VII SA/Wa 2180/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Zarządu Powiatu [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: I. odrzucić sprzeciw. II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis sądowy od sprzeciwu w kwocie 100 złotych. Pismem datowanym na 7 października 2021 r., sporządzonym na papierze z nadrukiem "Starostwo Powiatowe w [...]", podpisanym przez Starostę i Wicestarostę [...], w którym jako stronę oznaczono Zarząd Powiatu [...], wniesiony został do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od decyzji Wojewody [...] z [...] września 2021 r. nr [...] uchylającej w całości decyzję Starosty [...] z [...] lutego 2021 r. nr [...] dotyczącej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dla Inwestora Zarząd Powiatu [...], obejmującego inwestycję pn.: "Rozbudowa skrzyżowania drogi powiatowej nr [...] z drogą powiatową nr [...] (ul. [...])" i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda [...] wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 50 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Stosownie do art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Jednocześnie, art. 64b § 1 p.p.s.a. stanowi, że do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W pierwszej kolejności, zważyć należy kwestię dopuszczalności procesowej występowania w charakterze strony tego organu administracji, który w postępowaniu pierwszoinstancyjnym wydał w sprawie decyzję. W ocenie tut. Sądu, niedopuszczalna prawnie jest taka sytuacji procesowa, w której kumulowana jest rola organu administracji, rozstrzygającego sprawę i jednocześnie rola samej strony. Z jednej strony organ taki uprawniony byłby bowiem do władczego rozstrzygnięcia sprawy, zaś z drugiej mógłby kwestionować własne rozstrzygnięcie w drodze przysługującego stronie środka zaskarżenia. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Sądu Najwyższego istnieje utrwalony pogląd, że organ administracji, który prowadził postępowanie w pierwszej instancji, nie jest stroną postępowania i ponadto nie jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (zob. uchwała SN z 22 października 1984 r., III AZP 5/84, OSPiKA 1986, nr 2, poz. 26; uchwała składu siedmiu sędziów SN z 27 lipca 1993 r., III AZP 8/93, OSNAPiUS 1994, nr 1, poz. 3; wyrok NSA z 26 maja 1982 r., SA/Gd 165/82, ONSA 1982, nr 1, poz. 49; wyrok NSA z 15 października 1990 r., SA/Wr 990/90, ONSA 1990, nr 4, poz. 7; wyrok NSA z 31 stycznia 1995 r., II SA 1625/94, "Wokanda" 1995, nr 8, s. 33; postanowienie NSA z 31 marca 1998 r., IV SA 954/96, LEX nr 43326; postanowienie NSA z 4 lutego 1999 r., IV SA 65/97, LEX nr 48686). Tut. Sąd podziela przytoczoną powyżej linię orzeczniczą uznając, że rola organu orzekającego nie może być łączona bądź zamienna z rolą strony w konkretnej sprawie. W niniejszej sprawie, sprzeciw wniesiony został faktycznie przez Starostę Powiatowego w [...], gdyż organ ten podpisał sprzeciw. Starosta ten wydał też decyzję pierwszoinstancyjną. Te okoliczności powodują – zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – że podmiot wnoszący sprzeciw w tej sprawie nie może być uznany za stronę, gdyż w postępowaniu pełnił już rolę organu meriti – w konsekwencji zaś nie służy mu legitymacja skargowa, Postępowanie sądowo administracyjne, w odróżnieniu od postępowania administracyjnego, jest kontradyktoryjne. Spór przed sądem prowadzony jest przez dwa podmioty, a więc podmiot żądający udzielenia ochrony (skarżącego) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stanowiło przyczynę zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej. Ukształtowana w ten sposób struktura postępowania sądowo administracyjnego determinuje krąg podmiotów, które – zgodnie z przepisami procesowymi - mogą zainicjować postępowanie drugoinstancyjnego lub sądowe. Nie może ono zostać zainicjowane ani z urzędu, ani złożenia skargi (sprzeciwu) przez organ administracji publicznej, którego działanie ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem, ani żaden inny organ pozostający w strukturze organizacyjnej administracji publicznej (zob. postanowienie NSA z dnia 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 527/12, LEX nr 1137662). Wobec powyższego sprzeciw, jako niedopuszczalny, należało odrzucić. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 64b § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 i art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.