VII SA/Wa 2267/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-13

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Włodzimierz Kowalczyk, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje organów administracji publicznej wydane w postępowaniu wznowieniowym, które dotyczyły już wcześniej rozstrzygniętej sprawy ostateczną decyzją, są dotknięte wadą nieważności z powodu wydania sprawy rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną?
Ratio decidendi
Zaskarżone decyzje organów administracji publicznej, wydane w postępowaniu wznowieniowym, które dotyczyły sprawy już rozstrzygniętej inną ostateczną decyzją, są dotknięte wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. W takiej sytuacji sąd stwierdza nieważność tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. J. M. wniosła o wznowienie postępowania, twierdząc, że jest stroną postępowania jako następca prawny dawnych właścicieli sąsiedniej działki i nie brała udziału w postępowaniu. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że J. M. nie posiada przymiotu strony.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta. Ponadto orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i przyznano koszty pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2009r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Ł. O., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). Prezydent [...] decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 1, w związku z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm., zwanej dalej K.p.a.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] udzielającej [...] S.A. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę etapu II A kompleksu budynków mieszkalnych z częścią usługową i infrastrukturą techniczną zlokalizowanego przy al. [...] / ul. [...] w [...], na terenie dz. nr ew. [...] (część), [...]i [...]z obrębu [...], obejmującego budynki jednorodzinne od nr [...] do [...], dla których projekt zagospodarowania terenu został zatwierdzony ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...].01.2005 r. Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ wskazał, że decyzją ostateczną z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono [...] S.A. pozwolenia na budowę etapu II A kompleksu budynków mieszkalnych z częścią usługową i infrastrukturą techniczną zlokalizowanego przy al. [...] / ul. [...] w [...] na terenie dz. nr ew. [...] (część) - po sprostowaniu błędu w decyzji postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., nr [...],[...]i [...] z obrębu [...], obejmującego budynki jednorodzinne od nr [...] do [...], dla których projekt zagospodarowania terenu został zatwierdzony ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...]. Postanowieniami z dnia [...] maja 2008 r. oraz [...] lipca 2008 r. Wojewoda [...] przekazał Prezydentowi [...] pisma J. M. z dnia 2.11.2007 r., 10.02.2008 r., 16.03.2008 r., 6.04.2008 r., 29.05.2008 r. i 7.07.2008 r. dotyczace m.in. cofnięcia pozwolenia na budowę na działce nr ew. [...] położonej pomiędzy ul. [...], al. [...],[...] i [...], w skład której wchodzi nieruchomość przy ul. [...], celem rozpatrzenia wg właściwości - jako wnioski o wznowienie postępowania, zakończonego ww. decyzją ostateczną z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] z przyczyny określonej w 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania Prezydent [...]decyzją z dnia [...] września 2008 r., nr [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...] utrzymał w mocy ww. decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2008 r., nr [...], a następnie decyzją z dnia [...] marca 2009 r., znak [...], działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 138 § 2 K.p.a. postanowił uchylić decyzję własną z dnia [...] stycznia 2009 r. oraz decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...] i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, w uzasadnieniu wskazując na konieczność wyjaśnienia rozbieżności w numerach działek - we wniosku o pozwolenie na budowę i w decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] z dnia sprostowano błąd w decyzji nr [...] dot. ww. rozbieżności. Organ pierwszej instancji wskazał, że sprostowanie błędu w decyzji o pozwoleniu na budowę pozostaje bez wpływu na wynik postępowania wznowieniowego. Podniósł, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy organ pierwszej instancji stwierdził, że kwestionowana decyzja z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] nie jest dotknięta wadą wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Zdaniem organu przesłanki, które były podstawą wznowienia postępowania nie zachodzą, ponieważ pozwolenie na budowę nie obejmuje nieruchomości przy ul. [...], a J. M. nie będącej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu nie przysługiwał przymiot strony. W ocenie Prezydenta [...] brak jest zatem podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r., znak [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. M., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] maja 2009 r., nr [...]. Organ wskazał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] Prezydent [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił firmie [...] S.A. pozwolenia na budowę etapu IIA kompleksu budynków mieszkalnych z częścią usługową i infrastrukturą techniczną zlokalizowanego przy Al. [...] / ul. [...] w [...] na terenie dz. nr ewid. [...],[...] i [...] z obrębu [...], obejmującego budynki jednorodzinne od nr [...] do [...], dla których projekt zagospodarowania terenu został zatwierdzony ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 10 września 2007 r. Po wznowieniu postępowania, na wniosek J. M., Prezydent [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., decyzją z dnia [...] września 2008 r., nr [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej nr [...]. Od decyzji tej odwołanie złożyła J. M., wnosząc o jej uchylenie, gdyż w jej opinii "jest prawnym następcą po dawnych właścicielach działki nr [...]", sąsiadującej z działką nr ew. [...], a tym samym jest stroną postępowania w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę. Ponadto w jej opinii w dniu 30 września 2008 r. "uprawomocnił się wyrok w sprawie stwierdzenia nabycia nieruchomości przez zasiedzenie". Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...] a następnie decyzją z dnia [...] marca 2009 r. znak: [...], działając na podstawie art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił własną decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. oraz decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu braku wyjaśnienia rozbieżności w numerach działek we wniosku i decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzję tę zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie inwestor - [...] S.A. Rozpatrując ponownie sprawę Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] sprostował błąd w decyzji nr [...] dot. rozbieżności nr działek (zamiast dz. nr ew. [...] powinno być [...]część), a następnie decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] ponownie odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę. Od decyzji tej wniosła odwołanie do Wojewody [...] J. M.. Ustosunkowując się do zarzutów J. M., zawartych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że kwestionowana decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę kompleksu budynków jednorodzinnych z częścią usługową objętych etapem II A (budynki od [...] do [...]) nie uwzględnia nieruchomości położonej przy ul. [...], w stosunku do której toczy się postępowanie z wniosku J. M. o zasiedzenie tej nieruchomości bądź o jej zwrot. Organ stwierdził, że powyższe pozwolenie na budowę nie narusza więc interesów J. M.. Wydając ww. pozwolenie na budowę Prezydent [...] nie zatwierdził projektu budowlanego dla działki położonej na spornym terenie, tj. działce nr [...], położonej przy ul. [...]. W ten sposób Prezydent [...] zabezpieczył interesy J. M., na wypadek jeśli nieruchomość - dz. nr [...]zostanie jej zwrócona. Natomiast w obecnej sytuacji J. M. nie będąc właścicielem działki nr [...] nie jest stroną postępowania w sprawie. Na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła J. M.. Skarżąca podniosła, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. udzielająca [...] S.A. pozwolenia na budowę etapu IIA kompleksu budynków przy [...]/ul. [...] w [...] dotyczy terenu bezpośrednio graniczącego z działką nr [...], tj. tą częścią nieruchomości, co do której skarżąca jest następcą prawnym po dawnych właścicielach – J. i L. M.. Wskazała, że na dzień dzisiejszy nie może wylegitymować się tytułem prawnym do tej nieruchomości, bowiem nie zostało zakończone postępowanie o zasiedzenie nieruchomości. Jednocześnie podniosła, że została uznana za stronę postępowania w sprawie unieważnienia decyzji z dnia [...] marca 1993 r., nr [...] komunalizującej większy obszar, w skład którego wchodzi działka nr [...] oraz teren, na którym zlokalizowana jest sporna inwestycja. Podkreśliła, że inwestycja usytuowana jest od strony wschodniej działki nr [...], a pomimo to skarżąca bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli w niej podniesione. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2009 r., którą organ ten – w postępowaniu wznowieniowym (toczącym się z wniosku J. M.) - odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2007 r., udzielającej [...] S.A. pozwolenia na budowę etapu IIA kompleksu budynków mieszkalnych z częścią usługową i infrastrukturą techniczną przy [...]/ul. [...] w [...]. Zauważyć trzeba, że ww. decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2009 r. została wydana po decyzji autokontrolnej Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., którą organ ten (w trybie art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) uchylił wcześniejsze decyzje wydane w ww. postępowaniu wznowieniowym, a mianowicie własną decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r. (odmawiającą uchylenia ww. pozwolenia na budowę) i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że na ww. decyzję autokontrolną wydaną w dniu [...] marca 2009 r. przez Wojewodę [...][...] S.A. złożył skargę do sądu administracyjnego. Wyrokiem z dnia 27 października 2009 r., sygn. VII SA/Wa 974/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez J. M. wyrok ten został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. II OSK 1208/10. Po ponownym rozpoznaniu skargi [...] S.A. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 września 2011 r., sygn. VII SA/Wa 1470/11 uchylił decyzję Wojewody [...][...] marca 2009 r., uwzględniającą skargę J. M. na decyzję tegoż organu z dnia [...] stycznia 2009 r. Wskazać także należy, że skarga J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., którą złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 19 lutego 2009 r. postanowieniem tego Sądu z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1140/12 została odrzucona. Zauważyć trzeba, że powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2011 r., sygn. VII SA/Wa 1470/11, uchylający autokontrolną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., spowodował, że do obrotu prawnego "powróciły" uchylone przez ww. decyzję autokontrolną decyzje: decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. i utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., wydane w przedmiocie odmowy uchylenia pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 2007 r. Przedmiotowe decyzje są ostateczne oraz zostały wydane po rozpoznaniu wniosku J. M. o wznowienie – na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. - postępowania w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę etapu IIA kompleksu budynków mieszkalnych z częścią usługową i infrastrukturą techniczną przy [...]/ul. [...] w [...], tak jak i kontrolowane w niniejszej sprawie decyzje Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2009 r. i Wojewody [...] z [...] września 2009 r. W takiej sytuacji zachodzi zatem konieczność eliminacji z obrotu prawnego ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2009 r. oraz Wojewody [...] z [...] września 2009 r. Zauważyć bowiem trzeba, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie zaś do art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. stwierdzeniu nieważności podlega decyzja, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Z taką sytuacją mamy natomiast do czynienia w niniejszej sprawie. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. i decyzja Prezydenta [...] z [...] maja 2009 r. dotyczą bowiem sprawy, która była już rozstrzygnięta ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. (utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] września 2008 r. w przedmiocie odmowy uchylenia pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 2007 r.), a która na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1470/11 wróciła do obrotu prawnego. Podkreślenia wymaga, że przedmiot spraw rozstrzyganych ww. decyzjami tych samych organów administracji publicznej jest tożsamy: tj. tożsama jest treść żądania strony, podstawa faktyczna i prawna decyzji. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta [...] z [...] maja 2009 r. dotknięte są wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., co skutkowało stwierdzeniem ich nieważności na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a (pkt I wyroku). Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie II wyroku. O kosztach zastępstwa prawnego orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163 poz. 1348 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło