VII SA/Wa 2836/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. K . i E. K. o zmianę postanowienia w przedmiocie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie VII SA/Wa 2836/12 ze skargi B. K. i E. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) października 2012 r. znak: (...) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: 1) odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 stycznia 2013 r. w przedmiocie przyznania B. K. i E. K .prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi i oddalającego wniosek w pozostałym zakresie 2) przyznać B. K. i E. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, po rozpoznaniu wniosku z dnia 9 stycznia 2013 r. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, przyznał B. K. i E.K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi i w pozostałym zakresie oddalił wniosek. W dniu 15 maja 2013 r. skarżący złożyli na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek ten w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych należało potraktować jako wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 stycznia 2013 r., a w części dotyczącej ustanowienia adwokata jako nowy wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej jako p.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowanie w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, warszawa 2005, s. 382-383). Zgodnie z art. 243 § 1 w/w ustawy prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeżeli nastąpiła zmiana okoliczności zarówno faktycznych, jak i prawnych, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2005 r., sygn. akt II OZ 408/05 niepubl.). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Z treści ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz formularza wynika, iż sytuacja materialna skarżących zmieniła się w stosunku do poprzedniego okresu, który był brany pod uwagę przy rozpatrywaniu poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy, w ten sposób, że zwiększył się miesięczny dochód netto na trzyosobową rodzinę z kwoty 2828,65 zł do kwoty 2942,08 zł, zatem obecny dochód na jedną osobę w rodzinie skarżących wynosi kwotę 980,69 zł. W pozostałym zakresie sytuacja finansowa skarżących nie uległa zmianie i w tej kwestii ustalenia referendarza sądowego wskazane w uzasadnieniu postanowienia z dnia 24 stycznia 2013 r. pozostają aktualne. Skarżący zostali zwolnieni z kosztów sądowych w części, a mianowicie w zakresie wpisu. Natomiast nie ma podstaw, aby skarżący otrzymali zwolnienie z pozostałych kosztów sądowych, które mogą pojawić się w sprawie. Sąd podziela wnioski referendarza sądowego zawarte w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2013 r., z których wynika, że skoro stronę stać na zaciąganie kredytów, to strona nie znajduje się w tak trudnej sytuacji, by uzasadnione było zwolnienie od obowiązku uiszczenia całości kosztów sądowych. W ocenie Sądu nie zostały spełnione przesłanki, które uzasadniałyby zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 stycznia 2013 r. W odniesieniu do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata Sąd uznał, że wniosek ten zasługiwał na uwzględnienie. Opisana wyżej sytuacja majątkowa skarżących uzasadnia ustanowienie dla nich adwokata z urzędu. Sąd zajął stanowisko, że skarżący, osiągając dochód na osobę w rodzinie w wysokości 980,69 zł netto miesięcznie, nie są w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd uznał, że w związku z tym, iż wyrok wydany w sprawie w dniu 10 maja 2013 r. jest dla skarżących niekorzystny (ich skarga została oddalona), a skarżący złożyli wniosek o uzasadnienie wyroku, należy domniemywać, że skarżący będą wnosić skargę kasacyjną, która musi być sporządzona przez zawodowego pełnomocnika (adwokata/radcę prawnego). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł, jak w punkcie 1) sentencji postanowienia, a na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. – jak w punkcie 2).