VII SA/Wa 2856/16
WyrokWSA w Warszawie2017-11-13
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Joanna Gierak-Podsiadły, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja ekologiczna, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, ma legitymację do wniesienia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli postępowanie to nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ organizacja ekologiczna nie wykazała, aby postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę wymagało udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Legitymacja do wniesienia odwołania przez organizację ekologiczną przysługuje jedynie w postępowaniach wymagających udziału społeczeństwa, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi organizacji ekologicznej na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania odwoławczego. Wojewoda umorzył postępowanie, uznając, że organizacja nie ma legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji Starosty zmieniającej pozwolenie na budowę, ponieważ postępowanie to nie wymagało udziału społeczeństwa. Organizacja ekologiczna twierdziła, że doszło do istotnych zmian w projekcie budowlanym, które powinny skutkować ponowną oceną oddziaływania na środowisko i tym samym wymagać udziału społeczeństwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant spec. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2017 r. sprawy ze skargi [...] w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę
Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. (znak: [...]) Starosta [...] na podstawie art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290) dalej Prawo budowlane, po rozpatrzeniu wniosku inwestora: [...] Sp. z o. o. zmienił decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...].11.2013 r. znak [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Centrum Handlowo-Usługowego (kategoria obiektu budowlanego - XVII) wraz z parkingiem naziemnym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na działkach ew. nr [...], [...], [...], [...] obręb [...] w [...] przy [...], przeniesioną na rzecz spółki [...] Sp. z o. o. decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...].05.2014 r. znak [...] i zmienioną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...].06.2015 r. w związku z planowanymi istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego zatwierdzonego wyżej wymienioną decyzją nr [...], zmienioną decyzją nr [...], przedstawionymi w projekcie budowlanym zamiennym II.
Starosta zatwierdził projekt budowlany - obejmujący projekt budowlany zatwierdzony decyzją nr [...], zmienioną decyzją nr [...], z uwzględnieniem zmian wynikających z obecnie przedłożonego projektu budowlanego zamiennego II i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestora obejmujące budowę zamierzenia budowlanego pod nazwą: "Centrum handlowo-usługowe wraz z parkingiem naziemnym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną przy ul. [...] w [...] – etap I, IIA, IIB" na części działek ew. nr [...], [...]. [...] i [...] z obrębu [...] w [...] przy [...] w granicach opracowania oznaczonych na rysunku projektu zagospodarowania terenu nr PZT-2
to jest budowę: w etapie I:
budynku Galerii Handlowej z wyłączeniem budynku Kina,
budowli: podziemny zbiornik retencyjny, zbiornik wody na cele ppoż., pylon reklamowy,
• elementów infrastruktury drogowej: parking naziemny na 820 miejsc postojowych dla samochodów osobowych z drogami dojazdowymi i manewrowymi, 2 place dostawcze wraz z dojazdami, ulica [...], ścieżka rowerowa wraz z placami parkingowymi dla rowerów, utwardzone chodniki, ścieżki i dojścia do projektowanych budynków, elementów zewnętrznej infrastruktury technicznej: linie kablowe średniego i niskiego napięcia, oświetlenie terenu, przyłącze i kanalizacja teletechniczna, instalacja wodociągowa, instalacja kanalizacji sanitarnej, instalacja kanalizacji deszczowej,
w etapie IIA: budynku Kina,
oraz w etapie IIB: budynku Parku Handlowego.
Z projektu budowlanego zamiennego II wynika, że zmiany w stosunku do projektu zatwierdzonego poprzednimi decyzjami związane są z przystąpieniem do komercjalizacji zaprojektowanych powierzchni handlowych i niedostosowaniem niektórych, przyjętych początkowo, założeń związanych z dyspozycją funkcjonalno-przestrzenną i organizacją powierzchni handlowych do wymagań tych najemców. Zatem w projekcie przeprojektowano budynki w sposób umożliwiający efektywną ich komercjalizację. Dodatkowo w wyniku analiz opłacalności dokonano zmian polegających na likwidacji piętra z biurami w budynku Galerii Handlowej. Biuro ulokowano w parterze budynku, zaś strefa konsumpcji w części gastronomicznej uległa zmniejszeniu. W wyniku tych przesunięć zmianie uległ obrys budynku, przez co powierzchnia zabudowy uległa zwiększeniu. Przemieszczeniom uległy także niektóre pomieszczenia techniczne, co z kolei pociągnęło za sobą przesunięcie niektórych tras infrastruktury technicznej. Przekształceniom uległa przede wszystkim Galeria Handlowa. Budynek Parku Handlowego uległ mniej istotnym zmianom. Układ funkcjonalny w budynku Parku Handlowego, z uwagi na nowy podział na poszczególne lokale usługowe, uległ niewielkiej zmianie. Zmieniono także wygląd wizualny Centrum Handlowego wprowadzając nowe materiały wykończeniowe na elewacjach budynków. Ważnym ich elementem stały się również pola reklamowe rozmieszczone na elewacjach obu budynków. Przeniesiono także miejsce lokalizacji pylonu reklamowego. Nieznacznym zmianom uległ także układ drogowy, chodniki, ścieżki, miejsca postojowe. Szczegółowy wykaz zmian zamieszczono w projekcie budowlanym zamiennym II.
Pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. (data wpływu do Wojewody [...]: [...] czerwca 2016 r.) odwołanie od ww. decyzji Nr [...] wniosła [...] z siedzibą w [...], reprezentowana przez adw. D. G., zw. dalej Skarżącą wraz z wnioskiem o dopuszczenie organizacji do postępowania na prawach strony.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Skarżąca odpowiedziała na wezwanie, organu odwoławczego powołując się na art. 88 ust. 1 oraz art. 72 ust. 2 pkt la ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 353, ze zm.), zw. dalej ustawą środowiskową, wskazując na występowanie zmian uwarunkowań określonych w wydanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach: wysokości zabudowy, powstawania odpadów, nieuwzględnionych w decyzji środowiskowej, innego sposobu odprowadzania ścieków bytowo-gospodarczych i deszczowych i liczby budynków. Skarżąca wniosła też o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z urzędu. Żądanie w tym zakresie nie podlega rozpatrzeniu w niniejszej decyzji.
Pismem z dnia [...] październik 2016 r. Skarżąca poinformowała organ o wyroku WSA w Warszawie z dnia 14 września 2016 r. (VII SA/Wa 1504/15), uchylającym decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającą postępowanie I instancji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] Nr [...] wszczęte na wniosek [...] S.A. Skarżąca podniosła też, że Inwestor mógł już rozpocząć roboty budowlane przewidziane przedmiotowym projektem zamiennym.
Decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23, ze zm.), dalej "k.p.a. ", oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, w związku z odwołaniem [...] od decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. (znak: [...]), zmieniającej decyzję Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. - zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Centrum Handlowo-Usługowego (kategoria obiektu budowlanego - XVII) wraz z parkingiem naziemnym i towarzyszącą infrastrukturą techniczną na działkach ew. nr [...], [...], [...], [...] z obrębu [...] w [...] przy ul. [...], przeniesioną na rzecz [...] Sp. z o.o. decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. i zmienioną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. - oraz zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającą Inwestorowi – [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] - pozwolenia na budowę – umorzył postępowanie odwoławcze.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w postępowaniach w sprawach dotyczących pozwoleń budowlanych z żądaniem wszczęcia w trybie art. 31 § 1 Kpa występować mogą tylko organizacje ekologiczne i tylko wtedy, gdy dane postępowanie wymaga udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy środowiskowej. Zgodnie z wydrukiem załączonym do odwołania, [...] figuruje w Krajowym Rejestrze Sądowym pod nr [...]. Zgodnie z rubryką [...] w dziale [...], jednym z celów działania Skarżącej jest ochrona środowiska i ekologii. Biorąc pod uwagę datę wydruku ([...] lutego 2014 r.), jego status (informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z KRS) oraz aktualność przytoczonej informacji, organ odwoławczy stwierdził, że warunek statutowej działalności w zakresie ochrony środowiska przez minimum 12 miesięcy przed wszczęciem postępowania został spełniony. W związku z powyższym organ uznał, że [...] z siedzibą w [...] jest organizacją ekologiczną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy środowiskowej. Tym samym może uczestniczyć na prawach strony w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, a na mocy art. 44 ust. 2 ustawy środowiskowej może złożyć odwołanie od decyzji w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, nawet jeśli nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji.
Jednocześni organ odwoławczy zauważył, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego. Brak takiej regulacji jest więc równoznaczny z zaliczeniem określonego postępowania do grupy spraw niewymagających udziału społeczeństwa. Organ wskazał, że z przepisów ustawy środowiskowej, w szczególności art. 79 ust. 1, wynika, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jedynie wtedy, gdy w ramach tego postępowania przeprowadzana jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (por. WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2012 r., VII SA/Wa 1562/11). Wynika to z treści art. 90 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej. W myśl przywołanego unormowania regionalny dyrektor ochrony środowiska winien zwrócić się - po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, lecz przed wydaniem postanowienia w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia - do organu właściwego w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę o zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu. Przepisy ustawy środowiskowej nie przewidują innego przypadku, aniżeli wskazany wyżej, w którym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę wymagałoby udziału społeczeństwa.
W myśl art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy środowiskowej, ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się bądź w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, bądź też w ramach postępowania w sprawie wydania jednej z enumeratywnie wyliczonych decyzji, w tym decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej). Dla wyniku niniejszego postępowania znaczenie ma tylko drugi ze wskazanych przypadków. Postępowanie w sprawie wydania ww. decyzji środowiskowej jest bowiem samodzielnym postępowaniem administracyjnym, całkowicie odrębnym od postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, prowadzonym przez inny organ, na podstawie innych uregulowań oraz na innym etapie szeroko rozumianego procesu inwestycyjnego. Inny jest również jego przedmiot. Sam fakt, że w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie implikuje obowiązku jej przeprowadzenia w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Nie przekłada się też na obowiązek zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadzana jest w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wyłącznie w czterech przypadkach, ściśle określonych w ustawie środowiskowej:
jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 61 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej);
na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej);
jeżeli organ właściwy do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę stwierdzi, że we wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 88 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej); - w przypadku braku możliwości stwierdzenia gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW (art. 88 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej).
Mając na uwadze przedstawiony wyżej stan prawny organ stwierdził, że katalog przypadków, w których ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, jest katalogiem zamkniętym. Tym samym zamknięty jest również katalog przypadków, w których postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę wymaga udziału społeczeństwa.
Organ odwoławczy zauważył, że organ stopnia podstawowego nie przeprowadzał oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko a konieczność przeprowadzenia takiego postępowania w ramach postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę nie została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, inwestor nie wnioskował też o przeprowadzenie ww. oceny.
W opinii organu odwoławczego, nie wystąpiła też przesłanka art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, tj. we wniosku o zatwierdzenie przedmiotowego projektu budowlanego zamiennego i udzielenie pozwolenia na budowę nie zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Organ wskazał, że decyzja Nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia i nie zawiera dalszych ustaleń. Skoro decyzja ta nie zawiera wymagań, to nie mogły też zajść zmiany w stosunku do nich.
Z uwagi na powyższe, zdaniem organu odwoławczego, postępowanie zakończone decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. (znak: [...]) nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy środowiskowej.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że udział społeczeństwa zapewnia się w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej).
Nie uznając legitymacji Skarżącej do występowania w niniejszym postępowaniu w charakterze strony lub na prawach strony, Wojewoda [...] był obowiązany umorzyć postępowanie odwoławcze (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98).
Decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] października 2016 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego wywołanego odwołaniem [...] zaskarżyła [...] zarzucając zaskarżonej decyzji:
art. 138 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania odwoławczego, w sytuacji, w której postępowanie w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę wymagało udziału społeczeństwa,
art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie przez organ odwoławczy zarzutów i stanowisk prezentowanych przez Fundację w toku postępowania odwoławczego,
art. 88 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ustawy środowiskowej poprzez uznanie, że w postępowanie w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę nie wymagało udziału społeczeństwa,
art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej poprzez uznanie, że we wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego nie zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji w której projekt zamienny przewidywał powstawanie innych rodzajów odpadów, a także inny sposób odprowadzania ścieków niż zostało to określone w decyzji środowiskowej,
art. 72 ust. 2 pkt la ustawy środowiskowej a contrarío poprzez umorzenia postępowania odwoławczego w sytuacji, w której obowiązkiem inwestora było uzyskanie nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z uwagi na dokonane zmiany w projekcie budowlanym zamiennym nieobjęte dyspozycją art. 72 ust. 2 pkt 1a ustawy środowiskowej.
W uzasadnieniu skargi wskazano m. innymi, że:
teren, na którym planowana ma być inwestycja stanowił tereny przemysłowe. Z racji takiego ukształtowania przeznaczenia terenów, na których planowana jest inwestycja w bliskim sąsiedztwie ulokowane są działające zakłady produkcyjne, które należą do kategorii zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii m.in. zakład chemiczny zlokalizowany przy ul. [...]
z decyzji Burmistrza [...] nr [...], znak [...] z dnia [...] maja 2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach wynika, że zamierzenie inwestycyjne dotyczy 2 budynków - budynku galerii handlowej wraz z kinem i supermarketem oraz budynku parku handlowego. Natomiast z decyzji zatwierdzającej projekt zamienny wynika, że zamierzenie budowlane dotyczy 3 budynków (z zastrzeżeniami, że budynek kina nie spełnia definicji ustawowej budynku) tym samym projekt zamienny jest niezgodny z decyzją środowiskową. Co więcej decyzja środowiskowa nie przewidywała dzielenia zamierzenia budowlanego na etapy, co jeszcze bardzie dobitnie wskazuje na niezgodność zamierzenia budowlanego z decyzją środowiskową. Ponadto decyzja środowiskowa nie przewidywała dzielenia zamierzenia budowlanego na etapy, co jeszcze bardzie dobitnie wskazuje na niezgodność zamierzenia budowlanego z decyzją środowiskową.
Zgodnie z art. 72 ust. 2 pkt la lit. a) nie istnieje obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wyłączenie w przypadku wskazanym w tym punkcie. Natomiast w przypadku dokonywania innych zmian w pozwoleniu na budowę niż enumeratywnie wymienionych koniecznym jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skoro inwestor zdecydował się na daleko posunięte zmiany w stosunku do pierwotnego projektu budowlanego, wykraczające poza warunki, dla których nie jest konieczne uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach to koniecznym było w tym przypadku przed złożeniem wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę wystąpienie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
zatwierdzony projekt zamienny dla inwestycji będącej przedmiotem postępowania nie jest tożsamy z inwestycją określoną w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zdaniem Fundacji w wyniku zatwierdzenia projektu zamiennego doszło do zmian, które wykraczają poza warunki inwestycji określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mianowicie doszło do zmiany wysokości o poziom maksymalny określony decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, a także do zmiany w zakresie ilości samodzielnych budynków będących przedmiotem postępowania.
Dlatego też w ocenie Fundacji w toczącym się postępowaniu konieczne było przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania na środowisko z uwagi na istotne rozbieżności pomiędzy decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach a projektem budowlanym zamiennym (zmiany dotyczące wymagań określonych w decyzji środowiskowej w zakresie odprowadzania ścieków oraz sposobu zagospodarowania odpadów.
Odpowiadając na skargę, Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi. Zdaniem organu zarzuty podniesione przez skarżącego w skardze stanowią w ocenie organu odwoławczego, polemikę z ustaleniami poczynionymi w tym zakresie przez Wojewodę [...] w zaskarżonej decyzji, a zatem pozostają bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że kontrolowana decyzja Wojewody [...] nie narusza prawa.
Na wstępie wyjaśnić należy, że niezasadny był zarzut Stowarzyszenia naruszenia art. 138 § 3 w zw. z art. 7 i 77 oraz art. 107 §3 k.p.a. Należy bowiem stwierdzić, że organ II instancji w sposób uzasadniony umorzył postępowanie ponieważ ustalenia organu odwoławczego zapadły w oparciu o pełny materiał dowodowy zebrany zarówno przez organ I jak i II instancji.
Inwestycja objęta projektem zamiennym zatwierdzonym decyzją Starosty z dnia [...] maja 2016 r. na podstawie Prawo budowlanego tak jak inwestycja według projektu zatwierdzonego poprzednimi decyzjami, należy do przedsięwzięć mogących" potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b i w § 3 ust. 1 pkt 56 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r. Nr 213 poz. 1397, z późn.zm.) i zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235, z późn. zm.) wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W dniu [...].05.2012 r. Burmistrz [...] wydał decyzję nr [...] znak [...] o środowiskowych uwarunkowaniach, w której stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Decyzją nr [...] znak [...] z dnia [...].06.2015 r. Burmistrz [...] przeniósł wyżej wymienioną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach na obecnego inwestora, to jest Park Handlowy [...] Sp. z o. o. Przedstawiony projekt budowlany zamienny II jest zgodny z tą decyzją środowiskową, przeniesioną na obecnego inwestora.
Inwestycja przedstawiona w projekcie budowlanym zamiennym II jest zgodna z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego pn. "Strefa usługowo-produkcyjna w rejonie ulic [...] i [...] w [...]" zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...] ogłoszoną w Dz. Urz. Woj. [...] z 2013 r. poz. [...] z dnia [...] maja 2013 r. Planowana inwestycja (w granicach opracowania) położona jest w terenie przeznaczonym pod handel wielopowierzchniowy i usługi, oznaczonym w planie symbolem 1UC/U i na terenie drogi wewnętrznej oznaczonej w planie symbolem IKDw. Podkreślić należy także, że organ na etapie wydawania niniejszej decyzji nie wyznaczył "bezpiecznej odległości" od zakładu chemicznego [...] Poland S.A., ponieważ nie leży to w kompetencji organów architektoniczno-budowlanych w ramach postępowań o pozwolenie na budowę zgodnie z opisanym powyżej stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawartym w decyzji [...] z dnia [...].04.2015 r.
Przedstawiony projekt budowlany zamienny II uwzględnia uzyskane przed wydaniem decyzji nr [...] postanowienie Starosty [...] nr [...] o zgodzie na odstępstwo od § 227 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690, z późn. zm.) umożliwiające zwiększenie dopuszczalnej wielkości powierzchni strefy pożarowej do 30000 m2, a także decyzję nr [...] z dnia [...].07.2013 r. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] o wyrażeniu zgody na zastosowanie oświetlenia wyłącznie elektrycznego w pomieszczeniach handlowo usługowych zlokalizowanych w budynku Parku Handlowego oraz Galerii Handlowej.
Projekt ten został sporządzony i sprawdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania/sprawdzenia tego projektu zaświadczeniami potwierdzającymi przynależność do właściwych izb samorządu zawodowego. Do projektu budowlanego zamiennego II dołączono oświadczenia o sporządzeniu tego projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
Z projektu budowlanego zamiennego II wynika, że nie zmieni się oddziaływanie na środowisko i otoczenie przedmiotowej inwestycji, w stosunku do oddziaływań według projektu budowlanego pierwotnego.
Na podstawie przedstawionego projektu zamiennego oraz przedłożonego materiału dowodowego Sąd stwierdza, że inwestycja ta nie będzie uciążliwa dla środowiska i otoczenia.
Zauważyć przy tym należy, że co do zasady inwestor dołącza do wniosku o zmianę pozwolenia na budowę tylko te dokumenty, których dane uległy dezaktualizacji, na skutek proponowanego przez niego odstępstwa, i organ nie bada tych elementów wydanego wcześniej pozwolenia na budowę, których to odstąpienie nie dotyczy. Organ administracji nie ma prawa dokonywać ponownej oceny całego zamierzenia inwestycyjnego.
Reasumując, należy stwierdzić, że nie dopatrzono się naruszeń w zakresie wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. W związku z powyższym W rozpatrywanej sprawie nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko.
Należy także zauważyć, że Fundacji [...] nie przysługiwał udział na prawach strony w postępowaniu o wydanie decyzji pierwotnej o pozwoleniu na budowę, w postępowaniu o zmianę tej decyzji zakończonym wydaniem decyzji nr [...], jak również w obecnie prowadzonym postępowaniu o kolejną zmianę. Stosownie do art. 31 § 1 k.p.a organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Zgodnie z art. 31 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 28 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, art. 31 § 1 k.p.a. nie stosuje się w postępowaniach w sprawie pozwolenia na budowę. Wyjątek od tej reguły przewiduje art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego, stanowiący, że przepis art. 28 ust. 3 Prawa budowlanego nie znajduje zastosowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, jeżeli postępowanie to wymaga udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku".. W takim przypadku należy stosować art. 44 tej ustawy, który stanowi w ust. 1, że organizacje ekologiczne , które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony. Z powyższego wynika, że w postępowaniach w sprawach dotyczących pozwoleń na budowę z żądaniem w trybie art. 31 § 1 k.p.a. występować mogą tylko organizacje ekologiczne i tylko wtedy, gdy dane postępowanie wymaga udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Zatem postępowanie o pozwolenie na budowę, o zmianę pozwolenia na budowę, jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, tylko wtedy, gdy wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego. Z przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wynika, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę (jego zmiany) jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jedynie wtedy, gdy w ramach tego postępowania przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko. W rozpatrywanej sprawie Burmistrz [...] wydał decyzję nr [...] z dnia [...].05.2012 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, w której stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania dla planowanego przedsięwzięcia.
W obecnie prowadzonym postępowaniu nie było potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (ponownej), ponieważ nie wystąpiły przesłanki do tego określone w wyżej wymienionej ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku. Zdaniem Sądu ustalenia organów wykazały, że nie zachodziła konieczność przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W ramach postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę nie została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, inwestor nie wnioskował też o przeprowadzenie ww. oceny, ani nie dotyczy budowy instalacji do spalania paliw.
Również w ocenie Sądu nie wystąpiła przesłanka art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, tj. we wniosku o zatwierdzenie przedmiotowego projektu budowlanego zamiennego i udzielenie pozwolenia na budowę nie zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Z uwagi na powyższe, postępowanie zakończone decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. (znak: [...]) nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy środowiskowej. Udział społeczeństwa zapewnia się w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy środowiskowej). Tylko w 4 ww. przypadkach ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Natomiast uprawnienia wynikające z art. 44 ustawy środowiskowej, w tym do wniesienia odwołania, przysługują organizacji ekologicznej tylko w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Skoro żaden z ww. przypadków nie wystąpił, Wojewoda [...] nie mógł uznać Skarżącej za stronę i merytorycznie rozpatrzyć jej odwołania.
Nie uznając legitymacji Skarżącej do występowania w niniejszym postępowaniu w charakterze strony lub na prawach strony, Wojewoda [...] był obowiązany umorzyć postępowanie odwoławcze (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98).
Z wyżej omówionych względów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło