VII SA/Wa 291/09
WyrokWSA w Warszawie2009-05-21
Skład orzekający: Jolanta Zdanowicz, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w sytuacji, gdy ustalenie kręgu stron postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ ustalenie, czy J. U. posiada przymiot strony w postępowaniu w sprawie stwierzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wymagało przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. W szczególności, istniały wątpliwości co do treści decyzji o pozwoleniu na budowę i obszaru oddziaływania inwestycji, co uniemożliwiało jednoznaczne określenie kręgu stron.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Miasta i Gminy B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] grudnia 2008 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] czerwca 1997 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę kanalizacji. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając, że J. U. nie posiada przymiotu strony. GINB uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia kręgu stron i obszaru oddziaływania inwestycji. Burmistrz Miasta i Gminy B. zaskarżył decyzję GINB do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Kpa i Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2009 r. sprawy ze skargi Miasta i Gminy B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Po rozpoznaniu wniosku J. U., decyzją z dnia [...] września 2008 r., znak: [...],[...] umorzył na podstawie art. 105 w zw. z art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego tekst jednolity z dnia 9 października 2000 r. (Dz. U. Nr 98, poz. 1071) postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] czerwca 1997 r., znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej i deszczowej w B., z uwagi na nie posiadanie przez wnioskodawcę J. U. przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym ww. decyzji z dnia [...] czerwca 1997 r., znak: [...].
Od powyższej decyzji J. U. złożył odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie wskazując w nim, że budowa kanalizacji sanitarnej i deszczowej oraz przebudowa jezdni na odcinku ulicy Z., spowodowała nadmierny spływ wody opadowej z centrum miasta, bezpośrednio na fundamenty i ściany domów przy ul. Z. i ul. Z. w B. w tym też na jego posesję.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...] grudnia 2008 r. po rozpatrzeniu odwołania J. U. z dnia [...] września 2008 r. uchyli decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. znak [...] umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] maja 1997 r. znak [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Decyzję organu pierwszoinstancyjnego uchylono na podstawie art. 138 par. 2 kpa w zw. z art. 28 kpa i art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz .U. Nr 89, poz. 414 z póżn. zm.) W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 28 kpa stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jako lex specialis w stosunku do w/w. przepisu art. 28 ust. 2 prawa budowlanego, ogranicza pojęcie strony w sprawach pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Jednocześnie, jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 598/06, sprawy o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę są prowadzone tylko w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego, jednakże nie zmienia to ich zasadniczego przedmiotu, czyli pozwolenia na budowę. Zarówno zatem w sprawie o takie pozwolenie prowadzone w zwykłym trybie, jak i w trybach nadzwyczajnych krąg podmiotów uznanych za stronę powinien być identycznie ustalony na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, będącego normą szczególną w stosunku do art. 28 Kpa.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było zasadne, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części dla poczynienia ustaleń, co do zakresu inwestycji w szczególności w sytuacji, gdy w aktach sprawy znajdują się dwie decyzję z tej samej daty [...] czerwca 1997 r., a mianowicie oryginał i kopia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] czerwca 1997 r., znak [...], o sprzecznej treści. Kopia w/w. decyzji, określa że omawiana inwestycja dotyczy wyłącznie działek położonych w B. przy ul. K. - P., i Al. L., zaś oryginał decyzji z widocznymi śladami poprawek, nie zawiera w/w. ograniczenia obszaru inwestycji.
Ocenę zasięgu planowanej inwestycji utrudnia fakt, że na projekcie zagospodarowania terenu brak jest numeracji działek ewidencyjnych, w związku z tym nie można porównać numerów działek wymienionych w dokumentach załączonych do wniosku o pozwolenie na budowę z przebiegiem kanalizacji na projekcie zagospodarowania terenu. Dlatego też krąg podmiotów posiadających status uczestników postępowania według pozwolenia na budowę z dnia [...] czerwca 1997 r. nie jest jednoznaczny.
Z powyższą decyzją nie zgodził się Burmistrz Miasta i Gminy B. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której zarzucił decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie art. 138 par. 2 kpa, art. 28 ust. 2 prawa budowlanego, art. 28 kpa, a także podnosił upływ okresu dziesięcioletniego i nieodwracalność skutków prawnych.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego.
Istota sprawy w rozpoznawanym przypadku sprowadza się do ustalenia przymiotu strony J. U. w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] maja 1997 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej i deszczowej. W/w. decyzja nie zawierała bezpośrednio zidentyfikowanego kręgu podmiotów, objętego projektem budowlanym. Lakonicznie zasygnalizowano w niej, iż przedmiotowa inwestycja usytuowana została "na nieruchomości stanowiącej własność UMiGiZD W. położonej B., objętej projektem."
Decyzją z dnia [...] września 2008 r. znak [...] [...] i umorzył wszczęte postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] maja 1997 r. J. U. podnosił, iż przebudowa sieci sanitarnej i deszczowej oraz przebudowa jezdni na odcinku ul. Z., przy której mieszka, spowodowała nadmierny spływ wody opadowej bezpośrednio na fundamenty i ściany domów przy ul. Z. i Z. w tym na jego dom. Pomimo to, zdaniem organu, J. U. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności, i z tego względu należało wszczęte postępowanie umorzyć. Na wskutek odwołania J. U. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania słusznie wskazując, iż stosownie do dyspozycji art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego: "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Natomiast w postępowaniu zwykłym i nadzwyczajnym dotyczącym pozwolenia na budowę ma zastosowanie art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, z późn. zm.), jako przepis szczególny w stosunku do cytowanego wyżej art. 28 Kpa, który ogranicza pojęcie strony w sprawach pozwolenia na budowę do: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu. Stąd stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę mogą być jedynie inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu.
Organ odwoławczy wskazał z jakich przyczyn ustalenie czy działka stanowiąca własność J. U. znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji nie może być dokonane przez organ odwoławczy. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga bowiem uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Decyzja o pozwoleniu na budowę Burmistrza miasta i Gminy B. z dnia [...] czerwca 1997 r. [...] nie ustalała obszaru oddziaływania inwestycji, natomiast projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony tą decyzją zawiera dwa rodzaje oznaczeń: kanalizacji sanitarnej i deszczowej oraz "następnego etapu projektowania (niepodlegającego uzgodnieniu)". Zaznaczona na ww. projekcie zagospodarowania terenu kanalizacja sanitarna i deszczowa przebiega przez wiele ulic, między innymi przez ulicę Z., Z., W., K., P. i K. Przewiduje również budowę szeregu przyłączy kanalizacji sanitarnej, w tym przyłącza do należącej do J. U. działki nr [...]. Organ pierwszej instancji odmówił J. U. przymiotu strony przyjmując, że decyzja Burmistrza B. z dnia [...] czerwca 1997 r. [...] dotyczy centrum B., część B - Stare Miasto, ulic Al. L., K, i P., a więc nie dotyczy ulicy Z., przy której znajduje się nieruchomość J. U. Uzasadnione jest stanowisko organu odwoławczego, że skoro w aktach sprawy znajdują się dwie decyzje z tej samej daty [...] czerwca 1997 r. tj. oryginał i kopia decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] czerwca 1997 r., znak [...], o sprzecznej treści to wymaga wyjaśnienia jaki jest przebieg sieci kanalizacyjnej, jakich ulic dotyczy i czy w obszarze oddziaływania inwestycji znajduje się nieruchomość J. U. Ustalenie tych okoliczności, które pozwolą na ocenę czy J. U. przysługuje w postępowaniu przymiot strony wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części i w tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja jest uzasadniona.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło