VII SA/Wa 2626/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Kramek (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, sędzia WSA Renata Nawrot, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2020 r. sprawy ze skargi R. P. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez R. P. (dalej: "skarżący") jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ odwoławczy", "GINB") z dnia [...] września 2019 r., znak: [...] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia złożonego przez skarżącego na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ I instancji", "[...] WINB") z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia 10 maja 2019 r. skarżący wniósł ponaglenia na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: organ powiatowy, PINB) w sprawie w sprawie wydania uwierzytelnionych kserokopii akt sprawy dotyczącej legalności obiektu budowlanego - budynku inwentarskiego położonego na działkach ew. nr [...] oraz nr [...] w miejscowości R., gmina [...]. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. [...] WINB działając na podstawie art. 37 § 6 k.p.a. uznał złożone ponaglenie za uzasadnione. Jednocześnie stwierdził, że bezczynność organu powiatowego nie miała cech rażącego naruszenia prawa. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył skarżący. Opisanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] września 2019 r. GINB stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść art. 141 § 1 k.p.a., zgodnie z którym na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Następnie wyjaśnił, że lista postanowień, na które przysługuje zażalenie, jest zamknięta, a prawa do wniesienia zażalenia nie można domniemywać, ponieważ w każdym przypadku musi wynikać z konkretnego przepisu k.p.a. (lub przepisu pozakodeksowego), określającego dane postanowienie jako postanowienie, na które służy zażalenie. Tymczasem postanowienie z dnia [...] lipca 2019 r. zostało wydane na podstawie art. 37 § 6 k.p.a., a przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wydane w tym trybie. Mając powyższe na względzie organ odwoławczy stwierdził, że na postanowienie [...] WINB z dnia [...] lipca 2019 r., nie przysługuje zażalenie. Stronie służy jedynie po wyczerpaniu trybu wskazanego w art. 37 k.p.a. skarga na bezczynność organu do sądu administracyjnego, o czym organ wojewódzki prawidłowo pouczył skarżącego w swoim postanowieniu. W skardze na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skarżący zarzucił, że organy działające w sprawie "fałszują dokumentację wydając decyzje nieprawdziwe, w celu zatuszowania sprawy przez działalność przestępczą PINB w [...]". W odpowiedzi na skargę GINB podtrzymał stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga wniesiona w sprawie niniejszej nie zasługuje na uwzględnienie gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne w ramach kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem wydawanych rozstrzygnięć nie przejmują sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz oceniają, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a., w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Stosownie do art. 37 § 6 k.p.a. organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, w którym: 1) wskazuje, czy organ rozpatrujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2) w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości: a) zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia, jeżeli postępowanie jest niezakończone, b) zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających bezczynności lub przewlekłości w przyszłości. W niniejszej sprawie [...] WINB, po rozpatrzeniu ponaglenia złożonego w trybie art. 37 § 1 k.p.a., przez skarżącego uznał je za uzasadnione i wydał postanowienie na podstawie art. 37 § 6 k.p.a. Powyższe postanowienie organu rozpatrującego ponaglenie ma charakter wpadkowy (incydentalny), a zatem nie kończy postępowania w sprawie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jest to postanowienie mające na celu likwidację bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji publicznej, stanowi też warunek formalny wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego w zakresie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ. Na postanowienie organu rozpatrującego ponaglenie nie przysługuje zażalenie ani skarga do sądu administracyjnego. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzeczeniach sądów administracyjnych (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 5 czerwca 2009 r., IV SAB/Gl 21/09; wyrok WSA w Łodzi z 18 lipca 2018 r., II SAB/Łd 83/18; postanowienie WSA w Gdańsku z 4 grudnia 2017 r., II SA/Wa 1879/17; postanowienie WSA w Krakowie z 13 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1425/17; postanowienie WSA w Warszawie z 4 grudnia 2017 r., II SA/Wa 1879/17 – wszystkie publ. Cbosa). Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Jeżeli zatem żaden z przepisów prawa nie przyznaje na czynność procesową zażalenia, wniesienie zażalenia jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. jest to podstawa do stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. Skoro nie jest dopuszczalne wniesienie zażalenia na postanowienie [...] WINB, a taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, to organ rozpoznający zażalenie zobowiązany był do wydania postanowienia o jego niedopuszczalności. W związku z powyższym zarzuty podniesione w skardze nie mogły odnieść zamierzonego skutku, pozostają one poza granicami kontroli Sądu w tej sprawie. Na marginesie jedynie Sąd wyjaśnia, że skarżący w przypadku nierozpoznania przez organ powiatowy jego wniosku o wydanie kopii z akt sprawy (takie zobowiązanie w pkt 2 zawierało postanowienie WINB z dnia [...] lipca 2019 r. uznające ponaglenie za uzasadnione) może wnieść do sądu administracyjnego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Z uwagi na powyższe, wobec niezasadności skargi sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.