VII SA/Wa 26/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-14
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Bogusław Cieśla, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, która umorzyła postępowanie w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej, jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie w sprawie rozbudowy stacji bazowej. Stwierdzono, że instalacja dodatkowych anten na istniejącej, legalnie wybudowanej stacji bazowej, nie wymagała pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Brak było przesłanek do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję umarzającą postępowanie, uznając, że instalacja dodatkowych anten nie naruszyła prawa. Stowarzyszenie zaskarżyło decyzję odmowną do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a., prawa budowlanego oraz przepisów dotyczących ochrony środowiska. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi [...] Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
I. Stan sprawy
1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku [...] Stowarzyszenia [...]" z siedzibą w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a.
2. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...]listopada 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że decyzją własną z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]lutego 2015 r., znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej Spółki "[...]"[...], poprzez montaż dodatkowych anten, położonej w [...], przy ul. [...] (nr ew. gr. [...]).
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] października 2015 r. wniosło, w terminie, [...] Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...].
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], po rozpatrzeniu ww. wniosku [...] Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ podał, że stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyn rażącego naruszenia prawa, na które powołuje się strona skarżąca, może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy rozstrzygnięcie podjęte zostało wbrew wyraźnemu nakazowi lub zakazowi przewidzianemu w danym przepisie prawa, gdy wbrew wszelkim przesłankom przepisu prawa nadano uprawnienie lub go odmówiono, albo też gdy wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem czy uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Ponadto rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. to takie naruszenie przepisów, które ma charakter oczywisty i jednocześnie ze względu na skutki gospodarcze lub społeczne nie jest możliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa.
Jak wynika z akt sprawy stacja bazowa telefonii komórkowej, położona na działce przy ul. [...] w [...]została wybudowana na podstawie decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...]Spółka z o.o. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę.
Organ podał, że w toku postępowania prowadzonego w trybie zwykłym ustalono, że stacja bazowa zlokalizowana jest na stalowej kratowej wieży o wysokości około 70 m, wyposażonej w sześć pomostów obsługowych umieszczonych na wysokościach około 68 m, 59 m, 54 m, 39 m, 34 m i 26 m nad poziomem terenu, na których są zamontowane anteny sektorowe i anteny radiolinii należące do różnych operatorów sieci telefonii komórkowej i montowane w różnych okresach.
W 2012 r. firma [...]S.A. dokonała montażu 3 anten sektorowych na poziomie 34 m i 2 anten radioliniowych na poziomie 59 m. Montaż został wykonany bez zgłoszenia w oparciu o przepisy art. 30 ustawy - Prawo budowlane, gdyż wysokość anten wraz z konstrukcją mocująca nie przekraczała 2,5 m. Montaż był poprzedzony opracowaniem "Kwalifikacji i analizy środowiskowej", a po jego wykonaniu dokonano stosownych pomiarów pól elektromagnetycznych, których wyniki przekazano do Wojewódzkiej Inspekcji Sanitarnej i Wojewódzkiej Inspekcji Ochrony Środowiska. Na tych samych zasadach w 2013 r. na poziomie 28 m dołożono 3 anteny sektorowe wraz z adapterami oraz 2 anteny radioliniowe na poziomie 59 m. W obu przypadkach zawiadomione instytucje nie wniosły zastrzeżeń.
Zgodnie z obowiązującym w okresie orzekania w trybie zwykłym art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.): "pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych". Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b) ww. ustawy: "zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4, budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych".
Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, takich jak: "Kwalifikacja Przedsięwzięcia Stacja Bazowa [...][...]", sporządzonej przez mgr. [...]w lipcu 2012 r., "Sprawozdanie Nr [...]z pomiarów pól elektromagnetycznych w środowisku w otoczeniu stacji bazowej telefonii komórkowej [...]", sporządzone przez dr. inż. [...]we wrześniu 2012 r. oraz "Sprawozdanie z badań rozkładu pól elektromagnetycznych wykonanych dla celów ochrony środowiska Nr [...]", sporządzone przez inż. [...]w listopadzie 2013 r. wynika m. in., że rozbudowa objętej postępowaniem stacji bazowej w myśl obowiązujących przepisów nie jest przedsięwzięciem mogącym w znaczący sposób oddziaływać na środowisko i w związku z powyższym dla rekonfiguracji przedmiotowej stacji nie jest konieczne przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz nie jest konieczne wykonanie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto, ze sprawozdań tych wynika, że badania rozkładu pól elektromagnetycznych (dokonane po zainstalowaniu anten w 2012 r. i 2013 r.) wskazują, że w otoczeniu źródeł pól elektromagnetycznych nie stwierdzono miejsc występowania poziomów pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych (składowa elektryczna), tj. powyżej 7 V/m.
Zmiany dotyczące zwiększenia ilości anten zostały zgłoszone przez poszczególnych operatorów, do właściwego w tym zakresie organu ochrony środowiska, tj. do Starosty [...].
Organ podał, że z pisma Starosty [...] z dnia [...] listopada 2012 r., znak: [...]oraz z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], wynika, że zainstalowane dodatkowe anteny na przedmiotowej stacji zostały wpisane do rejestru prowadzonego przez Starostę [...], a podstawę prawną do zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia na emisję do atmosfery stanowi § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. z 2010 r. nr 130, poz. 880). Ponadto, Starosta [...] w piśmie z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...], jednoznacznie wskazał, że przedmiotowa instalacja nie jest kwalifikowana jako przedsięwzięcie zawsze bądź mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do wydania decyzji w stosunku do zainstalowanych anten na istniejącej legalnie stalowej wieży wchodzącej w skład stacji bazowej telefonii komórkowej, usytuowanej na działce nr [...]przy ul. [...] w [...], z zastosowaniem obowiązków przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego, w tym art. 48, jak również art. 51, a zatem wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe, bowiem brak było podstaw prawnych, które uprawniałyby organy nadzoru budowlanego do podjęcia działań wynikających z przepisów tej ustawy.
Mając na uwadze powyższe organ uznał, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję PINB w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej Spółki "[...], poprzez montaż dodatkowych anten, położonej w [...] przy ul. [...] (nr ew. gr. [...]), nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), czy którąkolwiek z pozostałych wad prawnych enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a.
Odnosząc się do podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzutów, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że zadaniem organu prowadzącego sprawę o stwierdzenie nieważności decyzji jest ocena niezgodności takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie takie ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby jego przedmiotem było ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjnoprawnego.
W związku z powyższym organ stwierdził, że zaskarżona wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja GINB z dnia [...] października 2015 r., znak: [...] (odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji [...] WINB z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...]) odpowiada prawu.
3. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości.
II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowisko organu.
4. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło [...] Stowarzyszenie [...]" z siedzibą w [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. przez niewskazanie w decyzji, na jakie elementy stacji bazowej telefonii komórkowej inwestor otrzymał pozwolenie na budowę, kiedy i w jaki sposób je zmienił oraz dlaczego organ przyjął, że nie zmienił parametrów technicznych oraz użytkowych obiektu. Braki powyższe nie pozwalają na polemikę z lakoniczną decyzją;
2) § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213, poz. 1397 ze zm.) przez jego pominięcie w sytuacji, w której NSA w wyroku z dnia 13 października 2015 r. sygn. akt II OSK 329/15 uznał pominięcie kumulacji za rażące naruszenie prawa;
3) art. 5 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 143 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 64 ust 3 Konstytucji RP poprzez nie zbadanie czy pole elektromagnetyczne o wartościach ponadnormatywnych wystąpi poza terenem, co do którego inwestor posiada tytuł prawny i pomimo tego uznanie, że inwestycja spełnia wszelkie wymogi obowiązującego prawa;
4) art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w związku z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w powiązaniu z art. 72 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa przez prawdopodobne stwierdzenie, że inwestycja nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowanych bez dokonania jakiejkolwiek merytorycznej analizy;
5) art. 3 pkt 6 w zw. z art. 3 pkt 7 a) ustawy - Prawo budowlane przez bezpodstawne uznanie, że przepisy te nie mają zastosowania w sprawie, bowiem podlegają wyłączeniu w niniejszej sprawie;
6) art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy - Prawo budowlane przez przyjęcie, że inwestor dokonał tylko i wyłącznie montażu urządzeń lub instalacji radiokomunikacyjnej, które zdaniem organu zapewne stanową samodzielne stacje bazowe;
7) art. 29 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane przez niedokonanie jakiejkolwiek analizy w odniesieniu do konkretnej jednostki prawnej ustawy oraz rozporządzenia, o którym mowa w punkcie 1 oraz 2 skargi;
8) art. 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu terenu przez niedokonanie oceny zgodności inwestycji z decyzją o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, która wydawana jest dla konkretnych parametrów technicznych anten z uwagi na to, że do wniosku o jej wydanie istnieje obligatoryjny wymóg przedłożenia mapy z naniesionym obszarem oddziaływania obiektu.
5. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
6. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
7. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej Spółki "[...], poprzez montaż dodatkowych anten, położonej w [...], przy ul. [...] (nr ew. gr. [...]).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżona jak również poprzedzająca ją decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zarówno w zakresie ustalonego stanu faktycznego jak również zastosowanych przepisów prawa.
8. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Celem tego postępowania jest zbadanie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tak zwanych wad kwalifikowanych. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., i nie może stanowić trybu konkurencyjnego w stosunku do postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, w którym ponownie byłaby badana sprawa od strony faktycznej. Dlatego też w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie mogą być korygowane nieprawidłowości w zakresie postępowania dowodowego, organ orzeka jako organ kasacyjny, w oparciu o zgromadzony – zamknięty – materiał dowodowy, i obowiązujący wówczas stan prawny. Przedmiotem tego postępowania jest wyłącznie ocena, czy kontrolowana decyzja dotknięta jest jedną z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja ta dotknięta jest - w sposób niewątpliwy - przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Istota nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji, o którym mowa w art. 156 k.p.a., wyraża się bowiem w tym, iż celem tego postępowania nie może być ponowne rozpoznawanie sprawy tak jak w postępowaniu zwykłym. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ma na celu wyjaśnienie kwalifikowanej niezgodności z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, a nie ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty. Zatem zakres tego postępowania jest ograniczony do badania przesłanek nieważnościowych, a więc do weryfikacji samej decyzji z wyłączeniem możliwości rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, której ta decyzja dotyczy. W kontekście wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnej podkreślić należy, że stwierdzenie nieważności decyzji, jakkolwiek jest aktem dopuszczalnym przez ustawodawcę, to jednak o charakterze wyjątkowym, co uzasadnia ścisłą interpretację przesłanek (podstaw) stwierdzenia nieważności decyzji wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Podkreślić zatem należy, że organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest uprawniony do rozstrzygnięcia jej co do meritum, ma obowiązek rozpatrywać sprawę jedynie w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Podkreślenia również wymaga, że sankcji nieważności nie można wyprowadzić z odmiennej oceny mocy dowodowej, na której organy orzekające w sprawie oparły ustalenia stanu faktycznego. Stwierdzić również należy, że w kpa mowa jest zarówno o "naruszeniu prawa", jak również o "rażącym naruszeniu prawa". Przyjmuje się, że "naruszenie prawa" może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym stosowaniu prawa, i nie każde "naruszenie prawa" wywołuje skutki prawne. Skoro zaś "rażące naruszenie prawa", o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jest kwalifikowaną formą "naruszenia prawa", to nie można go utożsamiać z każdym "naruszeniem prawa".
9. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie prowadzone było w trybie nadzwyczajnym – o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Rozważania organu dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji są prawidłowe, a zatem nie jest konieczne ich powtarzanie. Dodać jedynie należy, że zarówno w orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok SN z dnia 8 kwietnia 1994 r. III ARN 13/94, OSN 1994, nr 3, poz. 36; wyrok NSA z 18 lipca 1994 r. VSA 535/94, ONSA 1995, nr 2, poz. 91). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenie wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który ma być stosowany w bezpośrednim rozumieniu. Sankcja w postaci stwierdzenia nieważności decyzji nie jest zatem możliwa do zastosowania, gdy decyzja wymaga złożonego procesu wykładni i której wynik jest sporny w judykaturze (zob. glosa B. Adamiak do wyroku NSA z dnia 6 lutego 2006 r. I FSK 439/05, OSP 2007, z. 9, poz. 100).
10. Przedmiotem badania organu w trybie stwierdzenia nieważności była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej Spółki "[...], poprzez montaż dodatkowych anten, położonej w [...], przy ul. [...] (nr ew. gr. [...]).
11. Stwierdzić należy, że postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej prowadzone było w trybie nadzwyczajnym – stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślić należy, że w postępowaniu tym organ nie orzeka co do istoty sprawy, jak w postępowaniu zwykłym, lecz orzeka jako organ kasacyjny. Celem tego postępowania jest zbadanie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. - w oparciu o materiał dowodowy poprzedzający wydanie kwestionowanej decyzji, i w oparciu o obowiązujący wówczas stan prawny.
Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej na działce nr [...] przy ul. [...] w [...], w tym wieża antenowa stanowiąca nośnik dla zainstalowanych na niej anten i urządzeń wyposażenia stacji bazowej, została wybudowana legalnie, tj. w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. nr [...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą "[...]sp. z o.o. w [...] pozwolenia na jej budowę. Powyższa decyzja została poprzedzona decyzją Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] lutego 1996 r. nr [...]o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jak również decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 1996 r., znak: [...] orzekającą o uzgodnieniu rozwiązań projektowych przedmiotowej stacji, w postaci oceny oddziaływania na środowisko, opracowanej przez biegłego z listy rzeczoznawców Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Zasadnie organ podał, że w toku postępowania prowadzonego w trybie zwykłym ustalono, że stacja bazowa zlokalizowana jest na stalowej kratowej wieży o wysokości około 70 m, wyposażonej w sześć pomostów obsługowych umieszczonych na wysokościach około 68 m, 59 m, 54 m, 39 m, 34 m i 26 m nad poziomem terenu, na których są zamontowane anteny sektorowe i anteny radiolinii należące do różnych operatorów sieci telefonii komórkowej i montowane w różnych okresach. W 2012 r. firma [...] S.A. dokonała montażu 3 anten sektorowych na poziomie 34 m i 2 anten radioliniowych na poziomie 59 m. Montaż został wykonany bez zgłoszenia w oparciu o przepisy art. 30 ustawy - Prawo budowlane, gdyż wysokość anten wraz z konstrukcją mocująca nie przekraczała 2,5 m. Montaż był poprzedzony opracowaniem "Kwalifikacji i analizy środowiskowej", a po jego wykonaniu dokonano stosownych pomiarów pól elektromagnetycznych, których wyniki przekazano do Wojewódzkiej Inspekcji Sanitarnej i Wojewódzkiej Inspekcji Ochrony Środowiska. Na tych samych zasadach w 2013 r. na poziomie 28 m dołożono 3 anteny sektorowe wraz z adapterami oraz 2 anteny radioliniowe na poziomie 59 m. Stwierdzić również należy, że zainstalowane w 2012 r. oraz w 2013 r., na istniejącej legalnie wieży wchodzącej w skład przedmiotowej stacji, dodatkowe anteny (6 sektorowych i 4 radioliniowe) o wysokości mniejszej niż 3 m (nie przekraczającej 2,5 m) nie wymagały pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Zmiany dotyczące zwiększenia ilości anten w przedmiotowej stacji bazowej zostały zgłoszone przez poszczególnych operatorów do właściwego w tym zakresie organu ochrony środowiska, tj. do Starosty [...] - stosownie do art. 152 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (j. t. Dz. U. z 2008 r. nr 25, poz. 150 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie zgłoszenia instalacji wytwarzających pola elektromagnetyczne (Dz. U. nr 130, poz. 879).
Zgodnie bowiem z obowiązującym w okresie orzekania w trybie zwykłym art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, na obiektach budowlanych. Na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b) ww. ustawy, zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4, budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych.
Miał rację organ uznając również, że rozbudowa objętej postępowaniem stacji bazowej w myśl obowiązujących przepisów nie jest przedsięwzięciem mogącym w znaczący sposób oddziaływać na środowisko i w związku z powyższym dla rekonfiguracji przedmiotowej stacji nie jest konieczne przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz nie jest konieczne wykonanie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto, ze sprawozdań znajdujących się w aktach sprawy wynika, że badania rozkładu pól elektromagnetycznych (dokonane po zainstalowaniu anten w 2012 r. i 2013 r.) wskazują, że w otoczeniu źródeł pól elektromagnetycznych nie stwierdzono miejsc występowania poziomów pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych (składowa elektryczna), tj. powyżej 7 V/m. Ponadto, z pism Starosty [...] z dnia [...] listopada 2012 r. oraz z dnia [...] grudnia 2013 r. wynika, że zainstalowane dodatkowe anteny na przedmiotowej stacji zostały wpisane do rejestru prowadzonego przez Starostę [...], a podstawę prawną do zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia na emisję do atmosfery stanowi § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz. U. z 2010 r. nr 130, poz. 880).
Należy zgodzić się zatem z Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do wydania decyzji w stosunku do zainstalowanych anten na istniejącej legalnie stalowej wieży wchodzącej w skład stacji bazowej telefonii komórkowej, usytuowanej na działce nr [...] przy ul. [...] w [...], z zastosowaniem obowiązków przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego, w tym art. 48, jak również art. 51. W związku z powyższym wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe, bowiem brak było podstaw prawnych, które uprawniałyby organy nadzoru budowlanego do podjęcia działań wynikających z przepisów tej ustawy. W konsekwencji stwierdzić należy, że zasadnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 105 k.p.a. oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej Spółki "[...], poprzez montaż dodatkowych anten, położonej w [...] przy ul. [...] (nr ew. gr. [...]). Stosownie bowiem do art. 105 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.
Wobec powyższego prawidłowe jest stanowisko organu, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), czy którąkolwiek z pozostałych wad prawnych enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a.
12. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż zarzuty te są niezasadne. Zarzuty podnoszone skardze nie mają wpływu na odmienne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Należy wyjaśnić, że zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest ocena takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie takie ma zatem odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby jego przedmiotem było ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjnoprawnego.
Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które miałyby jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a zatem skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
13. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło