VII SA/Wa 2615/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-12-18
Skład orzekający: Ewa Machlejd
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na działania organu administracji publicznej, polegająca na krytyce sposobu wykonywania zadań i prowadzenia postępowania, stanowi sprawę należącą do właściwości sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu art. 227 KPA, które dotyczą krytyki wykonywania zadań przez organy administracji lub ich pracowników. Tego typu skargi, wyrażające ogólne niezadowolenie z działania organu, powinny być kierowane do organów wskazanych w art. 229-230 KPA i nie podlegają sądowej kontroli administracji publicznej.Stan faktyczny
K. C. złożyła do WSA w Warszawie pismo z prośbą o zlikwidowanie samowoli budowlanych. Po wezwaniu do sprecyzowania, skarżąca wskazała, że skarga dotyczy popełnionych samowoli, pracy i sposobu wizji lokalnych oraz wydawanych decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na zakończone postępowania w sprawach samowoli. Sąd uznał, że skarga dotyczy krytyki działania organu i nie należy do właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Machlejd po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. C. na działanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. postanawia: odrzucić skargę.
W dniu 9 lipca 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo K. C. z dnia 5 lipca 2012 r., w którym zwróciła się z prośbą o zlikwidowanie kilku popełnionych samowoli zlokalizowanych w ostrej granicy jej posesji.
W dniu 13 lipca 2012r. powyższe pismo wpisano do dziennika korespondencji KO. Jednocześnie zarządzeniem z dnia 13 lipca 2012 r. wezwano skarżącą do sprecyzowania treści pisma z dnia 5 lipca 2012 r. poprzez: oznaczenie organu, którego działalności lub bezczynności skarga dotyczy, wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania ( art. 49 § 2 p.p.s a).
W dniu 30 lipca 2012 r. skarżąca udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie. Skarżąca wskazała, że jej pismo-skarga dotyczy popełnionych samowoli w ostrej granicy z jej posesją przez W. C. oraz pracy i sposobu przeprowadzonych wizji lokalnych, wydawanych decyzji niezgodnych z popełnioną samowolą i prowadzenia skarg przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wniósł o jej odrzucenie. Organ poinformował, że w dniu 23 listopada 2004 r. zostały przeprowadzone oględziny na gruncie, tj. na ww. nieruchomości, w trakcie których ustalono, iż przedmiotem skargi K. C.do organu nadzoru budowlanego są: montaż anteny telewizyjnej, budowa pergoli, budynku gospodarczego, remont komina, budowa kompostownika, komórki murowanej, klatki dla królików, osadnika ścieków oraz budynku usytuowanego bezpośrednio przy granicy nieruchomości. Organ wskazał, że postępowania ww. sprawach zostały zakończone rozstrzygnięciami organu nadzoru budowlanego w pierwszej instancji a powyższe rozstrzygnięcia były przedmiotem postępowania przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego.
W dniu 6 listopada 2012 r. powyższą sprawę zarejestrowano w repertorium pod sygnaturą SA/Wa 2615/12.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Ramy tej kontroli zakreśla przepis art. 3 § 2 p.p.s.a stanowiąc, iż kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na :
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Z mocy art. 3 § 3 p.p.s.a sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych, a stosownie do art. 4 rozstrzygają również spory kompetencyjne między wymienionymi w tym przepisie organami.
Sądy administracyjne są zatem właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanych przepisach.
Wskazane regulacje prawne określają właściwość rzeczową sądów administracyjnych w sprawowaniu kontroli nad działalnością organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje (jak wynika z cytowanej normy prawnej) w szczególności orzekanie w sprawach skarg na indywidualne akty administracyjne (takie jak decyzje, postanowienia).
W treści skargi skierowanej do Sądu z dnia 5 lipca 2012 r. oraz jej sprecyzowania tj. pisma z dnia 24 lipca 2012 r. (data wpływu do Sądu 30 lipca 2012 r.) stanowiącej w niniejszej sprawie skargę na działania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. - skarżąca skrytykowała sposób wykonywania zadań przez organ. Wyraziła swoje niezadowolenie z podejmowanych przez organ działań oraz ze sposobu prowadzenia postępowania w sprawie zgłaszanych samowoli. Skarga dotyczy więc w istocie działalności organu, a to - w ocenie Sądu - mogłoby być ewentualnie przedmiotem skargi przewidzianej w art. 227 i nast. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej kpa, a nie przedmiotem skargi sądowoadministracyjnej. Sąd administracyjny nie jest bowiem właściwy w tego rodzaju sprawach.
W tym miejscu należy zauważyć, iż stosownie do treści art. 227 kpa, przedmiotem skargi - w tym przepisie przewidzianej - może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Użyte w cytowanym artykule sformułowanie "w szczególności" oznacza, iż przedmiotem tej skargi mogą być także inne okoliczności w nim nie wymienione, z których wynika niezadowolenie z działania lub zaniechania organu. Tego typu skarga ma charakter powszechny, przysługuje bowiem w każdym czasie wszystkim obywatelom we wszystkich sprawach i w stosunku do wszystkich ogniw aparatu państwowego i społecznego.
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII kpa, a więc skarg związanych z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy administracji albo przez ich pracowników (art. 227 i następne kpa), ponieważ sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 18/05, niepubl., postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1785/06, Lex 320599, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1110/04, Lex 171200). Do rozpatrywania tego rodzaju skarg właściwe są organy określone w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, w art. 229-230. Do skarg uregulowanych w dziale VIII kpa nie ma natomiast zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej. Skarga przewidziana w ww. przepisach Kodeksu uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończącym się czynnością faktyczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. Sprawy skargowe rządzą się swoimi regułami. W postępowaniu tym nie istnieją strony, nie ma instancji, nie zapadają decyzje ani postanowienia oraz inne akty, a ma ono na celu ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga z art. 227 kpa jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż rozpoznawana skarga nie dotyczy spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. Zawiera ona krytykę działania organu oraz nienależyte wykonywanie zadań przez organ, a te skarżąca winna skierować do właściwego organu -określonego w art. 229 i art. 230 kpa - w skardze powszechnej, o której mowa w ww. art. 227 kpa. Ogólne niezadowolenie z działania organu nie podlega bowiem żadnej kontroli ze strony sądu administracyjnego.
Z tego też względu przedmiotowa skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło