VII SA/Wa 2711/16

WyrokWSA w Warszawie2017-09-13

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawo własności nieruchomości sąsiadującej z inwestycją drogową, która nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu tej nieruchomości i nie narusza żadnych uprawnień ani uzasadnionych interesów jej właściciela, uzasadnia posiadanie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej inwestycji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo własności nieruchomości sąsiadującej z inwestycją drogową, która nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu tej nieruchomości i nie narusza żadnych uprawnień ani uzasadnionych interesów jej właściciela, nie uzasadnia posiadania przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, być rzeczywisty, bezpośredni i aktualny, a nie opierać się jedynie na interesie faktycznym.
Stan faktyczny
Z. M. złożył wniosek o zbadanie budowy drogi na działce nr ew. [...] w P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że Z. M. nie posiada interesu prawnego, gdyż jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania drogi ani nie są wprowadzane żadne ograniczenia w jej zagospodarowaniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Z. M. zaskarżył postanowienie organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i K.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania i niezbadanie jego interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), sędzia WSA Tadeusz Nowak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 września 2017 r. sprawy ze skargi Z. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę Sygnatura akt VIISA/Wa 2711/16 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia z dnia [...] lipca 2016r. Nr [...], na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 23), odmówił Z.M. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budowy drogi na działce nr ew. [...] obręb [...] w P. W uzasadnieniu organ wskazał, że Z.M. w piśmie z dnia 6.06.2016r. wniósł o zbadanie budowy drogi na działce nr ew. [...] obręb [...] w P. Z treści pisma nie wynikało, aby Z. M. posiadał interes prawny, który uprawniałby go do występowania w postępowaniu jako strona. Zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny. Istnienie interesu faktycznego, nie uprawnia do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym. Po wstępnej analizie wniosku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził że brak jest przesłanek uzasadniających uznanie Z. M. za stronę postępowania administracyjnego. Fakt posiadania prawa własności nieruchomości znajdującej się w sąsiedztwie, nie powoduje automatycznie nabycia przymiotu strony. Nieruchomość wnioskodawcy nie znajduje się bowiem w obszarze oddziaływania ww. drogi, gdyż nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu należącej do skarżącego nieruchomości. Z. M. domagał się zbadania sprawy budowy drogi, jednak nie wskazywał żadnego własnego interesu prawnego. Podmiot dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 Kpa., a w konsekwencji nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania. Zgodnie z art. 61 a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 23) po rozpatrzeniu zażalenia Z. M. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...].07.2016r., odmawiające Z. M. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budowy drogi na dz. nr ew. [...] obręb [...] w P. - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że działka, na której zrealizowano sporną drogę nie leży w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącego, tym samym działka nr ew. [...] nie leży w obszarze oddziaływania obiektu, o jakim mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Droga ta nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu działki skarżącego nr ew. [...]. Inwestycja nie narusza żadnych uprawnień czy też uzasadnionych interesów Z.M. Również w zażaleniu skarżący nie wskazał okoliczności, które przesądzałyby o jego interesie prawnym. Mając powyższe na uwadze [...] WUMB stwierdził, iż nie było podstaw do podjęcia postępowania administracyjnego na wniosek Z. M. z uwagi na to, iż wniosek został złożony przez osobę, której nie przysługuje przymiot strony. Dalej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organ I instancji w dniu [...].07.2016r. wszczął na żądanie skarżącego postępowanie administracyjne w sprawie budowy zespołu mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym, miejscami garażowymi na parterze wraz z terenem - infrastrukturą naziemną i podziemną na terenie działki nr ew. [...] przy ul. S. w P. Przeprowadził tam czynności kontrolne w dniu 2.08.2016r. Mając powyższe na względzie [...] WUMB stwierdził, iż nie ma podstaw do podjęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego dlatego należało utrzymać w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Nr [...] z dnia [...].07.2016r., odmawiające Z. M. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budowy drogi na dz. nr ew. [...] obręb [...] w P. Z. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie budowy drogi na działce nr ew.[...] obręb [...] w P. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy: - art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje nieruchomości skarżącego, pomimo tego, że sporna droga jest elementem inwestycji, co do której od lat toczą się postępowania, w których skarżący jest stroną i jego interes prawny nie budzi żadnych wątpliwości; - art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. art. 61 § 1 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego; - art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezbadanie w sposób wyczerpujący materiału w zakresie interesu skarżącego, (PINB uznał interes skarżącego z jego równoległego wniosku z 1 sierpnia 2016 r., dotyczącego inwestycji, której częścią składową jest sporna droga). Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lipca 2016 r. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pismem z dnia 25 kwietnia 2016 r. Z. M. zwrócił się do Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w P. o udzielenie informacji co do udzielania spółce B. sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę drogi oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako [...] . W odpowiedzi, Starosta [...] poinformował, iż budowę drogi zatwierdzono decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. dotyczącą pozwolenia na budowę zespołu zabudowy mieszkalno-usługowej z garażem podziemnym, miejscami garażowymi na parterze wraz z terenem - infrastrukturą naziemną i podziemną, ul. S., dz. nr ew. [...] obręb [...] w P. Decyzja Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. była przedmiotem szeregu postępowań, zarówno przed organami administracji publicznej, jak i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 maja 2016 r. (sygn. akt II OSK 2092/14) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny sygn. VII SA/Wa 2621/13 oraz decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. utrzymującą decyzję Starosty. Ponadto, także w sprawie dot. uzgodnień ppoż. dot. tej inwestycji NSA przyznał, że skarżącemu przysługuje status strony postępowania (wyrok NSA z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 707/14). Wbrew informacjom otrzymanym od Starosty, budowy drogi nie zatwierdzono decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Starosta pismem z dnia 31 maja 2016 r. poinformował, iż z uwagi na przekazanie Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w związku z toczącym się postępowaniem sądowym akt sprawy wraz z projektem budowlanym, udzielenie precyzyjnej informacji co do pozwolenia na budowę drogi będzie możliwe dopiero po zwrocie akt z Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec powyższego, pismem z dnia 6 czerwca 2016 r. Z. M. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z wnioskiem o zbadanie sprawy budowy drogi na działce nr ew.[ obręb [...] w P. Inwestor, pomimo nieuzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę drogi dojazdowej do zespołu zabudowy mieszkalno-usługowej na działce nr ew. [...] obręb [...] w P., faktycznie wybudował drogę dojazdową do tej inwestycji na działce nr ew. [...] obręb [...] w P. Organy nadzoru budowlanego bezzasadnie odmówiły podjęcia działań. Wybudowanie drogi (choćby tylko zapewniającej dojazd do zespołu mieszkalno-usługowego) będzie oddziaływało nie tylko na nieruchomości bezpośrednio sąsiadujące z drogą, ale także na inne nieruchomości położone w pobliżu, w tym nieruchomość skarżącego. Wbrew rozstrzygnięciom, brak interesu prawnego w niniejszej sprawie po stronie skarżącego nie jest oczywisty i nie wynika wprost z treści zgłoszonego przez Z. M. wniosku. Postanowienia cechują się dowolnością. Sporna droga [...] zgodnie z obowiązującym miejscowym planem ma być potem przedłużona bezpośrednio wchodząc w zakres działki skarżącego. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.). Skarga jest bezzasadna. Przepis art. 61a § 1 k.p.a. jest podstawą prawną do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zainicjowanej żądaniem, o jakim mowa w art. 61 k.p.a., w sytuacji gdy żądanie to pochodzi od osoby nie będącej stroną. Z. M. pismem z dnia 6.06.2016r. wystąpił z wnioskiem o zbadanie sprawy budowy drogi na dz. nr ew. [...] obręb [...] w P. Jednak działka, na której zrealizowano sporną inwestycję nie leży w bezpośrednim sąsiedztwie działki skarżącego, tym samym jego działka nr ew. [...] nie leży w obszarze oddziaływania obiektu, o jakim mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Pojęcie interesu prawnego to obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie ewentualny. Interes prawny jest kategorią prawa materialnego i nie wywodzi się z wewnętrznego przekonania osoby, która się na niego powołuje, ale z wynika z przepisów prawa materialnego rzeczywistego, bezpośredniego i aktualnego związku pomiędzy sferą indywidualnych praw, a prowadzonym postępowaniem. Nieruchomość Z. M. nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej drogi, jak również droga ta nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu jego działki nr ew. [...]. Nadto zrealizowana inwestycja nie narusza żadnych uprawnień czy też uzasadnionych interesów skarżącego. Skarżący nie wskazał okoliczności, które przesądzałyby o jego interesie prawnym, a jedynie na okoliczności mogące co najwyżej wskazywać na interes faktyczny. Nie było podstaw do podjęcia postępowania administracyjnego na wniosek Z.M. z uwagi na to, iż wniosek został złożony przez osobę, której nie przysługuje przymiot strony. Mając powyższe na względzie słusznie organy stwierdziły, iż nie ma podstaw do podjęcia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącego w sprawie budowy drogi na dz. nr ew. [...] obręb [...] w P. Zaprezentowana w skardze argumentacja oznaczałby, że właściciele wszystkich nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio z drogą, ale korzystają z niej lub będą korzystać w przyszłości, mają interes prawny i powinny być stroną postępowania administracyjnego związanego z tą drogą - co jest oczywiście pozbawione podstaw prawnych. W ocenie Sądu, nie można zarzucić organom naruszenia przepisów prawa wskazanych w skardze, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Dokonano prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016r., poz. 718), skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło