VII SA/Wa 2613/18
WyrokWSA w Warszawie2018-12-12
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, opierając się na wadach postępowania, czy też powinien był rozstrzygnąć sprawę merytorycznie?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że wady wskazane przez ten organ nie stanowiły wystarczającej podstawy do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy powinien był podjąć wszelkie możliwe kroki do merytorycznego załatwienia sprawy, a w razie potrzeby uzupełnić postępowanie wyjaśniające, zamiast stosować tryb kasatoryjny. Ponadto, sąd wskazał, że art. 66 Prawa budowlanego nie może być wykorzystywany do usuwania odstępstw od pozwolenia na budowę, a jedynie do usuwania nieprawidłowości powstałych podczas użytkowania obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Z D na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia [...] października 2018 r., która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia [...] sierpnia 2018 r. w przedmiocie odmowy nałożenia na Z D obowiązku wykonania określonych robót budowlanych. Wnioskodawcy K i M G domagali się weryfikacji stanu faktycznego z projektem budowlanym i przepisami prawnymi w zakresie izolacyjności akustycznej między lokalami. PINB odmówił nałożenia obowiązku, a WINB uchylił tę decyzję, wskazując na potrzebę ponownego rozpatrzenia sprawy przez PINB, m.in. ze względu na niewłaściwy tryb postępowania i konieczność ustalenia kręgu stron. Z D wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i nieuwzględnienie prawomocnych wyroków WSA.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze sprzeciwu Z D na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ drugiej instancji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Z D kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2018 r., nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB"), po rozpatrzeniu odwołania K i M G oraz E i M T - na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017r., poz. 1257, dalej "k.p.a.") - uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] (dalej: "PINB") z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...], w przedmiocie odmowy nałożenia na Z D, (dalej: "inwestor") obowiązku wykonania określonych robót budowlanych.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Pismem z dnia 16 lutego 2017 r. K i M G wnieśli o weryfikację stanu faktycznego z projektem budowlanym i przepisami prawnymi w zakresie izolacyjności akustycznej pomiędzy lokalami mieszkalnymi nr 1 i 2 przy ul. [...] w [...] . Do pisma załączono m. in. Sprawozdanie z pomiarów izolacyjności akustycznej dźwięków powietrznych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...].
W wyniku przeprowadzonych, w dniu 29 marca 2017 r., przez PINB czynności kontrolnych ustalono, iż na terenie przedmiotowej nieruchomości przy ul. [...] - zrealizowane zostały budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej, każdy dwulokalowy, wybudowane na podstawie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...]. Zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. inwestor zgłosił zakończenie budowy sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej każdy dwulokalowy na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] , w tym również budynku przy ul. [...] - wobec którego organ nadzoru budowlanego nie zgłosił sprzeciwu. Podczas oględzin stwierdzono, że układ pomieszczeń budynku [...] i [...] jest zgodny z zatwierdzonym projektem budowlanym. Stan techniczny budynku w dniu kontroli nie stwarza bezpieczeństwa ludzi i mienia. Nie stwierdzono występowania hałasów, jednakże po puszczeniu wody w prysznicu w łazience w poziomie parteru w lokalu nr 1, w lokalu nr 2 słyszalny był szum wody. Zamontowane w łazienkach lokalu nr 1 umywalki, prysznice i wanny zgodne są z projektem budowlanym. Na podstawie okazanego podczas kontroli dziennika budowy nr [...] tom 1 i 2 ustalono, że ściany zewnętrze zaprojektowane z bloczków ceramicznych MAX lub U220 o grubości 24 cm wykonane zostały z Porothermu. Nadto organ I instancji stwierdził brak zapisów - w zatwierdzonym projekcie - na temat materiałów użytych przy budowie ścian wewnętrznych i międzylokalowych.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia - w terminie dwóch miesięcy - oceny technicznej, która winna wyjaśniać jaki zakres robót należy wykonać aby doprowadzić ścianę między lokalami mieszkalnymi oznaczonymi nr 1 i 2 w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, znajdującym się na nieruchomości przy ul. [...] w [...] , do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami i normami.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r., nr [...],[...] WINB utrzymał w mocy ww. postanowienie organu I instancji.
Wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1539/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienia organów obu instancji, wskazując na fakt braku przez inwestora praw do lokali, w których stwierdzono nadmierne przenikanie dźwięków. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że K i M G przedłożyli sprawozdanie z pomiarów izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych sporządzone w listopadzie 2016 r. We wnioskach końcowych tego opracowania wskazano, iż przeprowadzone pomiary izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych ściany międzylokalowej, wykazały, że ściana ta nie spełnia wymagań Polskiej Normy PN-B-02151-3 dla przegród wewnętrznych w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych bliźniaczych i szeregowych, określanych ze względu na przenikanie hałasu do segmentów sąsiednich. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że wskazano iż występuje nadmierne przenikanie dźwięków przez ściany sąsiednich lokali. Potwierdza to złożona ekspertyza. Organ I instancji nałożył na inwestora Z D, prowadzącego działalność, obowiązek przedstawienia oceny technicznej. Zdaniem jednak Sądu, organ błędnie wskazał podmiot zobowiązany do wykonania przedmiotowej oceny technicznej. Zgodnie z art. 81c ust. 2 p.b. organ może nałożyć obowiązki m.in. na uczestnika procesu inwestycyjnego. Takim uczestnikiem był inwestor, póki proces inwestycyjny był w toku. Jednak po jego niewątpliwym zakończeniu, w okolicznościach tej sprawy, nie ma podstaw do przyjęcia, że wskazany obowiązek powinien zostać nałożony na skarżącego. Inwestor nie ma obecnie żadnych praw do lokali w których zgłoszono nadmierne przenikanie dźwięków. Jak wynika z akt sprawy inwestycja została ukończona w kwietniu 2012 r. K i M G nabyli lokal od inwestora w dniu 24 maja 2013 r. Mieszkanie jest użytkowanie od 2013 r. Wady w lokalu zostały zgłoszone we wrześniu 2016 r. W listopadzie 2016 r. dokonano pomiarów akustyki w lokalach, a w lutym 2017 r. zgłoszono sprawę do organów nadzoru budowlanego. Z akt sprawy wynika ponadto, że każdy z sześciu domów objętych pozwoleniem na budowę znajduje się na odrębnej działce stanowiącej współwłasność osób mieszkających w lokalach znajdujących się na poszczególnych działkach (dwa lokale na jednej działce). Dodatkowo każdy z lokali został wyodrębniony i stanowi samodzielny przedmiot własności. W tej sytuacji brak jest podstaw by do wykonania nałożonych obowiązków zobowiązywać inwestora, gdy z przepisu art. 82c ust. 2 wynika, że obowiązki te mogą być nałożone na właścicieli."
Ww. decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r., PINB – na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego - odmówił nałożenia na inwestora obowiązku wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...], które doprowadzą izolacyjność ścian między lokalami nr 1 i 2 w tym budynku do stanu zgodnego z prawem.
[...] WINB, uchylając decyzję organu I instancji wskazał, że jego kompetencje obejmują zarówno korygowanie wad prawnych zaskarżonej decyzji, polegających na niewłaściwym zastosowaniu przepisu prawa materialnego, bądź postępowania administracyjnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych.
Organ odwoławczy podniósł, że w toku postępowania zostały przedłożone - do akt administracyjnych - dwie oceny techniczne: 1. "Ocena techniczna określająca zakres robót doprowadzenia ściany między lokalami mieszkalnymi nr 1 i nr 2 w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej na nieruchomości przy ul. [...] do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami inormami" autorstwa mgr inż. arch. T P i mgr inż. T P; 2. "Ocena techniczna dotycząca ściany konstrukcyjnej pomiędzy lokalami nr 1 i nr 2 w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej zlokalizowanym przy ul. [...] " autorstwa mgr inż. D P. Dodatkowo organ podniósł, że sporządzono sprawozdanie "Pomiary izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej przy ul. [...]", opracowane przez mgr M B.
Organ II instancji w stwierdził, odnosząc się do ww. ocen technicznych, że w swej treści, jak również zaleceniach i wnioskach różnią się od siebie – w szczególności w zakresie wniosków końcowych. Ocena techniczna ze stycznia 2018 r. w pkt 8 stanowi, iż "według obowiązujących norm ściana między lokalowa powinna posiadać izolacyjność od dźwięków powietrznych Rw ≥52 db- obecnie posiada maksimum około ≤ 44 db z lokalami obniżeniami od tego poziomu rzędu - 10 db (od wbudowanych instalacji). Mostki akustyczne występują szczególnie w strefie przylegających do ściany między lokalowej pomieszczeniach sanitarnych i tam też ich niski poziom wartości izolacyjności akustycznej jest najdotkliwiej odczuwalny. Na poddaszu przy styku ze stropodachem ściana jako przegroda nie istnieje. Stan istniejący jest efektem nieprzemyślanych rozwiązań funkcjonalnych i materiałowych jakie powstały w fazie projektowej oraz wykonawczej". Zaś w ocenie technicznej z kwietnia 2018 r. pkt (4a) zauważono, że "nie ma konieczności podnoszenia izolacyjności akustycznej ścian między lokalami nr 1 i nr 2 (...)". Natomiast w sprawozdaniu wskazano (pkt 10), że "wymagania Polskiej Normy PN-B-02151-3 w zakresie pomiaru izolacyjności akustycznej właściwej przybliżone w sypialni i salonie nie są spełnione. Uzyskane wyniki są takie same dla obu badanych przegród, co wskazuje na jednorodzinność ściany między lokalami nr 1 i nr 2. Zmierzona izolacyjność akustyczna w obu przypadkach jest o 3 db mniejsza od wartości zalecanych przez normę PN-B-02151-3ę. Wg. tej normy minimalna wartość db dla budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej lub bliźniaczej wynosi 52. Z wyliczeń zawartych w ocenie nr 1 wynika, że ściana między lokalowa posiada izolacyjność maksimum około 44 db. Zaś sprawozdanie wskazuje na 49 db.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie [...] WINB, organ I instancji powinien dokonać wnikliwej analizy przedłożonych do akt sprawy trzech dokumentów - oceniających akustyczność pomiędzy lokalami oraz mieć na uwadze § 323 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Ponadto organ II instancji wskazał, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych i stanowisko doktryny, że podstawę prawną wydania decyzji na podstawie wyników kontroli i ewentualnie złożonej ekspertyzy, wykonanej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, stanowi art. 66 Prawa budowlanego, a obowiązki wynikające z takiej decyzji w przypadku ich niewykonania mogą być egzekwowane, jako obowiązki o charakterze niepieniężnym, na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem organu odwoławczego, nie ulega wątpliwości, że PINB zobowiązany był do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia – właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.
W związku z powyższym, organ II instancji uznał, że odmowa nałożenia na inwestora obowiązku wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniacze przy ul. [...] , które doprowadzą izolacyjność ścian między lokalami nr 1 i nr 2 w budynku do stanu zgodnego z prawem – była nieprawidłowa.
[...] WINB podkreślił, że pismem z dnia 16 lutego 2017 r. wnioskodawcy wnieśli "o weryfikację stanu faktycznego z projektem budowlanym i przepisami prawnymi w zakresie izolacyjności akustycznej pomiędzy lokalami (...)" oraz, że w toku postępowania administracyjnego zostało ustalone, iż inwestor nie jest stroną, a wszelkie ewentualne obowiązki należy nakładać na obecnych właścicieli lokali. W ocenie organu odwoławczego powyższa sytuacja nie stanowi jednak o bezprzedmiotowości postępowania, ponieważ jest ono wszczynane w określonym przedmiocie, nie zaś w stosunku do konkretnych osób (jako adresatów).
Organ II instancji zaznaczył także, że aby nakazać wykonanie ewentualnych robót na podstawie art. 66 Prawa budowlanego należy ustalić na czym one dokładnie mają polegać. Nie wystarczy jedynie nakazanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Zdaniem organu opracowanie techniczne winno zawierać nie tylko wnioski, wyliczenia i podanie podstaw prawnych ale również w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości - zalecenia konkretnych czynności (robót) w celu ich wyeliminowania. W niniejszej sprawie należy ocenić, czy kwestia akustyki przegród budowlanych wymaga ingerencji nadzoru budowlanego, a następnie w zależności od poczynionych ustaleń umorzyć postępowanie lub wydać decyzję nakazową. Przy czy czym, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji powinien również zweryfikować krąg stron postępowania, w szczególności w zakresie inwestora.
Sprzeciw od powyższej decyzji wniósł Z D (dalej "skarżący") zarzucając naruszenie:
a) art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 p.b. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez uznanie, iż wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja z dnia [...] sierpnia 2018 r. narusza przepisy postępowania administracyjnego, podczas gdy w świetle zarówno stanu faktycznego jak i prawnego dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego było bezprzedmiotowe.
b) art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., poprzez przyjęcie, że prowadzone na podstawie tego przepisu postępowanie wszczynane jest w określonym przedmiocie oraz w całkowitym oderwaniu od konkretnych osób jako adresatów danego obowiązku;
c) art. 170 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji prawomocnych już wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2018 r., sygn. VII SA/Wa 1540/17 oraz VII SA/Wa 1539/17, w których jednoznacznie stwierdzono, że na płaszczyźnie prawa budowlanego skarżącego nic nie łączy z przedmiotowymi lokalami, a tym samym brak jest podstaw do nałożenia na niego obowiązków z nimi związanych;
W konsekwencji, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasadzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie oraz podtrzymał argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z 64a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 z póżn. zm.), dalej: "p.p.s.a." od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Z kolei, według art. 64e p.p.s.a. sąd, rozpoznając sprzeciw od decyzji, kontroluje jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej przez organ odwoławczy.
Sprzeciw nie jest środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji ani prawidłowości zastosowania przez organ II instancji przepisów prawa procesowego, niezwiązanych z podstawami kasatoryjnymi. Sprzeciw jest wyrazem zakwestionowania przez stronę uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi, ale jako rozstrzygnięcia właśnie o charakterze kasatoryjnym. Kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach tego środka ma więc wyłącznie charakter formalny i polega na kontroli sądowej, czy decyzja kasatoryjna organu II instancji poprawnie została wywiedziona z jednej z podstaw wymienionych w art. 138 § 2 k.p.a. (por. także wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt V SA/Po 649/17, CBOSA).
Art. 138 § 2 k.p.a., stanowiący podstawę prawną kontrolowanego przez Sąd rozstrzygnięcia [...] WINB z dnia [...] października 2018 r. stanowi, że "Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy."
Dokonując oceny legalności powyższej decyzji Sąd zobligowany jest skontrolować czy zachodziły przesłanki uprawniające organ do uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, czy też materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia reformacyjnego rozstrzygnięcia, bądź zachodziła potrzeba jego uzupełnienia w niewielkim zakresie, a organ odwoławczy mimo to uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy, co do jej istoty. Podkreślić należy, że decyzja wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest dopuszczalna wyjątkowo i stanowi odstępstwo od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną jedynie wówczas, gdy organ I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. To organ odwoławczy ma podjąć wszelkie, oczywiście możliwe kroki, do merytorycznego załatwienia sprawy, a nie uwalniać się od obowiązku orzekania przekazaniem sprawy organowi I instancji.
Ponadto, zgodnie z ogólną zasadą postępowania administracyjnego – zasadą dwuinstancyjności – każda sprawa rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega, na skutek złożonego odwołania, ponownemu rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnego postępowania wyjaśniającego. Przekazując sprawę, organ powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wskazać przy tym należy, że stosownie do art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Z powyższych przepisów wynika, że w zasadzie organ odwoławczy powinien ponownie merytorycznie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę uprzednio rozpoznaną przez organ I instancji. Jeżeli zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, to w pierwszej kolejności organ odwoławczy powinien rozważyć zastosowanie cytowanego wyżej art. 136 k.p.a.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, w ocenie Sądu, wskazane przez organ odwoławczy wady decyzji pierwszoinstancyjnej, tj: 1) brak dokonania przez organ I instancji wnikliwej analizy przedłożonych do akt sprawy trzech dokumentów oceniających akustyczność pomiędzy lokalami, 2) prowadzenie postępowania w niewłaściwym trybie (powinno być prowadzone w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego); 3) tym samym – konieczność ustalenia ponownie kręgu stron postępowania w szczególności w zakresie osoby Z D - nie mogły stanowić podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Co do drugiej przyczyny stanowiącej podstawę wydania decyzji kasatoryjnej, Sąd zauważa, że przepis art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, w trybie którego organ odwoławczy nakazał PINB prowadzenie postępowania został umieszczony w rozdziale 6 zatytułowanym "Utrzymanie obiektów budowlanych". Stanowi on konkretyzację zawartego w art. 61 ustawy nakazu dotyczącego przestrzegania obowiązku utrzymywania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami sformułowanymi w art. 5 ust. 2 ustawy i ma zastosowanie do przypadków zaniedbania przez właściciela lub zarządcę obiektu tego obowiązku, jak też dalszych obowiązków wynikających z regulacji rozdziału 6 ustawy dotyczących utrzymywania obiektu (vide: R. Dziwiński, Komentarz Lex do art. 66 ustawy; S. Szuster, Komentarz Lex do art. 66 ustawy). W konsekwencji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 ustawy może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego, a więc związanych zazwyczaj z niewłaściwym jego użytkowaniem, doprowadzeniem do znacznego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji spowodowanych zazwyczaj biernością, niedbalstwem, brakiem kontroli właściciela lub zarządcy (vide: wyrok NSA z 17 czerwca 2011 r., II OSK 1100/10, Lex nr 992473; wyrok WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2013 r., VII SA/Wa 2882/12, Lex nr 1310747). Wykonywane na analizowanej podstawie prawnej roboty budowlane mają jedynie charakter naprawczy. W orzecznictwie sądowym podkreśla się przy tym, że nie można na podstawie art. 66 ustawy nakazywać wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, gdyż sytuacja taka odpowiada regulacji zawartej w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy (vide: wyrok NSA z 15 lipca 2010 r., II OSK 1196/09, publ. https://cbois.nsa.gov.pl.). Różnica pomiędzy art. 50 i 51 ustawy jak i art. 66 ustawy polega między innymi na tym, że art. 50 i 51 ustawy odwołują się w sposób bezpośredni do procesu budowlanego, natomiast art. 66 ustawy odnosi się do nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania budynku, a więc nie na skutek dokonania inwestycji budowlanych, lecz np. na skutek upływu czasu, czy też wystąpienia innego czynnika niezwiązanego z działalnością inwestycyjną (Z. Kostka, "Prawo budowlane. Komentarz" Gdańsk 2007, s. 197). Przepis art. 66 ustawy nie może być wykorzystywany do usunięcia dokonanych przez inwestora odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę (vide: wyrok NSA z 15 lutego 2010 r., II OSK 1424/08, Lex nr 597271).
W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że nawet Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2018 r., wydanym w niniejszej sprawie, podkreślił, że z wniosków końcowych sprawozdania z pomiarów izolacyjności akustycznej od dźwięków powietrznych, sporządzonego w listopadzie 2016 r., wynika, że ściana między lokalami nie spełnia wymagań Polskiej Normy PN-B-02151-3 dla przegród wewnętrznych w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych bliźniaczych i szeregowych, określanych ze względu na przenikanie hałasu do segmentów sąsiednich. Potwierdziła to także złożona ekspertyza.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, to rolą organu odwoławczego było dokonanie wnikliwej analizy przedłożonych do akt sprawy trzech dokumentów oceniających akustyczność pomiędzy lokalami, z uwzględnieniem stanowiska zawartego w ww. wyroku Sądu z dnia 5 kwietnia 2017 r. Gdyby zaś organ uznał, że zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie, to w pierwszej kolejności organ odwoławczy powinien rozważyć zastosowanie cytowanego wyżej art. 136 k.p.a. Ocena ta doprowadziłaby organ II instancji do niewątpliwego wniosku w jakim trybie postępowanie to winno być prowadzone.
W zależności od dokonanej analizy w powyższym zakresie, organ odwoławczy zobowiązany jest także do oceny, ustalonego przez organ I instancji, kręgu stron postępowania. Co istotne, także organ odwoławczy, jeżeli uznaje to za konieczne, może w zakresie błędnego oznaczenia stron postępowania skorygować wadliwość działania organu I instancji samodzielnie, bez narażania się na zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności.
W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ odwoławczy, zanim skorzysta z uprawnienia kasatoryjnego określonego w art. 138 § 2 k.p.a., w pierwszej kolejności winien rozważyć i dać temu następnie wyraz w uzasadnieniu decyzji, dlaczego dopatrzył się wadliwości procesowych organu I instancji i nie może usunąć ich samodzielnie, bądź poprzez uzupełnienie materiału dowodowego w trybie art. 136 § 1 k.p.a. czy też poprzez własne działania.
Z powyższych przyczyn, działając na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a., Sąd uchylił w całości zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. O należnym zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło