VII SA/Wa 2243/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-13

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest zobowiązanym ani wierzycielem będącym organem egzekucyjnym, ma przymiot strony w postępowaniu egzekucyjnym w administracji w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie jest zobowiązanym ani wierzycielem będącym organem egzekucyjnym, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wierzycielem w takim postępowaniu jest wyłącznie organ administracji publicznej. Umorzenie postępowania zażaleniowego na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec braku przymiotu strony skarżącej jest prawidłowe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. umarzające postępowanie zażaleniowe. Postępowanie to zostało wszczęte w związku z zażaleniem M. W. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec M. M. w przedmiocie rozbiórki ogrodzenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że M. W. nie jest stroną postępowania egzekucyjnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, a także Konstytucji RP, powołując się na posiadanie przymiotu strony.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. W.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2007 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego skargę oddala Postanowieniem z dnia [...] września 2006 r., nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując jako podstawę - art. 138 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) umorzył postępowanie zażaleniowe, po rozpatrzeniu zażalenia M. W. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego – W. z dnia [...] maja 2006r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec M. M. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Decyzją z dnia [...] października 2002 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego – W. nakazał M. M. rozbiórkę ogrodzenia od strony [...] Parku Narodowego na działce nr ew. [...] we wsi T. gm. I. Postanowieniem z dnia [...] maja 2006 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego – W., na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i art. 45 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229 poz. 1954 ze zm.) odstąpił od czynności egzekucyjnych oraz umorzył postępowanie egzekucyjne w administracji prowadzone przeciwko M. M. W uzasadnieniu, organ wskazał, że w trakcie wizji lokalnej na działce nr ew. [...] we wsi T. gm. I., stwierdzono rozbiórkę przedmiotowego ogrodzenia. Ponieważ nakaz wydany na mocy decyzji nr [...] z dnia [...] października 2002 r. został wykonany – organ orzekł o umorzeniu postępowania. Zażalenie na w/w postanowienie złożyła M. W. Podniosła, że M. M. nie wykonał w całości nakazu rozbiórki – nie uprzątnął terenu, a pozostałości ogrodzenia w dalszym ciągu utrudniają jej dostęp do własnej nieruchomości. Rozpatrując w/w zażalenie, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zaskarżone w sprawie postanowienie - umarzając postępowanie zażaleniowe. W uzasadnieniu wskazał, że zażalenie nie pochodzi od strony postępowania egzekucyjnego i nie może spowodować merytorycznej kontroli zaskarżonego postanowienia. Podkreślił, że stronami postępowania egzekucyjnego w administracji są: powiatowy inspektor nadzoru budowlanego jako wierzyciel i zobowiązany – jako dłużnik. Nie ma natomiast podstaw do udziału w tym postępowaniu – jako strony – osób zainteresowanych wykonaniem nałożonego na zobowiązanego obowiązku. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w postanowienie złożyła M. W. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła powołanie się na podstawę prawną, której kodeks nie przewiduje (art.138pkt 3 kpa), naruszenie art. 6 § 1a, w zw. z art. 59 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez przyjęcie, że skarżąca nie jest stroną postępowania, naruszenie art. 2, art. 7 i art. 32 konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazała ponadto, że zgodnie z wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2004 r. sygn. akt 7/IV SA 1048/03 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2005 r. sygn. akt II OSK 27/05 w przedmiocie nakazu rozbiórki, skarżąca posiada przymiot strony. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 Nr 153 poz. 1269 że zm.), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu, w powyższym zakresie, jest orzeczenie, którym organ II instancji umorzył postępowanie zażaleniowe, po rozpatrzeniu zażalenia M. W. na postanowienie, w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec M. M. Zgodnie z przepisem art. 59 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z dnia 17 czerwca 1966r. (Dz.U. Nr 229 poz.1954 z 2005r , ze zm. ) na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, przysługuje zażalenie zobowiązanemu oraz wierzycielowi nie będącemu jednocześnie organem egzekucyjnym. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków jest, w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego - właściwy do orzekania organ I instancji. Redakcja powołanego przepisu wskazuje, że pozycję wierzyciela (uprawnionego do żądania wykonania obowiązków) w postępowaniu egzekucyjnym w administracji zajmuje podmiot administracji publicznej lub organ (instytucja) wykonujący funkcje władcze. Nie może być nim natomiast jednostka fizyczna czy inny podmiot prawa prywatnego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 maja 1996 r. (sygn. akt SA/Gd 833/95) stanął na stanowisku, że osoby fizyczne nie mogą żądać, w drodze egzekucji administracyjnej, realizacji obowiązków. W innym wyroku z dnia 3 grudnia 1997 r. (sygn. akt I SA/Lu 1214/96) Sąd ten uznał, że osoba trzecia przez czynność prawną dokonaną z wierzycielem nie staje się stroną w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie uwzględniają sytuacji przejścia uprawnień na inny podmiot po wystawieniu tytułu wykonawczego. Z powyższych ustaleń należy wysunąć wniosek, że podmioty "prywatne" mogą tylko za "pośrednictwem" wierzyciela wnosić o wszczęcie egzekucji administracyjnej, gdy mają w tym także interes prawny. Wskazać należy, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art.28 kpa następuje drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art.138 §1pkt 3kpa (wyrok NSA z11lipca 1984r SA/ Wr 309/84 ONSA 1984, nr2, poz61). Zdaniem Sądu , [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo, w niniejszej sprawie ocenił stan faktyczny i umorzył postępowanie odwoławcze. M. W., nie posiada bowiem przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym – nie jest ani zobowiązanym, ani wierzycielem nie będącym jednocześnie organem egzekucyjnym, gdyż wierzycielem w niniejszej sprawie jest wyłącznie organ administracji. Wskazać należy, że skarżąca, powołując się na posiadanie przymiotu strony w postępowaniu sądowym w przedmiocie nakazu rozbiórki, błędnie odnosi tę okoliczność do postępowania egzekucyjnego. Są to dwa odrębne postępowania i krąg podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w tych postępowaniach jest różny. O ile w postępowaniu w przedmiocie nakazu rozbiórki skarżąca posiadała przymiot strony, który wynikał z przepisów ustawy Prawo budowlane, to w postępowaniu egzekucyjnym takiego przymiotu nie posiada, gdyż w tym postępowaniu stronami są jedynie organ administracji publicznej jako wierzyciel i podmiot przeciwko, któremu został wystawiony tytuł wykonawczy – czyli dłużnik. Sąd z urzędu podnosi, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które jednak nie miały istotnego wpływu na wynik postępowania . Zdaniem Sądu, zaskarżony akt ma błędnie nadaną nazwę " postanowienia", gdy faktycznie stanowi decyzję wydaną w trybie art. 138 §1 pkt3 kpa. Wskazać należy jednak, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, błędne nazwanie decyzji administracyjnej "postanowieniem", nie odbiera jej charakteru aktu właściwego ( por. wyrok NSA z 11lipca 1984r., SA/Wr309/84, ONSA z 1984 nr2 poz.61) . Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że bezzasadne jest twierdzenie skarżącej, iż zaskarżone orzeczenie nie zostało oparte na podstawie prawnej. Podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, stanowi przepis art. 138§1 pkt.3 kpa, a nie jak błędnie wskazano, przepis art.138 pkt.3 kpa. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) nie zawiera bowiem, przepisu oznaczonego jako " art. 138 pkt.3". W ocenie Sądu, błędne wskazanie w zaskarżonym orzeczeniu w/w przepisu, stanowi w okolicznościach sprawy jedynie omyłkę, która nie ma wpływu na ocenę, zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a w szczególności nie świadczy o tym, że rozstrzygnięcie wydano bez podstawy prawnej. Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. )

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło