VII SA/Wa 2376/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2007 r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki nieużytkowanego budynku mieszkalnego. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. Z. z Kancelarii Adwokackiej przy [...] w W.: tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych), w tym: tytułem opłaty kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych). VII SA/Wa 2376/06 UZASADNIENIE Na wniosek z dnia [...].06.2005r. właścicieli posesji – D. i Z. J., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w L. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...].07.2005r. stwierdzono, że na omawianej działce znajduje się nieużytkowany budynek mieszkalny o wymiarach w rzucie 8,55 x 8,Om konstrukcji mieszanej murowano - drewnianej z poddaszem użytkowym, częściowo podpiwniczony. Obiekt posiada od strony podwórka ganek z wejściem do pomieszczeń na poddaszu. W protokole z wizji stwierdzono nieodwracalnie zły stan techniczny omawianego obiektu - przerdzewiałe pokrycie dachowe, ugięte krokwie i belki stropowe, ubytki elementów ścian. Ponadto, jak ustalono, ściany są popękane i częściowo odchylone od pionu, a podłogi spróchniałe. Zdemontowano przyłącze energetyczne. Budynek zlokalizowany jest w granicy pasa drogowego (bezpośrednio przy chodniku) ul. [...] w L. Decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2005r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art.67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał rozbiórkę obiektu z uwagi na jego zły stan techniczny , co z uwagi na jego usytuowanie bliskości ciągu pieszego i pasa drogowego stanowi zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. W wyniku odwołania Z. M. i S. L., współwłaścicieli sąsiedniej działki nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...].02.2006r. uchylił zaskarżona decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W dniu [...].03.2006r. pracownicy PINB w G. w obecności P. D. J., P. Z. J., P. F. J. dokonali wizji na przedmiotowej nieruchomości, ustalając, co następuje: "Stan techniczny budynku mieszkalnego nieużytkowanego, stanowiącego własność D. i Z. J. w stosunku do pierwotnych oględzin ulega pogorszeniu. Nieszczelne pokrycie dachowe powoduje niszczenie ścian budynku, które ulegają odchyleniu od pionu, elementy drewniane budynku spróchniałe, ugięte belki stropowe, więźba dachowa. Do protokołu załącza się fotografie elementów budynku. Budynek od strony działki stanowiącej współwłasność P. F. J., P. S L., P. Z. M. i P. H. D., zlokalizowany VII SA/Wa 2376/06 odpowiednio: od strony ulicy [...] w odległości 1,88 m i od strony podwórka 2,35 m (w głąb działki). Z drugiej strony przedmiotowy budynek zlokalizowany w granicy działki stanowiącej własność P.P. D. i Z J.". W oparciu o powyższe ustalenia, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego wydał w dniu [...].04.2006r. kolejną decyzję Nr [...] nakazał D. i Z. J. rozbiórkę nieuźytkowanego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] położonej w L. przy ul. [...] z zachowaniem warunków zgodnie z art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Z. M. i S. L. ponownie zaskarżyli decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego podnosząc, że organ nie wziął pod uwagę bliskiej odległości między działką [...] a [...], która wynosi 1,98 m., gdzie budynek mieszkalny na działce [...] jest o kondygnacji 2 piętrowej z 2 metrowymi suterenami, natomiast budynek stojący na działce [...] jest parterowy z balkonem wysokości ok. 4 metrów. Zdaniem odwołujących się brak przeprowadzenia i wykonania odpowiednich badań geodezyjnych, technicznych prac zabezpieczających konstrukcję sąsiedniego budynku w czasie prowadzonych prac budowlanych oraz konieczność wprowadzenia ograniczeń rozbiórki ciężkim sprzętem budowlanym, może spowodować nieodwracalną katastrofę budowlaną w naszym budynku i bezpośrednie zagrożenie naszego mienia. Ponadto oświadczyli, że nie mogli się stawić ze względu na stan zdrowia na wizję lokalną a Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego nie wziął tego pod uwagę i nie przesunął terminu wizji lokalnej pomimo, że prośba o jej przesunięcie dotarła w terminie. Zdanie stron odwołujących się dom stojący na działce [...] był w dobrym stanie. Zdewastowali go obecni właściciele. Nie zgadzają się z ekspertyzą przeprowadzoną w dniu [...].03.2006 r. Rozpatrując ponownie sprawę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2006r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującego rozbiórkę omawianego obiektu. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor stwierdził, że organ dokonał w dniu [...].03.2006r. powtórnych oględzin spornego budynku, stwierdzając pogorszenie się jego stanu technicznego od czasu poprzedniej wizji w dniu [...].07.2005r. Zdaniem organu odwoławczego Organ I instancji powiadomił wszystkie strony postępowania o VII SA/Wa 2376/06 zamiarze przeprowadzenia wizji w dniu [...].03.2006r. i zapewnił im też możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy i umożliwił składanie wyjaśnień, W ocenie organu odwoławczego nie ma przeszkód do orzeczenia rozbiórki omawianego budynku mieszkalnego, z uwagi na spełnienie przesłanek określonych w art. 67 Prawa budowlanego, tj.: pogarszającego się stanu technicznego budynku, zgody właściciela budynku i Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na jego rozbiórkę oraz zagrożenia stwarzanego przez jego stan techniczny dla ciągu pieszo -jezdnego. Biorąc pod uwagę na bliskie sąsiedztwo budynku skarżących z obiektem przeznaczonym do rozbiórki, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. wskazał w rozstrzygnięciu sposób przeprowadzenia robót rozbiórkowych oraz sposób zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Niniejsza sprawa została wyjaśniona w stopniu niezbędnym do jej ostatecznego rozstrzygnięcia. Ustalenia merytoryczne w prowadzonym postępowaniu są zgodne z ustalonym stanem faktycznym - w czasie wizji w dniu [...].03.2006r. stwierdzono, że stan techniczny budynku uległ dalszemu pogorszeniu. Decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została zaskarżona przez S. L. i Z. M. Z uwagi na wycofanie skargi przez Z. M. pozostała do rozpatrzenia skarga S. L., który skarżonej decyzji zarzuca naruszenie przepisów o postępowaniu, tj. 1) art. 10 § 2 kpa poprzez uniemożliwienie skarżącym uczestnictwa w toczącym się postępowaniu i wypowiedzenia się wobec zebranych dowodów i zgłaszanych żądań; 2) art. 77 § 1 kpa poprzez nie dopełnienie obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, co doprowadziło do ustalenia błędnego stanu faktycznego; 3) art. 7 kpa poprzez nie dopełnienie obowiązku podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Skarżący podtrzymując argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego podnosi również, że w piśmie do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2005 wnosił o przeprowadzenie odpowiednich badań geodezyjnych wykonanych przez rzeczoznawców w celu ustalenia, czy prace przy rozbiórce nie będą miały negatywnych konsekwencji tj. osłabienia fundamentów i ścian nośnych budynku na posesji [...]. Skarżący uważa, że ciężki sprzęt pracujący przy rozbiórce, może realnie zagrozić stabilności budynku stanowiącego ich własność. Podkreśla, że e oba budynki dzieli zaledwie odległość ok. 1.8m. , co biorąc pod uwagę wysokość budynku na działce nr VII SA/Wa 2376/06 [...] wynoszącą ponad 4 m. jest kolejnym czynnikiem ryzyka. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga S. L. zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie zapadła po wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego. Ze względu na naruszenie przez organ II instancji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy zaskarżoną decyzję należało uchylić. Na wstępie należy przypomnieć organowi II instancji , że istotą postępowania odwoławczego, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, jest ponowne rozpatrzenie sprawy w pełnym zakresie przez organ odwoławczy. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno legalność rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, ocenę przez ten organ stanu faktycznego sprawy oraz ponowne ustalenie stron postępowania w tym ustalenie czy odwołanie pochodzi od podmiotu legitymującego się przymiotem strony, a więc wykazującego swój interes prawny. W sytuacji , gdy decyzja organu pierwszej instancji wydana została na wniosek właściciela działki, a decyzja dotyczy rozbiórki istniejącego na tej działce obiektu budowlanego organ odwoławczy rozpatrując odwołania w pierwszej kolejności winien przeprowadzić analizę czy osoba składająca odwołanie posiada przymiot strony. Samo graniczenie z działką inwestora nie jest wystarczającą przesłanka do nabycia uprawnień strony. O przymiocie strony decyduje istnienie przepisu prawa materialnego wskazującego na własne prawa lub obowiązek podmiotu, który podlega skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 1991r, sygn. akt III ARN 13/91). Jeżeli organ II instancji dopatrzy się takiego interesu prawnego po stronie S. L. to wówczas musi zadbać o to by jego interes prawny był należycie chroniony. Zgodnie art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W związku z art. 7 KPA pozostaje art. 77 KPA, który wprost stwierdza, iż organ administracji publicznej ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wskazać przy tym należy, że skarżący w postępowaniu przed organem I instancji VII SA/Wa 2376/06 nie uczestniczył w dniu [...] marca 2006r. w oględzinach obiektu przeznaczonego do rozbiórki. Skarżący zawiadomił organ I instancji, przedkładając stosowne zaświadczenie, że nie może stawić się na oględziny ze względu na stan zdrowia prosząc jednocześnie o przesunięcie terminu wizji lecz Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego nie ustosunkował się do tej prośby przeprowadzając wizję w wyznaczonym terminie czym naruszył prawa strony wynikające z przepisu art. 10 § 1 k.p.a.. Należy również zauważyć, iż zgodnie z art. 140 k.p.a. organ odwoławczy tak samo, jak organ I instancji związany jest przepisami art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa, a dodatkowo jeśli istnieją braki w materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji, to organ II instancji może skorzystać z przepisu art. 136 kpa, dającego możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że organ II instancji naruszył omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych też względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji wyroku.