VII SA/Wa 2404/13
WyrokWSA w Warszawie2014-02-27
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciele nieruchomości sąsiedniej do nieruchomości, na której mają być wykonane roboty budowlane polegające na ociepleniu ściany, posiadają przymiot strony w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie art. 66 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Właściciele nieruchomości sąsiedniej do nieruchomości, na której mają być wykonane roboty budowlane polegające na ociepleniu ściany, muszą być uznani za strony postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, jeśli ingerencja związana z tym zabiegiem dotyka bezpośrednio ich nieruchomości lub wiąże się z koniecznością wkroczenia na jej teren. Organ drugiej instancji błędnie umorzył postępowanie odwoławcze, uznając skarżących jedynie za posiadających interes faktyczny, podczas gdy w okolicznościach sprawy posiadali oni interes prawny.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała właścicielom budynku wykonanie ocieplenia ściany od strony posesji sąsiedniej. Organ odwoławczy uznał, że skarżący M. i A. M., właściciele sąsiedniej nieruchomości, posiadają jedynie interes faktyczny, a nie prawny, co uniemożliwia im skuteczne wniesienie odwołania. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a., w tym błędne uznanie ich za nieposiadających przymiotu strony.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant spec. Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2014 r. sprawy ze skargi M. M. i A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. M.i A. M.kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania M. M. i A.M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. [...][...] nr [...]z dnia [...]czerwca 2013 r., nakazującej M. i A. O. jako właścicielom budynku przy ul. L. [...] w [...] obowiązek wykonania ocieplenia ściany budynku mieszkalnego od strony posesji przy ul. L. [...] w terminie sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji - umorzył postępowanie odwoławcze.
Postępowanie w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
Organ pierwszej instancji - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. [...][...], decyzją nr [...]z dnia [...] czerwca 2013 r. nałożył na właścicieli nieruchomości nakaz oparty na przepisie art. 66 ustawy Prawo budowlane dotyczący obowiązku ocieplenia ściany ich budynku mieszkalnego od strony posesji przy ul. L. [...] .
Odwołanie od tej decyzji złożyli M. i A. M..
Organ drugiej instancji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją nr [...]z dnia [...] sierpnia 2013 r. umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że odwołanie od orzeczenia organu pierwszej instancji przysługuje stronie, a aby być uznanym jako strona postępowania, należy mieć nie jakikolwiek interes, lecz musi to być interes prawny. Organ powołał się na definicję interesu prawnego, wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 1999 r., wydanego w sprawie o sygn. akt IV SA 1285/98. W ocenie organu M. i A.M. posiadają jedynie interes faktyczny w omawianej sprawie, związany z zamieszkiwaniem na sąsiedniej nieruchomości, tj. przy ul. L. [...] w [...]. Nie posiadają interesu prawnego, zatem nie mieli możliwości skutecznego wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji w ramach nadzoru budowlanego.
Organ, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2011 r. w sprawie VII SA/Wa 1717/11 stwierdził, że stroną postępowania w trybie przepisu art. 66 i art. 61 Prawa budowlanego jest wyłącznie właściciel nieruchomości bądź jej zarządca. Inny podmiot zainteresowany funkcjonowaniem obiektu w tego typu sprawie posiada wyłącznie interes faktyczny.
Reasumując, organ drugiej instancji wskazał, że odwołujący się zostali niewłaściwie przez organ powiatowy uznani za strone postępowania, zaś postępowanie odwoławcze należało umorzyć zgodnie z treścią art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. .
Skargę na powyższą decyzję w dniu 3 października 2013 r. złożyli M.M. i A. M., reprezentowani przez pełnomocnika. Zarzucili jej naruszenie: - art. 66 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż postępowanie dotyczące wykonania robót budowlanych w zakresie ocieplenia ściany budynku mieszkalnego, pomimo iż ocieplenie takie nigdy w budynku będącym przedmiotem niniejszego postępowania nie było wykonane, może być prowadzone w trybie art. 66 Prawa budowlanego, - art. 83 Prawa budowlanego poprzez uznanie się przez organy nadzoru budowlanego za właściwe w sprawie dotyczącej wykonania w istniejącym budynku nowych robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. - art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niezebranie całości materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia w sprawie, - art. 28 k.p.a. w związku z art. 140 k.c. poprzez przyjęcie, iż właściciel nieruchomości, na której mają być wykonane roboty budowlane, nie posiada przymiotu strony w sprawie.
W uzasadnieniu skarżący wskazali, że organy nadzoru budowlanego rażąco naruszyły prawo, albowiem wydały rozstrzygnięcie w sprawie, w której nie były właściwe. Właściciele budynku mieszkalnego przy ul. L. [...]mieli zamiar wykonania nowych robót budowlanych, więc powinni zwrócić się z odpowiednim wnioskiem do właściwego starosty.
Zarzucili również, że zaskarżona decyzja ogranicza się wyłącznie do wskazania, iż skarżący nie posiadają przymiotu strony w niniejszym postępowaniu wyłącznie ze względu na takie stanowisko przytoczonego orzecznictwa, bez dokonania jakiejkolwiek analizy stanu faktycznego, prawnego, nie ustosunkowując się do jakichkolwiek zarzutów podnoszonych na etapie postępowania w pierwszej instancji oraz odwoławczego.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej względnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację. Odnosząc się do zarzutu braku analizy stanu faktycznego i prawnego, organ wskazał, że decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, zaskarżano decyzja zapadła z obrazą przepisów prawa wskazanych poniżej.
Sądowa kontrola dotyczy decyzji organu drugiej instancji, który umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji wydanej w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane.
Sąd podziela pogląd, zgodnie z którym w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, stroną postępowania jest, co do zasady, adresat tej decyzji właściciel bądź zarządca nieruchomości objętej postępowaniem. Powtórzmy, co do zasady.
Każda sprawa wymaga jednak zindywidualizowanej oceny, w tym określenia stron postępowania .
Organ drugiej instancji w niniejszym postępowaniu zdaje się nie odróżniać pojęcia adresata decyzji wydanej w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane ,którym może być tylko właściciel lub zarządca nieruchomości, której to postępowanie dotyczy (art. 61 ustawy Prawo budowlane), od instytucji strony postępowania, którą może być obok adresata także ten, kto ma interes prawny w tym postępowaniu dążący do ochrony przysługujących mu prawa np. prawa własności.
W okolicznościach niniejszej sprawy, kiedy decyzja oparta na art. 66 ustawy Prawo budowlane zawiera nakaz ocieplenia ściany budynku usytuowanego w ostrej granicy z nieruchomością sąsiednią, właściciele tej nieruchomości muszą być uznani za podmioty uprawnione do występowaniu w tym postępowaniu w charakterze strony. Ingerencja związana z zabiegiem, wg organu pierwszej instancji dotyczącym utrzymaniem budynku w odpowiednim stanie technicznym, dotyka bezpośrednio ich nieruchomości, wiąże się wręcz z niezbędnym wkroczeniem na jej teren.
Wskazać należy, że organ drugiej instancji określa odwołujących się jako cyt. "mieszkańców" nieruchomości przy ul. L. [...], następnie opisuje ich jako właścicieli sąsiedniej nieruchomości. Powyższa okoliczność musi zostać jednoznacznie przez organ ustalona, ma bezpośrednie znaczenie dla oceny przymiotu stron odwołujących się.
Sąd stwierdza, że w świetle powyższej argumentacji i formalnego charakteru kontrolowanej decyzji nie znajduje podstaw do oceny decyzji organu pierwszej instancji.
Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt1 lit a,c art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło