VII SA/Wa 2695/13

PostanowienieWSA w Warszawie2015-10-27

Skład orzekający: sędzia WSA Małgorzata Jarecka, sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na zarzucie prowadzenia sprawy w sposób wadliwy i nieobiektywny, uzasadnia wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a.?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na subiektywnym przekonaniu strony o wadliwym i nieobiektywnym prowadzeniu postępowania, nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli nie wskazano konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności sędziego. Samo przeświadczenie strony o nieprawidłowościach nie jest wystarczającą przesłanką do wyłączenia, zwłaszcza gdy strona może zwalczać wadliwe orzeczenia za pomocą środków odwoławczych. Brak jest podstaw do wyłączenia sędziego, gdy jego oświadczenie o braku przesłanek wyłączenia nie budzi wątpliwości.
Stan faktyczny
Strona L. L. złożyła wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wskazując na zarzut pozbawienia prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy poprzez rozpoznanie wniosku na posiedzeniu niejawnym. Wniosek został rozpoznany wyłącznie w stosunku do sędzi Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak, ponieważ pozostałe wskazane sędzie nie orzekały już w tym samym wydziale lub przeszły w stan spoczynku. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek L. L. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Jarecka sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.) sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. L. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak w sprawie ze skargi L. L. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: oddalić wniosek L. L. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak. W dniu 2 maja 2015 r. wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo L. L., w którym wniósł on o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak, Justyny Mazur i Bożeny Wiech-Baranowskiej. Z uwagi na okoliczność, iż sędzia Bożena Wiech-Baranowska nie orzeka w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, gdyż przeszła w stan spoczynku, natomiast sędzia Justyna Mazur orzeka w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie w Wydziale Zamiejscowym w Radomiu, stąd wniosek strony rozpoznano wyłącznie w stosunku do sędziego Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że sędzia Elżbieta Zielińska-Śpiewak pozbawia skarżącego prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy, poprzez rozpoznanie wniosku skarżącego na posiedzeniu niejawnym, w związku z tym narusza prawo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do postanowień art. 18 § 1 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Ponadto, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Uwzględniając powyższe regulacje normatywne podkreślić należy, iż charakter instytucji wyłączenia sędziego jest oczywisty i sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy. W tym zakresie istota wyłączenia sędziego w oparciu o przesłanki bezwzględne wymienione enumeratywnie w art. 18 p.p.s.a., jak też w oparciu o przesłanki względne z art. 19 p.p.s.a., jest taka sama. Ma ona na celu zapewnić jak najpełniejszą realizację zagwarantowanego, między innymi na gruncie Konstytucji RP, prawa do sądu, poprzez stworzenie warunków umożliwiających każdemu rozpatrzenie jego sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd (por. postanowienie NSA z dnia 18 września 2008 r. sygn. akt I OZ 696/08). Należy jednak podkreślić, iż podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne przekonanie. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 ustawy, czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a. Ponadto, podstawy bezwzględne wyłączenia sędziego muszą być formułowane i interpretowane w sposób pozwalający ściśle i jednoznacznie, bez konieczności uwzględniania elementów ocennych stwierdzić, że w określonych okolicznościach sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy. Wniosek w niniejszej sprawie zawiera zarzut pozbawienia skarżących prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy, w związku z tym narusza prawo. Wniosek o wyłączenie sędziego Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak od rozpoznawania niniejszej sprawy oparty został zatem na kryterium braku bezstronności, a wiec na przesłance z art. 19 p.p.s.a. W ocenie Sądu zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał, że wnioskodawca nie wskazał przyczyn, które uzasadniałyby zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego. Zdaniem Sądu, podnoszone zarzuty nie wywołują uzasadnionych wątpliwości, co do bezstronności sędziego i w konsekwencji nie uzasadniają jego wyłączenia. Samo przeświadczenie strony o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej jego wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a., tym bardziej, że wnioskodawca może zwalczać wadliwe, w ich ocenie, orzeczenia wydawane przez Sąd za pomocą środków odwoławczych. Ponadto wskazać należy, że jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2013 r., I OZ 89/13, LEX nr 1282807). Jak wynika z oświadczenia odebranego od sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak, nie istnieje pomiędzy nią, a stronami postępowania sądowo-administracyjnego taka okoliczność, która uzasadniałby jego wyłączenie na podstawie art. 18 i 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji zgłoszony wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 22 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło