VII SA/Wa 362/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz P. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] wydaną [...] stycznia 2009r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K. p. a. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] października 2008r. w sprawie stwierdzenia, że P. S. był objęty obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia w okresie od [...] stycznia 2003r. do [...] września 2004r. zawartej z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w [...]. W uzasadnieniu organ podał, iż na podstawie zebranego materiału ustalono, że P. S. w okresie [...] stycznia 1999r. do [...] grudnia 2005r. jako lekarz weterynarii prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie zgłoszenia nr [...], zarejestrowaną w Urzędzie Skarbowym w [...]. Z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej był zgłoszony w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych do ubezpieczenia zdrowotnego. Ponadto w okresie od [...] stycznia 2003r. do dnia [...] maja 2008r. P. S. wykonywał prace na podstawie umów zlecenia zawartych z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w [...] i z tego tytułu: 1) w okresie od dnia [...] stycznia 2003r. do dnia [...] września 2004r. – nie został zgłoszony w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych do ubezpieczenia zdrowotnego, 2) w okresie od dnia [...] października 2004r. do dnia [...] maja 2008r. – został zgłoszony przez płatnika do ubezpieczenia zdrowotnego. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. oraz art. 8 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Jednocześnie w myśl art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia obowiązującej do dnia 30 września 2004 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego stosowało się przepisy dotyczące zlecenia, lub osobami z nimi współpracującymi. Natomiast zgodnie z art. 8 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby objęte ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub osobami z nimi współpracującymi. Na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są m.in. działalność wykonywana osobiście (art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy), jak również pozarolniczą działalność gospodarcza (art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy). Jednocześnie zgodnie z art. 13 pkt 6 w/w ustawy, za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, (...), na podstawie właściwych przepisów zlecił wykonanie określonych czynności, (...). W związku z powyższym zdaniem organu, wykonywanie pracy w okresie od dnia [...] stycznia 2003 r. do dnia [...] września 2004 r. na podstawie umów zlecenia zawartych pomiędzy P. S. a Powiatowym Lekarzem Weterynarii w [...], jest zgodnie z art. 13 pkt 6 w/w ustawy, a działalność wykonywana osobiście nie może być traktowana jako świadczenie usług weterynaryjnych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Usługi bowiem będące przedmiotem umów zlecenia zawartych pomiędzy P. S. a Powiatowym Lekarzem Weterynarii w [...] w myśl art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2007 r. Nr 121, poz. 842 z późn. zm.) należą do ustawowych zadań Inspekcji Weterynaryjnej, mogą być więc wykonywane tylko na zlecenie tej Inspekcji i tylko jeżeli powiatowy lekarz weterynarii z przyczyn finansowych lub organizacyjnych nie jest w stanie ich wykonać samodzielnie. Zatem osoba wykonująca powyższą umowę podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na zasadach umowy zlecenia, zaś przychód uzyskany z tytułu zawartych umów powinien być rozliczany jako przychód z umowy zlecenia. Przy czym wyłączenie z obowiązku podlegania ubezpieczeniu społecznemu nie skutkuje równoczesnym wyłączeniem z obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Jednocześnie w myśl art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r., jeżeli spełnione były przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia, o którym mowa w art. 9 ust. 1 (art. 8 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r.), z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana była z każdego z tych tytułów odrębnie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł P. S. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 77 K. p. a. poprzez pominięcie, iż umowy zlecenia z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w [...] w okresie od [...] stycznia 2003r. do [...] września 2004r. wykonywał jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w zakresie usług weterynaryjnych, a nie jako działalność wykonywaną osobiście w rozumieniu art. 13 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wobec tego podlega on obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Sąd administracyjny, stosownie do przysługujących mu kompetencji określonych w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontroluje zaskarżoną decyzje wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przede wszystkim przypomnieć należy, że stosownie do zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego zasad (art. 6, 7, 8) organy administracji państwowej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa i prowadzić postępowanie w taki sposób, aby zostały wyjaśnione istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności. Obowiązkiem organów administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji wydanie rozstrzygnięcia oraz jego uzasadnienia stosownie do wymogów art. 107 K. p. a. W rozpoznawanej spawie wszystkie te zasady postępowania administracyjnego zostały naruszone. Przede wszystkim organy nie przeanalizowały treści zawartych przez skarżącego z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w okresie od [...] stycznia 2003r. do [...] września 2004r. umów zlecenia, wykonanie których zdaniem organu stanowi źródło uzyskania dochodów rodzących obowiązek podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Ustalenie jednoznaczne czy skarżący wykonał określone czynności jako osoba fizyczna czy też w ramach prowadzonej działalności gospodarczej ma podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia bowiem w okresie obowiązywania ustawy z 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia uzyskiwanie dochodów z czynności wykonywanej w ramach prowadzonej indywidualnie działalności gospodarczej nie dawało podstaw do przyjęcia, iż ubezpieczony osiąga przychody z więcej niż jednego źródła w ramach tego samego ubezpieczenia w rozumieniu art. 24 ust 3 w/w ustawy. Tytułem do ubezpieczenia zdrowotnego zgodnie z tą regulacją było obowiązkowe ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, a źródłem przychodu w ramach tej działalności. Dopiero z dniem wejścia w życie ustawy z 27 września 2004r. – o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 82) wszyscy ubezpieczeni zobowiązani zostali do płacenia składki na ubezpieczenie zdrowotne odrębnie od każdego z uzyskiwanych przychodów lub każdego rodzaju działalności. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy zadaniem organu będzie jednoznaczne ustalenie na podstawie treści zawartych przez skarżącego umów zlecenia z Powiatowym Lekarzem Weterynarii – czy wykonywał on objęte umowami czynności, jako osoba fizyczna czy też jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą i na tej podstawie, biorąc pod uwagę powyższe uwagi Sądu ocena czy winien być objęty dodatkowym obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od [...]stycznia 2003r. do [...] września 2004r. Ze względu powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust 1c i 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.