VII SA/Wa 2678/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-01

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych od daty wydania poprzedniego postanowienia?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych od daty wydania poprzedniego postanowienia. Sąd może uchylić lub zmienić postanowienie niekończące postępowania, w tym prawomocne, tylko w przypadku zmiany okoliczności sprawy, co wymaga od strony wykazania, że jej sytuacja majątkowa uległa zmianie w sposób uzasadniający inne rozstrzygnięcie.
Stan faktyczny
Skarżąca D. W. złożyła wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia sądu z dnia 25 marca 2015 r., którym odmówiono jej przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie. Skarżąca przedstawiła swoją obecną sytuację finansową, wskazując na dochody z emerytur, koszty utrzymania mieszkania, leczenia oraz koszty postępowań sądowych. Sąd ocenił, że przedstawione przez skarżącą okoliczności nie uzasadniają zmiany poprzedniego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 25 marca 2015 r. wydanego w przedmiocie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: odmówić zmiany prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 25 marca 2015 r. wydanego w przedmiocie prawa pomocy Prawomocnym postanowieniem z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2678/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt II OZ 411/15, oddalił zażalenie D. W. na ww. postanowienie z dnia 25 marca 2015 r. W dniu 4 stycznia 2016 r. do Sądu wpłynął formularz PPF złożony przez D. W., w którym skarżąca zwróciła się o udzielenie pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd potraktował nadesłany formularz jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 25 marca 2015 r. w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Z poprzednio nadesłanego formularza wynika, iż skarżąca prowadzi wspólnie z mężem gospodarstwo domowe. Posiadają dwie działki o łącznej powierzchni 2488 m2. Obydwoje są emerytami, ich dochód z tytułu otrzymywanych emerytur wynosi łącznie 2781 zł. Mieszkanie jest pozbawione zimnej wody i ogrzewania. Nie posiadają innych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżący wskazali, że zamieszkują pod adresem [...], w mieszkaniu o powierzchni 57 m2, pozbawionym zimnej wody i ogrzewania. Oświadczyła, że domu, mieszkania, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiadają. Dodała, że w mieszkaniu nie posiadają ogrzewania ani wody, nikt z nimi nie mieszka i nie prowadzi gospodarstwa domowego. Wskazała, że ich emerytury są na poziomie minimum socjalnego i wydatki z uwagi na prowadzenie tak licznych spraw sądowych są nie do wytrzymania. Dodali, że w ich mieszkaniu nie ma zimnej wody i ogrzewania. Nie mają kont bankowych. Dzieci wnioskodawców nie prowadzą z nimi wspólnego gospodarstwa, są tylko zameldowane pod tym adresem. Nie mają pojazdów mechanicznych poza rowerem, nie otrzymują pomocy od dzieci, znajomych i organizacji społecznych. Dodała, że J. W. nie prowadzi żadnej firmy. M. W. również nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, przy czym zaznaczono, że być może założyła działalność gospodarczą pod adresem w [...], ale jeżeli została zarejestrowała, to bardzo niedawno, a skarżąca nie osiąga jeszcze żadnych dochodów, być może, że będzie to działalność internetowa, do której też są potrzebne nakłady na opłaty czy ZUS. Wnioskodawca dodała, że na żywność mają mniej niż 900 zł, z leków kupują tylko te ratujące życie. Załączyła kopie dokumentów PIT 40A za 2013 r., z których wynika, że M. W. osiągnął w 2013 r. dochód w kwocie: 21401 zł, a D.W. w kwocie: 17673 zł. Jak wynika zaś z aktualnie nadesłanego formularza PPF wnioskodawczyni prowadzi nadal z mężem wspólne gospodarstwo domowe, utrzymują się aktualnie z kwoty 3047 zł miesięcznie w tym jest dodatek pielęgnacyjny, skarżąca nie opisała w jakiej wysokości otrzymują dodatek, opisała że ponosi koszty utrzymania mieszkania 500zł miesięcznie, ok 800 zł miesięcznie wynoszą koszty leczenia, w zależności od stanu zdrowia na wykup leków nie mają nie mają pieniędzy - wykupują tylko leki ratujące życie, koszty postępowania sądowego przewyższają ich dochody a same kserokopie, listy polecone to koszt 1000 zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wskazać należy, iż wyżej wymieniony przepis możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383). Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione pod warunkiem zmiany okoliczności sprawy, która to zmiana powinna zaistnieć po tym, gdy sąd rozstrzygnął pierwszy wniosek strony w tej materii. Zmiana okoliczności faktycznych sprawy odnosić się może nie tylko do wysokości uzyskiwanych przez stronę skarżącą dochodów, ale także wysokości obciążających ją wydatków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn.. akt II OZ 1163/13, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie prawomocnym postanowieniem z dnia 25 marca 2015 r. Sąd odmówił D. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z uwagi na niedostateczne dane. W ocenie Sądu aktualnie brak jest okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, iż wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 165 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie skarżąca nie wykazała bowiem, by w okresie od wydania postanowienia z dnia 25 marca 2015 r. do momentu zapadnięcia niniejszego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących jej sytuacji majątkowej, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść postanowienia z dnia 25 marca 2015 r. Wprawdzie skarżąca wskazała ponoszone koszty miesięczne jednak bez wyszczególnienia istotnych składników tych kosztów. Wskazała, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł, leki 800 zł zaś ok. 1000 zł ponosi na koszty sądowe z uwagi na prowadzone postępowania: listy polecone, kserokopie. Wskazała też że do kwoty emerytur skarżącej i męża w łącznej wysokości 2781 zł doszedł dodatek pielęgnacyjny. Skarżąca wskazała, że aktualnie wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym miesięcznie utrzymuje się wraz z mężem z kwoty 3047 zł. Sytuacja finansowa skarżącej zmieniła się zatem na korzyść. W sprawie wiadomo zatem, jaki dochód osiąga skarżąca wraz z mężem. Wiadomo, dość ogólnie, jakie ponosi wydatki w związku z utrzymaniem, np. za mieszkanie, lekarstwa, koszty w związku z prowadzeniem spraw sądowych. Skarżąca nie wykazała jednak jakie koszty miesięczne ponosi na żywność, środki czystości, media. Nie nadesłała rachunków za leki, ani żadnych innych rachunków, czy paragonów. Nadmienić również skarżącej trzeba, że koszty ponoszone w związku z prowadzonymi licznymi sprawami sądowymi nie należą do kosztów utrzymania koniecznego. Podkreślić trzeba, że strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy winna jak najdokładniej wykazać swoją sytuację majątkową. W niniejszej sprawie - z uwagi na bardzo oszczędne informacje dotyczące sytuacji finansowej skarżącej - nie jest możliwa ocena, czy jej sytuacja majątkowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Skarżąca nie wywiązała się zatem z obowiązku uprawdopodobnienia, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania oraz ustanowienia adwokata. Jednocześnie wskazać należy, że ubiegający się o przyznanie prawa pomocy powinien w pierwszej kolejności poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania i dopiero wówczas, gdy okażą się one niewystarczające może zwrócić się o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II SAB/Bk 46/11). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które stanowiłyby podstawę do zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 marca 2015 r. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło