VII SA/Wa 2325/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 lutego 2016 r. sprawy ze skargi (...) na postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) sierpnia 2015 r., nr (...) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżącej (...) kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Wojewoda (...) zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2015 r., nr (...), na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwana dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia (...) na pismo (...) z dnia (...) maja 2015 r., znak: (...), informujące (...), w związku ze złożonym wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie z wniosku "(...) spółka komandytowa o wydanie pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą parkingiem naziemnym oraz urządzeniem reklamowym na części działki nr ew. (...), że nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu, stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na ww. pismo (...) z dnia (...) maja 2015 r. (...) pismem z dnia (...)września 2015 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Jednocześnie, stosownie do art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Na wstępie wskazać należy, że w Kodeksie postępowania administracyjnego brak jest przepisu pozwalającego na podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym. W szczególności podstawy takiej nie stanowi art. 28 k.p.a. zawierający definicję strony (stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek). Przepis art. 31 § 2 k.p.a. przewiduje wydanie przez organ postanowienia w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, jednakże regulacja to dotyczy wyłącznie organizacji społecznych. W doktrynie i orzecznictwie jest niesporne, że "dopuszczenie" do toczącego się postępowania administracyjnego nie wymaga wydania decyzji ani postanowienia, zatem sprawa w tym przedmiocie nie mieści się w granicach art. 3 § 2 pkt 1-3 i pkt 4a-8 p.p.s.a. Objęcie lub nieobjęcie wnioskodawcy postępowaniem administracyjnym nie wymaga podjęcia także żadnego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, bowiem nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 16 października 2008 r., II GSK 340/08, LEX nr 515352, z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt II GSK 1406/13). Działanie organu polegające na skierowaniu do skarżącej pisma zawierającego stanowisko, że z uwagi na brak interesu prawnego nie jest stroną postępowania, nie wymaga więc prawnie przewidzianej formy i nie podlega zaskarżeniu, czy to w drodze wniesienia odwołania, zażalenia lub skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego (po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa). W niniejszej sprawie (...) wniosła zażalenie do Wojewody (...) na pismo Prezydenta (...) z dnia (...) maja 2015 r., informujące ww., w związku ze złożonym wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie z wniosku (...) spółka komandytowa o wydanie pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą parkingiem naziemnym oraz urządzeniem reklamowym, że nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu. Od takiej czynności (pisma) organu, mając na uwadze powyższe rozważania, wniesienia zażalenia jest niedopuszczalne. Nie istnieje bowiem w sensie prawnym przedmiot zaskarżenia. Wniesienia zażalenia od takiej czynności (pisma) winno skutkować, jak to słusznie uczynił organ, wydaniem postanowienia o niedopuszczalności zaskarżenia takiej czynności. Zaznaczyć jednakże należy, że skierowana przez stronę do Sądu skarga dotyczy aktu, który nie został objęty zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Zaskarżone postanowienie Wojewody (...) zostało wydane w sprawie, w której ustawa Kodeks postępowania administracyjnego nie ustanawia postępowania zażaleniowego. Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zaskarżone rozstrzygnięcie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia nie jest także, postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty. Wprawdzie jest postanowieniem ostatecznym, co wynika z treści art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., jednak, unormowanie prawne stanowiące, że postanowienie jest ostateczne nie oznacza, że zawsze podlegać będzie ono kontroli sądowoadministracyjnej. Zapadło ono bowiem w sprawie dotyczącej kwestii dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym, która to, jak wyżej podkreślono, nie mieści się w granicach art. 3 § 2 pkt 1- 9 p.p.s.a. Wprawdzie Wojewoda (...) błędnie pouczył skarżącą, że na wydane postanowienie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zawarcie jednak takiego pouczenia co do środka zaskarżenia w żaden sposób nie kreuje uprawnienia strony w tym zakresie, czy obowiązku Sądu skontrolowania prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego, nie jest możliwe dokonanie merytorycznej oceny zasadności skargi, a więc badanie zaskarżonego postanowienia oraz postępowania przeprowadzonego przez organ administracji pod względem zgodności z prawem. Na marginesie wskazać należy, że osoba niedopuszczona do udziału czy pominięta przez organ ma między innymi możliwość wniesienia odwołania od wydanej decyzji, bądź może skorzystać z trybu nadzwyczajnego i złożyć wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ww. ustawy.