VII SA/Wa 2197/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi B.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) lipca 2011r, znak: (...), na podstawie przepisu art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez B. K. od pisma L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2011r., znak: (...). W uzasadnieniu organ wskazał, że B. K. zwrócił się do L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z żądaniem stwierdzenia urzędu nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia (...) stycznia 2009r., znak: (...) odmawiającej udzielenia częściowego pozwolenia na użytkowanie budynku hali targowej. W odpowiedzi na ten wniosek L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem opisanym wyżej poinformował B. K., że nie znalazł podstaw do wszczęcia z urzędu żądanego postępowania. W związku z ww. pismem organu pierwszej instancji do Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wpłynęło odwołanie B. K., gdzie podniesiono, że pismo to posiada charakter decyzji administracyjnej, a w sprawie nie uwzględniono dowodów potwierdzających rażące naruszenie prawa jakim dotknięta jest decyzja w przedmiocie odmowy pozwolenia na użytkowanie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych. W sprawie skarżący wniósł o wszczęcie postępowania z urzędu. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje formy decyzji, w przypadku stwierdzenia przez organ braku podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu. Pisma L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, o braku podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, nie można traktować jako decyzji. Zgodnie z przepisem art. 127 k.p.a. odwołanie przysługuje od decyzji. Skoro pismo nie stanowi decyzji, to nie przysługuje od niego odwołanie, a to skutkuje stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania od pisma L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2011r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniósł B. K. Podniósł, że jest głównym projektantem hali targowej w P., jako projektant w trybie art. 17 ustawy Prawo budowlane ma prawo obrony swojego projektu. Powołał swoje pismo, które jego zdaniem powinno zainicjować postępowanie nieważnościowe, zgodnie z zawartym w nim wnioskiem prowadzone z urzędu. Stwierdził, że w myśl art. 156 i 157 k.p.a. każdy ma prawo żądać stwierdzenia nieważności z urzędu decyzji, która dotyczy jego interesu prawnego, zaś odmowa wszczęcia postępowania powinna nastąpić w formie decyzji. Skarżący stwierdził, że pismo L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2011r., ma charakter decyzji organu pierwszej instancji i jemu, jako stronie postępowania przysługuje prawo do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie odpowiada przepisom prawa. Skarżący, zwracając się w tej sprawie do organu na piśmie, dążył do wszczęcia z urzędu przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. postępowania nieważnościowego, co do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia (...) stycznia 2009r., znak: (...) odmawiającej udzielenia częściowego pozwolenia na użytkowanie budynku hali targowej. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje formy postanowienia dla informacji, że nie będzie wszczęte z urzędu postępowanie w trybie tzw. nadzoru czyli z urzędu. Brak jest również środków procesowych, pozwalających stronie na zmuszenie organu do podjęcia takich działań. Ten pogląd jednolicie przyjęty został w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 1998r w sprawie o sygnaturze akt III SA 408/97. Sąd stwierdza - pismo, Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia (...) czerwca 2011r, którym organ udzielił informacji o tym, że nie wszczyna postępowania nieważnościowego z urzędu, po myśli stanowiska skarżącego, nie stanowi decyzji. Tym samym, jak zasadnie stwierdził organ II instancji, nie przysługuje od niego odwołania. Postępowanie odwoławcze sensu stricte, tj. postępowanie przed organem odwoławczym, składa się z trzech faz: fazy wstępnej, fazy postępowania wyjaśniającego, fazy wydania decyzji. W fazie wstępnej organ odwoławczy jest obowiązany ocenić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. Do drugiej grupy zaliczyć zaś trzeba przypadki wniesienia środka zaskarżenia przez osobę nie mającą do tego legitymacji (np. przez osobę trzecią), bądź przez osobę nie mającą zdolności do czynności prawnych. W okolicznościach niniejszego postępowania stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a., wynika z braku rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, które podlegałoby kontroli instancyjnej. W nawiązaniu do stanowiska skarżącego, zawartego w skardze, Sąd stwierdza – ustawa Prawo budowlane nie przyznaje przymiotu strony w postępowaniach związanych z pozwoleniem na budowę, czy pozwoleniem na użytkowanie autorom projektu budowlanego. Taki pogląd orzecznictwa sądowoadministracyjnego został przedstawiony i omówiony już w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2009r., w sprawie o sygnaturze akt VII SA/Wa 1474/09, gdzie Sąd oddalił skargę B. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie odmowy wszczęcia na jego wniosek postępowania nieważnościowego, co do ww. decyzji o odmowie pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, także, że wszczęcie postępowania nieważnościowego z urzędu zależy tylko od uznania organu. Kierując się powyższą argumentacja, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.).