencyjny do Kanału [...]. W związku z brakiem pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie wód opadowych do Kanału [...], prawidłowo wypełnionego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz kopii KRS firmy, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. nałożono na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia w terminie 7 dni. Jednakże inwestor w zakreślonym terminie nie uzupełnił zgłoszenia. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., znak [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Y. Sp. z o.o. z siedzibą w W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia zobowiązującego do uzupełnianie zgłoszenia inwestor złożył kserokopię KRS oraz pismo w którym wskazał, iż wezwanie do uzupełnienia braków zostało doręczone spółce w dniu 16 stycznia 2008 r., tj. po upływie 30-dniowego terminu, natomiast pozwolenie wodnoprawne przedłożył w dniu 10 kwietnia 2008 r. jako załącznik do odwołania. Zdaniem Wojewody art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego wyznaczający organowi 30-dniowy termin na wniesienie sprzeciwu, nie precyzuje, iż termin ten obejmuje doręczenie decyzji stronie. Na poparcie swojego stanowiska organ powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 79/06, w którym zostało stwierdzone, iż termin 30-dniowy jest zachowany o ile sprzeciw zostanie przed jego upływem nadany w polskiej placówce pocztowej. W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że inwestor powinien ponownie zgłosić zamiar rozpoczęcia inwestycji, załączając wszystkie niezbędne dokumenty wymagane przepisem art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Y. Sp. z o.o. z siedzibą w W. dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasadzenia kosztów postępowania. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie: - zasady prawdy obiektywnej – art. 7 i 77 k.p.a. poprzez pominięcie prze organ odwoławczy, że sprzeciw został spółce doręczony po upływie terminu 30-dniowego oraz błędne ustalenie początku i końca terminu 30-dniowego na wniesienie sprzeciwu, - art. 2 Konstytucji RP oraz art. 8 k.p.a. poprzez pozbawienie strony, skarżoną decyzją, nabytych uprawnień do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych, - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy przez Wojewodę [...] decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy należało umorzyć postępowanie administracyjne organu I instancji, -art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez uznanie skuteczności doręczenia wezwania do usunięcia braków formalnych zgłoszenia, podczas gdy wezwanie to zostało doręczone po upływie terminu na wniesienie sprzeciwu oraz zaakceptowanie w decyzji Wojewody [...] sprzeciwu mimo że spółka przekazała w wyznaczonym terminie odpis KRS, natomiast żądanie co do pozostałych dokumentów było lub stało się bezprzedmiotowe i nieuzasadnione, - art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego poprzez uznanie skuteczności wniesionego sprzeciwu po bezskutecznym upływie terminu 30-dniowego oraz po nabyciu przez spółkę uprawnienia do prowadzenia robót budowlanych objętych zgłoszeniem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Artykuł ten stanowi, że organ ma 30 dni na wniesienie sprzeciwu, w drodze decyzji, od dnia doręczenia zgłoszenia organowi, czyli w razie niewniesienia sprzeciwu w tym terminie, 31 dnia inwestor może realizować swój zamiar. Termin ten jest terminem prawa materialnego, a zatem jest terminem zawitym i nie może być przywracany, ani przedłużany. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że zgłoszenie zamiaru budowy przyłącza kanalizacyjnego zostało zgłoszone do Prezydenta W. w dniu [...] grudnia 2007 r. Zatem termin na wniesienie do zgłoszenia sprzeciwu upłynął organowi w dniu 13 stycznia 2008 r. Orzecznictwo zarówno tutejszego Sądu jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego było niestety rozbieżne przez kilka lat co do terminu 30-dniowego i funkcjonowały 2 odmienne poglądy. Zgodnie z pierwszym z nich termin 30-dniowy jest terminem na wydanie decyzji i o jego zachowaniu świadczy nadanie sprzeciwu na poczcie w ciągu 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia zamiaru montażu reklamy. W tym przypadku nie ma znaczenia czy doręczenie sprzeciwu zainteresowanemu nastąpi również w terminie 30 dni, czy po upływie tego terminu. Zwolennicy drugiego poglądu podkreślają, że do zachowania 30-dniowego terminu nie wystarczy samo wysłanie sprzeciwu, konieczne jest również jego doręczenie. Wskazane przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego stojące na stanowisku, że liczy się data nadania sprzeciwu na poczcie jest już nieaktualne. W świetle najnowszej uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2008 r., sygnatura II GPS 4/08, która ma moc wiążącą dla tutejszego Sądu, termin 30-dniowy jest terminem do doręczenia sprzeciwu. Uchwała ta co prawda dotyczyła sprzeciwu wydawanego przez Ministra Sprawiedliwości na podstawie art. 69 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.), a nie sprzeciwu wnoszonego przez organy budowlane w stosunku do zamiaru budowy przyłącza kanalizacyjnego. Jednakże charakter zgłaszanego sprzeciwu odnosi podobny skutek, a termin na jego wniesienie jest identyczny, bo 30-dniowy i ma taki sam charakter. Zgodnie z tezą tej uchwały "termin 30 dni do wyrażenia przez Ministra Sprawiedliwości sprzeciwu, na podstawie art. 69 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.), jest terminem do doręczenia sprzeciwu okręgowej radzie adwokackiej lub zainteresowanemu". W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że "brak dowodu doręczenia sprzeciwu najpóźniej ostatniego dnia 30-dniowego terminu, określonego w art. 69 ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze, powoduje, że decyzja została jedynie sporządzona, ale nie została doręczona, wobec tego sprzeciw Ministra Sprawiedliwości dotyczący wpisu skarżącego na listę aplikantów adwokackich nie został skutecznie zgłoszony. Termin do zgłoszenia sprzeciwu obejmuje bowiem (...) także doręczenie decyzji". Sąd powołał się na uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2007 r., sygn. akt II GPS 3/07, w której "w sposób wyraźny podkreślono, że unormowania tyczące sprzeciwu (...) muszą być interpretowane zgodnie z zamysłem tych uregulowań zmierzających do maksymalnego skrócenia okresu niepewności, a nie do przedłużania postępowania". Sąd stwierdził, że "decyzja procesowa, jako akt zewnętrzny, musi być zakomunikowana stronie. Dopóki nie zostanie zakomunikowana stronie, dopóty jest aktem niewywierającym żadnych skutków. (...) Doręczenie lub ogłoszenie decyzji stanowi jej wprowadzenie do obrotu prawnego. Fakt, że organ administracji do chwili doręczenia stronie lub ogłoszenia decyzji nie jest związany oznacza, że do tego momentu sporządzona już decyzja może zostać przez ten organ zmieniona, a zatem pozbawiona jest jeszcze przymiotu stabilnego rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Bez tego przymiotu nie może wiązać ani organu, ani też strony. Decyzja sporządzona (a więc spełniająca wymagania formalne) ale niedoręczona nie załatwia sprawy, ponieważ nie wiąże organu ani strony". Odnośnie upływu terminu Sąd wskazał, że "po jego upływie Minister Sprawiedliwości traci uprawnienie do zakwestionowania wpisu, natomiast strona może korzystać z przysługujących jej uprawnień". W przedmiotowej uchwale skład orzekający powołał się na rozwiązania przyjęte w k.p.a., z których wynika, że "wyłączną formą zakomunikowania oświadczenia woli jednostce jest doręczenie lub ogłoszenie decyzji". Z tego względu "przyjmując jako podstawową cechę decyzji administracyjnej uzewnętrznienie woli organu administracji publicznej przez zakomunikowanie woli jednostce w trybie prawnym, nie można przyjąć, że nadanie decyzji przed upływem terminu w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego jest uzewnętrznieniem woli. Uzewnętrznienie woli organu administracji publicznej musi nastąpić tylko przez zakomunikowanie woli jednostce w trybie prawnym, a tym trybem jest wyłącznie doręczenie decyzji". W związku z powyższym postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. wydane w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego nakładające na skarżącą obowiązek uzupełniania zgłoszenia, które zostało doręczone skarżącej Spółce w dniu 16 stycznia 2008 r. należy uznać za doręczone po terminie 30-dniowym przewidzianym na doręczenie sprzeciwu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.