VII SA/Wa 2267/19
WyrokWSA w Warszawie2020-04-21
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Tomasz Janeczko, Artur Kuś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych jest niewykonalne w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., jeśli jeden ze współobowiązanych podmiotów nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Postanowienie organu nadzoru budowlanego wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych, nałożone solidarnie na dwa podmioty, nie jest trwale niewykonalne w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. nawet jeśli jeden ze współobowiązanych nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością, pod warunkiem, że drugi podmiot takie prawo posiada i może wykonać nałożone obowiązki. Błąd w skierowaniu obowiązku na podmiot nieposiadający prawa do dysponowania nieruchomością stanowi co najwyżej błąd proceduralny, który może być konwalidowany w postępowaniu zażaleniowym lub zmieniony w trybie art. 77 § 2 k.p.a., a nie przesłankę stwierdzenia nieważności postanowienia.Stan faktyczny
Skarżący M P wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia PINB z dnia [...] marca 2017 r., wstrzymującego roboty budowlane i nakładającego obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych, zarzucając jego niewykonalność z uwagi na brak prawa do dysponowania nieruchomością przez jednego z nałożonych solidarnie obowiązkowych, K K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie odmawiające stwierdzenia nieważności. Skarżący zaskarżył postanowienie GINB do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące niewykonalności postanowienia PINB oraz naruszenia przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), sędzia WSA Artur Kuś, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi M P na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia M P, na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB", "organ I instancji") z dnia [...] sierpnia 2018 r., znak: [...] , odmawiającego stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB w [...]") z dnia [...] marca 2017 r., znak: [...], wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych przy budowie obiektu budowlanego na działce nr ewid. [...]obr. [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Postanowienie organu II instancji zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W związku z wnioskiem M P (dalej: "skarżący" "wnioskodawca"), [...] WINB w dniu 9 lipca 2018 r. wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia PINB w [...] z dnia [...] marca 2017 r., wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych przy budowie obiektu budowlanego konstrukcji stalowej z tarasem drewnianym, konstrukcją drewnianą nad tarasem (zadaszeniem), małą architekturą w postaci murowanych gazonów, murków oporowych, zewnętrznych schodów drewnianych wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] , obręb [...] wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz nakładającego solidarnie na K K i [...] Sp. z o.o. obowiązek następujących dokumentów dotyczących w/w obiektu:
- decyzji o warunkach zabudowy wydanej przez Burmistrza [...] , - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oraz zaświadczeniem o przynależności do izby samorządu zawodowego projektanta ( osoby wykonującej samodzielną funkcję techniczną w budownictwie), aktualnym na dzień opracowania projektu, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
We wniosku wskazano, że przedmiotowe rozstrzygnięcie dotknięte jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Wnioskodawca zaznaczył, że organ całkowicie
pominął okoliczność, że w dacie wydania kwestionowanego postanowienia K K nie miał już prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o czym organ został poinformowany.
Rozpatrując omawiany wniosek organ I instancji odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia PINB w [...] z [...] marca 2017 r.
Pismem z 24 sierpnia 2019 r. wnioskodawca, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie.
Po przeanalizowaniu zarzutów zażalenia, GINB skarżonym postanowieniem z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie [...]WINB. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że instytucja stwierdzenia nieważności, służy eliminacji z obrotu prawnego takich rozstrzygnięć wydawanych w toku postępowania administracyjnego, które ze względu na ich kwalifikowane wady pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami państwa prawnego i obowiązującego systemu prawnego. Wady te zostały wyczerpująco wyliczone w art. 156 § 1 k.p.a. Jednocześnie podkreślił, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności postanowienia uwzględnia się stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania kwestionowanego postanowienia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy GINB podniósł, że z akt sprawy wynika, że w dniu 15 czerwca 2015 r. przedstawiciele organu powiatowego przeprowadzili kontrolę na działce nr ew. [...], obręb [...]. W jej toku ustalono, że na działce usytuowany jest obiekt budowlany o funkcji gastronomiczno- rozrywkowej. Wnioskodawca, jako właściciel przedmiotowej działki, poinformował, że obiekt składa się z czterech stalowych kontenerów połączonych ze sobą, tworząc jedną funkcjonalną całość. Od strony południowej i południowo - wschodniej obiektu wybudowano drewniany taras wraz z zadaszeniem. W obiekcie wykonano instalację wodno-kanalizacyjną oraz elektryczną. Ponadto wnioskodawca oświadczył do protokołu kontroli, że nie jest inwestorem obiektu, wskazując jako inwestora K K, będącego dzierżawcą działki. Organ odwoławczy ustalił następnie, że K K w piśmie z dnia 3 lipca 2015 r. poinformował, że jest inwestorem wybudowanego w 2010 roku spornego obiektu "w porozumieniu z firmą [...]". Okoliczność tę potwierdziły obie strony podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 6 października 2016 r. Jednocześnie organ II instancji wyjaśnił, że z pisma Starosty [...]z dnia [...] sierpnia 2015 r. wynika, że nie wydano pozwolenia na budowę, ani nie przyjęto zgłoszenia budowy na działce nr ew. [...], obręb [...]. Stąd też, mając na uwadze, że budowa przedmiotowego obiektu została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę, PINB w [...]postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie przedmiotowego obiektu, jak również nałożył solidarnie na K K i "[...]" sp. z o.o. obowiązek przedstawienia, w terminie do dnia 30 czerwca 2017 r., dokumentów niezbędnych do legalizacji inwestycji. GINB wskazał również, że wnioskodawca, składając wniosek o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia PINB w [...], zarzucił mu naruszenie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym organ stwierdza nieważność decyzji, która była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. Wnioskodawca wskazał przy tym, że K K podczas rozprawy administracyjnej, która odbyła się w siedzibie PINB w [...] w dniu 6 października 2016 r. na okoliczność ustalenia inwestora spornego obiektu, oświadczył, że nie ma prawa do dysponowania nieruchomością, na której usytuowano obiekt, jak również, że nie ma "żadnej umowy na dzierżawę tej działki". W związku z tym nie mógł on wykonać postanowienia organu powiatowego z dnia [...] marca 2017 r., nakładającego (pkt 2c) solidarnie na niego i "[...]" sp. z o.o. obowiązek przedłożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Stosownie zaś do art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych (ust. 2). W postanowieniu tym ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: - zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, - dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust.3 pkt 2 (ust. 3). Równocześnie GINB podkreślił, że w niniejszej sprawie nie jest kwestionowane, że przedmiotowy obiekt wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, gdyż nie korzystał ze zwolnienia z tego obowiązku na podstawie art. 29 Prawa budowlanego. Bezsporne jest również to, że inwestorami obiektu byli K K i "[...]" sp. z o.o. W aktach sprawy znajduje się bowiem umowa dzierżawy działki, na której usytuowany jest sporny obiekt, zawarta pomiędzy wnioskodawcą a K K w dniu 1 lipca 2012 r., jak również umowa poddzierżawy zawarta w dniu 1 grudnia 2013 r. pomiędzy K K a "[...] " sp. z o.o. Brak jest jednak dowodu na to, że powyższe umowy zostały wypowiedziane. Przeczy to zatem twierdzeniom, że K K nie miał prawa do dysponowania sporną nieruchomością. Ponadto GINB podniósł, że treść art. 52 Prawa budowlanego dopuszcza nałożenie obowiązków na inwestora, który nie jest właścicielem. Jednocześnie nie jest wykluczone, aby taki inwestor prawo do dysponowania nieruchomością uzyskał w toku postępowania. Z tego względu, w ocenie organu II instancji, zarzuty odwołania nie są zasadne. Odnosząc się do okoliczności informowania przez K K na rozprawie administracyjnej o braku prawa do dysponowania działką nr ew. [...], GINB wyjaśnił, że powyższe twierdzenie nie zostało poparte żadnym dokumentem. K K oświadczył natomiast, że jego "firma jest właścicielem ramy stalowej", a spółka użytkuje jego własność, czyli "konstrukcję stalową na podstawie umowy dzierżawy". Odnosząc się natomiast do zarzutu niewykonalności postanowienia organu powiatowego z dnia [...] marca 2017 r. (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.) GINB stwierdził, że w orzecznictwie sądowo administracyjnym wskazuje się, że decyzja jest niewykonalna w rozumieniu tego przepisu wówczas, gdy zachodzi przeszkoda w jej wykonaniu wynikająca z określonych przepisów prawa lub jest ona faktycznie niemożliwa do wykonania, np. przy istniejącym stanie wiedzy technicznej. Nie uzasadnia natomiast twierdzenia o niewykonalności decyzji jej wysoki koszt lub nieopłacalność ekonomiczna. Dodatkowo podniósł, że od niewykonalności decyzji należy odróżnić sytuacje, w których zachodzą trudności z jej wykonaniem. Trudności w wyegzekwowaniu wykonania decyzji, wynikające z negatywnego stanowiska jej adresatów lub innych osób zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności decyzji i nie uzasadniają stwierdzenia jej nieważności z tego tytułu. Organ odwoławczy zauważył, że postanowienie PINB z dnia [...] marca 2017 r., wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych oraz nakładające solidarnie na K K i "[...] " sp. z o.o. obowiązek przedstawienia określonych dokumentów, zostało skierowane do dwóch podmiotów, a obowiązki z niego wynikające zostały nałożone solidarnie, co oznacza, że nie ma znaczenia, który z podmiotów wykona te obowiązki. Z tego względu omawiane postanowienie było wykonalne w chwili jego wydania w całości, gdyż nie wystąpiły trudności techniczne, ani prawne tkwiące w naturze nakazanych obowiązków. Skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M P, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia PINB w [...] z dnia [...] marca 2017 r., a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
- art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego przedmiotowej sprawy i okoliczności jej towarzyszących oraz niewszechstronną ocenę materiału dowodowego, przejawiające się w nieustaleniu komu w dniu wydania postanowienia przysługiwało prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także błędnym uznaniu, że skoro obowiązek wstrzymania prowadzenie robót budowlanych nie odnosi się do konkretnych osób, a obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do procesu legalizacji odnosi się solidarnie do K K i [...] sp. z o.o., nie można mówić o trwałym charakterze jego niewykonalności, a wada, którą jest obarczone postanowienie jest wadą nieistotną, co powoduje niemożliwość stwierdzenia jego nieważności,
- art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywateli do organów państwa przejawiający się w nieustaleniu przez organ wszystkich stron postępowania oraz podmiotu, któremu przysługuje prawo do dysponowania przedmiotową nieruchomością oraz wskazaniu w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że nałożenie postanowieniem PINB obowiązków na osobę nie będącą stroną w sprawie stanowi nieistotny błąd proceduralny,
-art. 124 § 2 w z w art. 11 k.p.a. poprzez nienależyte sporządzenie uzasadnienia zaskarżanego postanowienia, a więc niewskazanie wszelkich okoliczności, które przemawiają za stwierdzeniem, że zaskarżone postanowienie było wykonalne w chwili jego wydania,
-art. 156 § 1 pkt. 5 k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności postanowienia PINB w [...]z dnia [...] marca 2017 r., pomimo wystąpienia przesłanki jego niewykonalności,
- art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186), poprzez wadliwą wykładnię przejawiającą się nałożeniem obowiązków na K K, a więc osobą nieposiadającą prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pomimo że o tym fakcie organ został poinformowany podczas rozprawy administracyjnej, która odbyła się w dniu [...] października 2016 r.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej odrzucenie ze względu na niewniesienie skargi w terminie. Jednocześnie podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r" poz. 2167), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ), dalej "p.p.s.a.").
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Brak jest także podstaw do stwierdzenia nieważności postanowienia PINB w [...]z dnia [...] marca 2017 r.
Na wstępie należy wyjaśnić, że wbrew stanowisku organu zawartemu w odpowiedzi na skargę, Sąd nie stwierdził podstaw do jej odrzucenia w oparciu o art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z informacji uzyskanych przez Sąd od operatora pocztowego (k. 26, 28 i 29 akt sądowych), wynika że przesyłka zawierająca postanowienie organu odwoławczego, doręczona została pełnomocnikowi skarżącego nie w dniu 22 lipca 2019 r., jak wskazano w odpowiedzi na skargę, lecz w dniu 5 sierpnia 2019 r. Skarga została wniesiona w dniu 30 sierpnia 2019 r., a zatem z zachowaniem 30 dniowego terminu przewidzianego w art. 53 § 1 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie GINB z dnia [...] lipca 2019 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] WINB z dnia [...] sierpnia 2018 r., odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia PINB w [...]z dnia [...] marca 2017 r., wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych przy budowie obiektu budowlanego na działce nr ewid. [...]obr. [...] oraz nakładającego solidarnie na K K i [...] Sp. z o.o. obowiązek przedstawienia następujących dokumentów dotyczących przedmiotowego obiektu:
a) decyzji o warunkach zabudowy wydanej przez Burmistrza [...]
b) czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oraz zaświadczeniem o przynależności do izby samorządu zawodowego projektanta ( osoby wykonującej samodzielną funkcję techniczną w budownictwie), aktualnym na dzień opracowania projektu,
c) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
W tym miejscu należy zaznaczyć, że wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionego postanowienia PINB, nie przybrał formy odrębnego pisma. Został on zawarty w odwołaniu z dnia 15 marca 2018 r. od decyzji PINB w [...]z dnia [...]lutego 2018 r. o znaku [...]. nakazującej K K i [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], rozbiórkę obiektu z wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na działce o nr ewid. [...]obr. [...]. Przechodząc do trybu stwierdzenia nieważności decyzji, w którym prowadzone było postępowanie organu, wskazać należy, że jest on nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Jest on wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a., zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej. Organ administracji publicznej orzekający w tym nadzwyczajnym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Z mocy art. 126 k.p.a., instytucja nieważności, tak jak w rozpoznawanej sprawie, może być stosowana nie tylko w odniesieniu do decyzji, lecz także do postanowień, od których przysługuje zażalenie.
Jedną z przesłanek zastosowania tego trybu, na której oparł swój wniosek skarżący, jest niewykonalność postanowienia w dniu jego wydania, która ma charakter trwały (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.). Jak wynika z treści wniosku ( zawartego w treści odwołania z dnia 15 marca 2018 r. ), postanowienie PINB w [...] z dnia [...]marca 2017 r., było niewykonalne, ponieważ organ pominął oświadczenie K K, złożone w toku rozprawy administracyjnej w dniu 6 października 2016 r. Z oświadczenia tego wynikało, że KK w dacie rozprawy, nie dysponuje już przedmiotową nieruchomością oraz nie posiada umowy dzierżawy działki, na której zlokalizowana jest inwestycja. Skarżący zarówno we wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia PINB, jak też w skardze, powołując się na orzecznictwo, argumentował, że nie można nałożyć wskazanych w postanowieniu PINB z dnia [...] marca 2017 r. obowiązków, na podmiot, który w dacie postanowienia, nie ma prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dotyczy to zwłaszcza obowiązku przedstawienia w określonym terminie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Co do zasady, pogląd ten jest słuszny. Organ I instancji wskazał, że choć adresatem obowiązków określonych w art. 48 Prawa budowlanego związanych z legalizacją samowolnie wybudowanego obiektu, jest zasadniczo inwestor, to obowiązki te, mogą być nałożone także na inne podmioty. Odwołał się do treści art. 52 Prawa budowlanego, zgodnie z którym inwestor, właściciel lub zarządca obiektu, może na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, 49b, art. 50a oraz art. 51. Organ jednak nie ma racji stwierdzając, że powyższy przepis wylicza krąg podmiotów, które mogą być adresatami obowiązków nakładanych przez organy nadzoru budowlanego. Nie wszystkie bowiem wymienione w tym przepisie podmioty, mogą być adresatami takich obowiązków.
Sąd w tym zakresie w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt III SA/Wr 616/18 ( LEX nr 2603864), zgodnie z którym z przepisu art. 52 Prawa budowlanego, nie wynika dowolność organów administracji w wyborze podmiotu zobowiązanego do wykonania czynności legalizacyjnych. Artykuł 52 Prawa budowlanego należy interpretować w taki sposób, aby istniała realna możliwość wykonania takiego obowiązku. Oznacza to zatem konieczność rozważenia przez organ nadzoru budowlanego, czy obciążony takim obowiązkiem inwestor posiadać będzie w dacie orzekania, m.in. uprawniania do władania obiektem budowlanym, które pozwoliłyby mu na wykonanie takiego obowiązku. Takiego uprawnienia nie miał K K. Zdaniem Sądu należy przyjąć bowiem za prawdziwe jego oświadczenie, złożone na rozprawie administracyjnej po uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej, że na dzień rozprawy, nie dysponuje on przedmiotową nieruchomością, mimo, że nie wykazał, że zawarta przez niego umowa poddzierżawy z dnia 1 grudnia 2013 r. została rozwiązana. Nie mógł zatem wywiązać się z nałożonych na niego obowiązków. Jednak nieprawidłowe skierowanie do K K postanowienia PINB w [...] z dnia [...] marca 2017 r., należy rozpatrywać jedynie w kategoriach błędu proceduralnego, który mógł być konwalidowany w postępowaniu zażaleniowym, z czego strony postępowania, nie skorzystały. Ponadto postanowienie wydane w trybie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, ma charakter dowodowy, a co za tym idzie, może zostać zmienione w trybie art. 77 § 2 k.p.a. ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 975/19, LEX nr 2757033 ). Z możliwości modyfikacji w tym trybie kwestionowanego postanowienia, strony również nie skorzystały.
W żadnym jednak wypadku wyżej wspomniany błąd organu, nie może prowadzić do wniosku o trwałej niewykonalności postanowienia PINB w [...]z dnia [...] marca 2017 r. Niewykonalność decyzji lub postanowienia, ma miejsce wówczas, gdy nie ma możliwości technicznych ich wykonania lub gdy istnieją prawne nakazy lub zakazy stwarzające nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw i obowiązków wynikających z decyzji lub postanowienia. Zdaniem Sądu, żadna z tych sytuacji nie zachodzi. Wskazać bowiem należy, że kwestionowane postanowienie PINB, nakładało wskazane w nim obowiązki na dwa podmioty, K K oraz [...] Sp. z o.o.. Ten ostatni podmiot, co potwierdza oświadczenie złożone na rozprawie przez J S (członka zarządu tej spółki), ma prawo do dysponowania nieruchomością. Z uwagi na to, że wymienione w postanowieniu PINB obowiązki, nałożone zostały solidarnie na oba wymienione w nim podmioty, każdy z nich mógł je wykonać w całości lub części. Wyklucza to zatem niewykonalność postanowienia PINB w [...] , co prowadzi do wniosku o niezasadności zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu skargi, że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 124 § 2 k.p.a., Sąd stwierdza, że organy obu instancji orzekając w przedmiotowej sprawie, podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy i dokonały na jego podstawie oceny okoliczności sprawy. Ponadto w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć wskazały okoliczności faktyczne i prawne sprawy, na których oparły rozstrzygnięcia. Podkreślić należy, że podstawowe
znaczenie w rozpoznawanej sprawie miała kwestia wykonalności postanowienia, ta zaś została przez organy dostatecznie wyjaśniona.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło