VII SA/Wa 2700/11

WyrokWSA w Warszawie2012-06-06

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Paweł Groński, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie nadbudowanej części budynku mieszkalnego, wydana na podstawie przepisów przejściowych ustawy o zmianie Prawa budowlanego, może zostać uchylona przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. z powodu braków formalnych wniosku, w szczególności braku oświadczeń wymaganych przez art. 57 ust. 3 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ pierwszej instancji było niekompletne. Brakowało kluczowych oświadczeń wymaganych przez art. 57 ust. 3 Prawa budowlanego, co stanowiło poważne naruszenie przepisów procesowych i uniemożliwiało merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Organ pierwszej instancji powinien był wezwać inwestora do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie nadbudowanej części budynku mieszkalnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił pozwolenia, jednak Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na braki formalne wniosku inwestora, w szczególności brak wymaganych oświadczeń od organów sanitarnych i straży pożarnej. Skarżący J. S. kwestionował ustalenia organów co do daty zakończenia robót budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organu odwoławczego za prawidłową.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007r. Nr 99 poz. 665), oraz art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), zgodnie z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), udzielił inwestorowi - L. i J. K. pozwolenia na użytkowanie nadbudowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. B. w L. W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku postępowania administracyjnego prowadzonego z wniosku J. S. z dnia 28 sierpnia 2006 r. ustalono, że L. i J. K. w 1997 r. wykonali nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] przy ul. B. w L. Postępowanie administracyjne prowadzone w oparciu o art. 48 ust 2 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. zostało umorzone w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 10 maja 2007r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z art. 3 i 4 ww. ustawy do budowy, która została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca 1998 r. i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b ustawy Prawo budowlane. Na właścicielu takiego obiektu spoczywa obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego L. i J. K. w dniu 28 listopada 2007 r. złożyli wniosek o zalegalizowanie nadbudowanej części ww. budynku. Z inwentaryzacji architektoniczno - budowlanej opracowanej przez arch. I. T. , wynikała konieczność wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. nałożył na L. J. K. obowiązek usunięcia występujących nieprawidłowości poprzez uzupełnienie murów ogniowych na dachu do wysokości 40 cm od płaszczyzny dachu, wykonanie w sposób właściwy obróbek blacharskich murów ogniowych ze szczególnym uwzględnieniem odprowadzenia wody opadowej z rynny na teren własnej posesji, wyregulowanie rynny dachowej w celu doprowadzenia ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu zgodnego z prawem. W dniu 26 maja 2008 r. inwestorzy zawiadomili PINB o wykonaniu obowiązków nałożonych postanowieniem Nr [...]. Do wniosku z dnia 28 listopada 2007 r. załączono dokumenty zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. Dokumentacja ta oraz kontrola przeprowadzona w dniu 9 września 2008 r. potwierdziły zgodność realizacji inwestycji z inwentaryzacją budowlaną i obowiązującymi przepisami oraz zdatność obiektu do użytkowania. Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]udzielił L. i J. K. pozwolenia na użytkowanie nadbudowanej części budynku mieszkalnego, jednakże została ona uchylona decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zarówno organ II instancji, jak również Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. VII SA/Wa 1628/09 nakazał przeprowadzenie dodatkowego postępowania mającego na celu ustalenie dokładnej daty zakończenia nadbudowy, ze względu na rozbieżne w tym zakresie oświadczenia stron postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...]dokonał przyjęcia pod rygorem odpowiedzialności karnej zeznań od świadków zgłoszonych przez stronę postępowania: J. P., który od 1995 r. wynajmuje od inwestora lokal użytkowy zlokalizowany na parterze budynku, A. I., zamieszkałego w budynku przy ul. B. w L. oraz W. F. zamieszkałej w budynku przy ul. B. w L. Dokonując ponownej analizy zgromadzonego materiału dowodowego organ przyjął, iż zakończenie robót budowlanych przy nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego nastąpiło w latach 1997-98, dając wiarę zeznaniom świadków, jak również oświadczeniu złożonemu przez inwestorów, jako podmiotu, który organizował proces budowy. Organ wskazał, że J. S. nie zamieszkuje w budynku sąsiednim i poza własnymi twierdzeniami nie przedstawił żadnego dowodu na ich potwierdzenie. Jednakże w toku prowadzonego z wniosku J. K. postępowania o sygn. [...], w swoim piśmie z dnia 24 listopada 2010 r. J.S. stwierdził, iż nie może on odprowadzać wód opadowych ze swojego budynku w sposób prawidłowy od przełomu lat 1997-1998 tj. wykonania więźby dachowej budynku B.. Tym samym Skarżący potwierdził datę zakończenia budowy, określaną przez inwestorów. Organ wskazał, że należy wyodrębnić z wniosku Skarżącego kwestie wynikające z prawa administracyjnego, jak również prawa cywilnego. W postępowaniu administracyjnym organ bada zgodność wykonania obiektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi oraz sztuką budowlaną. Inwestorzy w sposób prawidłowy wykonali obowiązek nałożony przez organ, a polegający na uzupełnieniu murów ogniowych na dachu do wysokości 40 cm od płaszczyzny dachu, wykonaniu w sposób właściwy obróbek blacharskich murów ogniowych ze szczególnym uwzględnieniem odprowadzenia wody opadowej z rynny na teren własnej posesji, wyregulowanie rynny dachowej, co zostało protokolarnie potwierdzone przez inspektorów PINB, posiadających uprawnienia budowlane. Natomiast, w trakcie kontroli przeprowadzonej na działce skarżącego w dniu 5 października 2010 r., stwierdzono, iż na działce znajduje się budynek mieszkalny, wybudowany w latach 40/50 XX w., niezamieszkały od 2002 r. Orynnowanie budynku wykonane jest nieprawidłowo, co powoduje zalewanie ściany. Widoczne ubytki tynku i korozja biologiczna ściany murowanej. Inwestorzy doprowadzili swój budynek, przy ul. B., do stanu zgodnego z przepisami prawa i ze sztuką budowlaną. W ocenie organu orynnowanie przy budynku inwestorów jest wykonane prawidłowo, a winny zalewania elewacji Skarżącego jest niewłaściwy stan techniczny i sposób odprowadzenia wód opadowych z jego budynku mieszkalnego. Organ wskazał na koniec, że postępowanie administracyjne nie reguluje kwestii cywilnych i w tym zakresie skarżący winien wystąpić z powództwem na drodze cywilnej do Sądu powszechnego celem naprawienia wyrządzonej przez inwestora szkody. Odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie wniósł J. S. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy po analizie zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie uznał, że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji narusza przepisy prawa, w szczególności art. 3 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych ustaw, stanowiący podstawę materialną skarżonej decyzji. Zdaniem organu II instancji PINB [...]prawidłowo ustalił datę zakończenia robót budowlanych przedmiotowej nadbudowy. Powyższe znajduje swoje potwierdzenie w oświadczeniu inwestorów z dnia 21 października 2008 r., które zostały potwierdzone zeznaniami świadków tj. W. F., A. I. oraz J. P. Organ I instancji zasadnie zastosował w sprawie przepisy ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych ustaw. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. ustawy do obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budową albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej, jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca 1998 r., i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b ustawy, o której mowa w art. 1. Natomiast w myśl ust. 2 powyższego przepisu w przypadku, o którym mowa w ust. 1, na właścicielu spoczywa obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. W razie nieuzyskania pozwolenia na użytkowanie, właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórką obiektu budowlanego lub jego części. [...]WINB stwierdził jednak, że budzi wątpliwości organu odwoławczego stwierdzenie organu powiatowego zawarte w uzasadnieniu badanej decyzji, iż inwestor do wniosku z dnia 28 listopada 2007 r. załączył wszystkie dokumenty wymagane przepisem art. 3 ust. 3 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych ustaw. Wymagane prawem dokumenty, jakie należy załączyć do takiego wniosku określa art. 3 ust. 3 ww. ustawy, nie zaś ust. 2, jak wskazał PINB [...]. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ww. ustawy właściciel obiektu budowlanego jest obowiązany dołączyć do wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego, sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i ekspertyzę techniczną, potwierdzającą przydatność obiektu do użytkowania oraz oświadczenia, o których mowa w art. 57 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 1. Po dokładnej analizie całości akt sprawy, w szczególności wniosku z dnia 28 listopada 2007 r. wraz z załącznikami organ stwierdził, że twierdzenia organu powiatowego ww. zakresie nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. Przede wszystkim organ zauważył, iż do wniosku inwestor nie załączył oświadczeń, o których mowa w art. 57 ust. 3 Prawa budowlanego, tj. oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56 ww. ustawy (Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej). Wraz z przedmiotowym wnioskiem inwestor przedstawił inwentaryzację powykonawczą, sporządzoną przez mgr inż. arch. I. T., w której stwierdza się, że nadbudowa budynku mieszkalnego objętego wnioskiem jest zgodna z prawem. Ponadto ww. inwentaryzacja zawiera także ekspertyzę techniczną wymaganą art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. Organ wskazał także, że w przedmiotowym wniosku w pkt 6 dotyczącym oświadczenia organów wymienionych w art. 56 Prawa budowlanego inwestor wpisał "0". W związku z tym należy uznać, że inwestor nie załączył wymaganych prawem oświadczeń. Po wpłynięciu do PINB [...]wniosku z dnia 28 listopada 2007 r. organ powiatowy winien dokonać dokładnej weryfikacji przedłożonych dokumentów. W przypadku stwierdzenia, iż złożony wniosek zawiera braki formalne, organ nadzoru budowlanego winien wezwać inwestora do jego uzupełnienia w określonym terminie. W związku z powyższym uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia celem ponownej weryfikacji dokumentów załączonych do wniosku L. i J. K. z dnia 28 listopada 2007 r. Przemawia za tym konieczność zapewnienia instancyjnej kontroli zebranego materiału dowodowego i jego kwalifikacji prawnej. Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję złożył J. S. podniósł, ze organ I instancji nieprawidłowo ustalił datę zakończenia robót budowlanych. Nie zgadza się też z ustaleniami inwentaryzacji powykonawczej sporządzonej przez arch. I. T. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadą materialną lub procesową uzasadniającą jej uchylenie, skarga zaś nie jest zasadna. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w niniejszej sprawie uchylił na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] udzielającą pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego. Na wstępie należy wskazać, że rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał na uwadze fakt, iż sprawa pozwolenia na użytkowanie ww. budynku mieszkalnego podlegała ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego już wcześniej. W wyroku z dnia 16 grudnia 2009 r. VII SA/Wa 1628/09 Sąd wskazał, że organy nie ustaliły w sposób jednoznaczny, kiedy powstała nadbudowa budynku mieszkalnego, stąd powinny ustalić datę zakończenia robót. Sąd wskazał, że organ odwoławczy ustalił, iż przedmiotowe roboty zakończyły się przed 11 lipca 1998 r. jedynie w oparciu o oświadczenie inwestora. Treść tego oświadczenia nie uprawniała organów nadzoru budowlanego do takich ustaleń co do daty zakończenia robót, gdyż skarżący konsekwentnie podnosił w toku postępowania, że wprawdzie nie zna dokładnie daty zakończenia robót, lecz z pewnością do 27 lutego 2000 r. nie zostały one zakończone. Obowiązkiem organu było zatem przeprowadzenie innych dodatkowych dowodów. Zgodnie bowiem z treścią art. 75 § 1 k.p.a. za dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Ponadto obowiązkiem organu - w świetle art. 80 k.p.a. - jest ocena czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Wprawdzie oświadczenia te są zgodne w swej treści i wskazują jako datę zakończenia robót październik 1997 r. jednakże rzeczą organu była ocena wiarygodności tych oświadczeń w świetle wcześniejszych twierdzeń inwestorów podczas kontroli dnia 5 grudnia 2006 r., że prace zakończono w 1998 r. Należy zatem podkreślić, że skoro w aktach sprawy znajdują się sprzeczne ze sobą w swej treści oświadczenia stron postępowania organ winien dokonać ich oceny i ewentualnie przeprowadzić inne dowody, które pozwolą wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość, w jakiej dacie zostały zakończone roboty budowlane na nieruchomości. Odnosząc się do części zaskarżonej decyzji, w której organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji należy wskazać, że ocena ta jest prawidłowa. Organ I instancji przeprowadził dodatkowe postępowanie na temat daty zakończenia budowy, polegające na przesłuchaniu świadków na okoliczność zakończenia budowy. Organ ponadto dokonał oceny tych zeznań. Wyczerpał tym samym zalecenia Sądu poprzednio rozpoznającego sprawę. Przechodząc dalej do analizy zaskarżonej decyzji należy wskazać, że zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, tj. w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, albo co prawda postępowanie takie przeprowadził, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe. Zaskarżone rozstrzygnięcie oparte na art. 138 § 2 k.p.a. nie rozstrzyga sprawy, ma charakter formalny i przesądza jedynie o tym, że legalność decyzji organu I instancji została skutecznie zakwestionowana przez organ II instancji oraz o tym, że uchylona została decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie to w okolicznościach rozpatrywanej sprawy było zasadne. W orzecznictwie NSA powszechnie przyjęto, że wydanie decyzji kasacyjnej stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym, a zatem nie może być ona podjęta w innych sytuacjach niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 k.p.a. Niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca tego przepisu. (Por. np. wyroki: z 10 kwietnia 1997 r., I SA/Po 1237/96; z 16 czerwca 1997 r., II SA/Kr 2024/96 i z 28 maja 1998 r., I SA/Lu 519/97, I SA 343/00). W wypadku, gdy przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego jest rozstrzygnięcie kasatoryjne, rolą sądu jest dokonanie oceny, czy organ wydający rozstrzygnięcie nie przekroczył swoich tak ocenianych uprawnień a określonych w przepisie art. 138 § 2 k.p.a. Przy czym Sąd musi wziąć pod uwagę, że zgodnie z treścią art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe. Konieczność, zatem przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji. Właściwy sens przepisu art. 138 § 2 k.p.a. można, bowiem wydobyć jedynie w zestawieniu ze znaczeniem przepisu art. 136 k.p.a., skoro wady postępowania dowodowego przed organem pierwszej instancji mogą być tego rodzaju, że organ odwoławczy usunie je przez przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego. W konsekwencji należy przyjąć, że organ odwoławczy może powołać się na przepis art. 138 § 2 zd. 1 k.p.a. tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. W sytuacji, bowiem, gdy przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 136 k.p.a. umożliwiłoby temu organowi prawidłowe załatwienie sprawy, podjęcie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej z tym uzasadnieniem, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, jest równoznaczne z naruszeniem obu tych przepisów. Dlatego organ odwoławczy czyniąc użytek z przepisu art. 138 § 2 k.p.a. powinien w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej uzasadnić istnienie przesłanek wymienionych w tym przepisie. Przenosząc wskazane rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że zdaniem Sądu, zachodziły przesłanki uzasadniające uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Należy zgodzić się ze stanowiskiem [...]WINB, że postępowanie przeprowadzone przez PINB nie było kompletne. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych ustaw właściciel obiektu budowlanego jest obowiązany dołączyć do wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego, sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i ekspertyzę techniczną, potwierdzającą przydatność obiektu do użytkowania oraz oświadczenia, o których mowa w art. 57 ust. 3 ustawy, o której mowa w art. 1. Zasadnie wskazał organ odwoławczy, że we wniosku o pozwolenie na użytkowanie budynku zabrakło oświadczeń o których mowa w art. 57 ust. 3 prawa budowlanego w zw. z art. 3 ust. 3 o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw tj. oświadczeń o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56 prawa budowlanego (Państwowej Inspekcji Sanitarnej i Państwowej Straży Pożarnej). Oświadczenia te są niezbędne, wymagane prawem, stąd ich załączenie jest konieczne. Niedostrzeżenie tego przez organ powiatowy i wydanie pozwolenia na użytkowanie bez uzyskania ww. oświadczeń stanowi poważne naruszenie prawa, a ocena materiału sprawy nie jest wystarczająca do rozstrzygnięcia sprawy, gdyż oświadczenia wskazanych w przepisie organów dotyczą zasadniczych kwestii legalności obiektu takich jak spełnienie warunków ochrony pożarowej, czy wymogów sanitarnych. Zgodzić się również należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, że oświadczenia te powinny być zażądane przez organ I instancji tym bardziej, że po wpłynięciu do PINB [...]wniosku z dnia 28 listopada 2007 r. organ powiatowy winien dokonać dokładnej weryfikacji przedłożonych dokumentów. W przypadku stwierdzenia, iż złożony wniosek zawiera braki formalne, organ nadzoru budowlanego winien wezwać inwestora do jego uzupełnienia w określonym terminie i dopiero taka całość materiału wynikająca z art. 3 ust 3 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, powinna zostać oceniona przez organ I instancji. W innym wypadku organ odwoławczy narażałby się na zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności obowiązującej w postępowaniu administracyjnym na mocy art. 15 k.p.a., gdyż godziłoby w podstawowe prawa i gwarancje procesowe obywatela i musiałoby być ocenione jako rażące naruszenie prawa. Wydanie zatem w II instancji decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę, pomimo braku zebrania wszystkich wymaganych prawem dokumentów przez organ I instancji, byłoby naruszeniem zasady dwuinstancyjności. Oceniając zatem prawidłowość zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. należy wskazać, że organ odwoławczy mógł uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego zebrania i oceny istotnych w sprawie dokumentów, a więc przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie znacznie szerszym niż określone w art. 136 k.p.a., bowiem organ pierwszej instancji nie przeprowadzając postępowania wyjaśniającego, w poważnym stopniu naruszył przepisy procesowe. Z tych względów Sąd uznał zaskarżoną decyzję za wydaną prawidłowo. Mając na uwadze powyższą argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło