VII SA/Wa 2933/17

WyrokWSA w Warszawie2018-08-23

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Marta Kołtun-Kulik, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do weryfikacji merytorycznej zasadności zatrzymania prawa jazdy, jeśli otrzymał informację o ujawnieniu przez Policję czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie informacji o ujawnieniu przez Policję przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej przypisanego kierowcy wykroczenia. Organ ten jest związany otrzymaną informacją, która ma charakter dokumentu urzędowego, a sama decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy ma charakter związany, co oznacza, że organ jest zobligowany do jej wydania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi I. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy. Zatrzymanie nastąpiło w związku z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, co zostało ujawnione przez Policję. Strona skarżąca kwestionowała zasadność zatrzymania, podnosząc zarzuty dotyczące m.in. błędnego pomiaru prędkości i braku rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi I. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2017 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] października 2017 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Decyzja organu odwoławczego została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. W dniu 6 lipca 2017 r. do Prezydenta [...] wpłynął wniosek z Komendy [...] Policji o zatrzymanie I. R. prawa jazdy kat. B w związku z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o więcej niż 50km/h. Zawiadomieniem z [...] lipca 2016 r. Prezydent [...] wszczął postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie, zaś ww. decyzją z [...] sierpnia 2017 r. orzekł o zatrzymaniu, na okres 3 miesięcy, tj. od dnia 30 czerwca 2017 r. do dnia 30 września 2017 r. włącznie, prawa jazdy kategorii B, nr [...], wydanego przez Prezydenta [...]. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., w wyniku rozpoznania odwołania I. R., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z przepisem art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1 c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 978) starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z kolei, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks Karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541 z późn. zm.) podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy jest informacja o ujawnieniu naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1260). Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1a Policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym (...). Zatem, jak wskazał organ odwoławczy w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 7 ust. 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy organ jest zobligowany do wydania decyzji w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami. Kolegium podniosło, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, iż dnia 30 czerwca 2017 r. doszło do zatrzymania dokumentu prawa jazdy, zaś organ - pismem z 30 czerwca 2017 r. - został poinformowany o tym, że kierujący przekroczył prędkość o więcej niż 50 km/h w terenie zabudowanym. Wprawdzie strona kwestionuje zasadność zatrzymania ww. dokumentu, lecz powyższa okoliczności nie może mieć wpływu na czynności organu, który jest związany przepisami prawa. Jak podkreślił organ odwoławczy, poza kognicją organu administracji pozostaje kwestia prawidłowości dokonania pomiaru czy weryfikacja popełnienia przez stronę wykroczenia. Powyżej cytowane przepisy wprowadzają domniemanie prawidłowości ustaleń poczynionych przez Policję. Badając prawidłowość rozstrzygnięcia dokonanego przez organ I instancji istotne jest to, czy właściwy organ otrzymał informację o zatrzymaniu dokumentu przez kierującego. W przedmiotowej sprawie bezsporną okolicznością jest, że do prawidłowego zawiadomienia właściwego organu doszło. Zgodnie natomiast z art. 102 ust.1c ustawy o kierujących pojazdami, w sytuacji wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, organ zobligowany jest do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 97 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, Kolegium wyjaśniło, że zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie byłoby nieuzasadnione. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że w razie uniewinnienia strony od zarzucanego jej czynu, przysługiwać będzie jej wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] października 2017 r. wniósł I. R., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, tj: a) art. 102 ust. 1 pkt 4 ust. 1c i 1e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o Ruchu drogowym poprzez ich zastosowanie i wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy I. R. pomimo, iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zostało wykazane by w dniu 30 czerwca 2017 r. faktycznie przekroczył on dopuszczalną prędkość powyżej 50 km/h w terenie zabudowanym; b) art. 2, art. 42 ust. 3 oraz art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, iż I. R. faktycznie dopuścił się popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym powyżej 50 km/h w sytuacji gdy od samego początku kwestionował on sposób jak i wyniki wykonanego pomiaru prędkości w związku z czym odmówił on przyjęcia mandatu karnego, zaś okoliczności te będą przedmiotem badania Sądu w toku stosownego postępowania wykroczeniowego do zakończenia, którego skarżącego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. 2) naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, tj.: a) art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zawieszenie toczącego się postępowania pomimo, iż jej rozpatrzenie i wydanie decyzji wymagało uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Karny wobec odmowy przyjęcia mandatu przez I. R. i kwestionowania okoliczności, iż przekroczył on dopuszczalną prędkość powyżej 50 km/h w terenie zabudowanym; b) art. 7a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie wątpliwości w przedmiocie normy prawnej na korzyść strony w sytuacji gdy przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego było nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostawały wątpliwości co do treści normy prawnej, w przedmiocie możliwości badania okoliczności faktycznych zaistniałego zdarzenia oraz zwrotu zatrzymanego prawa jazdy przed upływem 3 miesięcy od jego zatrzymania wobec toczącego się postępowania wykroczeniowego mającego na celu wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych; c) art. 7, 77 k.p.a. poprzez dokonanie ustaleń faktycznych sprzecznych z informacjami zgromadzonymi w aktach sprawy wyrażające się w przyjęciu, iż Skarżący przekroczył dopuszczalną prędkość o 80 km/h w sytuacji gdy z informacji przekazanych przez Wydział Ruchu Drogowego wynikało, iż dopuszczalna prędkość miała zostać przekroczona o 53 km/h, którą to okoliczność skarżący i tak konsekwentnie kwestionował; d) art. 7, art. 8, art. 12, art. 75, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie niepełnego i niejasnego uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji oraz dokonanie ustaleń na podstawie sprzecznych informacji, oraz niepełnego materiału dowodowego, a w rezultacie dokonanie błędnego ustalenia, iż I. R. przekroczył dopuszczalną prędkość w terenie zabudowanym powyżej 50 km/h w sytuacji gdy strona wskazywała na błędy w dokonanym pomiarze jak również szereg wątpliwości dotyczących faktycznego przebiegu pomiaru prędkości, na okoliczność których zgłosiła wniosek dowodowy z zeznań świadka A. R., który nie został przeprowadzony jak również do których nie odniesiono się nawet w najmniejszej mierze; e) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. przez naruszenie zasady zaufania obywateli do organu administracji publicznej, polegające na wydaniu decyzji o zatrzymaniu prawo jazdy I. R. bez jakiegokolwiek zbadania okoliczności faktycznych oraz odniesienia się do zgłoszonych przez stronę wniosków dowodowych w tym dowodu z zeznań świadka A. R., przy jednoczesnym poprzestaniu jedynie na wyjaśnieniach Wydziału Ruchu Drogowego Komendy [...] Policji, które strona kwestionuje w całości i które będą przedmiotem analizy Sądu Karnego. Wobec powyższego strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2017 r. w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o zatrzymaniu I. R., na okres trzech miesięcy (tj. od dnia 30 czerwca 2017 r. do dnia 30 września 2017 r.), prawa jazdy kat. B, nr [...], druk nr [...], wydanego w dniu [...] lutego 2007 r. przez Prezydenta [...]. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych ustaw (dalej: "ustawa zmieniająca"). Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 , starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy (...) w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej - do dnia 3 czerwca 2018 r. - podstawą zatrzymania prawa jazdy jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3 (wg pkt 1 podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a Prawa o ruchu drogowym lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie zawiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem). Art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi zaś, że policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem m.in. w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z akt sprawy wynika, że w dniu 6 lipca 2017 r. do organu I instancji wpłynęło pismo z Komendy [...] Policji Wydziału Ruchu Drogowego informujące, że w dniu 30 czerwca 2017 r. o godz. 20:45 na trasie – Most [...] podczas kontroli drogowej zostało zatrzymane I. R. wyżej opisane prawo jazdy kat. B z powodu przekroczenia w terenie zabudowanym dopuszczalnej prędkości jazdy o więcej niż 50 km/h. Sposobem zakończenia interwencji było skierowanie wniosku o ukaranie. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że przepis art. 7 ustawy zmieniającej jednoznacznie wskazuje organ właściwy, procesową formę, charakter oraz przesłanki wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Z kolei, z literalnego brzmienia przepisu art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami wynika, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany. Samo rozstrzygnięcie oraz jego zakres nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Oznacza to, że w razie otrzymania zawiadomienia (informacji) o naruszeniu przepisu ustawy - Prawo o ruchu drogowym - starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przypisanego kierowcy wykroczenia pod względem merytorycznym. W żadnym wypadku nie może on prowadzić postępowania administracyjnego zmierzającego do weryfikacji zasadności nałożenia na kierowcę mandatu karnego za ujawnione wykroczenie gdyż do tego uprawniony jest sąd powszechny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2190/16, z 4 października 2017 r., sygn. akt I OSK 490/17). Z powyższego wynika, że nie jest w przedmiotowej sprawie konieczne zakończenie postępowania przed sądem powszechnym w sprawie ujawnionego wykroczenia - jak podnosi strona skarżąca. Wystarczy bowiem samo jego ujawnienie. Art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej jednoznacznie wskazuje, że okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest ww. informacja. Wobec powyższego organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości. Z woli ustawodawcy, organ opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji, która ma charakter dokumentu urzędowego (art. 76 § 1 k.p.a.), stanowiąc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Zatrzymanie prawa jazdy ma bowiem w tym przypadku charakter prewencyjny, mający służyć zapobieganiu dalszym naruszeniom we wskazanym okresie. Dlatego bezzasadne są zarzuty naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a. Z powyższych względów, nie było przesłanek do zawieszenia postępowania administracyjnego, nie wystąpiło bowiem zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ dysponował informacją urzędową będącą podstawą rozstrzygnięcia. Ponadto, z brzmienia art. 102 ust. 3 ww. ustawy o kierujących pojazdami wynika, że jeżeli sprawa o naruszenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, została skierowana do rozpoznania przez sąd lub organ orzekający o sprawie w postępowaniu dyscyplinarnym i nie zakończyła się prawomocnym rozstrzygnięciem w okresie 3 miesięcy od dnia zatrzymania dokumentu, a w przypadku, o którym mowa w ust. 1d - w okresie 6 miesięcy, podlega on zwrotowi. Z tego zapisu wynika, że ustawodawca przewidział możliwość prowadzenia postępowania w przedmiocie wykroczeń wymienionych w omawianych przepisach, w trakcie trwania postępowania administracyjnego. Niemniej nie związał z tym zdarzeniem konieczności zawieszenia postępowania a jedynie konieczność zwrotu prawa jazdy po upływie określonych w tym przepisie terminów. Oznacza to, że ustawodawca nie wyłączył uznawania informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej jako podstawy rozstrzygania o zatrzymaniu prawa jazdy. Poza tym należy zwrócić uwagę, że samo zawieszenie postępowania administracyjnego, którego domagał się skarżący nie oznacza zwrotu prawa jazdy. W takiej sytuacji pozycja skarżącego nie uległa by żadnej zmianie. Z tych względów zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło