VII SA/Wa 2144/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-23

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zasadne, jeśli wcześniej organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a decyzja, od której strona chciała się odwołać, zawierała błędne pouczenie?
Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest niezasadne, jeśli organ wcześniej niezasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Błędne pouczenie zawarte w decyzji organu pierwszej instancji, co do środka odwoławczego, nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała, a tym samym stanowi podstawę do przywrócenia terminu, co w konsekwencji czyni bezzasadnym stwierdzenie uchybienia terminu.
Stan faktyczny
Strona B. S. złożyła odwołanie od decyzji Wojewody, która odmawiała wznowienia postępowania. Wojewoda błędnie pouczył stronę o możliwości wniesienia skargi do WSA zamiast odwołania. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, mimo wcześniejszej odmowy przywrócenia terminu. Strona skarżyła postanowienie o uchybieniu terminu, wskazując na błędne pouczenie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2012 r. sprawy ze skargi B. S. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r., znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz B. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2011 r., znak: [...], działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zw. dalej k.p.a., w związku z odwołaniem B. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] odmawiającej na wniosek B. S. wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...] uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...], wnoszącą sprzeciw i nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w sprawie robót objętych zgłoszeniem A. K., polegających na utwardzeniu części działki o nr ew. [...], obręb [...], przy ul. W. w R. i orzekającą o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Kolejno zatem organ wskazał, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...], zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, została doręczona B. S. w dniu [...] marca 2011 r., termin do złożenia odwołania upływał zatem z dniem [...] marca 2011 r., natomiast B. S. odwołanie złożyła w dniu [...] czerwca 2011 r., co wynika z daty stempla pocztowego. Organ poinformował też, że po rozpatrzeniu wniosku B. S. o przywrócenie terminu, postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. znak [...], odmówił B. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...]. Następnie organ wskazał, że w świetle orzecznictwa sądowo-administracyjnego wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. jest zbędne w sytuacji gdy wcześniej organ orzekł postanowieniem o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Jednakże biorąc pod uwagę, że ustawą z dnia 3 grudnia 2011 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2011 r., Nr 6, poz. 18) zmieniony został art. 126 k.p.a. i od dnia 1 kwietnia 2011 r. do postanowień określonych w art. 134 k.p.a. stosuje się przepisy art. 145-152 oraz art. 156-159 k.p.a. - z uwagi na tę zmianę wydanie odrębnego postanowienia, w trybie art. 134 k.p.a., organ uznał za zasadne. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wymienione postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r., znak: [...] złożyła B. ., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi wskazała, że bezspornym w sprawie jest, że została błędnie przez Wojewodę [...] pouczona o sposobie i terminie wniesienia odwołania, zatem termin do wniesienia odwołania w takiej sytuacji nie powinien biec. Nadto uznała, że logicznym byłoby gdyby organ w pierwszej kolejności stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, w drugiej zaś kolejności odmówił przywrócenia terminu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Rozpatrując zaskarżone postanowienie pod kątem zgodności z prawem Sąd stwierdza, że nie odpowiada ono prawu, w znacznej części z przyczyn wskazanych w skardze. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu przez B. So. do wniesienia dowołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...]. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] zawierała błędne pouczenie co do środka odwoławczego. Była to bowiem decyzja wydana w postępowaniu przed organem I instancji, czyli w pouczeniu zawarta winna być informacja o trybie i terminie wniesienia odwołania, organ zaś pouczył strony, że na decyzję stronie służy prawo złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania. Wskazać zatem należy, że stosownie do art. 112 k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. "W polskim prawie administracyjnym co prawda żaden przepis nie daje obywatelowi ogólnego prawa domagania się od organu, aby przekazywał mu informację z urzędu, niemniej jednak, jeżeli już organ taką informację przekaże, to nie może ona wprowadzać strony w błąd, ani szkodzić jej" (v. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 930/05, LEX nr 266951). Następnie wskazać trzeba, że skarżąca B. S. wraz z odwołaniem od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] złożyła również wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Tytułem wyjaśnienia odnośnie uwagi zawartej w skardze wskazać trzeba, że wniosek o przywrócenie terminu, zgodnie z logiczną zasadą procedowania określoną również przepisami k.p.a. został załatwiony przez organ jako pierwszy, gdyby bowiem organ orzekł o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania, bezcelowym byłoby orzekanie w przedmiocie jego uchybienia. W związku z tym w pierwszej kolejności postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. znak: [...] organ odmówił B. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Rzeczone postanowienie z dnia [...] października 2011 r. było przedmiotem kontroli tutejszego sądu w sprawie o sygn. akt VII SAWa 16/12, w której prawomocnym wyrokiem z dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, jako przyczynę wskazując błędne pouczenie zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...], od której strona wnosiła środek odwoławczy, oraz to że błędne pouczenie lub jego brak nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała bądź nie. Błędne pouczenie lub brak pouczenia o możliwości i terminie wniesienia odwołania nie wpływa bowiem na bieg terminu do wniesienia tego środka odwoławczego lecz może stanowić podstawę do przywrócenia terminu. Błędne pouczenie zawarte w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] kwalifikowało do uchylenia postanowienie z dnia [...] października 2011 r. o odmowie przywrócenia terminu. Logiczną konsekwencją uchylenia postanowienia z dnia [...] października 2011 r. jest zatem uchylenie również postanowienia z dnia [...] października 2011 r. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, będącego przedmiotem kontroli sądu w niniejszym postępowaniu. Jak już bowiem wskazano, zgodnie z przytoczonym art. 112 k.p.a. zawarte w decyzji błędne pouczenie co do środka odwoławczego nie może szkodzić stronie. Błędne pouczenie nie wpływa bowiem na rzeczywiście przysługujący stronie środek zaskarżenia oraz na bieg terminu do jego wniesienia, gdyż zarówno środek zaskarżenia, jak i termin jego wniesienia wypływa z ustawy. Ponadto, termin do wniesienia środka zaskarżenia jest terminem ustawowym i rozpoczyna się od daty ściśle określonej w przepisach (art. 141 § 2 k.p.a.) - czyli od dnia otrzymania danego aktu administracyjnego (w tej sprawie od daty otrzymania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...]). Skoro więc przyczyną uchybienia terminu przez składającego odwołanie było błędne pouczenie, to termin do złożenia tego wniosku powinien biec od chwili prawidłowego pouczenia tej strony o obowiązku nie tylko złożenia odwołania, lecz także prośby z art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., do czego organ był zobowiązany na podstawie art. 9 k.p.a. Takie stanowisko prezentują zarówno Naczelny Sąd Administracyjny jak i Wojewódzkie Sądy Administracyjne w swoich wyrokach: por. m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 lipca 2011. r" sygn. akt II SA/Kr 1429/10, LEX nr 993234; wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I OSK 271/05, cbois.nsa.gov.pl. Kontrola sądu w niniejszej sprawie dotycząca postanowienia wydanego w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia dowołania sprowadza się zatem w zasadzie do stwierdzenia, że skoro wszystkie przesłanki warunkujące przywrócenie terminu zostały spełnione, o czym przesądził sąd w prawomocnym wyroku z dnia 6 czerwca 2012 r., czyli organ niezasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie konsekwentnie stwierdził, że niezasadne było zatem również stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia dowołania. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., sąd orzekł jak w pkt I wyroku. Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt II wyroku. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy, czyli jak w pkt III wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło