VII SA/Wa 354/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2010 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego J. P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta Powiatowy w M. decyzją z dnia [...] listopada 2009r. ([...]) na podstawie art. 149 § 3, w zw. z art. 28, 145 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1070 ze zm.), zw. dalej kpa oraz w zw. z art. 5, ust. 1, pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - odmówił wznowienia postępowania w sprawie decyzji z [...] listopada 2007r., ([...]) zatwierdzającej projekt budowlany i pozwalającej na - rozbudowę budynku byłej szkoły zawodowej - etap I - pawilon handlowy i etap II - budynek byłej szkoły zawodowej z łącznikiem w M. przy ul. S. na dz. nr ew. [...] - zmienionej decyzją z [...] czerwca 2009r. ([...]) i przeniesionej decyzją z [...] sierpnia 2009r. na Zakład Budowlano-Remontowy "B. S.j. [...], z O. Organ wskazał, że 14 października 2009r. wpłynęło pismo J. P. o wznowienie postępowania ww. sprawie, wobec niekorzystnej - dla wnioskodawcy, jako właściciela sąsiedniej posesji - zmiany usytuowania pawilonu. Zaplanowano bowiem wybudowanie rampy na granicy jego działki, 2,5 m od domu, na co nie wyraził zgody. Starostwa M. wskazał, że ze względu na lokalizację obiektu na działce nr ew. [...], za stronę postępowania uznano jedynie inwestora. Obiekt nie będzie bowiem oddziaływał, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego na sąsiednie nieruchomości (odległość 4,5 m od granicy działki [...] i [...] m od granicy działek [...],[...],[...] będących własnością J. P.). Organ stwierdził że, jedynym przepisem, który mógłby mieć zastosowanie jest art. 145 § 1 pkt 4 kpa, jednak dla spełnienia przesłanek na tej podstawie, wnioskodawca musi posiadać przymiot strony oraz zachować termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, który zgodnie z art. 148 § 2 kpa wynosi miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W niniejszej sprawie żadna z tych przesłanek nie została spełniona. J. P. nie miał przymiotu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę jak i w postępowaniu o zmianie pozwolenia na budowę, ponieważ obszar oddziaływania inwestycji ograniczał się do działki inwestora. Ponadto, termin określony w art. 148 § 1 i 2 kpa nie został zachowany, gdyż w dniu 2 września 2009r. od strony ul. S. umieszczono tablicę informacyjną budowy informującą o ww. decyzji oraz kierownik budowy przejął plac budowy, a 3 września 2009r. rozpoczęto organizowanie zaplecza budowy. W dniu 4 września 2009r. geodezyjnie wytyczono budynek, a 5 września 2009r. rozpoczęto roboty ziemne. Zatem terminem, w którym strona dowiedziała się lub przy zachowaniu zwykłej staranności mogła się dowiedzieć o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia był 5 września 2009 r.. Wniosek wpłynął natomiast w dniu 14 października 2009r. Wojewoda [...]i decyzją z dnia [...] stycznia 201 Or. ([...]), po rozpoznaniu odwołania J. P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, w zw. z art. 149 § 3 kpa - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podzielił argumentację organu I instancji dodając, że odległość pawilonu od granicy z działkami sąsiednimi odpowiada § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z 2002r. ze zm.). Skarżący nie miał zatem przymiotu strony tak na etapie pozwolenia na budowę, jak i zatwierdzenia projektu zamiennego. Ponadto, przekroczył termin określony w art. 148 § 1 kpa, gdyż wniosek wpłynął 14 października 2009r., czyli po upływie miesiąca od daty rozpoczęcia robót. Skargę na ww. decyzję złożył J. P., wnosząc o uchylenie decyzji organów I i II instancji i zarzucając naruszenie: 1. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje jego nieruchomości; 2. art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez brak ustalenia, którego z postępowań dotyczył wniosek o wznowienie (czy pierwotnego pozwolenia na budowę z 2007r., czy też jego zmiany z 2009r.) - podczas gdy wniosek zawierał zastrzeżenia do projektu zamiennego. Ponadto nie ustalono, kiedy faktycznie skarżący dowiedział się o okoliczności będącej podstawą do wznowienia postępowania. - art. 10 § 1 i 81 kpa poprzez niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu, wobec niepoinformowaniem skarżącego o pojawieniu się nowych materiałów oraz o możliwości wypowiedzenia się odnośnie zebranych dowodów przed wydaniem decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem prawa. Na wstępie podkreślić należy, że badane decyzje zapadły w postępowaniu wznowieniowym, będącym jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, służących weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych. Organy obu instancji odmówiły, na podstawie art. 149 § 3 kpa, wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2007r., ([...]) zatwierdzającą projekt budowlany i pozwalającą na rozbudowę i budowę ww. inwestycji - zmienionej decyzją z dnia [...] czerwca 2009r. przyjmując, że skarżący nie posiada przymiotu strony w kwestionowaniu ww. decyzji i nie zachował terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. W związku z powyższym wskazać trzeba, że odmowa wznowienia postępowania możliwa jest tylko wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu z art. 148 § 1 i 2 k.p.a. W myśl art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia jak i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Oznacza to, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy podanie o wznowienie wniesiono z zachowaniem terminów z art. 148 k.p.a. Na tym etapie organ bada również, czy wniosek pochodzi od strony, z wyjątkiem sytuacji, w której podstawę wznowienia stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa, chyba że okoliczność ta wynika jednoznacznie z akt sprawy.. Jak wynika z uzasadnień decyzji obu instancji organy nieprawidłowo zbadały kwestię zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie. Skarżący w toku postępowania wskazywał bowiem, że podstawę wznowienia stanowi art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a skoro tak, to zastosowanie znajdował art. 148 § 2 kpa, zgodnie z którym termin do złożenia podania na ww. podstawie biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Natomiast organy zastosowały art. 148 § 1 kpa badały bowiem, czy skarżący zachował jednomiesięczny termin od momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania wskazując, że dowiedział się o inwestycji w momencie rozpoczęcia prac ziemnych tj. 5 września 2009r. a według organu odwoławczego dnia 4 września 2009r. W związku z powyższym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy obowiązkiem organów będzie w pierwszej kolejności zbadanie - na podstawie art. 148 § 2 kpa - czy zachowany został termin do złożenia podania o wznowienie postępowania. Organy winny mieć na uwadze, że skarżący kwestionował okoliczności, które powstały w wyniku wydania decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę tj. decyzji z dnia [...] czerwca 2009r., co w konsekwencji oznacza, że bieg terminu, o którym mowa ww. przepisie, winien być liczony od dnia, w którym skarżący dowiedział się o istnieniu decyzji zmieniającej, niezależnie od źródła, z którego informacja ta pochodzi (por. wyrok NSA z 10 marca 2006 r. II OSK 622/2005 ONSA 2006/5 poz. 133). W uzupełnieniu odwołania skarżący wskazał, że o projekcie zamiennym dowiedział się "drogą pantoflową". W Starostwie potwierdzono fakt, że taki projekt powstał, ale dopiero po trzech dniach został skarżącemu udostępniony. W przypadku ustaleń pozytywnych w powyższym zakresie, obowiązkiem organów będzie zbadanie przymiotu strony skarżącego. Organy winny mieć na uwadze, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, jeżeli wniosek o wznowienie oparto o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a składający to podanie podmiot uważa, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, w którym nie brał udziału, to weryfikacja tych twierdzeń następuje w drugiej fazie postępowania, to jest po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Dopiero na tym etapie postępowania wznowieniowego organ może przeprowadzić merytoryczną ocenę materiału sprawy i dokonać weryfikacji twierdzeń wnoszącego podanie co do tego, czy przysługiwał mu przymiot strony postępowania (por. wyroki: NSA z dnia 07.01 2009r., II OSK 1747/07, LEX nr 484887, WSA we Wrocławiu z dnia 13. 02. 2009r., III SA/Wr 368/08, LEX nr 519728, WSA w Gdańsku z dnia 04.06.2008r., I SA/Gd 79/08, LEX nr 424799) W świetle przestawionej argumentacji, kwestia oceny czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony, powinna być przedmiotem badania w postępowaniu prowadzonym po wznowieniu postępowania a właściwą formą rozstrzygnięcia w tym zakresie jak i istoty sprawy decyzja wydana na podstawie art. 151 § 1 kpa. Organy winny przy tym uwzględnić - jak już wskazano powyżej - że skarżący kwestionował decyzję z dnia [...] czerwca 2009r., którą zatwierdzono projekt zamienny, odmiennie sytuujący planowaną inwestycję względem nieruchomości skarżącego. We wniosku o wznowienie skarżący wskazywał bowiem, że w projekcie zamiennym zaplanowano wzniesienie rampy na granicy z jego działką i w odległości 2,5m od jego domu. Zważywszy na wskazane wyżej uchybienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w pkt. I i II sentencji O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.