VII SA/Wa 337/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-08

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Sławomir Fularski, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, która została wydana z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego, może zostać uznana za nieważną w trybie nadzwyczajnym, jeśli naruszenie to nie ma charakteru rażącego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nie każde naruszenie prawa, które mogłoby stanowić podstawę do wyeliminowania decyzji w trybie zwykłym, jest wystarczające do stwierdzenia jej nieważności w trybie nadzwyczajnym. Kluczowe jest, aby naruszenie miało charakter rażący, czyli było oczywiste, dotyczyło przepisu, który można stosować w bezpośrednim rozumieniu, i wywoływało skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. W przypadku stwierdzenia, że decyzja nie jest obarczona taką wadą, skarga na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności powinna zostać oddalona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta o pozwoleniu na budowę. Skarżący zarzucał, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w tym przepisów dotyczących warunków technicznych (wysokość budynku) oraz odprowadzania ścieków. Organy administracji uznały, że ewentualne naruszenia nie miały charakteru rażącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Fularski, sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant ref. staż. Agata Abramowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 w związku z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., zwana dalej k.p.a.), po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek E. S. oraz M.S. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] s.c. [...] pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na działkach ew. nr [...], [...], [...] z obrębu [...] położonych przy ul. [...] róg ul. [...] w [...] (kat. XIII), odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. S.. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M.S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił na wstępie charakter postępowania prowadzonego w trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślił także, że wnioskodawcy M.S. i E. S. nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz że w jego ocenie, posiadają przymiot strony w niniejszej sprawie wynikający z treści § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. nr 75, poz. 690 ze zm.). Są oni bowiem współwłaścicielami działki nr ewid. [...], dla której Sąd Rejonowy dla [...] w [...],[...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], graniczącej z działką inwestycyjną nr ewid. [...]. Następnie, organ II instancji wskazał że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, powyższe dokumenty należy dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. Organ nadzoru podniósł, że inwestorzy M. S., D. W. oraz R. S. składając wniosek o wydanie pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2014 r., uzupełniony pismem z dnia [...] maja 2014 r. dołączyli do niego oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działki nr ewid. [...],[...],[...]) na cele budowlane oraz decyzję Zarządu Dzielnicy [...] [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], ustalającą na wniosek [...] s.c. [...], warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, na działkach nr ewid. [...],[...],[...] , [...], obręb [...], położonych przy ul. [...] i ul. [...] na terenie Dzielnicy [...] w [...] (utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...]). Tym samym, w ocenie organu, nie uchybiono w stopniu rażącym ww. przepisom art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. Dalej, zaznaczył, że stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (według stanu na dzień wydania decyzji) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W tym względzie organ wskazał, że analiza akt sprawy wykazała, że rozwiązania projektowe spornego budynku nie naruszają w sposób rażący ustaleń ww. decyzji Zarządu Dzielnicy [...] [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], o warunkach zabudowy. W szczególności parametry projektowanego budynku nie naruszają w sposób rażący ustaleń zabudowy co do rodzaju zabudowy; nieprzekraczalnej linii zabudowy - od 6 do 7 m od granicy działki od strony ul. [...] oraz 8,5 m od granicy działki od strony ul. [...] (projektowana 7 m od strony ul. [...] i 10,5 m od strony ul. [...] - Projekt budowlany - str. 65); wskaźnika powierzchni zabudowy projektowanej w stosunku do powierzchni działki - do 0,40 (projektowany 0,40 - Projekt budowlany - str. 13); szerokości elewacji frontowej budynku - do 38 m (projektowana - od strony ul. [...] - 35,38 m, od strony ul. [...] - 37,08 m - Projekt budowlany - str. 65); wysokość górnej elewacji frontowej budynku, jej gzymsu lub attyki - do 12 m (projektowana - 11,53 m - Projekt budowlany - str. 65); geometrii dachu - dach dwu lub wielospadowy o spadku od 5° do 45° (projektowany dach wielospadowy o spadku 5° - Projekt budowlany - str. 98); wysokości głównej kalenicy dachu budynku - do 12,5 m (projektowana - 12,49 m - Projekt budowlany - Przekrój A-A, str. 99); powierzchni biologicznie czynnej - minimum 30% (projektowana - 30,7% - Projekt budowlany - str. 65); obsługi komunikacyjnej -z drogi publicznej ul. [...]; wskaźnika miejsc parkingowych - 1,2 miejsca parkingowego na jedno mieszkanie (planowane - 1,2 miejsca parkingowego na mieszkanie - Projekt budowlany, str. 69). Odnosząc się do zarzutów odwołania, dotyczących przekroczenia wysokości kalenicy o 1,68 m oraz wysokości elewacji frontowej o 1,22 m, organ nadzoru uznał, że ewentualne naruszenie w powyższym zakresie nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stwierdzone uchybienia są stosunkowo niewielkie oraz nie zaburzają miejscowych stosunków przestrzennych w stopniu, który nie byłby możliwy do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. Odnosząc się do kolejnego warunku ww. decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], dotyczącego obowiązku podłączenia planowanej inwestycji do istniejącej miejskiej sieci inżynieryjnej w zakresie odprowadzania ścieków, organ wskazał, że zgodnie z projektem ścieki z planowanego budynku odprowadzane będą do oczyszczalni ścieków będącej w posiadaniu Spółdzielni Mieszkaniowej [...] (Projekt budowlany - str. 10), co potwierdza zaświadczenie [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Nie został zatem naruszony wymóg z decyzji o warunkach zabudowy. Zarzut skarżących, jakoby odbiorca ścieków nie uzyskał pozwolenia wodno-prawnego nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], gdyż pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości kontrolowanej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył także, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę bada zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego ww. decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], nie wykazała, aby przyjęte rozwiązania projektowe uchybiały rażąco przepisom obowiązującym w dacie wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia, zwłaszcza zaś unormowaniom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Elewacja południowo-wschodnia projektowanego budynku z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości 5,75 m od granicy działki nr ewid. [...], elewacja północno- wschodnia projektowanego budynku z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości od 4,8 m do 5,6 m od granic działek nr ewid. [...] i [...], elewacja południowo- zachodnia z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości 9 m od granicy działki nr ewid. [...] (stanowiącej działkę drogową - ul. [...]), natomiast elewacja północno- zachodnia z otworami i drzwiami znajduje się w odległości 7 m od granicy działki nr ewid. [...] (będącej działką drogową- ul. [...]), co jest zgodne z § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia. Sporna inwestycja nie narusza także rażąco przepisów § 13 (przesłanianie obiektów budowlanych), § 19 (odległości wydzielonych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi i od granic działki), § 23 (odległości miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) i § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Powyższe potwierdza znajdująca się w aktach sprawy analiza nasłonecznienia (Projekt budowlany — str. 268). Analiza akt sprawy wykazała również, że Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], wyraził zgodę na lokalizację 3 zjazdów do nieruchomości (budynek mieszkalny wielorodzinny z garażem) położonej na dz. ewid. Nr [...],[...],[...], w obrębie [...], w docelowych liniach rozgraniczających ul. [...] i ul. [...] (dz. nr ewid. [...],[...] i [...] z obrębu [...]). Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, które w czasie wykonania ww. projektu budowlanego były członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Jednocześnie projektanci złożyli oświadczenia o zgodności projektu z obowiązującymi normami i przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o którym mowa w art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Ponadto projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji został zaopiniowany bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. M. B.. Reasumując organ nadzoru stwierdził, że kontrolowana decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. nie jest ona obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, została wydana w oparciu o właściwą podstawę prawną, a także nie wypełnia przesłanki rażącego naruszenia prawa. Ponadto kontrolowana decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Sporna decyzja nie została skierowana do osób niebędących stroną w przedmiotowej sprawie. Jakkolwiek kontrolowana decyzja została wydana na rzecz [...] s.c. [...], to ze względu na wymienienie wszystkich wspólników z nazwiska w petitum decyzji, należy uznać, że to oni są adresatami kontrolowanej decyzji. Nadto ww. decyzja nie zawiera wady powodującej nieważność z mocy prawa, w razie wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą, nie była i nie jest trwale niewykonalna. Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. S., wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 10 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w sytuacji, w której skarżący winien zostać uznany za stronę postępowania w sprawie wydania decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. o pozwoleniu na budowę, co zaś skutkuje przyjęciem, że decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., została wydana z rażącym naruszeniem prawa, - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. art. 5 ustawy Prawo budowlane oraz w zw. z § 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w zakresie odnoszącym się do przekroczenia zatwierdzonych decyzją o warunkach zabudowy wymiarów (wysokości budynku), w sytuacji, w której prawidłowa ocena tych okoliczności prowadzi do przyjęcia, że wysokości te zostały przekroczone, a zatem decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. art. 5 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 26 ust. 1 i 3 ww. rozporządzenia, poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie oraz przyjęcie, że zaprojektowany budynek posiada połączenie z siecią kanalizacyjną, podczas gdy zebrany w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę materiał przeczy takiemu przyjęciu, co zaś skutkuje przyjęciem, że i w tym zakresie decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, albowiem nie potwierdzała wystąpienia przesłanek legitymizujących wydanie przedmiotowego pozwolenia. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął zarzuty w stosunku do zaskarżonej decyzji wskazując m.in., że niedostosowanie wysokości powstającego budynku do warunków zatwierdzonych jego projektem rodzi sytuację oczywistej sprzeczności z treścią obowiązującego dla inwestycji pozwolenia budowlanego, zaś zaistniałe rozbieżności nie stanowią o różnicach nieznacznych, kilkucentymetrowych, ale o odstępstwach od zatwierdzonych wysokości, tj. przekroczeniu przez inwestora dopuszczonych decyzją organu wysokości o 1,22 m (elewacja frontowa) oraz 1,68 m (górna kalenica dachu). Zaistniała sytuacja nie jest akceptowalna i stanowi o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 k.p.a., albowiem godzi w zasadę poszanowania porządku prawnego i respektowania treści wydanych przez organy administracji decyzji. Przeciwne przyjęcie prowadziłoby do sytuacji, w której rozstrzygnięcia wydawane przez organy administracji w indywidualnych sprawach, a stanowiące o uprawnieniach podmiotu mają wyłącznie charakter "ramowy", "blankietowy", możliwy do niemalże dowolnego wypełnienia ich treścią, co w odniesieniu do budynku daje możliwość niemalże dowolnego zdefiniowania ich gabarytów w trakcie procesu budowlanego, a po uzyskaniu pozwolenia na jego rozpoczęcie, co też jest nie do pogodzenia z obowiązującym porządkiem prawnym i nie powinno korzystać z ochrony. M. S. podniósł także, że decyzja Prezydenta [...] wydana została z rażącym naruszeniem prawa, albowiem sporna inwestycja nie posiadała odpowiedniej infrastruktury w zakresie odprowadzania ścieków. Podkreślił, że organy orzekające w postępowaniu nieważnościowym nie uwzględniły treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2318/13, stwierdzającego zgodność z prawem decyzji odmawiającej pozwolenia wodnoprawnego dla Spółdzielni Mieszkaniowej [...] na odbiór nieczystości z inwestycji, której dotyczy decyzja o pozwoleniu na budowę, która znana była Prezydentowi [...] w chwili wydawania decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. M. S., R.S., D. W. przy piśmie z dnia [...] stycznia 2017 r. dołączyli decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na nieruchomości przy ul. [...] w [...], natomiast przy piśmie z dnia [...] lutego 2017 r. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 635/15, oddalający skargi wniesione na decyzję w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla ww. inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że zaskarżona decyzja wydana została w szczególnym trybie postępowania, w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Postępowanie takie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum. W postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a., to znaczy nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 1985 r., sygn. akt I SA 89/85, publ. ONSA 1985, Nr 1, poz. 30). Organ orzeka wyłączenie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia odmawia stwierdzenia nieważności decyzji. Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej, przy czym, rozpoznając sprawę w omawianym trybie, bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania kontrolowanej decyzji. Przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzwyczajnym była decyzja Prezydenta [...] z dnia[...] czerwca 2014 r., nr [...], zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca dla [...] s.c. [...] pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na działkach ew. nr [...],[...],[...] z obrębu [...] położonych przy ul. [...] róg ul. [...] w [...] (kat. XIII). Należy zgodzić się ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż badana w trybie stwierdzenia nieważności decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nie jest obarczona żadną z kwalifikowanych wad prawnych określonych w art. 156 § 1 k.p.a. W szczególności, nie jest ona dotknięta rażącym naruszeniem prawa, które określa się jako oczywiste naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym. Zagadnienie rażącego naruszenia prawa było wielokrotnie przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ostatecznie utrwalił się pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04, Lex 165717). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał przy tym, że oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, powyższe dokumenty należy dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. W myśl dyspozycji art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (według stanu na dzień wydania decyzji) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W niniejszej sprawie, co ustalił organ i ma odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy, inwestorzy M. S., D. W. oraz R.S. składając wniosek o wydanie pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2014 r., uzupełniony pismem z dnia [...] maja 2014 r. dołączyli do niego oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działki nr ewid. [...],[...],[...]) na cele budowlane oraz decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], ustalającą na wniosek [...] s.c. [...], warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, na działkach nr ewid. [...],[...],[...],[...], obręb [...], położonych przy ul. [...] i ul. [...] na terenie Dzielnicy [...] w [...] (utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...]). Tym samym, nie uchybiono w stopniu rażącym ww. przepisom art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. Ponadto, rozwiązania projektowe spornego budynku nie naruszają w sposób rażący ustaleń ww. decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], o warunkach zabudowy. W szczególności parametry projektowanego budynku nie naruszają w sposób rażący ustaleń zabudowy co do rodzaju zabudowy; nieprzekraczalnej linii zabudowy - od 6 do 7 m od granicy działki od strony ul. [...] oraz 8,5 m od granicy działki od strony ul. [...] (projektowana 7 m od strony ul. [...] i 10,5 m od strony ul. [...] - Projekt budowlany - str. 65); wskaźnika powierzchni zabudowy projektowanej w stosunku do powierzchni działki - do 0,40 (projektowany 0,40 - Projekt budowlany - str. 13); szerokości elewacji frontowej budynku - do 38 m (projektowana - od strony ul. [...] - 35,38 m, od strony ul. [...] - 37,08 m - Projekt budowlany - str. 65); wysokość górnej elewacji frontowej budynku, jej gzymsu lub attyki - do 12 m (projektowana - 11,53 m - Projekt budowlany - str. 65); geometrii dachu - dach dwu lub wielospadowy o spadku od 5° do 45° (projektowany dach wielospadowy o spadku 5° - Projekt budowlany - str. 98); wysokości głównej kalenicy dachu budynku - do 12,5 m (projektowana - 12,49 m - Projekt budowlany - Przekrój A-A, str. 99); powierzchni biologicznie czynnej - minimum 30% (projektowana - 30,7% - Projekt budowlany - str. 65); obsługi komunikacyjnej -z drogi publicznej ul. [...]; wskaźnika miejsc parkingowych - 1,2 miejsca parkingowego na jedno mieszkanie (planowane - 1,2 miejsca parkingowego na mieszkanie - Projekt budowlany, str. 69). Wprawdzie skarżący podnosi, że doszło do przekroczenia wysokości kalenicy o 1,68 m oraz wysokości elewacji frontowej o 1,22 m, jednakże należy stwierdzić za organem nadzoru, że naruszenie w powyższym zakresie nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Stwierdzone uchybienia są stosunkowo niewielkie oraz nie zaburzają miejscowych stosunków przestrzennych w stopniu, który nie byłby możliwy do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. M. S. nie wskazał przy tym, aby przekroczenie powyższych wartości, choć ewidentne, powodowało ograniczenie lub utrudnienie w korzystaniu z jego lub czyjejkolwiek własności. Pokreślić należy z całą mocą, że nie każde naruszenie będące podstawą do wyeliminowania decyzji w trybie zwykły, będzie podstawą do wyeliminowania decyzji w trybie nadzwyczajnym. Nie sposób jest też uznać, aby w niniejszej sprawie doszło do naruszenia i to rażącego, § 26 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z projektem ścieki z planowanego budynku odprowadzane będą do oczyszczalni ścieków będącej w posiadaniu Spółdzielni Mieszkaniowej [...] (Projekt budowlany - str. 10), co potwierdza zaświadczenie [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Jest to realizacją obowiązku zawartego w ww. decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], podłączenia planowanej inwestycji do istniejącej miejskiej sieci inżynieryjnej w zakresie odprowadzania ścieków. Słusznie uznał organ odwoławczy, że okoliczność odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego dla Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...], nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości kontrolowanej decyzji, albowiem nie przesądziła o niemożności skutecznego podłączenia do oczyszczalni ścieków. Odmowa udzielania pozwolenia wodnoprawnego dotyczyła jedynie wprowadzania do Rowu [...] ścieków bytowych oczyszczonych w biologicznej oczyszczalni ścieków - wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt. IV SA/Wa 2318/13. Dodatkowo należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 635/15, stwierdził prawidłowość decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], ustalającą warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę bada zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Jak słusznie wskazał także organ nadzoru, analiza projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego ww. decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., nie wykazała, aby przyjęte rozwiązania projektowe uchybiały rażąco przepisom obowiązującym w dacie wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia, zwłaszcza zaś unormowaniom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Elewacja południowo-wschodnia projektowanego budynku z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości 5,75 m od granicy działki nr ewid. [...], elewacja północno- wschodnia projektowanego budynku z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości od 4,8 m do 5,6 m od granic działek nr ewid. [...] i [...], elewacja południowo- zachodnia z otworami okiennymi i drzwiami znajduje się w odległości 9 m od granicy działki nr ewid. [...] (stanowiącej działkę drogową - ul. [...]), natomiast elewacja północno- zachodnia z otworami i drzwiami znajduje się w odległości 7 m od granicy działki nr ewid. [...] (będącej działką drogową- ul. [...]), co jest zgodne z § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia. Sporna inwestycja nie narusza także rażąco przepisów § 13 (przesłanianie obiektów budowlanych), § 19 (odległości wydzielonych miejsc postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi i od granic działki), § 23 (odległości miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) i § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Powyższe potwierdza znajdująca się w aktach sprawy analiza nasłonecznienia (Projekt budowlany — str. 268). Analiza akt sprawy wykazała również, że Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], wyraził zgodę na lokalizację 3 zjazdów do nieruchomości (budynek mieszkalny wielorodzinny z garażem) położonej na dz. ewid. Nr [...],[...], [...], w obrębie [...], w docelowych liniach rozgraniczających ul. [...] i ul. [...] (dz. nr ewid. [...] , [...] i [...] z obrębu [...]). Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, które w czasie wykonania ww. projektu budowlanego były członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Jednocześnie projektanci złożyli oświadczenia o zgodności projektu z obowiązującymi normami i przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o którym mowa w art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Ponadto projekt zagospodarowania terenu spornej inwestycji został zaopiniowany bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. M. B.. Okoliczność, iż skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., jakkolwiek może stanowić o jej wadliwości, jednakże nie stanowi o rażącym naruszeniu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane i w zw. z art. 7 i 10 k.p.a., może stanowić ewentualnie podstawę do wznowienia postępowania, z uwagi na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jeszcze raz należy podkreślić, że nie każde naruszenie będące podstawą do wyeliminowania decyzji w trybie zwykły, będzie podstawą do wyeliminowania decyzji w trybie nadzwyczajnym. Reasumując, w ocenie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że kontrolowana przez niego decyzja nie wyczerpuje przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a ponadto nie jest dotknięta inną z kwalifikowanych wad prawnych określonych w art. 156 § 1 k.p.a., skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło