VII SA/Wa 2601/16

WyrokWSA w Warszawie2017-10-17

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Karolina Kisielewicz, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania określonych robót budowlanych oraz sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, wydana w związku z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, jest zgodna z prawem, biorąc pod uwagę wcześniejsze orzeczenia sądowe i przepisy Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały się do wiążącej oceny prawnej zawartej w poprzednich wyrokach WSA, dokonując analizy istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i oceniając zgodność inwestycji z przepisami prawa, w tym planistycznymi. Nakazano wykonanie robót budowlanych i sporządzenie projektu zamiennego, co jest zgodne z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającą na inwestorów obowiązek wykonania określonych robót budowlanych oraz sporządzenia projektu budowlanego zamiennego. Organy stwierdziły istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w tym zmiany w zakresie wymiarów, wysokości, kubatury, sposobu użytkowania poddasza, usytuowania zbiornika na nieczystości płynne oraz murków oporowych. Skarżący zarzucali błędy w postępowaniu, nieuwzględnienie wszystkich samowolnie wykonanych robót oraz niezgodność z planem miejscowym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 r. sprawy ze skarg A.J., K. J., I. J. i J.J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych oraz sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargi VII SA/Wa 2601/16 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2016r, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołań K. J., J. J. oraz I. J.od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...].07.2016r, nakładającej na inwestorów A. D.i P.R. obowiązek wykonania robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego, parterowego z użytkowym poddaszem, częściowo podpiwniczonego z garażem w podpiwniczeniu, na działce o nr ew. [...] z obrębu [...] położonej w W. przy ul. [...], polegających na: rozbiórce części 2 murków oporowych wybudowanych przy budynku przy zjeździe do garażu, tj. części usytuowanych w pasie projektowanej drogi [...], oraz przebudowie instalacji kanalizacyjnej zewnętrznej, tak, aby zbiorniki na ścieki były usytuowane zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakreślonym terminie oraz obowiązek sporządzenia i przedłożenia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w zakreślonym terminie - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że PINB [...] prowadził postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego zrealizowanego z istotnymi odstępstwami od decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 1994r o pozwoleniu na budowę. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego obu instancji orzekały wielokrotnie jak również sprawa była rozpatrywana kilkakrotnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. PINB [...] decyzją z dnia [...].01.2013 r nałożył na inwestorów A. D. i P.R. obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego ww. budynku, uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie jego realizacji oraz w razie potrzeby zakres czynności lub robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. WINB decyzją Nr [...] z dnia [...].03.2013 r. utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie. Następnie obie decyzje zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29.10.2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 924/13. PINB orzekając ponownie ustalił stan faktyczny sprawy po dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym projektu budowlanego stanowiącego załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] lutego 1994r, a także po przeprowadzeniu czynności kontrolnych na przedmiotowej nieruchomości w dniu [...].05.2014 r. PINB uznał, że inwestorzy realizując omawiany budynek mieszkalny niewątpliwie odstąpili w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego, a także dokonali szeregu odstępstw o charakterze nieistotnym. W ocenie organu powiatowego wprowadzone podczas realizacji przedmiotowego budynku zmiany, które kwalifikuje się jako istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, zarówno projektu architektoniczno - budowlanego jak i projektu zagospodarowania działki, polegają na: - zmianie szerokości budynku z 13,79 m na 14,00m; - zmianie głębokości posadowienia podpiwniczonej części budynku - zamiast 0,6 m na 1,05 od poziomu terenu do posadzki garażu; - zmianie kształtu dachu: przedłużono połać dachową od strony działki (...) i skrócono połać dachową od strony działki (...) - połać ta została jednocześnie podniesiona i oparta na dodatkowo wykonanej ściance kolankowej o wys. Im. Zmiana ta spowodowała zmianę wysokości budynku - do 6,20 m w kalenicy (projekt przewidywał natomiast 5,45m) oraz zmianę wysokości przy okapie 4,12m; - w wyniku zmiany kształtu połaci dachowych oraz wykonaniu ścianki kolankowej zwiększyła się kubatura budynku oraz nastąpiła zmiana sposobu użytkowania tej części poddasza na użytkowe, mieszkalne; - zmianie sposobu odprowadzania wód opadowych, które zgodnie z projektem budowlanym miały być odprowadzane powierzchniowo na nieutwardzony teren nieruchomości własnej, tymczasem rury spustowe zostały wprowadzone w grunt; - zmianie usytuowania budynku - budynek przesunięto w kierunku nieruchomości przy ul. [...]. (działka nr ew. (...)), budynek usytuowany jest w odległości 7,88 m od granicy nieruchomości; - zmianie usytuowania zbiornika na nieczystości płynne - zamiast usytuowania przed budynkiem mieszkalnym w części środkowej, zbiornik usytuowano przed budynkiem mieszalnym w odległości 2,65 m od ogrodzenia do osi zbiornika od strony ul. P. i 6,50 m od ogrodzenia z nieruchomością P.; - zmianie elementów zaliczanych do elementów pomocniczych, niewliczanych do powierzchni zabudowy budynku, a stanowiących zmianę sposobu zagospodarowania działki. - zmianie długości murków oporowych przy zjeździe do garażu - obecnie długość 4,67m; - niewykonaniu schodów zewnętrznych zejścia do piwnicy - od strony ogrodu; - niewykonaniu schodów od strony ogrodu na balkon wysokiego parteru (wykonano barierkę na całym balkonie); - zmianie ilości stopni przy wejściu do budynku - wykonano 2 x 12cm; - wykonaniu dodatkowego utwardzenia terenu od strony ogrodu o wymiarach 5,80 x 8,40 m oraz dodatkowego stopnia szerokości 0,45 m i wysokości 0,13m, - niewykonaniu utwardzenia pod śmietnik (kosz na odpady umieszczono w garażu); - wykonaniu dodatkowego utwardzenia terenu przed budynkiem od strony ulicy Przyjaznej do budynku, stanowiące dojście i dojazd do budynku. Ponadto, dokonano podczas realizacji przedmiotowego obiektu zmian nieistotnych, tj.: - wprowadzono zmiany dot. wielkości i ilości okien i drzwi balkonowych (...); - zmieniono ilość i wysokość stopni schodów wewnętrznych, - zmieniono układ ścian działowych w piwnicy oraz na parterze; - zmieniono wielkość słupa w tylnej części budynku; - wykonano dodatkowe schody na część mieszkalną powstałą w wyniku zmiany kształtu dachu; - wykonano dodatkowe okna dachowe w ilości 5 szt." Organ powiatowy ustalił, iż odległość budynku od strony ul. [...] pozostała niezmieniona w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego. PINB [...] w dniu [...].08.2014 r. decyzją nr [...] nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. [...]WINB decyzją nr [...] z dnia [...].10.2014 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. Następnie obie decyzje zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20.02.2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2718/14. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ powiatowy decyzją nr [...] z dnia [...].07.2016 r. nałożył na inwestorów obowiązek wykonania określonych robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego budynku mieszkalnego oraz obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Odwołania od w/w rozstrzygnięcia złożyli K. J., J. J. oraz I.J.. Rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy wskazał na wiążącą ocenę prawną zawartą w wyrokach WSA w Warszawie z dnia 26.10.2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1235/06; z dnia 29.10.2013 r" sygn. akt VII SA/Wa 924/13 oraz z dnia 20.02.2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2718/14, które zobowiązywały organy nadzoru budowlanego do przeprowadzenia inwentaryzacji zrealizowanych robót budowlanych oraz do dokonania oceny odstępstw od zatwierdzonego projektu z podziałem na odstępstwa istotne i nieistotne w kontekście art. 36a Prawa budowlanego, jak również zbadania zgodności dokonanych zmian z przepisami obowiązującego prawa, w tym prawa miejscowego. Organ odwoławczy podzielił stanowisko PINB [...] co do zakresu wprowadzonych podczas realizacji przedmiotowego budynku zmian, które należy zakwalifikować jako istotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, zarówno projektu architektoniczno - budowlanego jak i projektu zagospodarowania działki. Dodatkowo WSA w Warszawie w wyroku z dnia 20.02.2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2718/14 potwierdził, iż PINB [...] w decyzji nr [...] z dnia [...].08.2014 r. dokonał poprawnej klasyfikacji stwierdzonych odstępstw, zaniechał jednak oceny czy wprowadzone zmiany doprowadziły do powstania nowego obiektu. Organ odwoławczy podzielił także stanowisko organu pierwszej instancji, że mimo, iż przedmiotowy budynek mieszkalny zrealizowany został z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego decyzją nr [...] z dnia [...].02.1994 r. projektu budowlanego to niewątpliwie nie należy traktować go jako zupełnie nowej inwestycji. Zmianie uległa szerokość budynku (zwiększona o 21 cm), wysokość budynku w kalenicy (zwiększona o 75 cm) co spowodowało zwiększenie kubatury budynku oraz zmianę sposobu użytkowania poddasza. Powyższe zmiany charakterystycznych parametrów obiektu nie zawsze muszą prowadzić do powstania zupełnie nowej inwestycji. Zmiany te stanowiące zgodnie z treścią art. 36a istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego zobowiązują organy nadzoru budowlanego do nałożenia obowiązku wynikającego z art. 51 ust. 1 pkt. 3 Prawa budowlanego zgodnie, z którym "w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę właściwy organ w drodze decyzji - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz — w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian". Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia w treści decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...].07.2016r legalności ogrodzenia i budynku gospodarczego znajdujących się na przedmiotowej działce [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił , iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 20.02.2015 r., wskazał, że "rozdzielenie postępowań, co do obiektów zrealizowanych w oparciu o pozwolenie na budowę i pozostałych obiektów było prawidłowe. Jedno postępowanie nie mogło obejmować wszystkich obiektów zrealizowanych przez inwestora ze względu na różne tryby ewentualnych procesów legalizacyjnych". Dlatego też zarzuty dotyczące innych robót budowlanych, które nie były objęte pozwoleniem na budowę uznać należy za niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Ponieważ pozostałe obiekty i urządzenia istniejące na terenie przedmiotowej działki tj. budynek gospodarczy i ogrodzenie nieruchomości nie były objęte wydanym w dniu [...].02.1994 r. pozwoleniem na budowę nr [...], nie mogą być traktowane jako odstępstwo od projektu. Wszelkie kwestie niezwiązane z budynkiem mieszkalnym powinny być przedmiotem odrębnego postępowania wyjaśniającego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, iż przedmiotowy budynek w całości został zrealizowany na terenie działki inwestorów nr [...]. Zwiększenie o 21 cm szerokości budynku wpłynęło wprawdzie na odległość od granicy z nieruchomością położoną przy ul. [...], która wynosi obecnie 7,88 m. Zmiany tej nie należy jednak traktować jako istotnego odstępstwa z uwagi na zachowanie odległości wskazanej w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W ocenie organu odwoławczego zrealizowany budynek mieszkalny jednorodzinny nie narusza przepisów planistycznych. Jak wynika z wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] zatwierdzonego uchwałą Rady [...] nr [...] z dnia [...].01.2010 r. działka inwestycyjna nr ew. [...] położona przy ul. [...] leży na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej "11.MN" oraz w części publicznej drogi dojazdowej "[...]" W § 21 pkt 2 określającym warunki zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wskazano m. in.: minimalna powierzchnia terenu biologicznie czynna: 50%; wskaźnik maksymalnej intensywności zabudowy dla wszystkich terenów zabudowy - 0,6; maksymalna powierzchnia zabudowy: 40%; wysokość zabudowy: minimalna 5,0 m (nie dotyczy garaży), maksymalna 12,0 m; linie zabudowy nieprzekraczalne, zgodnie z rysunkiem planu, w odległości minimum 5,0 m od linii rozgraniczających ulic KD-Z, KD-L, KD-D, kształtowanie dachów zgodnie z §5 pkt 1 ppkt j) uchwały, tj. "ukształtowanie dachów dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i mieszkaniowo-usługowej o nachyleniu połaci dachu 30-45°". W niniejszym postępowaniu organy nadzoru budowlanego zobowiązane są do zbadania zgodności z obowiązującymi przepisami, w tym również z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jedynie zmian stanowiących istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego. Przedmiotowy budynek ma wysokość ok. 6,20 m co jest zgodne z obowiązującymi przepisami, gdyż zgodnie z § 21 pkt 2 ppkt 6 w/w uchwały dopuszczalna wysokość zabudowy wynosi od 5,0 m do 12 m. Ponadto odnosząc się do zarzutu skarżących, iż przedmiotowy budynek przekracza nieprzekraczalną linię zabudowy organ odwoławczy podkreślił, że jak wynika z treści protokołu oględzin [...] z dnia [...].05.2014 r., odległość budynku usytuowanego na terenie działki nr ew. [...] od ul. [...] jest zgodna z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją nr [...] z dnia [...].02.1994 r. Ponieważ odległość budynku od ul. [...] nie uległa zmianie, obecne domniemane niespełnianie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego w dniu [...].01.2010r już po zrealizowaniu budowy nie może stanowić podstawy do rozbiórki obiektu lub jego części. W tym bowiem zakresie inwestor nie odstąpił od warunków pozwolenia na budowę. Natomiast zmiana usytuowania zbiornika na nieczystości płynne, polegająca na usytuowaniu zbiornika w odległości ok. 2,65 m od granicy nieruchomości od strony ul. [...] zamiast usytuowania go przed środkową częścią budynku mieszkalnego stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie zagospodarowania terenu. Organ powiatowy stwierdził, że obecne usytuowanie zbiorników na ścieki jest niezgodne z obecnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego gdyż przekracza linię rozgraniczającą projektowanej drogi dojazdowej oznaczonej symbolem [...]. Zdaniem organu odwoławczego na tym etapie postępowania organy nadzoru budowlanego nie są w stanie, , zweryfikować zgodności dokonanych zmian z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie określenia powierzchni terenu biologicznie czynnej, wskaźnika maksymalnej intensywności zabudowy czy wyliczenia maksymalnej powierzchni zabudowy. Aby ustalić czy połać dachowa wykonana została zgodnie z przepisami prawa miejscowego należy w sposób bezsporny określić jej kąt nachylenia. Powyższe ustala się na podstawie obliczeń, dokonywanych przez projektanta w dokumentacji technicznej (w tym wypadku projekcie budowlanym zamiennym). Dopiero na podstawie tych wyliczeń organ nadzoru budowlanego będzie mógł zweryfikować czy spełnione zostały warunki wynikające z miejscowego planu zagospodarowania terenu. W przypadku ustalenia, niezgodności kąta nachylenia dachu z przepisami, niezbędne jest aby dokumentacja techniczna - projekt budowlany zamienny - przewidywała określone roboty zmierzające do przebudowy połaci dachowej, tak aby była zgodna z przepisami planistycznymi. Dlatego też szczegółowe badanie zgodności wykonanego budynku z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może nastąpić dopiero po uzyskaniu pełnej dokumentacji technicznej wykonanego budynku mieszkalnego, tj. projektu budowlanego zamiennego. To samo dotyczy się kwestii dotyczących powierzchni biologicznie czynnej, powierzchni zabudowy czy wskaźnika intensywności zabudowy. Brak jest bowiem możliwości dokonania ustaleń w powyższym zakresie na wizji w terenie. W kwestii wykonanego utwardzonego dojazdu do garażu poprzez jego przedłużenie i nachylenie organ odwoławczy wskazał, iż utwardzenie to należy traktować jako urządzenie budowlane służące dojazdowi do budynku, nie jest ono natomiast odrębnym obiektem budowlanym. Uwzględnienie sugestii skarżących, iż należy nakazać rozebranie powyższego utwardzenia prowadziłoby do sytuacji, w której właściciel nie miałby prawa do swobodnego dysponowania swoją nieruchomością (pozbawienie dojazdu do budynku mieszkalnego). Zasadnym jest wskazać, iż linia rozgraniczająca planowanej drogi gminnej nie musi pokrywać się z granicami nieruchomości. Linia rozgraniczająca stanie się jednocześnie granicą działki wydzielonej pod inwestycję drogową dopiero po przeprowadzeniu postępowania podziałowego. W niniejszej sprawie samo wyznaczenie linii rozgraniczającej przebiegającej przez teren zabudowanej nieruchomości nie zobowiązuje inwestora do bezzwłocznego usunięcia istniejących urządzeń budowlanych, związanych funkcjonalnie z budynkiem mieszkalnym. Odległość zrealizowanego budynku od ul. [...] jest zgodna z zatwierdzonym projektem budowlanym, w którym zaprojektowano również przedmiotowy zjazd do garażu. Należy zdaniem organu odwoławczego również zwrócić uwagę iż projekt przedmiotowego budynku zatwierdzony został decyzją nr [...] w dniu [...].02.1994 r. natomiast miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalono w dniu [...].01.2010 r. Zdaniem organu odwoławczego obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (uchwała nr [...]) nie zawiera definicji linii rozgraniczającej. W § 2 pkt 1 4 wskazuje się, iż przez obowiązujące linie zabudowy należy rozumieć wyznaczone na rysunku planu linie usytuowania zewnętrznej ściany budynku od strony linii rozgraniczających (nad i pod poziomem terenu). Z kolei w pkt 15 tego przepisu jest mowa o nieprzekraczalnych liniach zabudowy, którymi są wyznaczone na rysunku planu linie określające najmniejszą dopuszczalną odległość ściany budynku od linii rozgraniczających. Analiza w/w przepisów prowadzi do wniosku, iż nie mają one zastosowania do elementów zagospodarowania terenu, takich jak utwardzenie w postaci dojazdu czy dojścia do budynku. W obu przepisach jest bowiem mowa o liniach obowiązujących i nieprzekraczalnych odnoszących się wyłącznie do "budynku". W związku z powyższym w oparciu o te przepisy, zdaniem [...]WINB, brak jest podstaw do kwestionowania utwardzenia terenu znajdującego się pomiędzy nieprzekraczalną linią zabudowy, a linią rozgraniczającą. W ocenie [...]WINB, organ nadzoru budowlanego dokonał analizy zgodności spornego obiektu z przepisami planistycznymi w takim zakresie w jakim było to możliwe, bez odpowiedniej dokumentacji technicznej określającej rzeczywisty stan architektoniczny budynku i zagospodarowania terenu, czyli projektu budowlanego zamiennego. Pozostała analiza zgodności obiektu z przepisami będzie możliwa dopiero po sporządzeniu przez inwestora omawianego projektu. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia przez inwestorów granic działki nr ew. [...] [...]WINB wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do geodezyjnego wytyczania granic nieruchomości oraz do przeprowadzania geodezyjnej inwentaryzacji zagospodarowania działki inwestycyjnej. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że nałożenie obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego nie legalizuje istotnych zmian. Jest to bowiem wstępny etap procedury naprawczej. W przypadku bowiem, kiedy brak będzie możliwości zalegalizowania odstępstw, organ nie zatwierdzi dokumentacji projektowej i wyda decyzję w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego. Skargi na decyzję [...] WINB z dnia [...] października 2016r, Nr [...] złożyli K.J., J.J., I. J. i A. J.. Skarżący zarzucili organom nadzoru budowlanego przedstawienie fałszywego przebiegu postępowań administracyjno-sądowych i brak ustalenia stanu faktycznego zrealizowanych samowolnie istotnych odstępstw ( skarga J.J. ). Skarżący J.J. zarzucił, iż ogrodzenie działki inwestycyjnej zostało zrealizowane na podstawie fałszywie określonej linii rozgraniczającej drogi publicznej ul. [...] i bezprawnie zagarnia część działki nr [...] publicznej drogi gminnej ulicy [...]. Ponadto nie wyjaśniono dlaczego utwardzony zjazd został usunięty ze spisu istotnych odstępstw. Tożsame zarzuty zgłosił skarżący K. J.. Zdaniem skarżącej I. J. ustalenie organu, iż odległość budynku od strony ul [...] pozostała niezmieniona w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego jest nieprawdą. Skarżąca zarzuciła organom pominięcie ogrodzenia frontowego działki wybudowanego samowolnie na działce nr [...] przeznaczonej w planie pod drogę publiczną do której inwestorzy nie mają prawa do dysponowania na cele budowlane Zarzuciła, iż nachylenie utwardzonej pochylni zjazdowej do garażu podziemnego nie jest zgodne z max. nachyleniem 20% ustalonym w decyzji o pozwoleniu na budowę i powoduje, że znajduje się w liniach rozgraniczających ul. [...] na odcinku ok. 3m co uniemożliwia wjazd i wyjazd z garażu i stanowi zagrożenie dla użytkowników ul. [...]. Także nachylenia połaci dachowych budynku nie spełniają wymagań planu miejscowego, który określa wymagany kąt pochylenia jako 30-45°. Zarzuciła brak powołania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego biegłego geodety do sprawdzenia faktycznego położenia budynku w stosunku do faktycznego położenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od linii rozgraniczającej ul. [...] zgodnie z rysunkiem i tekstem planu miejscowego. Zdaniem skarżącej budynek przekracza nieprzekraczalną linię zabudowy ustaloną konkretnym przepisem prawa miejscowego. Skarżąca A. J. podniosła zarzut nieprawdziwego ustalenia odległości kwestionowanego budynku od granicy jej działki nr . , która miałaby wynosić 7,88m. Wyjaśniła, że przeprowadzone przez skarżących w 2011r rozgraniczenie ich działki nr [...] wykazało, że w ramach wykonanego zagospodarowania działki inwestycyjnej zagarnięto samowolnie także część działki nr [...]. Wszyscy skarżący zarzucili także naruszenia art. 153 p.p.s.a. poprzez nie wykonanie wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W konkluzji wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Organ w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie sąd zarządził na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a. połączenie spraw będących przedmiotem odrębnych skarg do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Rozpoznając sprawę w tak ustalonym zakresie kompetencji sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza dlatego skargi podlegały oddaleniu. Podstawowe znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy ma kwestia związania Sądu wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2718/14. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wskazanym wyrokiem uchylone zostały wcześniejsze decyzje nakładające na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, iż nie w pełni zostały zrealizowane wskazania WSA zawarte w wyroku z dnia 29 października 2013 r. Po pierwsze Sąd wskazał, że wbrew zarzutom zawartym w skargach rozdzielenie postępowań, co do obiektów zrealizowanych w oparciu o pozwolenie na budowę i pozostałych obiektów było prawidłowe. Jedno postępowanie nie mogło obejmować wszystkich obiektów zrealizowanych przez inwestora ze względu na różne tryby ewentualnych procesów legalizacyjnych. Z tego powodu niniejsze postępowanie obejmowało jedynie badanie zgodności robót budowlanych z zatwierdzonym projektem budowlanym i udzielonym pozwoleniem na budowę. W tym zakresie postępowanie organów nadzoru budowlanego odpowiada stanowisku zajętemu przez WSA w wyroku z dnia 29 października 2013 r. Zdaniem Sądu organy wykonały również drugi z obowiązków określonych w wyroku z dnia 29 października 2013 r. Przeprowadziły bowiem szczegółową inwentaryzację zrealizowanych robót budowlanych oraz dokonały oceny odstępstw od zatwierdzonego projektu z podziałem na odstępstwa istotne i nieistotne w kontekście art. 36a Prawa budowlanego. Niemniej Sąd wskazał, że organy nie dokonały oceny, wbrew zaleceniom zawartym w wyroku z dnia 29 października 2013r, czy na skutek niewątpliwie licznych zmian dokonanych przez inwestora w trakcie realizacji robót budowlanych w stosunku do zatwierdzonego projektu doszło do istotnych odstępstw, czy też należy mówić o realizacji zupełnie nowej inwestycji. Podobnie należy ocenić kwestię zgodności zrealizowanej inwestycji z przepisami prawa, w tym dotyczącymi planowania i zagospodarowania przestrzennego. W tych kwestiach organy nie dokonały wyczerpującej analizy i nie oceniały inwestycji pod względem jej zgodności z przepisami planistycznymi. Zdaniem Sądu nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu co do możliwości dokonania takiej analizy na etapie zatwierdzania projektu budowlanego zamiennego. Sąd przypomniał, że postanowienie w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego może zapaść tylko raz. Wobec tego ocena planistyczna projektu zamiennego dokonywana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego uniemożliwiała by ewentualne możliwość nałożenia obowiązków dostosowania wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami planistycznymi. W przypadku konieczności wykonania jakichkolwiek robót dostosowujących przedstawiony do zatwierdzenia projekt zamienny stracił by swoją aktualność, a nie można by było wydać w tej materii kolejnego postanowienia. Sąd nie zgodził się z zarzutami skarżących kwestionującymi prawidłowość ograniczenia postępowania jedynie do oceny zgodności robót budowlanych z zatwierdzonym projektem budowlanym i udzielonym pozwoleniem na budowę. Zdaniem Sądu zarzuty dotyczące innych robót budowlanych przeprowadzonych przez inwestora należało uznać za nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Ponownie rozpatrując sprawę organy nadzoru budowlanego zastosowały się do przytoczonej wyżej oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2718/14. Realizując wskazania sądu organy nadzoru budowlanego dokonały oceny istotnych odstępstw wyjaśniając, że zmiany charakterystycznych parametrów obiektu nie doprowadziły do powstania zupełnie nowej inwestycji. Nadal jest to budynek mieszkalny jednorodzinny tylko wybudowany z istotnymi odstępstwami dlatego należy postępowanie legalizacyjne prowadzić w trybie art. 51 ust. 1 pkt. 3 Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego oceniły także kwestię zgodności zrealizowanej inwestycji z przepisami prawa, w tym dotyczącymi planowania i zagospodarowania przestrzennego. planistycznymi. W kwestii zgodności zrealizowanej inwestycji z przepisami prawa, w tym dotyczącymi planowania i zagospodarowania przestrzennego dokonana analiza wykazała, że budynek w stanie obecnym nie narusza przepisów planistycznych. Zgodnie bowiem z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] zatwierdzonego uchwałą Rady [...] nr [...] z dnia [...].01.2010 r. działka inwestycyjna nr ew. [...] położona przy ul. [...] leży na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej "11.MN" oraz w części publicznej drogi dojazdowej "[...]" Z protokołu oględzin przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu [...] maja 2014r wynika, że odległość budynku zrealizowanego na terenie działki nr [...] od ul. [...] jest zgodna z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 1994r o pozwoleniu na budowę. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami szczegółowymi zawartymi w planie gdyż wyznaczona linia zabudowy wkreślona na rysunku planu, przebiega po licu budynku uwidocznionego na tym rysunku planu, co nie pozostawia wątpliwości, że występuje zgodność w tym zakresie. Podkreśliły, że plan miejscowy został uchwalony w 2010r natomiast budynek został zrealizowany i usytuowany znacznie wcześniej, co mogło mieć wpływ na ustalenie przebiegu projektowanej w planie miejscowym linii zabudowy po licu istniejącego już budynku. Analizując stwierdzone odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie dotyczącym zagospodarowania działki organy nadzoru budowlanego stwierdziły, że urządzenia związane z obiektem takie jak zbiorniki na ścieki zamiast usytuowania przed środkową częścią budynku zostały usytuowane w odległości ok. 2,65m od południowej granicy działki od strony ulicy [...]. Zmiana usytuowania zbiorników na ścieki jest zmianą istotną i niezgodną z obecnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego gdyż przekracza linię rozgraniczającą projektowanej drogi dojazdowej oznaczonej symbolem [...]. Dlatego też w świetle wiążącej oceny prawnej organy prawidłowo nałożyły na inwestorów obowiązek przebudowy instalacji kanalizacyjnej zewnętrznej, tak, aby zbiorniki na ścieki były usytuowane zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Prawidłowo też nałożyły na inwestorów obowiązek rozbiórki części 2 murków oporowych wybudowanych przy budynku przy zjeździe do garażu, tj. części usytuowanych w pasie projektowanej drogi [...]. Ponieważ murki przy zjeździe do garażu zostały wydłużone do 4,70m co spowodowało, że na odcinku ok.1 m przekroczyły linię rozgraniczającą projektowanej drogi. Zgodzić należy się z organem odwoławczym odnośnie kwalifikacji wykonanego utwardzonego dojazdu do garażu jako urządzenia budowlanego służącego dojazdowi do budynku. Domaganie się przez skarżących rozbiórki tego utwardzenia prowadziłoby do sytuacji, w której właściciel pozbawiony byłby dojazdu do budynku mieszkalnego. Organ odwoławczy także trafnie wskazał, iż na tym etapie postępowania organy nadzoru budowlanego nie są w stanie zweryfikować zgodności dokonanych zmian z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie określenia powierzchni terenu biologicznie czynnej, wskaźnika maksymalnej intensywności zabudowy czy wyliczenia maksymalnej powierzchni zabudowy. Szczegółowe badanie zgodności wykonanego budynku z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może nastąpić dopiero po uzyskaniu pełnej dokumentacji technicznej wykonanego budynku mieszkalnego, tj. projektu budowlanego zamiennego. Brak jest bowiem możliwości dokonania ustaleń w powyższym zakresie w trakcie wizji w terenie. Wyjaśnić należy, iż decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest decyzją wiążącą dla organów w dalszym postępowaniu administracyjnym dotyczącym przedmiotowej inwestycji budowlanej oraz wywołuje określone skutki prawne. Oznacza to, że po upływie terminu lub na wniosek inwestora Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] zgodnie z art. 51 ust 4 Prawa budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku , o którym mowa w art. 51 ust 1 pkt. 3 Prawa budowlanego i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo – jeżeli budowa zastała zakończona – o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. Projekt budowlany zamienny jest projektem budowlanym pierwotnym z naniesionymi istotnymi odstępstwami i podlega weryfikacji organu w świetle art. 35 ust 1 Prawa budowlanego pod względem dokonanych istotnych odstępstw od pierwotnego projektu budowlanego. Prawidłowe rozstrzygnięcie organów i bezzasadność zgłoszonych zarzutów skarg powodują ich oddalenie stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło