VII SA/Wa 357/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet sporządzenia kosztorysu skargę oddala Przedmiotem skargi wniesionej przez J. P. jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2011 r. Nr [...], wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Kierownik Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] decyzją z [...] lutego 1986 r. Nr [...] nakazał dokonanie przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego - przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej położonego w [...] przy ul. P. Obowiązkiem tym organ obciążył skarżącego – J. P. W związku z niewykonaniem przez J. P. obowiązku wskazanego w ww. decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...], w dniu [...] maja 2011 r. organ powiatowy doręczył zobowiązanemu upomnienie wzywające do wykonania obowiązku rozbiórki ww. przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej. Następnie, w dniu [...]czerwca 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] wystawił tytuł wykonawczy Nr [...], a w dniu [...]ipca 2011 r. wydał postanowienie Nr [...] w przedmiocie nałożenia na zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia w wysokości 14.628,47 zł, za niedopełnienie (jak wskazał) obowiązku wynikającego z ww. decyzji z [...] lutego 1986 r. I dalej, w dniu [...]września 2011 r. organ I instancji wydał postanowienie Nr [...] w przedmiocie skierowania obowiązku objętego tytułem wykonawczym Nr [...] do wykonania zastępczego. Postanowieniem z [...] października 2011 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] -działając na podstawie art. 129 w związku z art. 20 §1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.)- zobowiązał zaś J. P. do wpłacenia zaliczki w kwocie 738,00 zł na poczet sporządzenia kosztorysu w ramach wykonania zastępczego. Wskazał w uzasadnieniu tego orzeczenia, iż w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego niezbędne jest sporządzenie kosztorysu inwestorskiego w celu oszacowania kosztów przedmiotowej rozbiórki i wyłonienia wykonawcy w ramach orzeczonego postanowieniem z [...] września 2011 r. wykonania zastępczego. Podał też, że zgodnie z art. 127 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wykonanie zastępcze stosuje się na koszt zobowiązanego. W zażaleniu na postanowienie z [...] października 2011 r. J. P. podniósł, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniami Nr [...] i [...] z [...] sierpnia 2011 r. "przesunął wykonanie postanowień PINB dla [...]" i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 17 października 2011 r. Wskazał też, że skierował do organu wojewódzkiego wniosek o odroczenie egzekucji nakazu rozbiórki do czasu "prawomocnego zakończenia postępowania o służebność gruntową i do WSA". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] listopada 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z [...] października 2011 r. W uzasadnieniu wskazał, powołując się na art. 127 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, że ze względu na uchylanie się przez zobowiązanego – J. P. od wykonania obowiązku rozbiórki przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano - murowanej, PINB dla [...] zasadnie skierował niniejszy obowiązek do wykonania zastępczego w oparciu o przepisy cytowanej ustawy. W ocenie organu odwoławczego zasadnie i zgodnie z art. 128 § 2 i art. 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, PINB dla [...] wydał także postanowienie z [...] października 2011 r. w przedmiocie zobowiązania J. P. do wpłacenia zaliczki w wysokości 738,00 zł na poczet sporządzenia kosztorysu inwestorskiego dotyczącego zastępczego wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym Nr [...]. Wskazana powyżej kwota zaliczki jest niezbędna (jak podał organ wojewódzki) do sporządzenia kosztorysu inwestorskiego, na podstawie którego oszacowane zostaną koszty przedmiotowej rozbiórki i wyłonienia wykonawcy w ramach zstępczego wykonania egzekwowanego obowiązku. Odnosząc się do argumentów podniesionych w zażaleniu organ podniósł, że pozostają one bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. orzeczenie organu wojewódzkiego z 24 listopada 2011 r. skarżący – J. P. podtrzymał zarzuty wskazane w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przypomnienia wymaga, iż Sąd kontrolował w niniejszej sprawie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2011 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu powiatowego z [...] października 2011 r. wydane w oparciu o art. 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i orzekające o zobowiązaniu skarżącego do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego. Orzeczenia te zapadły więc (jak wynika z powyższego) w postępowaniu egzekucyjnym, a to powodowało, iż w pierwszej kolejności należało zbadać w sprawie, czy postępowanie egzekucyjne zostało prawidłowo uruchomione, a następnie - czy zachodziły przesłanki do wydania orzeczenia na podstawie wskazanego powyżej przepisu. Dokonując oceny sprawy w tym zakresie Sąd nie stwierdził żadnych nieprawidłowości. W aktach administracyjnych znajduje się decyzja Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Dzielnicowego [...] z [...] lutego 1986 r. Nr [...]. Decyzją tą nakazano skarżącemu rozbiórkę obiektu budowlanego – przybudówki o konstrukcji mieszanej drewniano-murowanej położonej w [...] przy ul. P. Należy podkreślić, iż decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym, nie została bowiem w żadnym trybie przewidzianym przepisami prawa wzruszona, jest ostateczna i bezspornie podlega wykonaniu (decyzją Naczelnego Architekta [...] z [...] kwietnia 1986 r. została utrzymana w mocy, a decyzja ta z [...] kwietnia 1986 r. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 1987 r. sygn. akt IV SA 671/86 została uznana za prawidłową). Wobec niewykonania obowiązku w niej określonego, organ powiatowy uruchomił postępowanie egzekucyjne, co nastąpiło w wyniku doręczenia skarżącemu tytułu wykonawczego z [...]czerwca 2011 r. Nr [...] (poprzedzonego doręczeniem skarżącemu w dniu [...] maja 2011 r. upomnienia z [...] maja 2011 r. Nr [...]). Następnie, postanowieniem z [...] lipca 2011 r. Nr [...] organ ten nałożył na skarżącego jednorazową grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 14.628,47 zł. Z uwagi na to, iż oględziny nieruchomości przeprowadzone w dniu [...] września 2011 r. wykazały, że ww. decyzja z [...] lutego 1986 r. nadal (pomimo zastosowanego środka egzekucyjnego), nie została wykonana, postanowieniem z [...] września 2011 r. Nr [...] organ powiatowy skierował obowiązek objęty tytułem wykonawczym Nr [...] z [...] czerwca 2011 r. do wykonania zastępczego. Wydane w niniejszej sprawie orzeczenia są więc konsekwencją wskazanego postanowienia z [...] września 2011 r. o zastosowaniu wobec skarżącego kolejnego środka egzekucyjnego. Reasumując, w powyżej przedstawionym kontekście Sąd nie stwierdził, aby postanowienia wydane w sprawie naruszały prawo. Postępowanie egzekucyjne zostało prawidłowo uruchomione. Niewykonanie przez skarżącego obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym Nr [...], pomimo zastosowania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, uprawniało organ do podjęcia kolejnych kroków w postępowaniu egzekucyjnym, w tym zastosowania wobec skarżącego wykonania zastępczego, a następnie - wydania orzeczenia przewidzianego w art. 129 ustawy egzekucyjnej, stanowiącego wezwanie do wpłacenia zaliczki na koszty wykonania zastępczego. Rozwijając tak dokonaną ocenę wskazać nadto trzeba, iż wykonanie zastępcze to środek egzekucyjny zaspokajający, czyli prowadzący wprost do osiągnięcia celu egzekucji, którym jest wykonanie obowiązku. Zastosowanie tego środka następuje na koszt zobowiązanego, o czym stanowi art. 127 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak stanowi zaś przepis art. 129 ww. ustawy, organ egzekucyjny może wydawać postanowienia w sprawie wezwania zobowiązanego do wpłacenia zaliczek na koszty wykonania zastępczego oraz w sprawie dostarczenia dokumentacji, materiałów i środków przewozowych także w toku zastępczego wykonania egzekwowanego obowiązku. Do tych postanowień stosuje się przepisy art. 128. Zatem, zaznaczyć należy, iż cytowany i zastosowany w sprawie przepis pozwala organowi żądać od zobowiązanego kwoty na koszty wykonania zastępczego. Kwotę tą organ może określić swobodnie, albowiem określenie jej wysokości pozostawiono organowi egzekucyjnemu, przy czym bezspornie musi ona znajdować uzasadnienie w materiale dowodowym sprawy. Podnieść też trzeba, iż kwota ta winna stanowić zaliczkę, a więc jedynie część kwoty wpłacanej z góry na poczet całej należności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 maja 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 2040/08, lex nr 569151). Rozliczenie kosztów wykonania zastępczego następuje bowiem dopiero po zakończeniu czynności egzekucyjnych w drodze wykonania zastępczego i na podstawie art. 133 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dostrzegając powyższe zauważyć należy, iż w niniejszej sprawie, po wydaniu orzeczenia o zastosowaniu wobec skarżącego środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, organ powiatowy przystąpił do wyłonienia wykonawcy. Uzyskał ofertę (z Pracowni Projektowej – T. P., Architekt), dotyczącą wykonania kosztorysu inwestorskiego rozbiórki przybudówki do budynku przy ul. P. w [...] opiewającą na kwotę 600 zł netto, tj. 738 zł łącznie z 23% podatkiem VAT. Wynika z tego, iż kwota żądana od skarżącego stanowi tylko część należności, bo dotyczy jedynie wydatków związanych ze sporządzeniem kosztorysu inwestorskiego (niezbędnego w przypadku wykonania zastępczego). Tym samym stwierdzić trzeba, iż żądana skarżonym postanowieniem kwota (w wysokości 738,00 zł) na pokrycie wydatków dotyczących wykonania zastępczego po pierwsze – nie została przez organ w sposób dowolny określona (wynika bowiem z materiałów znajdujących się w aktach sprawy), po drugie – stanowi jedynie część (zaliczkę) wydatków związanych z wykonaniem obowiązku w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego. Dlatego też, również i z tych przyczyn Sąd nie stwierdził w sprawie naruszenia prawa, w tym w szczególności art. 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na koniec, odnosząc się do treści skargi i zarzutów sformułowanych przez skarżącego Sąd zauważa, iż z akt administracyjnych nie wynika, aby postępowanie egzekucyjne uruchomione tytułem wykonawczym z [...] czerwca 2011 r. Nr [...] zostało wstrzymane. Powołane w zażaleniu postanowienia organu wojewódzkiego nie wskazują na taką okoliczność. Postanowienia te o Nr [...] i [...] z [...] sierpnia 2011 r. zostały wydane na podstawie art. 36 k.p.a. i wyznaczają terminy załatwienia zażaleń skarżącego wniesionych na postanowienie o uznaniu zarzutów za nieuzasadnione oraz na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Wyznaczony w nich termin do dnia 17 października 2011 r. dotyczy więc jedynie rozpatrzenia ww. zażaleń, a nie samej egzekucji obowiązku objętego tytułem wykonawczym Nr [...]. Jednocześnie wskazać należy, iż zgodnie z art. 17 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wniesienie zażalenia nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego. Warto też dodać, że przepisy ustawy egzekucyjnej nie znają instytucji wstrzymania egzekucji na wniosek podmiotu zobowiązanego. Z tych też powodów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.