VII SA/Wa 2247/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-05

Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wystąpił o wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji, która utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, ponieważ skarżący nie złożył wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji, która utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji. Zgodnie z art. 61 § 3 PPSA, sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, a także innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy. Jednakże, jeśli skarżący nie wnioskuje o wstrzymanie wykonania decyzji organu odwoławczego, która jest ostateczna i merytorycznie rozstrzyga sprawę, wstrzymanie decyzji organu I instancji nie przyniesie skutku prawnego, gdyż nadal obowiązuje decyzja organu II instancji.
Stan faktyczny
J. G. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono J. G. wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi J. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić J. G. wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] J. G. pismem z dnia 18 września 2013 r. wniosła skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], nakazującą ww. rozbiórkę budynku mieszkalnego, którego budowa wykonywana jest bez wymaganego pozwolenia na budowę, na dz. nr ew. [...] w miejscowości [...]. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwana dalej p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednocześnie powołany przepis rozszerza możliwość wstrzymywania zaskarżonych aktów, wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przy czym użyty w treści art. 61 § 3 zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje na przedmiot sądowej kontroli. Ten ostatni przepis stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Można więc powiedzieć, że pojęcia "granice tej samej sprawy" i "granice sprawy", której dotyczy skarga zakreślają jednakowe ramy prawne, należy bowiem przyjąć, że ustawodawca odsyła do pojęcia sprawy administracyjnej w jej rozumieniu materialnoprawnym. Granice jej wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego stosunku administracyjnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej. W związku z tym treścią art. 61 § 3 objęte będą zarówno akty zaskarżone jak i akty wydane w I instancji oraz akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2012r., sygn. akt I SA/Wa 683/12). Postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc Sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku. Ponadto, dopiero w przypadku gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, sąd może na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a., wstrzymać wykonanie także decyzji wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Nie jest zatem możliwe wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji, jeżeli z uwagi na brak wniosku strony skarżącej, Sąd nie może wstrzymać wykonania zaskarżonej decyzji, którą jest decyzja organu II instancji (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 1262/12, z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. akt II OZ 441/13). Wnioskiem o wstrzymanie wykonania strona skarżąca objęła wyłącznie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r. Wniosek ten nie dotyczył wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. Z uwagi na powyższe uznać należy, że w sprawie brak jest podstaw do wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, skoro strona nie wystąpiła o wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji. Przedmiotem zaskarżonej do Sądu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest bowiem utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji w przedmiocie nakazu rozbiórki. Istota i charakter tejże decyzji polegającej na utrzymaniu merytorycznego rozstrzygnięcia organu I instancji powoduje, że nawet w przypadku wstrzymania decyzji organu I instancji, ale bez jednoczesnego wstrzymania zaskarżonej do Sądu decyzji organu II instancji, dokonane wstrzymanie rozstrzygnięcia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie odniesie upragnionego skutku prawnego. Nadal bowiem skuteczna będzie decyzja organu II instancji, utrzymująca w mocy decyzję o nakazie rozbiórki (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt II OZ 799/12). Ponadto wskazać należy, że charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jej istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonej decyzji. Wypływa stąd obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozstrzygania tej samej sprawy. Decyzja organu II instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu I instancji, a działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji (T. Woś, J. Zimmermann, glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986 r., III AZP 11/86, PiP 1989, z. 8, s. 147). Zwrot "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję" ma charakter skrótu wyrażającego zasadę, że nowe, powtórne rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest identyczne (pokrywa się) z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji organu I instancji. Ten skrót myślowy (techniczny) oznacza zatem, iż organ II instancji doszedł w wyniku swojego postępowania w sprawie do takiej samej konkluzji, jak organ I instancji. Decyzja administracyjna pierwszej instancji nie obowiązuje ("upada") z chwilą kiedy zdecydowano się na powtórzenie postępowania w sprawie, które musi się zakończyć nową decyzją (J. Zimmermann: Polska jurysdykcja administracyjna, Warszawa 1996, s. 186). "Utrzymanie w mocy" nie jest jedynie efektem kontroli decyzji pierwszej instancji, ale wynika z przeprowadzonego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej nowego postępowania w sprawie, a decyzja organu odwoławczego ma charakter merytoryczny – "dlatego nie obowiązuje decyzja "utrzymana w mocy", ale decyzja ostateczna od momentu jej wydania (doręczenia)" (J. Zimmermann: Ordynacja podatkowa. Komentarz. Postępowanie podatkowe, Toruń 1998, s. 293). Zatem już sam fakt żądania przez stronę skarżącą wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, tj. decyzji organu I instancji, której "nie ma" wskutek wydania ostatecznej decyzji organu II instancji, sprawia, że wniosek taki nie może być uwzględniony (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt I SA/Bd 656/12). Reasumując, stwierdzić należy, biorąc pod uwagę, zaprezentowane podglądy, że na gruncie niniejszej sprawy, brak jest podstaw do wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, z uwagi, na pozostawanie w obrocie prawnym decyzji organu odwoławczego. Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło