VII SA/Wa 2689/14

Starszy referendarz sądowy – Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lutego 2015r. po rozpoznaniu wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 5 stycznia 2015r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez J. W. formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku przedstawił swoją sytuację finansową, rodzinną i majątkową. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, którego domaga się skarżący, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć dopiero takie zachwianie sytuacji i bytowej wnioskodawcy, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005r., sygn. akt: II FZ 137/05). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Z powyższego wynika, że strona ma prawo do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych ale po spełnieniu przesłanek wskazanych w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Rozpatrując niniejszy wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych uznano, że nie występują przesłanki, które uzasadniałyby zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawca gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną, matką i synem. Wspólnie utrzymują się z dochodów w wysokości 3.246,00 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się wynagrodzenie z tytułu emerytury wnioskodawcy w wysokości 1.320,00 złotych, renta inwalidzka uzyskiwana przez małżonkę w wysokości 850,00 złotych oraz renta inwalidzka uzyskiwana przez matkę w wysokości 1.076,00 złotych. Wnioskodawca zaznaczył, że syn jest osobą bezrobotną. Podał, że posiada dom o pow. 124,00 m ² oraz nieruchomość rolną o pow. 0,3 ha. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podniósł, że uzyskiwane dochody z trudem wystarczają na utrzymanie gospodarstwa domowego. Wskazał, że znaczna część uzyskiwanych dochodów przeznaczana jest na opłaty, zakup lekarstw oraz wizyty lekarskie, rehabilitację. Wnioskodawca wskazał, że dochód jaki uzyskuje z tytułu emerytury przeznacza na własne utrzymanie oraz syna. Dodał, że ponosi koszty zakupu leków i rehabilitacji w związku z uszkodzeniem ścięgna Achillesa w wysokości około 300,00 złotych miesięcznie. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności. Wyjaśnił także, że dochód małżonki i matki przeznaczany jest na koszty codziennego utrzymania. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy w świetle powyższych danych stwierdzono, że posiadanie przez wnioskodawcę i członków jego rodziny miesięcznego dochodu w wysokości 3.246,00 złotych jest wystarczające na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Wskazać należy, iż wnioskodawca z małżonką i matką uzyskują stałe dochody w wysokości wskazanej wyżej, zatem okoliczność ta nie wskazuje by był osobą ubogą, znajdującą się w trudnej sytuacji materialnej, w szczególności takiej, iż mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mógłby ponieść kosztów w niniejszej sprawie. Zaznaczyć należy, iż zasadność wniosku wnioskodawcy rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania wysokość obciążeń finansowych, które ma ponieść wnioskodawca jest wpis od skargi w wysokości 200 złotych. Jednocześnie oceniono, że nawet w przypadku pojawienia się ewentualnych kosztów należnych od wnioskodawcy w niniejszej sprawie będzie w stanie je ponieść samodzielnie w całości. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.