VII SA/Wa 2178/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-17
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Rzecznika Praw Pacjenta stwierdzające niestwierdzenie naruszenia praw pacjenta, wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy, stanowi akt lub czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 lub pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Pismo Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 29 sierpnia 2014 r., stwierdzające niestwierdzenie naruszenia praw pacjenta, nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem lub czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Pismo to stanowi jedynie stanowisko organu informujące o braku podstaw do stwierdzenia naruszenia praw pacjenta i nie kształtuje materialnoprawnego stosunku administracyjnego, nie przyznając ani nie pozbawiając strony uprawnień lub obowiązków. W związku z tym skarga na takie pismo jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Stan faktyczny
Pacjent B. S. złożył skargę na pismo Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 29 sierpnia 2014 r., które utrzymało w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie o niestwierdzeniu naruszenia praw pacjenta przez Wojewódzki Szpital. Pacjent zarzucał m.in. brak informacji o stanie zdrowia, nieetyczne zachowanie personelu medycznego oraz naruszenie jego godności i intymności. Rzecznik Praw Pacjenta po ponownym rozpatrzeniu sprawy uznał, że zgromadzony materiał dowodowy nie dał podstaw do stwierdzenia naruszenia praw pacjenta, a także wskazał, że nie jest właściwy do rozpatrywania skarg na pracę sądów.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono B. S. kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2015 r. sprawy ze skargi B. S. na pismo Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie niestwierdzenia naruszenia praw pacjenta postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi.
Rzecznik Praw Pacjenta pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. ([...]), na podstawie art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2012 r., poz. 159 ze zm.), dalej ustawa, art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej kpa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy własne rozstrzygnięcie z dnia [...] maja 2014 r. ([...]) o niestwierdzeniu naruszenia praw pacjenta do informacji oraz poszanowania intymności i godności, o których mowa w art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 20 ust. 1 ustawy przez Wojewódzki Szpital [...] w [...] (dalej szpital).
Organ wskazał, że w pismach z dnia [...] stycznia 2014 r. B. S., hospitalizowany w dniach [...] grudnia 2013 r. wskazał na brak informowania o stanie zdrowia oraz zastosowanym leczeniu; o przysługujących prawach i nieetycznym zachowaniu lekarza z Izby Przyjęć. Uwzględniając treść art. 9 ust. 1 i 2, 11 ust. 1, 20 ust. 1 ustawy organ zwrócił się w dniu [...] stycznia 2014 r. do szpitala o zajęcia stanowiska w sprawie.
W dniu [...] lutego 2014 r. do organu wpłynęło kolejne pismo wnioskodawcy dotyczące niewydania dokumentacji medycznej. W dniu [...] lutego 2014 r. wpłynęły wyjaśnienia szpitala oraz lekarza koordynatora Izby Przyjęć oraz opinią sądowopsychiatryczną.
Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. organ zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z prośbą o przesłanie kopii postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r. (sygn. akt [...]), które dotyczyło przyjęcia B. S. bez jego zgody do szpitala wraz z uzasadnieniem.
Pismem z 26 lutego 2014 r. organ zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z prośbą o informację dotyczącą sposobu rozpatrzenia apelacji B. S. na postanowienie Sądu Rejonowego w [...] [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z [...] grudnia 2013 r. (sygn. akt sprawy [...]). W dniu [...] marca 2014 r. do organu wpłynęła odpowiedź z Sądu Rejonowego w [...]
wraz z załącznikami (tj. postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r.). W dniu [...] kwietnia 2014 r. wpłynęła odpowiedź z Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] marca 2014 r.
Organ wyjaśnił, że zastrzeżenie wnioskodawcy dotyczyło braku informacji o stanie zdrowia, zastosowanym leczeniu oraz braku informacji o przysługujących mu prawach. W kontekście tej kwestii przytoczono, że w wyjaśnieniach z dnia [...] lutego 2014 r. lekarz koordynator Izby Przyjęć podniósł: "Pacjent z przyczyn oczywistych został poinformowany o przyjęciu do szpitala bez zgody i o przyczynach takiej formy hospitalizacji związanej z koniecznością obserwacji. (...) Pacjent poinformowany został o postępowaniu związanym z przyjęciem bez swojej zgody, w szczególności zaś o procedurze sądowej i przysługujących mu prawach". W tym kontekście organ wyjaśnił, że Rozdział 3 ustawy stanowi o prawie pacjenta do informacji. Podmiotem wskazanym w art. 9 ust. 2 ustawy jest lekarz ponieważ ww. przepis jest związany z dyspozycją zawartą w art. 31 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2011 r. Nr 277, poz. 1634 z późn. zm.). Z tego też względu wyjaśniono, że za zbędną, a nawet niewskazaną uznać należy formę pisemną dla udzielenia informacji, której zresztą żaden przepis prawa nie wprowadza. (...) Przystępna i dostosowana do potrzeb konkretnego pacjenta informacja może zostać udzielona wyłącznie bezpośrednim, otwartym kontakcie pacjent-lekarz prowadzący leczenie.
W kontekście art. 11 ust. 1 ustawy organ wskazał, że obowiązkiem podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych jest udostępnienie w formie pisemnej, poprzez umieszczenie jej w swoim lokalu, w miejscu ogólnodostępnym, informacji o prawach pacjenta określonych w niniejszej ustawie oraz przepisach odrębnych (uwzględniającej ograniczenia tych praw określone w tych przepisach). Organ ustalił, że w szpitalu taka informacja jest udostępniona.
W części dotyczącej prawa pacjenta do poszanowania intymności i godności, w szczególności w czasie udzielania mu świadczeń zdrowotnych (art. 20 ust. 1 ustawy) organ zajął stanowisko, że materiał zgromadzony w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego nie dał podstaw do stwierdzenia naruszenia w powyższym zakresie. Głównym zastrzeżeniem wnioskodawcy było nieetyczne zachowanie lekarza z Izby Przyjęć,m.in. poprzez stosowanie wulgarnego słownictwa i głośnego informowania rejestratorki, że pacjent cierpi na depresję i ma myśli
samobójcze. Organ podniósł, że w wyjaśnieniach z dnia [...] lutego 2014 r. lekarz koordynator Izby Przyjęć szpitala zaprzeczył, aby używał wulgarnego słownictwa, czy też naruszał w jakikolwiek sposób godność pacjenta. Lekarz wyjaśnił, że pacjent został poinformowany, iż grożenie samobójstwem w połączeniu z niezrozumiałym zachowaniem jest podstawą do przyjęcia bez zgody. Organ stwierdził, że z uwagi na rozbieżność stanowisk ustalenie, czy słowa przypisane lekarzowi przez wnioskodawcę rzeczywiście padły jest obecnie niemożliwe do przeprowadzenia. Wskazał, że zgromadzony materiał dowody nie dał podstaw do jednoznacznego potwierdzenia okoliczności podniesionych przez pacjenta i tym samym stwierdzenia naruszenia prawa pacjenta do poszanowania intymności i godności.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy B. S. oraz piśmie z dnia 6 czerwca 2014 r. podtrzymał swoje zarzuty dotyczące braku informacji oraz naruszenia jego intymności i godności, przez nieetyczne zachowanie personelu medycznego szpitala oraz podniósł zastrzeżenia co do postępowania sędziego Sądu Rejonowego w [...] oraz sędziego Sądu Okręgowego w [...].
Z uwagi na podniesione zarzuty organ wystąpił do szpitala w celu uzyskania pełnej dokumentacji medycznej B. S. i powołał się na art. 23 ust. 2, 3 i 5 ustawy z dnia 19 sierpnia 1996 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 201 1 r. Nr 231, poz. 1375, ze zm.). W dniu [...] lipca 2014 r. do organu wpłynęło pismo szpitala, w załączeniu którego przekazano dokumentację medyczną pacjenta.
Rozpoznając sprawę ponownie organ wskazał, że co do zarzutów B. S. związanych z niewłaściwym funkcjonowaniem organów wymiaru sprawiedliwości Rzecznik Prawa Pacjenta nie jest organem właściwym do rozpoznawania skarg związanych z pracą sądów lub poszczególnych sędziów.
Co do pozostałych zarzutów organ wyjaśnił, że wnioskodawca nie przekazał żadnego nowego materiału potwierdzającego jego twierdzenia. Materiału takiego nie udało się również uzyskać w toku prowadzonego postępowania.
Zgłaszając sprawę do organu, a także we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy B. S. podniósł, że nie został poinformowany o prawach pacjenta, w szczególności w zakresie trybu umieszczenia pacjenta bez jego zgody na leczenie (obserwację) psychiatryczne, w jakim został przyjęty do szpitala. Z wyjaśnień szpitala wynika, że wnioskodawca został poinformowany o przyjęciu bez zgody i przyczynach
hospitalizacji, oraz o procedurze związanej z przyjęciem bez zgody, w tym o procedurze sądowej i przysługujących mu prawach. Powyższe znajduje również potwierdzenie w materiale dowodowym uzyskanym na etapie ponownego rozpatrywania sprawy, a mianowicie w dokumentacji medycznej pacjenta. W rubryce: Wywiad lekarski przy przyjęciu do szpitala znajduje się pieczęć o treści: "Poinformowano pacjenta o jego prawach i wręczono broszurę". W ocenie organu, powyższe nie daje podstaw do przypisania szpitalowi działania niegodnego z dyspozycją art. 23 ust. 3 i 5 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego i tym samym potwierdzenia zarzutów B. S.
Organ stwierdził, że w sprawie zaistniały dwie różniące się wersje i nie dysponuje materiałem, na podstawie którego mógłby dać wiarę jednej z nich. Wskazał, że w przedmiotowej sprawie brak jest materiału jednoznacznie potwierdzającego twierdzenia pacjenta, co wyklucza zajęcie stanowiska stwierdzającego naruszenia prawa pacjenta. Organ wyjaśnił, że także w zakresie zarzutów naruszenia praw pacjenta do poszanowania intymności i godności brak jest materiału dowodowego potwierdzającego twierdzenia wnioskodawcy.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł B. S., domagając się jego zmiany poprzez stwierdzenie naruszenia praw pacjenta - prawa do informacji oraz poszanowania godności i intymności, o których mowa w art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 20 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta, przez Wojewódzki Szpital [...] w [...], ewentualnie jego uchylenia i przekazania sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podniósł, że rozstrzygnięcie organu narusza jego interes prawny. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że jego pisma zawierały zwięzłe i czytelne naruszenia praw pacjenta, wskazał, że z trudem przychodzi mu formułowanie zarzutów i w tym zakresie liczył na pomoc organu. Podkreślił, że ustawa o ochronie zdrowia psychicznego gwarantuje mu pomoc państwa i ochronę. Skarżący wskazał, że nie jest stanie przedstawić materialnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ale w jego ocenie nie można wymagać od pacjenta, aby utrwalał na nośnikach rozmów oraz zachowań lekarzy. W jego ocenie, nie powinno się żądać innych dowodów niż wyjaśnienia samego pacjenta.
Skarżący odczytał rozstrzygnięcie organu w ten sposób, że dowód z zeznań skarżącego organ uznał za niewiarygodny, dowodu tego nie można zweryfikować, bo
skarżący np. nie dokonał nagrań z przebiegu rozmów, a dokumenty szpitalne nie podlegają kwestionowaniu pod względem prawnym. Ocenił, że pieczęć o poinformowaniu o prawach pacjenta mogła zostać przystawiona w późniejszym czasie, a dokumenty medyczne są często nieczytelne i niedbale pisane odręcznie. Podkreślił, że informacje podawane przez szpital, w tym przez J. H. - dyrektora szpitala, są nieprawdziwe. Skarżący zarzucił organowi niezastosowanie możliwości wskazanej w art. 52 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Prawa Pacjenta oraz to że nie zweryfikował prawdziwości twierdzeń lekarza Izby Przyjęć T. P. Skarżący zarzucił także, że lekarz nie poinformował go o prawie wynikającym z art. 6 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.
Podkreślił, że organ nie ustalił nazwisk rejestratorki i ratowników medycznych, którzy publicznie w obecności postronnych osób mówiły, że skarżący ma depresję i myśli samobójcze. Wskazał, że ustawa o ochronie zdrowia psychicznego oraz ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku praw pacjenta gwarantują mu prawo do godności, tajemnicy i informacji o prawach, a powyższe prawa zostały naruszone. Wskazał także, że spotkał się ze złym traktowaniem ze strony ordynatora W.D., który wg twierdzeń skarżącego groził, iż zmieni diagnozę i w ocenie skarżącego w ten sposób art. 14 Kodeksu Etyki Lekarskiej. Podkreślił, że świadkami rozmowy byli : pielęgniarka H. K., psycholog, dr K. oraz pacjenci.
Skarżący podkreślił, że w rozmowie telefonicznej z Biurem Rzecznika Praw Pacjenta otrzymał informację, że w szpitalu jest wywieszona informacja o prawach pacjenta i sposobie kontaktu z rzecznikiem, ale w jego ocenie taka informacja nie jest właściwa dla nieporadnych pacjentów.
W piśmie z dnia 6 września 2014 r. uzupełniającym skargę, skarżący podniósł, że w kwestii praw pacjenta istotnym dokumentem jest Europejska Konwencja Biomedyczna z 4 kwietnia 1997 r. i wskazał, że zasadą jest, aby jakakolwiek interwencja medyczna podejmowana była za zgodą pacjenta. Powołał się na postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. sygn. akt [...], w którym jednoznacznie stwierdzono, że nie było podstaw do przyjęcia skarżącego do szpitala bez zgody.
Skarżący wywodził, że formuły i pieczęcie nie potwierdzają prawidłowego i wyczerpującego poinformowania pacjenta. Podkreślił ponownie, że wskutek
używania przez lekarzy wulgarnego słownictwa została naruszona jego godność, jak również samo umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym stanowiło naruszenie jego dóbr osobistych, skutkujące obniżeniem poczucia własnej wartości u pacjenta i zmianą sposobu postrzegania przez innych. Skarżący podkreślił, że z zawodu jest aptekarzem, zatem pobyt w szpitalu psychiatrycznym rodzi dodatkowe dolegliwości związane z wymogami zawodowymi i negatywnymi konsekwencjami dla postrzegania jego osoby. Skarżący zarzucił, że organ nie przeprowadził ustaleń co do wiarygodności lekarza T. P., pomimo, że organowi znane były publikacje w [...] z [...] marca oraz lipca 2014 r., w których opisywano wulgarne zachowania ww. lekarza.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga podlegała odrzuceniu.
Zakres działania sądów administracyjnych został ukształtowany w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej ppsa, szeroko, obejmując praktycznie całokształt działalności administracji publicznej. Podstawowym kryterium, które określa i statuuje kognicję sądów administracyjnych do kontroli rozstrzygnięć administracyjnych jest rodzaj i charakter prawnej formy działania administracji publicznej, wyznaczony przez art. 3 § 2 ppsa. Przepis ten enumeratywnie wymienia akty i czynności z zakresu administracji publicznej, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie ma ocena charakteru prawnego pisma z 29 sierpnia 2014 r. i stwierdzenie, czy ma ono walor decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 107 kpa (art. 3 § 2 pkt 1 ppsa) lub też, czy stanowi inny akt albo czynność z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ppsa).
Powołując się na argumentację Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażoną w postanowieniu z dnia 16 lipca 2014 r. sygn. akt II OSK 1832/14, którą sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, stanowisko organu z dnia [...] sierpnia 2014 r. nie posiada cech charakterystycznych decyzji administracyjnej. Stosownie do
art. 107 § 1 kpa decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Nie wszystkie jednak składniki decyzji, o których mowa w art. 107 § 1 kpa, mają jednakowe znaczenie dla bytu prawnego decyzji. Jako minimum elementów traktuje się cztery składniki: określenie autora, określenie adresata, rozstrzygnięcie oraz podpis osoby reprezentującej organ (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lipca 1981 r., SA 1163/81, OSPiKA 1982, nr 9-10, poz. 169 oraz J. Borkowski, [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, str. 507 i nast.).
Niezbędnym elementem prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej jest więc przede wszystkim jej rozstrzygnięcie, a więc władcze ukształtowanie określonego stosunku administracyjnoprawnego, stanowiące "rdzeń" decyzji w postępowaniu administracyjnym. Jest to jeden z tych elementów składowych decyzji, bez którego decyzja nie może istnieć. Treść rozstrzygnięcia jest zawsze związana z przedmiotem postępowania i stanowi swoistą odpowiedź organu administracyjnego na postawione w podaniu żądanie strony. Zawiera ono uprawnienie lub obowiązek, wyrażany najczęściej w postaci formuły: przyznaję, ustalam, określam, zezwalam, wymierzam, udzielam, itp. Oznacza to, że rozstrzygnięcie administracyjne nakłada na stronę postępowania administracyjnego określony obowiązek lub przyznaje uprawnienie, które to elementy powinny być wyrażone precyzyjnie, bez możliwości różnej interpretacji.
Pismo z [...] sierpnia 2014 r. nie zawierało rozstrzygnięcia, lecz było stanowiskiem organu, który pisemnie poinformował skarżącego o tym, że zgromadzony materiał dowodowy nie dał podstaw do uznania, iż doszło do naruszenia praw pacjenta. Nie doszło w ten sposób do ukształtowania materialnoprawnego stosunku administracyjnego. Stosownie bowiem do art. 53 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Rzecznik Praw Pacjenta może:
1. wyjaśnić wnioskodawcy i pacjentowi, którego sprawa dotyczy, że nie stwierdził naruszenia praw pacjenta;
2. skierować wystąpienie do organu, organizacji lub instytucji, w których działalności stwierdził naruszenie praw pacjenta; wystąpienie takie nie może naruszać niezawisłości sędziowskiej;
3. zwrócić się do organu nadrzędnego nad jednostką, o której mowa w pkt 2, z wnioskiem o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa.
W żadnym zatem przypadku działanie Rzecznika Praw Pacjenta nie kształtuje sytuacji prawnej pacjenta. W przypadku negatywnego zakończenia postępowania wyjaśniającego, Rzecznik jedynie informuje wnioskodawcę, że nie stwierdzono naruszenia praw pacjenta, zaś w przypadku przeciwnym Rzecznik Praw Pacjenta może podjąć określone czynności, ale wobec organu, organizacji lub instytucji, w których działalności stwierdził naruszenie praw pacjenta, przy czym one również nie mają charakteru władczego. Nawet więc ewentualne wystąpienie Rzecznika Praw Pacjenta stwierdzające naruszenie prawa do świadczeń zdrowotnych nie może być uznane za żaden z aktów lub czynności podlegających zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wystąpienie takie może stać się jedynie podstawą wniosków i żądań tego organu skierowanych do innych organów bądź instytucji i dopiero ewentualne decyzje wydawane przez te organy mogłyby stać się przedmiotem skargi, o ile oczywiście przepisy odrębne przewidywałyby możliwość ich zaskarżenia do sądu administracyjnego.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje przy tym, że Rzecznik Praw Pacjenta w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. powołał się na art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 kpa oraz użył sformułowania "utrzymuję w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie". Nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie odpowiednie zastosowanie znajdował art. 127 § 3 kpa, który dotyczy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Odpowiednie zastosowanie przepisu oznacza zastosowanie go wprost, z modyfikacjami lub niezastosowanie. W tym przypadku nie dochodzi oczywiście do wydania decyzji po ponownym rozpoznaniu sprawy, bo ustawa o prawach pacjenta nie przewiduje załatwienia takiej sprawy w formie decyzji, tak samo jak nie przewiduje, że działania Rzecznika Praw Pacjenta w omawianym tu zakresie będą w sposób władczy kształtowały prawa i obowiązki pacjenta. Odmiennej koncepcji nie uzasadnia także odesłanie w przepisach ustawy o prawach pacjenta do odpowiedniego stosowania przepisów kpa. Ponownie chodzi bowiem jedynie o odpowiednie stosowanie
przepisów procedury administracyjnej, które nie przesądza, że pismo Rzecznika staje się władczym rozstrzygnięciem organu administracji. Odesłanie to ma natomiast na celu z jednej strony uregulowanie trybu postępowania przed Rzecznikiem, a z drugiej strony zbadanie czy doszło do naruszenia praw pacjenta i ewentualnie zapobieżenie takim sytuacjom w przyszłości. Ponadto ustawa o prawach pacjenta nie zawiera jednoznacznej normy umożliwiającej pacjentowi lub wnioskodawcy skierowania sprawy na drogę postępowania sądowoadministracyjnego. Drogę taką przewiduje natomiast art. 66 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta, który wyraźnie przyznaje prawo do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe prawa pacjentów. Stąd a contrario w innych sprawach należących do właściwości rzecznika taka skarga nie przysługuje (por. A. Augustynowicz, A. Budziszewska-Makulska, Ustawa o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta. Komentarz, wyd. 1, Warszawa 2010, s. 216 i nast.).
Następnie należy wskazać, że uznanie akt lub czynność mieści się w granicach wyznaczonych art. 3 § 2 pkt 4 ppsa jeśli spełnione są następujące przesłanki:
1. akt lub czynność nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydawanych w postępowaniach jurysdykcyjnym, egzekucyjnym bądź zabezpieczających;
2. akt lub czynność muszą mieć charakter publicznoprawny;
3. akt lub czynność muszą mieć charakter zewnętrzny, to znaczy muszą być skierowane do podmiotu niepodporządkowanemu organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność;
4. akt lub czynność muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu;
5. akt lub czynność muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków tego podmiotu, wynikających z przepisu prawa.
W świetle przedstawionych rozważań pismo organu z dnia [...] sierpnia 2014 r. nie mogło być zatem uznane za władczą formę działania administracji publicznej, ponieważ opinia o niestwierdzeniu naruszenia praw pacjenta nie konkretyzuje tych praw ani ich nie pozbawia, zatem nie spełnia ostatniego z warunków uznania go za akt bądź czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, Sąd odrzuca skargę, jeżeli jest ona niedopuszczalna. Przepis ten, w powiązaniu z art. 134 § 1 ppsa oznacza, że Sąd z
urzędu bierze pod uwagę kwestię ewentualnej dopuszczalności skargi na każdym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że skarga nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu, ponieważ jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło