VII SA/Wa 254/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2012 r. sprawy ze skargi E. Z. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. L. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 307,50 zł (trzysta siedem złotych i pięćdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 57,50 zł (pięćdziesiąt siedem złotych i pięćdziesiąt groszy). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm zw. dalej: kpa), po rozpatrzeniu zażalenia E. Z., utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powiatu [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nakazującą J. i E. Z., rozbiórkę drewnianego budynku gospodarczego usytuowanego na posesji przy ul. [...] w [...]. Wydając powyższe orzeczenia organ ustalił następujący stan faktyczny i prawny. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2010r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powiatu [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2010r., znak: [...], nakazującą E. i J. Z. rozbiórkę drewnianego budynku gospodarczego zrealizowanego przy ul. [...] w [...]. Prawomocnym wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 669/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę E. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] września 2010 r. W dniu [...] maja 2011 r. E. Z. złożył pismo zatytułowane jako "Skarga na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rażące wadliwe zastosowanie przepisów prawa i naruszenie ustawy kodeksu postępowania administracyjnego". Ponieważ w ww. piśmie strona wskazała art. 145 § 1 pkt 1 kpa, organ wojewódzki pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., wezwał do sprecyzowania żądania. W odpowiedzi na powyższe E. Z. wskazał, że wystąpienie z dnia [...] maja 2011 r. stanowi wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] września 2010r., znak: [...]. W związku z powyższym, organ wojewódzki pismem z dnia [...] lipca 2011 r., ponownie wezwał wnioskodawcę do wskazania jaki dowód, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności, okazał się fałszywy, przedłożenia prawomocnego orzeczenia sądu lub organu oraz do wskazania daty powzięcia informacji o sfałszowaniu dowodu. Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. E. Z. udzielił organowi wojewódzkiemu odpowiedzi, jednakże nie wskazał ani dowodu, który miałby zostać sfałszowany, ani daty powzięcia wiadomości o jego sfałszowaniu. W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2011 r., odmówił wznowienia na wniosek E. Z. postępowania zakończonego własną decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] września 2010 r. Po rozpatrzeniu zażalenia E. Z. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na przesłanki wznowieniowe zawarte w art. 145 § 1 kpa oraz warunki formalne do zaistnienia podstaw do wszczęcia postępowania nieważnościowego. Przywołał przy tym treść art.148 kpa i wskazał, powołując się na orzecznictwo sądowo - administracyjne i stanowisko doktryny, że zachowanie terminu, o którym mowa w tym przepisie musi być przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie podał daty, w której dowiedział się o sfałszowaniu dowodu na podstawie, którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności oraz tym samym nie uprawdopodobnił, że termin złożenia wniosku o wzniowienie postępowania został zachowany. Dodatkowo organ wskazał, przywołując treść art. 145 § 1 pkt 1 kpa, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się falszywe, zaś w pkt 2 ww. art. 145 § 1 kpa stanowi o wznowieniu postępowania jeżeli decyzja została wydana w wyniku przestępstwa. Organ zaznaczył przy tym, że strona która domagała sie wznowienia postępowania na tej podstawie, że dowód okazał się falszywy musi przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzajacego, że dokument był sfałszowany. Nie jest rzeczą organu administracji przeprowadzenie takiego dowodu we własnym zakresie. Organ ma obowiązek zebrać materiał dowodowy. Jako dowód winien on dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy ale, jak podkreślił organ mają to być dowody a nie przypuszczenia. Strona, która domagała się wznowienia postępowania na tej podstawie, że dowód okazał się fałszywy musi przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokument był sfałszowany. Nie jest rzeczą organu administracji przeprowadzenie tego dowodu we własnym zakresie. Wskazany sposób wykazania fałszu dowodów uzasadniony jest przede wszystkim ustawowym podziałem kompetencji organów państwowych. W swoim wniosku o wznowienie postępowania jak również zażaleniu na postanowienie organu wojewódzkiego skarżący nie wskazał na istnienie orzeczeń właściwych organów stwierdzających fakt popełnienia przestępstwa, nie wskazał również konkretnego dowodu, który miałby zostać sfałszowany. Nieprzedstawienie żadnych dowodów a tylko gołosłowne wskazanie art. 145 § 1 pkt. 1 i nieuzupełnienie tego ani w piśmie precyzujacym wniosek ani w rozpatrywanym zażaleniu organ dodatkowo uznał za podstawę do odmowy wznowienia postępowania. Skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r.do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył E. Z. wnosząc o jego uchylenie . W obronie własnego interesu, jak wskazał skarżący w skardze, zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów prawa, poprzez bezpodstawne wszczęcie postępowania w oparciu o gołosłowne twierdzenia osób postronnych, nie mających żadnego interesu prawnego w sprawie wybudowanego domu. Ponadto skarżący w skardze opisał przebieg postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Wskazał również, że organy administracji zlekceważyły wyrok Wojewódzkiego Sądu Admistracyjnego w sprawie rozbiórki drewnianego budynku gospodarczego (szopy). W odpowiedzi na skarge organ wnióśł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważyl co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Kontrolowane w niniejszym postępowaniu postanowienie zostało wydane w wyniku rozpoznania wniosku skarżącego zawartego w piśmie z dnia [...] maja 2011 r., w którym, wskazując na art. 145 § 1 pkt 1 kpa, wnioskodawca wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji (nakładającej na niego obowiązek rozbiórki drewnianego budynku gospodarczego), uzupełnionym pismem z dnia [...] lipca 2011 r. Z tego ostatniego pisma wynika, że skarżący domaga się wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...].06.2010 r . a jako podstawę wznowienia wskazał art. 145 §1 pkt 1 kpa. Prawidłowo organ przypomniał, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte, co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 i 145a § 1 kpa. Jednocześnie art. 148 § 1 wskazuje, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. A zatem obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania jest zbadanie w pierwszej kolejności czy wniosek ten został złożony w ustawowym terminie oraz czy wnoszący go podmiot powołuje się na przesłanki określone w art. 145 § 1 lub 145a kpa. Pozytywna weryfikacja wniosku pod względem w/w przesłanek powinna skutkować wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 2 kpa a dalej przeprowadzeniem przez organ postępowania, co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Natomiast jeżeli wznowienie postępowania jest z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych niedopuszczalne albo gdy strona złożyła wniosek z uchybieniem terminu – organ – w oparciu o art. 149 § 3 kpa - wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. A zatem postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego - składa się z dwóch etapów. W pierwszym organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, co - w przypadku wznowienia postępowania na żądanie strony - oznacza badanie, czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od osoby mającej czynną legitymację procesową, czy wniosek złożono z zachowaniem terminów określonych w art. 148 i art. 145a § 2 k.p.a. a także, czy wskazano przyczynę wznowienia postępowania z katalogu ujętego w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 i 145b §1 kpa. Jednocześnie – jak trafnie podniósł organ administracji – obowiązkiem organu jest zbadanie czy został zachowany termin do złożenia omawianego wniosku, przy czym przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że strona musi udowodnić, że zachowała ww. termin. W przypadku niespełnienia którejkolwiek z ww. przesłanek – jak zostało wyżej wskazane – organ ma obowiązek odmówić wznowienia postępowania. Z taką sytuacją mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Prawidłowo, w ocenie Sądu, organ administracji ocenił, że pismo z dnia [...] maja 2011 r. stanowiło wniosek o wznowienie postępowania. Skarżący wskazał jako podstawę wznowienia przesłankę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 1 kpa. Zgodnie z treścią tego przepisu można żądać wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny wznowienie postępowania na tej podstawie ograniczone jest do występowania łącznie 2 warunków: stan faktyczny w sprawie zakończonej ostateczną decyzją został ustalony w oparciu o fałszywe dowodowy oraz sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Skarżący – co podkreślił organ odwoławczy nie wskazał orzeczenia stwierdzającego sfałszowanie dowodu, nie wykazał również ażeby zachodziła którakolwiek z przesłanek wymienionych w § 2 art. 145 kpa, która pozwala na wznowienie postępowania z przyczyny określonej w pkt. 1 i 2 również wtedy gdy nie można uzyskać orzeczenia potwierdzającego zaistnienie tej przesłanki. Dodatkowo, co należy ze wszech miar podkreślić, w postępowaniu o wznowienie postępowania organ administracji związany jest zakresem wniosku. Tymczasem skarżący oprócz tego, że przywołał treść art. 145 § 1 pkt 1 kpa nie wskazał – mimo wezwania organu – jaki dowód stanowiący podstawę do wydania decyzji z dnia [...].09.2010 r. został sfałszowany. Nie jest rzeczą organu w postępowaniu o wznowienie postępowania ażeby zastępować stronę w poszukiwaniu "sfałszowanych" dowodów. I wreszcie rację ma organ, że warunkiem wznowienia postępowania (wydania postanowienia w oparciu o art. 149 § 2 kpa) jest złożenie wniosku w terminie określonym w art. 148 kpa to jest jednego miesiąca od dnia, kiedy strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Skarżący nie wskazał kiedy dowiedział się o tej okoliczności, to jest w niniejszej sprawie o sfałszowaniu dowodów. W konsekwencji Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że skoro, pomimo wezwania, E. Z. nie wskazał dowodów, które w jego ocenie zostały sfałszowane jak też nie wykazał, że dochował terminu określonego w art. 148 kpa, ale i nie wskazał, w jakiej dacie dowiedział się o zaistnieniu przesłanki do wznowienia postępowania to obowiązkiem organu było wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi. W szczególności Sąd nie stwierdza, ażeby rozstrzygnięcie organu "pozostawało w niezgodzie z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego". Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2009 r. w sprawie II SA/Wr 484/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzygał w przedmiocie decyzji nakazującej rozbiórkę drewnianego budynku gospodarczego z dnia [...] lipca 2009 r., przy czym orzeczenie to zostało wydane w trybie zwykłym. Przedmiotem wniosku o wznowienie postępowania jest natomiast postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] września 2010 r. Sąd oddalił również wniosek pełnomocnika skarżącego zgłoszony na rozprawie dnia 6 lipca 2012 r. o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia sprawy o rozgraniczenie nieruchomości. Wynik tego postępowania w żaden sposób nie wpływa na rozstrzygniecie w niniejszej sprawie, które ma charakter li tylko formalny. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy – P.p.s.a orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść Rozdziału 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2002 r. w sprawie w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.)