VII SA/Wa 236/06

WyrokWSA w Warszawie2006-10-25

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Izabela Ostrowska, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby, których nieruchomości sąsiadują z terenem inwestycji drogowej, a które nie wykazały naruszenia przepisów ograniczających zagospodarowanie ich terenu, posiadają przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Osoby, których nieruchomości sąsiadują z terenem inwestycji drogowej, nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, jeśli nie wykażą naruszenia przepisów ograniczających zagospodarowanie ich terenu w związku z planowaną inwestycją. Legitymacja procesowa strony w takim postępowaniu ma charakter obiektywny i wynika wyłącznie z przepisów odrębnych, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu terenu w otoczeniu obiektu budowlanego. Spory graniczne i kwestie odszkodowań należą do kompetencji sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę rowu odwadniającego, uznając, że osoby wnoszące odwołanie nie posiadały przymiotu strony, ponieważ obszar oddziaływania inwestycji mieścił się w granicach pasa drogowego. Skarżąca K. Ś. kwestionowała tę decyzję, twierdząc, że jej nieruchomość sąsiaduje z inwestycją, a jej ogrodzenie znajduje się w bliskiej odległości od pasa drogowego, co stanowi zagrożenie. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2006 r. sprawy ze skargi K. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2005 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] pozwolenia na budowę rowu odwadniającego – drogowego w ciągu drogi krajowej nr [...] odcinek od km 5 + 400 do km 6 + 300 /strona prawa/ w m. [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli K. Ś., P. i L. W., D. P., M. B., K. W., J. B., S. B., M. J., K. J., D. F., R. F., A. F., M. B. oraz L. P. – sąsiedzi nieruchomości sąsiadujących z przedmiotową inwestycją. Zarzuty odwołania odnoszą się do kwestionowania ustalonych granic o wątpliwości, co do prawidłowości odtworzenia pasa drogowego. Nadto odwołujący się podnosili, iż w żaden sposób nie zostały uregulowane kwestie odszkodowania za ewentualnie mogące powstać podczas wykopów szkody w postaci uszkodzeń ogrodzeń. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].11.2003 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, po rozpatrzeniu powyższych odwołań – umorzył postępowanie odwoławcze. Organ II instancji powołując się na treść art. 28 ust 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm./, uznał, iż osoby wnoszące odwołanie nie posiadają przymiotu strony w niniejszym postepowaniu, bowiem obszar oddziaływania rowu odwadniającego – drogowego w ciągu drogi mieści się w granicach pasa drogowego który został wyznaczony przez uprawnionego geodetę. Skargę na powyższą decyzję wniosła K. Ś. nie zgadzając się z argumentacją organu pozbawiającego ją przymiotu strony. Skarżąca wskazuje, iż nie zaakceptowała zaproponowanego przez geodetę przebiegu pasa drogowego w stosunku do granicy jej działki. Jednocześnie wyjaśnia, iż ogrodzenie jej działki przylega bezpośrednio do pasa drogowego, w którym zaplanowano przedmiotową inwestycję, a zatem pozostając w obszarze jej oddziaływania. Skarżąca podnosi nadto, iż jej ogrodzenie na betonowej podmurówce leży zaledwie 45cm od słupka zaznaczającego pas drogowy co stanowi zagrożenie uszkodzenia tegoż ogrodzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153, z 2002r., poz. 1269 ze zm./, Sądu administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu. W niniejszej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga podlega oddaleniu. Podstawę prawną decyzji wydanej przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowi art. 138 § 1 pkt 3 kpa, który upoważnia organ II instancji do umorzenia postępowania odwoławczego. Zgodnie z art. 127 § 1 kpa postępowanie odwoławcze może być wszczęte wyłącznie na skutek odwołania wniesionego przez stronę. W orzecznictwie sądowo – administracyjnym utrwalony został pogląd, uznawany również w nauce prawa, iż podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo /interes prawny/ lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. W wyroku z dnia 11.04.1991 r. Sąd Najwyższy stwierdził, że "interes prawny powinien być rozważany jako zobiektywizowany i skonkretyzowany, a także aktualnie istnieje". Od tak pojmowanego interesu prawnego odróżnić należy interes faktyczny, kiedy to jednostka jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wykazać przepisu prawa materialnego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał ja do żądania stosownych czynności organu administracyjnego. W przypadku decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stronami tego postępowania są, z mocy art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane /Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm./ inwestor, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszar oddziaływania obiektu" zdefiniowane zostało w art. 3 pkt 20 cyt ustawy i należy go rozumieć jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, w których przewidziano ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu związane z tym obiektem, a zatem legitymacja procesowa strony ma charakter obiektywny i wynikać może wyłącznie z przepisów odrębnych, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu w otoczeniu danego obiektu budowlanego. W ocenie Sądu, organ odwoławczy zasadnie przyjął w zaskarżonej decyzji, że wnosząca odwołanie nie wykazała w sprawie żadnych przepisów ograniczających zagospodarowanie jej terenu w związku z projektowaną inwestycją, a tym samym nie wykazała naruszenia prawem chronionego interesu. Podkreślenia wymaga, iż roboty odtwarzające rów zgodnie z projektem budowlanym nie wykraczają poza ustalony pas drogowy, a najmniejsza odległość granicy pasa drogowego od istniejących ogrodzeń wynosi ok. 0,5 m. Obszar oddziaływania rowu mieści się w granicach pasa drogowego, który został wyznaczony przez uprawnionego geodetę z uwzględnieniem wykupu gruntu od właścicieli kolidujących z projektowanym rowem działek. Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba podnieść, iż spory graniczne i kwestionowanie ustalonych przez geodetę granic pasa drogowego nie mogą być uwzględnione w toku postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na budowę i należą do wyłącznej kompetencji Sądów powszechnych. Uwaga ta dotyczy także rekompensaty za ewentualne szkody powstałe przy realizacji przedmiotowej inwestycji. Projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia w sposób dostateczny zabezpiecza interesy osób skarżących w tym skarżącej, ograniczając zakres prac budowlanych jedynie do pasa drogowego. Dodatkowo podnieść należy, iż wydając decyzję o pozwoleniu na budowę, organy administracyjne uwzględnić muszą sprzeczne interesy, także osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie naruszone lub zagrożone. Granice tych praw i interesów oddzielają przepisy prawa budowlanego oraz innych aktów prawnych wydanych na podstawie i w wykonaniu przepisów tego prawa. Poza ochroną prawa pozostają też protesty obywateli wyrażające ich osobiste zapatrywania, bądź życzenia, co do określonej polityki planowania przestrzennego. Nieuwzględnienie ich nie może stanowić jednak podstawy kwestionowanej legalności pozwolenia na budowę. Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło