VII SA/Wa 2183/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. sprawy ze skargi I. M. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz I. M. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., Nr [...], działając na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229) - w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu sprawy legalności nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] obr. [...] przy ulicy [...] w M., w celu doprowadzenia ww. obiektu do stanu zgodnego z prawem, nakazał współwłaścicielom budynku (Gminie [...], P. M.) dokonanie przeróbek w budynku określonych w sporządzonej ekspertyzie budowlanej z maja 2013 r. przez inż. R.K. tj.: - naprawę nadproży w elewacji zachodniej na parterze (z uwagą o natychmiastowym wygrodzeniu terenu pod nadprożem z opadającymi cegłami), - zamontowanie barierek schodów wejściowych i pochwytu na schodach na piętro, - wykonanie wentylacji nawiewnej do pomieszczeń kotłowni oraz wentylacji wywiewnej z pomieszczeń kuchennych oraz garażu, - wykonanie izolacji przeciwwilgociowej w piwnicy, - wykonanie ściany oddzielenia pożarowego powyżej połaci dachu od strony sąsiada, - wykonanie (dokończenie) izolacji termicznej dachu i ścian osłonowych. Jednocześnie organ wskazał, że roboty należy wykonać bez zbędnej zwłoki (szczególnie roboty dotyczące naprawy nadproży) - nie później niż do 30 września 2013r. W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem PINB z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...], ze względu na uzasadnione wątpliwości powstałe w wyniku dokonanej samowoli budowlanej przed 1995 r. polegającej na nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] przy ulicy [...] w M., nakazano sporządzenie i dostarczenie ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych. Z przedstawionej ekspertyzy technicznej z maja 2013 r. inż. R.K. wynika wprost konieczność zmian i przeróbek w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami prawa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2013 r., Nr [...], po rozpatrzeniu odwołań I.M. oraz P.M., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżona decyzję. Organ wyjaśnił, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (pismo K.M. do Urzędu Miasta [...] z dnia [...] września 2007 r., oświadczenie I.M. złożone w dniu 8 stycznia 2013 r. oraz oświadczenie B.M. z dnia 3 stycznia 2013 r.) wynika, iż budynek mieszkalny jednorodzinny położony na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w M. został nadbudowany w warunkach samowoli budowlanej przed 1995 r. Oznacza to, że w sprawie znajdą zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż postępowanie legalizacyjne w sprawie winno być prowadzone w oparciu o art. 37 ww. ustawy. Zgodnie z tym przepisem, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. W ocenie organu nie zachodzą okoliczności, o których mowa w tym przepisie, albowiem sporny budynek znajduje się na terenie, na którym nie obowiązuje aktualny miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zaś zgodnie z poprzednio obowiązującymi planami w/w działka znajdowała się na terenie zabudowy indywidualnej, a nadbudowa nie stwarza niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia. Powyższe oznacza, że organ nie może wydać nakazu rozbiórki obiektu i powinien przeprowadzić postępowanie legalizacyjne w oparciu o art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Zdaniem organu skoro ekspertyza stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego, określiła stan techniczny budynku jak dobry oraz nadający się do dalszego użytkowania jako mieszkalny po wykonaniu wszystkich robót, które zalecono w inwentaryzacji budowlanej, to zasadnym było nałożenie na właścicieli obiektu obowiązku wykonania określonych zmian i przeróbek, stosownie do zaleceń zawartych w opracowaniu. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł I.M. Skarżący wskazał, że ekspertyza jest "niedokońca" prawdziwa. Samowola budowlana uniemożliwiła mu dojście do komina, gdzie znajduje się piec co. Na skutek działań pana M. utrudnione jest czyszczenie komina. Ponadto przeróbki w piwnicy i na parterze oraz nadbudowa spowodowały pękanie fundamentów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja utrzymująca w mocy decyzję nakładającą na współwłaścicieli nieruchomości przy ulicy [...] w M., obowiązek dokonania w budynku określonych prac, opisanych w ekspertyzie budowlanej inż. R.K. z maja 2013 r. Skarżący P.M. zarówno na etapie postępowania przed organem jak i w skardze do sądu administracyjnego wskazuje konsekwentnie, iż ekspertyza jest niepełna i nie uwzględnia wszystkich usterek powstałych na skutek samowolnej nadbudowy. Podnosi, że nie ma możliwości czyszczenia komina, a w ścianie, która jest ścianą wspólną nieruchomości pojawiły się pęknięcia. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 622/10 " Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych w środku odwoławczym." W rozpatrywanej sprawie tego nie uczyniono. Organ odwoławczy nie podjął, żadnych czynności dowodowych niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, do czego zobowiązuje go przepis art. 7 i 77 k.p.a. Nie wezwał także Skarżącego do zapoznania się z materiałem dowodowym uniemożliwiając Skarżącemu przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i zgłoszenie ewentualnych wniosków dowodowych, czym naruszył art. 10 k.p.a. Naruszając zasadę z art. 107 § 3 k.p.a. nie wyjaśniono Skarżącemu, przyczyn, dla których uznano za prawidłową i wystarczającą ekspertyzę biegłego R. K., która stanowiła podstawę nałożenia obowiązków w decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy doszło zatem, w ocenie Sądu, do naruszenia podstawowych zasad postępowania dowodowego. Organ drugiej instancji, ponownie rozpoznając sprawę winien ustosunkować się do zarzutów odwołania, a w razie konieczności rozważyć, czy dysponuje wystarczającym materiałem dowodowym, by to uczynić. Działając na podstawie art. 75 §1 k.p.a. organ może jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję uznając, że uchybienia poczynione postępowaniu dowodowym, a zwłaszcza nieodniesienie się do zarzutów odwołania, mają istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. O wstrzymaniu wykonania decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. Zasądzając zwrot uiszczonego wpisu sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a.