VII SA/Wa 2977/14
WyrokWSA w Warszawie2015-10-09
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Bogusław Cieśla, Joanna Gierak – Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie na inwestora obowiązku doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jest zasadne w przypadku robót wykonanych na podstawie zgłoszenia i pozwolenia wodnoprawnego, które nie zmieniają funkcji rowu melioracyjnego mimo niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie obowiązku demontażu rurociągu i doprowadzenia rowu melioracyjnego do stanu poprzedniego było przedwczesne, ponieważ organy nie dokonały wyczerpującej analizy faktycznej i prawnej. Wykonanie robót na podstawie zgłoszenia i pozwolenia wodnoprawnego, które zachowują funkcję rowu melioracyjnego, nie musi oznaczać samowoli budowlanej ani naruszenia planu miejscowego w stopniu uzasadniającym zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Konieczne jest rozważenie możliwości doprowadzenia inwestycji do zgodności z prawem w trybie łagodniejszym, np. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2.Stan faktyczny
M. M. wykonał roboty budowlane polegające na przykryciu rowu melioracyjnego rurociągiem ø 400 mm na działkach w S., na podstawie zgłoszenia z 2008 r. oraz pozwolenia wodnoprawnego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty wykonano niezgodnie ze zgłoszeniem i miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nakazując demontaż rurociągu i przywrócenie stanu poprzedniego. Skarżący zakwestionował decyzję, wskazując na zgodność inwestycji z pozwoleniem wodnoprawnym i zachowanie funkcji rowu melioracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2015 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. M. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi wniesionej przez M. M. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], nr [...], znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], znak: [...], nakazującą M. M. doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego poprzez demontaż z rowu melioracyjnego przebiegającego przez działki nr [...] i [...] położone w S. rurociągu ø 400 mm z doprowadzeniem skarp rowu do stanu sprzed przeprowadzenia robót budowlanych.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przedstawiając przebieg postępowania, organ II instancji podał, iż w wyniku przeprowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. czynności kontrolnych w dniu [...] września 2013 r. stwierdzono, że na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w S. zrealizowano przykrycie rowu melioracyjnego poprzez wykonanie rurociągu z rury ø 400 mm zakończonego przyczółkiem betonowym na granicy działek nr ew. [...] a [...], wlot do rurociągu zakryty jest kratą stalową zabezpieczającą wlot z rowu. Ustalono, że rurociąg włączony jest do istniejącego przepustu drogowego pod ul. B. Właściciel działek – M. M. oświadczył, że wykonano osadnik z kręgów betonowych ø 1000 mm o głębokości ok. 1m. Inwestor przedstawił w trakcie czynności kontrolnych zgłoszenie z dnia [...] października 2008 r. zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na przykryciu rowu melioracji szczegółowej i pozwolenie wodnoprawne (decyzja Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., znak: [...]) oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., porównując operat wodnoprawny z okazaną inwentaryzacją oraz oględzinami w terenie stwierdził, iż nie wykonano studni ø 1000 mm z osadnikiem 0,5 m, rurociągu drenarskiego ułożonego wzdłuż rurociągu ø 400 mm oraz przyczółka przy przepuście diodowym przy ul. B. Inwestor oświadczył, że zrezygnował z wykonania drenażu w porozumieniu z projektantem. Następnie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], znak: [...], nakazał M. M. doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego poprzez demontaż z rowu melioracyjnego przebiegającego przez działki nr [...] i [...] położone w S. rurociągu ø 400 mm z doprowadzeniem skarp rowu do stanu sprzed przeprowadzenia robót budowlanych. Od powyższej decyzji odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł M. M.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przedstawiając własną ocenę sprawy wskazał, iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana niezgodnie ze zgłoszeniem dokonanym w Starostwie Powiatowym w S. w dniu [...] października 2008 r. Jak ustalił bowiem organ powiatowy w toku robót budowlanych nie wykonano studni ø 1000 mm z osadnikiem 0,5 m, rurociągu drenarskiego ułożonego wzdłuż rurociągu ø 400mm oraz przyczółka przy przepuście drogowym przy ul. B. To zaś, jak wskazał [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uzasadniało zastosowanie procedury naprawczej, tj. przepisów art. 51 ustawy - Prawo budowlane z 1994 r., w celu doprowadzenia przedmiotowych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w tym z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ odwoławczy wskazał dalej, że teren, na którym znajduje się sporna inwestycja, objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym uchwałą Rady Miejskiej w S. z dnia [...] czerwca 1999 r. Nr [...]. Zgodnie z zapisami tego planu działki o nr [...] i [...] przy ul. B. położone są na terenie oznaczonym symbolem [...], dla którego istnieje obowiązek zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem nieuciążliwych obiektów produkcyjnych i usługowych. Dla tego obszaru plan ten stanowi, że: "Istniejący rów melioracyjny wraz ze stawami do zachowania. Istniejący las do adaptacji. Obowiązuje zakaz realizacji wszelkich obiektów budowlanych w odległości 6 m od osi rowu melioracyjnego.". Organ odwoławczy powołał się również na pismo Burmistrza miasta S. z dnia 18 kwietnia 2014 r., w którym wskazano, że wykonanie przedmiotowego przykrycia rowu melioracji szczegółowej poprzez zastosowanie rurociągu ø 400 mm w obszarze oznaczonym symbolem [...] przy zapisie ww. obowiązującego planu miejscowego w brzmieniu: "Istniejący rów melioracyjny do zachowania" nie było zgodne z tym planem. I dalej, organ odwoławczy stwierdził, iż budowa obiektu budowlanego lub urządzenia budowlanego wymagającego zgłoszenia, wbrew postanowieniom planu miejscowego jest przypadkiem samowoli budowlanej polegającym na realizacji obiektu czy urządzenia niezgodnie z przepisami. W sytuacji wybudowania takiego obiektu bądź urządzenia wbrew postanowieniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego odpowiednie zastosowanie ma m. in. przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 w zw. z ust. 7 ustawy Prawo budowlane. W konsekwencji organ odwoławczy przyjął, że realizacja przykrycia rowu melioracji szczegółowej poprzez zastosowanie rurociągu ø 400 mm w sposób niezgodny z postanowieniami obowiązującego aktualnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego prowadzić musiała do wdrożenia przez organ stopnia powiatowego procedury naprawczej w oparciu o art. 51 ustawy - Prawo budowlane, a wobec charakteru spornych robót budowlanych i w świetle zapisów planu miejscowego, jedynie możliwym w celu doprowadzenia inwestycji do zgodności z przepisami prawa, w tym miejscowego, było nakazanie wykonania demontażu z rowu melioracyjnego przebiegającego przez działki nr [...] i [...] położone w S. rurociągu ø 400 mm z doprowadzeniem skarp rowu do stanu sprzed przeprowadzenia robót budowlanych.
Na koniec organ odwoławczy wskazał, odnosząc się do zarzutów i wywodów zawartych w odwołaniu, iż pozostają one bez wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia. Bezsporne w ocenie organu pozostaje przeprowadzenie robót budowlanych nie tylko niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem, ale także w sprzeczności z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W skardze do Sądu na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r. M. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w dniu [...] października 2008 r. dokonał zgłoszenia robót budowlanych w Starostwie Powiatowym w S. polegających na przykryciu rowu melioracji szczegółowej R-B-4 zgodnie z załączonym projektem. Skarżący wskazał, że planowana inwestycja została pozytywnie uzgodniona przez Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w W., Oddział P., Inspektorat w S. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Starosta S. udzielił inwestorowi pozwolenia wodnoprawnego na przykrycie rowu melioracji szczegółowej R-B-4 na działkach nr. ewid. [...],[...],[...],[...],[...] obręb geodezyjny R., gm. S., oraz na działkach nr. ewid. [...] i [...] obręb geodezyjny S., miasto S..
Skarżący wyjaśnił, że inwestycja polegała na zastąpieniu rowu otwartego rurociągiem ø 400 mm oraz biegnącym wzdłuż niego rurociągiem drenarskim, co nie stanowi jego likwidacji. Rów został zatem zachowany w formie krytego kanału spełniającego identyczne funkcje jak poprzednio istniejący rów. Zdaniem skarżącego trudno zatem dopatrzeć się niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który wskazuje: "Istniejący rów melioracyjny do zachowania.". Skarżący podniósł, że nieuzasadnione jest stanowisko organu, że dopuścił się samowoli budowlanej.
W ocenie skarżącego na etapie rozpoznawania sprawy doszło również do naruszenia przepisów postępowania poprzez pominięcie właściciela działki nr. ewid. [...] jako strony postępowania. Na działce tej zlokalizowana jest przychodnia lekarska, a ogrodzenie działki usytuowane jest na wysokości skarpy dawnego rowu. W przypadku demontażu rowu melioracyjnego z doprowadzeniem skarpy rowu do stanu sprzed przeprowadzenia robót, konieczna będzie również rozbiórka ogrodzenia zlokalizowanego na działce nr. ewid. [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna. Uwzględniając skargę Sąd za konieczne uznał uchylenie nie tylko zaskarżonej decyzji, ale również decyzji ją poprzedzającej, na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Wskazać na wstępie należy, iż przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], znak: [...]. Mocą tej ostatniej, nałożono na skarżącego obowiązek doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego poprzez demontaż z rowu melioracyjnego przebiegającego przez działki nr [...] i [...] położone w S. rurociągu ø 400 mm z doprowadzeniem skarp rowu do stanu sprzed przeprowadzenia robót budowlanych. Powyższy obowiązek doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego orzeczono na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, z uwagi na przeprowadzenie robót budowlanych, tj. przykrycie rowu melioracji szczegółowej poprzez zastosowanie rurociągu ø 400 mm niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem, a także z naruszeniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Sąd orzekając w niniejszej sprawie i kontrolując zapadłe w niej orzeczenia uznał, iż są one co najmniej przedwczesne.
Błędy popełnione na etapie I instancji, nieusunięte w postępowaniu odwoławczym, nie pozwalają bowiem na stwierdzenie, iż w sprawie poczyniono wszystkie niezbędne ustalenia. Stąd też Sąd uznał, że w sprawie doszło do istotnego naruszenia przepisów procesowych, a w konsekwencji także art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Rozwijając powyższą ocenę zauważyć należy, iż postępowanie w sprawie dotyczyło robót budowlanych polegających na wykonaniu melioracji wodnej szczegółowej, tj. przykryciu rowu melioracyjnego przebiegającego przez dwie działki stanowiące własność skarżącego o nr ewid. [...] i [...] w S. przy ul. B. poprzez ułożenie w nim rurociągu ø 400 mm. Bezsporne w sprawie pozostaje, iż na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych inwestor – M. M. w dniu [...] października 2008 r. dokonał zgłoszenia (v. karta 20 akt adm. organu I instancji). Stąd, po upływie 30 dni od dnia dokonania tego zgłoszenia (w przypadku braku sprzeciwu organu architektoniczno-budowlanego, czego bezspornie w sprawie nie ustalono), inwestor mógł przystąpić do realizacji inwestycji. Dodać przy tym należy, iż tego rodzaju roboty budowlane (polegające na wykonaniu melioracji wodnych szczegółowych), na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane (w brzmieniu z daty dokonanego zgłoszenia), nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, podlegały jedynie obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi. Obowiązek ten (jak wynika z akt sprawy) został zaś przez inwestora dopełniony. Należy przy tym dostrzec, że zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm., w brzmieniu z daty dokonanego przez skarżącego zgłoszenia), do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych ustawodawca zaliczył rurociągi o średnicy poniżej 0,6 m, jeżeli służą celom, o których mowa w art. 70 ust. 1, tj. regulacji stosunków wodnych.
Roboty budowlane objęte niniejszym postępowaniem prowadzone były zatem na podstawie zgłoszenia i załączonego do niego projektu oraz, co istotne, po uzyskaniu przez inwestora – na mocy decyzji Starosty S. z dnia [...] czerwca 2008 r. znak: [...] - pozwolenia wodnoprawnego na przykrycie rowu melioracji szczegółowej R-B-4 na działkach nr. ewid. [...],[...],[...],[...],[...] obręb geodezyjny R., gm. S. oraz na działkach nr. ewid. [...] i [...] obręb geodezyjny S., miasto S. (ze wskazaniem, iż przykrycie rowu polegać będzie na zamianie rowu na rurociąg ø 400 mm, wykonaniu przyczółków żelbetowych na wlotach i wylotach z rurociągów, wykonaniu na rurociągach studzienek kanalizacyjnych oraz na wykonaniu rurociągów drenarskich). Wskazane pozwolenie wodnoprawne jest prawomocne i pozostaje w aktach sprawy wraz z operatem wodnoprawnym na wykonanie przedmiotowej inwestycji.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, wbrew twierdzeniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w analizowanym przypadku brak jest podstaw do zarzucenia inwestorowi działania w warunkach samowoli budowlanej. Nie jest to jednak równoznaczne z brakiem możliwości ingerencji organu nadzoru budowlanego w stosunku do takich robót, tj. wykonanych w oparciu o zgłoszenie. Wykonanie robót budowlanych w następstwie dokonanego zgłoszenia uniemożliwia wprawdzie stosowanie art. 49b Prawa budowlanego, niemniej nie wyklucza uruchomienia trybu przewidzianego w art. 50 i art. 51 tej ustawy, w szczególności w sytuacji wadliwego niewniesienia przez organ architektoniczno-budowlany sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych naruszającego przepisy. W takiej sytuacji, organ nadzoru budowlanego we wskazanym trybie naprawczym uregulowanym w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego ma obowiązek sprawdzić wykonane prace, a w razie konieczności – stosując jeden z przepisów art. 51 ust. 1, doprowadzić inwestycję do stanu zgodnego z prawem.
Z tych też przyczyn Sąd uznał, iż postępowanie w sprawie prowadzone było we właściwym trybie. Niemniej, zdaniem Sądu, działając w sprawie organy nadzoru budowlanego nie przeprowadziły wyczerpującej analizy i co najmniej przedwcześnie przyjęły, że zachodzi konieczność nałożenia na skarżącego "obowiązku doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego", na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, a to wobec odstąpienia od zgłoszenia i stwierdzonej niezgodności wykonanych robót budowalnych z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Przy czym, w tej ostatniej kwestii prawidłowo ustalono, że działki o nr [...] i [...] przy ul. B. w S. znajdują się na terenie, na którym na dzień dokonania zgłoszenia, jak i nadal obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w brzmieniu nadanym uchwałą Rady Miejskiej w S. z dnia [...] czerwca 1999 r. Nr [...] (opubl. w Dz. Urz. Woj. [...] z dnia [...] września 1994 r. Nr [...], poz. [...]). Powyższe działki oznaczono we wskazanym planie symbolem [...]. To zaś obligowało organy orzekające do uwzględnienia w sprawie § 3 planu w zakresie symbolu [...], w którym ustalono następujące przeznaczenie terenu: "Teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem nieuciążliwych obiektów produkcyjnych i usługowych. Istniejący rów melioracyjny wraz ze stawami do zachowania. Istniejący las do adaptacji. Obowiązuje zakaz realizacji wszelkich obiektów budowlanych w odległości 6m od osi rowu melioracyjnego.". W konsekwencji, kierując się literalnym brzmieniem ww. zapisu planu, organy orzekające przyjęły, że wykonanie przez skarżącego przykrycia rowu melioracji szczegółowej poprzez zastosowanie rurociągu ø 400 mm jest niezgodne z planem, bo jest jednoznaczne z likwidacją rowu, na co plan miejscowy nie zezwala.
W ocenie Sądu, powyższego nie sposób podzielić. Za wadliwą w szczególności należy uznać wskazaną interpretację przytoczonego zapisu planu miejscowego. Zdaniem Sądu, interpretując powyższy zapis (który przewiduje: istniejący rów melioracyjny do zachowania), należało wziąć pod uwagę nie tylko jego literalne brzmienie, ale też jego cel, a więc to, iż służy on zachowaniu stosunków wodnych na konkretnym obszarze. Należało w tej sytuacji ocenić, czy po wykonaniu przedmiotowych robót budowlanych została zachowana funkcja rowu melioracyjnego. Przykrycie rowu melioracyjnego poprzez wykonanie w nim rurociągu ø 400 mm (wraz m. in. z rurociągami drenarskimi, co przewidziano w pozwoleniu wodnoprawnym dla przedmiotowej inwestycji) nie musi zaś oznaczać naruszenia stosunków wodnych, czy - niezachowania funkcji rowu melioracyjnego. Należy przy tym dostrzec, że zarówno rów melioracyjny, jak i rurociąg o średnicy poniżej 0,6 m mogą stanowić urządzenia melioracji wodnych szczegółowych (v. art. 73 ust. 1 Prawa wodnego). O ile bowiem regulują stosunki wodne, są urządzeniami melioracji szczegółowej, a jako takie pełnią tę samą funkcję. W sprawie istotne było również to, iż skarżący wykonał przedmiotowe roboty dysponując decyzją Starosty S. z dnia [...] czerwca 2008 r. znak: [...] udzielającą mu pozwolenia wodnoprawnego na przykrycie rowu melioracji szczegółowej, które polegało m. in. na zamianie rowu na rurociąg ø 400 mm. Wyspecjalizowany organ uznał więc udzielenie skarżącemu pozwolenia wodnoprawnego w ww. zakresie za dopuszczalne. Nie znalazł przeszkód ani faktycznych ani prawnych uniemożliwiających wydanie tego rodzaju orzeczenia, w tym nie dopatrzył się niezgodności inwestycji z ww. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta S., na co wskazał w uzasadnieniu tej decyzji (powołując się na złożenie przez wnioskodawcę wypisu z tekstu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S.). Starosta S. wydając pozwolenie wodnoprawne dokonał więc interpretacji wskazanego planu miejscowego dla danego obszaru uwzględniając konieczność zachowania funkcji istniejącego rowu melioracyjnego. Jako organ wyspecjalizowany, orzekając w oparciu o przepisy Prawa wodnego, nie znalazł w efekcie żadnych przeszkód do wyrażenia zgody na przykrycie rowu melioracyjnego. To wszystko, w ocenie Sądu, winno być uwzględnione przez organy orzekające w sprawie przy dokonywaniu oceny zgodności inwestycji z zapisami obowiązującego planu miejscowego. Tego zaś w tym przypadku zabrakło. Pominięto nie tylko ww. dowody znajdujące się w aktach sprawy (tj. pozwolenie wodnoprawne i operat oraz ich treść), ale też nie dokonano (na potrzeby sprawy) prawidłowej interpretacji planu miejscowego. W efekcie co najmniej przedwcześnie przyjęto, iż inwestycja jest sprzeczna z planem w stopniu wymagającym zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. W ocenie zaś Sądu, o ile nie doprowadziła ona do zmiany stosunków wodnych i służy tym samym celom, co istniejący wcześniej na tym terenie otwarty rów melioracyjny, to powyżej wskazany zapis planu nie powinien stać na przeszkodzie do jej dalszego funkcjonowania. Przy czym, niezbędne w tym celu może okazać się jej wykonanie w całości, tj. w kształcie wynikającym z pozwolenia wodnoprawnego i projektu. Z tych też przyczyn Sąd uznał ocenę organów orzekających w sprawie, w powyżej wskazanym zakresie, za całkowicie nieuprawnioną.
W końcu, zdaniem Sądu, nie można było w sprawie przyjąć, iż zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jest uzasadnione tylko i wyłącznie odstąpieniem przez skarżącego od zgłoszenia, a to poprzez niewykonanie inwestycji w całości, tj. zrezygnowanie z drenażu, przyczółka przy przepuście drogowym i studni z osadnikiem. Dokonanie takich ustaleń (a te wymagają weryfikacji wobec treści odwołania) wymagało w pierwszej kolejności rozważenia prawidłowości funkcjonowania inwestycji w zrealizowanym przez inwestora zakresie, a następnie - w razie takiej potrzeby, możliwości doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem poprzez orzeczenie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego o obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych. Dopiero w razie stwierdzenia, że taka możliwość nie istnieje, zastosowanie winien znaleźć art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jako przewidujący w postępowaniu naprawczym najdalej idące sankcje dla inwestora. Tak też przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazujące zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, wydaje właściwy organ nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma już możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonywanych bądź już wykonanych robót budowlanych, o czym mowa w pkt 2 i 3 ust. 1 art. 51 Prawa budowlanego. Innymi słowy, gdy brak jest technicznej i prawnej możliwości doprowadzenia danego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem w drodze decyzji, o których mowa w pkt 2 i 3 ust. 1 art. 51 Prawa budowlanego (zob. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1877/11, lex nr 1358441).
Z tych przyczyn Sąd uznał, iż sprawa wymaga ponownego rozpatrzenia, a dla jej właściwego załatwienia konieczne jest jej cofnięcie do etapu I instancji. Stąd też Sąd uchylił nie tylko zaskarżoną decyzję, ale również decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. uznając ją również za wadliwą.
Orzekając ponownie, organ powiatowy winien uwzględnić poczynione uwagi Sądu i w sposób wyczerpujący, przy zastosowaniu reguł procesowych zawartych w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. dokonać ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie. Dopiero właściwe ustalenia faktyczne i prawne, te ostatnie oparte na obowiązujących przepisach prawa, w szerokim znaczeniu, pozwolą na prawidłowe zastosowanie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Prawa budowlanego.
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w punkcie I sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło