VII SA/Wa 366/21

WyrokWSA w Warszawie2021-06-10

Skład orzekający: Paweł Groński, Mirosław Montowski, Wojciech Sawczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie był stroną w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę, posiada interes prawny do wznowienia tego postępowania, jeśli podnosi zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i potencjalnego negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący posiada interes prawny do wznowienia postępowania, ponieważ naruszenie przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub negatywne oddziaływanie inwestycji na sąsiednią nieruchomość może stanowić podstawę do uznania go za stronę postępowania o pozwolenie na budowę. Organy obu instancji błędnie odmówiły uchylenia decyzji, uznając brak interesu prawnego skarżącego, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący S. Ś. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że nie brał w nim udziału jako strona. Starosta wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji, uznając, że inwestycja nie oddziałuje na nieruchomość skarżącego. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze do WSA podniósł zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz potencjalnego negatywnego oddziaływania na jego nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Mirosław Montowski, sędzia WSA Wojciech Sawczuk, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi S. Ś. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz S.Ś. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a."), oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania S.Ś., od decyzji Starosty W. z dnia [...] września 2020 r. Nr [...] odmawiającej uchylenia decyzji Starosty W. z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...], zezwalającej M. – S. G., J. M.Sp.j., na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych (budynek A i B) dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej w R. przy ul. K., na działce nr ew. [...] w obrębie [...], utrzymał w mocy ww. decyzję Starosty W. z dnia [...] września 2020 r. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...] Starosta W., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla M. – S. G., J. M. Sp.j. z siedzibą w R., na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych (budynek A i B) dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej w R. przy ul. K., na działce nr ew. [...] w obrębie [...], sprostowanej postanowieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2020 r. W piśmie z dnia 22 kwietnia 2020 r. S. Ś. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją Starosty W. z dnia [...] marca 2020 r., wskazując, że nie brał udziału w sprawie jako strona. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. Nr [...] Starosta W. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...] września 2020 r. Nr [...] odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] marca 2020 r. Ocenił bowiem, że wnioskodawca nie udowodnił, że sporna inwestycja będzie ograniczać w jakikolwiek sposób obecne i przyszłe zagospodarowanie jego nieruchomości, w związku z czym nie wykazał, że jego nieruchomość położona jest w obszarze oddziaływania tej inwestycji i w postępowaniu o pozwolenie na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego powinien przysługiwać mu przymiot strony. Od powyższej decyzji odwołanie złożył S. Ś.. Po rozpoznaniu ww. odwołania Wojewoda [...] wydał powołaną na wstępie decyzję podzielając stanowisko organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawił instytucję wznowienia postępowania administracyjnego, a następnie przeszedł do oceny interesu prawnego wnioskodawcy, powołując treść art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zgodził się ze stanowiskiem projektanta, że obszar oddziaływania obiektów nie wykracza poza granice działki nr ew. [...] obręb [...] (0016) w R. przy ul. K. i nie obejmuje swym zakresem działki nr ew. [...]. Sporna inwestycja nie wprowadza jakichkolwiek ograniczeń w możliwości zagospodarowania działki należącej we współwłasności do skarżącego, które to ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa. Wskazał, że odległość projektowanego obiektu dzieląca go od nieruchomości wnioskodawcy (tj. 6,00 m) oraz wysokość tego obiektu (tj. 10,76 m) sprawiają, że działka o nr ew. [...], nie znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, wyznaczonym na podstawie § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019, poz. 1065). Podał następnie, że skarżący wybudował na swojej nieruchomości budynek z otworami okiennymi skierowanymi w stronę działki nr ew. [...] w najmniejszej dopuszczalnej odległości (tj. 4,00 m). Odległość ściany z otworami okiennymi dzieląca taki budynek od budynku projektowanego na działce nr ew. [...] z otworami okiennymi wynosi 10,00 m. Ponadto podał, że projektowana inwestycja nie narusza § 60 ww. rozporządzenia, z uwagi na położenie działki skarżącego w kierunku południowo-wschodnim od działki inwestycyjnej. Ponadto nieruchomość wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym w oparciu o inne przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych: § 12 (odległość budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 19 (odległość wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi), § 23 (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) § 60 ust. 1 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych w godzinach 7.00-17.00). Wojewoda [...] podał, że planowane przedsięwzięcie nie wpływa na warunki ochrony przeciwpożarowej (§ 271-273 rozporządzenia o warunkach technicznych) usytuowanych na nich obiektów zarówno istniejących, jak i potencjalnych. Dodał również, że zrealizowanie spornej inwestycji nie pozbawi skarżącego dostępu do drogi publicznej, gdyż pozwolenie na budowę spornej inwestycji nie obejmuje działki drogowej nr ew. [...], a dostęp do drogi jest bezpośrednio z drogi publicznej. Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy, koncentrujących się przede wszystkim na niezgodności realizowanej inwestycji z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, organ wyjaśnił, że postępowanie nie ma celu ponownej oceny projektu budowlanego, lecz ustalenie czy wnioskodawcy przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty W. z dnia [...] marca 2020 r. Ustosunkowując się do zarzutu, że inwestor planuje przeznaczyć projektowane budynki dla zamieszkania czterech rodzin, czyli zrealizować zabudowę wielorodzinną (na co nie zezwala plan zagospodarowania przestrzennego) oraz zbudować wzdłuż działki skarżącego wewnętrzną drogę dojazdową do czterech garaży poszczególnych lokali, co będzie skutkowało nadmiernym zwiększeniem hałasu, zanieczyszczeniem powietrza spowodowane wzmożonym ruchem pojazdów (spalin) itp, stwierdził, że hałas, czy spaliny należą do tzw. immisji pośrednich. Wskazał, że przekroczenie dopuszczalnych granic immisji może uzasadniać powstanie po stronie osób poszkodowanych odpowiednich roszczeń o charakterze cywilnoprawnym, natomiast nie jest źródłem interesu prawnego w pozwoleniu na budowę. Zaakcentował, że prawo do zagospodarowania nieruchomości i korzystania z niej, zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem, należy do właściciela i wynika z art. 140 Kodeksu cywilnego. Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. Ś., który zarzucił jej: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt. 20 Prawa budowlanego, poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie stanowi "przepisów odrębnych" w rozumieniu art. 3 pkt 20 tej ustawy i w konsekwencji, nie stanowi podstawy do ustalenia kręgu stron postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 pomimo tego, że przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 1998 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Radzymin, obowiązujące w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, stanowiły źródło prawa miejscowego; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z pominięciem interesu społecznego i słusznego interesu stron i obywateli poprzez uznanie, iż skarżący nie jest stroną postępowania wznowieniowego w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, bez dokonania analizy zapisów miejscowego planu zagospodarowania; 3. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji; 4. naruszenie prawa materialnego, poprzez błędne jego zastosowanie, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z art. § 3 ust. 8 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. w zw. z § 22 ust. 1 planu oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 22 ust. 2 planu oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 3 planu poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielenie pozwolenia na budowę pomimo rażącej niezgodności projektu budowlanego z zapisami planu; 5. naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8,11 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się do twierdzeń i zarzutów uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy w zakresie dotyczącym obrazy przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 113 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie przez organ pierwszej instancji "sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej" w decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w zakresie oznaczenia działki. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie wniesionej skargi przez organ administracyjny w trybie samokontroli, przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania decyzji nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji nr [...], a także decyzji nr [...] wydane przez organ administracyjny, w trybie przewidzianym art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o wydanie przez Sąd postanowienia w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; na podstawie art. 135 p.p.s.a. o uchylenie decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji; a na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się powszechnie, że przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mogą być wyznacznikiem obszaru oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego i jako przepisy prawa miejscowego, stanowią "przepisy odrębne" w rozumieniu tego artykułu. Skarżący podał w pierwszej kolejności definicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego zawartą w art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego. Stwierdził, że z wniosku złożonego przez inwestora wynika, iż zamierza on wybudować na działce sąsiadującej z nieruchomością należącą do skarżącego dwa budynki jednorodzinne dwulokalowe w zabudowie bliźniaczej, jednakże w jego ocenie inwestycja obejmuje faktycznie budowę czterech budynków jednorodzinnych jednolokalowych, w zabudowie szeregowej. Wskazał, że należy uwzględnić definicję budynku zawartą w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego oraz załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 roku w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) w zakresie cech samodzielności budynku (oddzielenie od innych jednostek ścianą przeciwpożarową od fundamentu po dach, ewentualnie odrębne wejścia, wyposażone w instalacje i oddzielnie wykorzystywane). Podkreślił, że inwestycja realizowana na podstawie planów architektonicznych przedłożonych w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę pozostaje sprzeczna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m.in. w zakresie dopuszczalnego rodzaju zabudowy jednorodzinnej. Przedstawionych w tym projekcie budynków nie można było bowiem zakwalifikować prawidłowo jako budynków jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej, tak jak to uczynił organ administracji architektoniczno-budowlanej, pozwalając w rezultacie na ich budowę. Zauważył, że każdy z lokali w poszczególnych budynkach (oznaczanych przez inwestora jako A i B) stanowi w istocie samodzielny budynek mieszkalny, co z kolei skutkuje koniecznością uznania, iż jest to zabudowa jednorodzinna szeregowa. Ponadto stwierdził, że każdy z lokali posiada osobne niezależne wejście z poziomu gruntu i własny garaż, wzniesiony celem indywidualnego i niezależnego od pozostałych mieszkańców wykorzystania. Schematy instalacji elektrycznej wskazują na to, że każdy z budynków posiada odrębną, niezależną od pozostałych instalację elektryczną z własną tablicą rozdzielczą. Ponadto każdy z budynków podłączony zostanie, zgodnie z przedstawionymi planami, niezależnie i samodzielnie do miejskiej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, posiada odrębny kocioł i instalację gazową. Z planu architektoniczno-budowlanego wynika, iż układ funkcjonalny "mieszkań" został zorganizowany w odbiciu lustrzano-bliźniaczym. Oznacza to, że wszystkie cztery "lokale" posiadają identyczne elewacje, bryły, kubatury oraz powierzchnie. Skarżący podkreślił, że wskazane cechy projektowanych budynków świadczą, o tym, że przewidziane w nich lokale zostały pomyślane jako przeznaczone do całkowicie niezależnego i samodzielnego funkcjonowania (wykorzystywania), co uzasadnia potraktowanie ich w rzeczywistości za odrębne budynki. Do skargi dołączył dodatkowo fotografie obrazujące te okoliczności. Dodatkowo, skarżący podniósł, że planowana inwestycja pozostaje niezgodna z § 22 ust. 2 planu, zgodnie z którym dopuszcza się zabudowę bliźniaczą, jeżeli w wyniku podziałów własnościowych wydzielono działki zbyt wąskie dla lokalizacji zabudowy wolno stojącej, oraz w innych uzasadnionych przypadkach. Z treści tego przepisu wynika zatem, że zabudowa bliźniacza na terenach MN2 dopuszczana jest wyjątkowo i nie stanowi reguły. Skarżący wskazał także, że plan w § 22 ust. 3 ustalił maksymalną wysokość zabudowy na 2 kondygnacje. Tymczasem inwestycja będąca przedmiotem pozwolenia na budowę wydanego w toku postępowania stanowi w istocie budynek trzykondygnacyjny. Zarzucił, że organ wydający decyzję w niniejszej sprawie w ogóle nie pochylił się nad kwestią związaną z liczbą planowanych kondygnacji w budynkach. Projekt budowlany nie zawiera bowiem rzutu poddasza projektowanego, w związku nie mogły zatem stwierdzić, czy na poddaszu usytuowano jakiekolwiek pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi w rozumieniu rozporządzenia o warunkach technicznych bądź czy pełniło ono będzie funkcje przestrzeni na urządzenia techniczne. Skarżący zauważył także, że rozmiary planowanej inwestycji, jak również utwardzenie drogi do każdego z garaży przynależnych do poszczególnych domów spowoduje znaczny problem z wsiąkaniem wód opadowych i w konsekwencji doprowadzi to do zalewania należącej do niego działki. Zwrócił uwagę, że jeszcze przed ukończeniem budowy, a już na dość zaawansowanym jej etapie, działka ew nr [...] której współwłaścicielem jest skarżący, była zalewana na skutek opadów atmosferycznych. Natomiast przed rozpoczęciem budowy do sytuacji takich nie dochodziło. Dołączył do skargi fotografię dowodzącą takiej okoliczności. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a w szczególności art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie należy wskazać, że postępowanie wznowieniowe służy kontroli prawidłowości decyzji ostatecznej i składa się z kilku etapów, przy czym pierwszy obejmuje jedynie badanie formalnoprawnej dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania powinno zakończyć się wydaniem rozstrzygnięcia przewidzianym w art. 149 § 1 lub § 3 kpa. Jeżeli wstępna weryfikacja wniosku pozwala na przyjęcie przez organ stanowiska o dopuszczalności wznowienia organ ten wydaje postanowienie wznawiające postępowanie, natomiast odmowa wznowienia postępowania następuje w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Dopiero po przeprowadzeniu wstępnego zbadania dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną i wydaniu odpowiedniego postanowienia wszczynającego to nadzwyczajne postępowanie, możliwe jest właściwe, merytoryczne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, a zatem przejście do kolejnych etapów tj. po pierwsze: badania, czy rzeczywiście doszło do zaistnienia przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 k.p.a. i czy ma ona ewentualnie wpływ na kształt ostatecznej decyzji, a po drugie – ewentualnego rozstrzygnięcia o istocie sprawy, przy czym możliwość orzekania o istocie zdeterminowana jest ustaleniami dokonanymi na wcześniejszym etapie. To właściwe postępowanie może – stosownie do treści art. 151 k.p.a. - zakończyć się albo wydaniem decyzji, w której organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a albo uchyleniem decyzji dotychczasowej na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a i wydaniem nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Organ może także w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a. ograniczyć się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.). Po wznowieniu organ zobowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić, czy w ogóle wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania. Ma to szczególne znaczenie przy przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która dotyczy pozbawienia strony czynnego udziału w postępowaniu. W ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w przypadku tej przesłanki odmowa wznowienia w formie postanowienia może zapaść wyłącznie w sytuacjach oczywistego braku legitymacji procesowej podmiotu wnioskującego, co podyktowane jest gwarancją ochrony praw strony, pozbawionej udziału na skutek arbitralnych decyzji organu o braku interesu prawnego. Przesłanka ta jest zatem szczególna, stanowi bowiem jedyną, w której następuje niejako zbieg warunku formalnego wznowienia (legitymacji procesowej na zasadach ogólnych wynikających z art. 28 k.p.a.) oraz merytorycznej podstawy wznowienia (tj. naruszenia art. 10 k.p.a., czyli pozbawienia udziału w postępowaniu). Organ zatem ocenia czy podmiot występujący o wznowienie rzeczywiście legitymuje się interesem prawnym i czy został pozbawiony udziału w pierwotnym postępowaniu. Negatywna ocena prowadzi na tym etapie postępowania do wydania decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. W przypadku jednak pozytywnej oceny organ zobowiązany jest do dokonania dalszych rozważań, a mianowicie czy pozbawienie strony udziału w postępowaniu ma wpływ na wynik sprawy tj. treść decyzji ostatecznej, w odniesieniu do której wznowiono postępowanie i czy jest ona zgodna z prawem materialnym. Brak takiego wpływu powoduje konieczność wydania decyzji w oparciu o art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 146 § 2 k.p.a., w której organ stwierdza wprawdzie, że ostateczna decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania (naruszeniem art. 10 k.p.a.), jednakże nie uchyla jej, gdyż nowa decyzja odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej (z powodu braku wpływu pozbawienia udziału strony na treść decyzji ostatecznej). Jeżeli jednak organ uzna, że brak udziału strony ma wpływ na treść decyzji zobowiązany jest przejść do rozstrzygnięcia o istocie sprawy w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. tj. uchylenia dotychczasowej ostatecznej decyzji i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej na nowo w jej całokształcie. W niniejszej sprawie organy obu instancji (tj. Starosta W. i Wojewoda [...]) wydały rozstrzygnięcia odmawiające uchylenia ostatecznej decyzji Starosty W. z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...] z powodu uznania, że skarżący nie dysponuje interesem prawnym do udziału w postępowaniu zakończonym zgodą na realizację ww. inwestycji. Powodem rozstrzygnięcia wydanego w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. było zatem ustalenie, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i art. 3 pkt 20 tej ustawy. Z taką oceną nie można się zgodzić. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, stroną postępowania w sprawach o udzielenie pozwolenia na budowę jest wyłącznie inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Wojewoda [...] oparł swoje rozstrzygnięcie na stwierdzeniu, że skarżący nie wykazał żadnych konkretnych okoliczności i norm prawnych, w świetle których należałoby przyjąć istnienie oddziaływania spornej inwestycji na jego nieruchomość. Organ II instancji wskazał przy tym na przepisy techniczno-budowlane, które nie zostały w tej sprawie naruszone oraz że przedmiotem postępowania wznowieniowego nie jest ponowna ocena projektu budowlanego, lecz istnienia interesu prawnego po stronie skarżącego. Dodał, że okoliczności, na które powołał się skarżący (hałas, spaliny) wskazują na tzw. immisje pośrednie, a interes wnioskodawcy ma charakter wyłącznie faktyczny, a nie prawny. Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, przez obszar oddziaływania obiektu, należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Z definicji tej wynika, że chodzi to o ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiadującego z obiektem terenu wynikające z tych odrębnych przepisów, do których należą przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisy z zakresu ochrony środowiska, prawa cywilnego w zakresie ochrony własności. Przyjmuje się również, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (por. wyrok II OSK 1559/15 i powołane tam orzecznictwo). Przejawami takiego oddziaływania powodującego ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej są np. hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne albo zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby bądź też pozbawienie lub ograniczenie możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, dopływu światła dziennego. Można również dodać, że zgodność planowanej inwestycji z wszelkimi wymaganiami techniczno - budowlanymi nie wyklucza stwierdzenia, że inwestycja powoduje ograniczenia możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej. Zgodność inwestycji z prawem (wymaganiami techniczno - budowlanymi) i brak oddziaływania inwestycji na działkę sąsiednią powodującego ograniczenie możliwości zagospodarowania tej działki to dwie odrębne i niezależne kategorie prawne. Zgodzić się należy z poglądem prezentowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że przy ocenie czy dany podmiot jest stroną w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, lecz to czy interes taki podmiotowi przysługuje (wyrok NSA z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 511/14). Zaznaczenia wymaga, że prawidłowe określenie kręgu stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę musi się opierać na pewnej potencjalności, w związku z czym stroną postępowania będą nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeśli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów ustawy z 1994 r. - Prawo budowlane i przepisów odrębnych (por. wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2619/4). W konsekwencji właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego ma interes prawny w sprawdzeniu zachowania stosownych przepisów prawa, a tym samym posiada przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Jeżeli bowiem jakikolwiek przepis prawa podmiotowego wiąże sposób zagospodarowania działki sąsiedniej z faktem powstania obiektu na działce inwestora, to wówczas właściciel tejże działki ma prawo żądać sprawdzenia przez organ, czy zamierzona inwestycja ograniczy jego prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania działki będącej jego własnością, będącej w użytkowaniu wieczystym lub w stosunku do której przysługują mu uprawnienia zarządcy nieruchomości (wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2016 r. II OSK 2603/14). W świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego utrwalony jest także pogląd, że interes prawny można wywodzić z przepisów regulujących zagospodarowanie przestrzenne. W zakres odesłania zawartego w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego do przepisów odrębnych zalicza się bowiem nie tylko przepisy ustawy Prawo budowlane, w tym jej art. 5 ust. 1 pkt 9, który stanowi o poszanowaniu, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich; ale także przepisy ustawy Prawo wodne, przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisy wykonawcze, które mają zastosowanie przy załatwianiu spraw pozwolenia na budowę itp. (por. m. in. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 888/18). Skarżący zatem może wywodzić swój interes prawny także z przepisów regulując ład przestrzenny, w oparciu o który realizowane są inwestycje budowlane. Zgodzić się należy, że art. 140 Kodeksu cywilnego, na który powołuje się Wojewoda [...] umożliwia zagospodarowanie działki będącej własnością inwestora, ale wyłącznie zgodnie z jego przeznaczeniem, w tym także przestrzennym. Z kolei skarżący, który również korzysta z prawa własności nabytej zgodnie z prawem i w stanie prawnym obejmującym obowiązujące przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma prawo oczekiwać, że w otoczeniu jego działki nie będą realizowane inwestycje sprzeczne z takim planem. Zgodzić się należy ze skarżącym, że dokumentacja projektowa wskazuje, że każdy z lokali w budynkach A i B posiada osobne niezależne wejście z poziomu gruntu i własny garaż, odrębną, niezależną od pozostałych instalację elektryczną z własną tablicą rozdzielczą oraz niezależne i samodzielne podłączenie do miejskiej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, wszystkie lokale posiadają takie same elewacje, bryły, kubatury oraz powierzchnie, co powoduje ich funkcjonalne wydzielenie analogiczne do osobnych budynków przeznaczonych do samodzielnego użytkowania. Zarówno dokumentacja projektowa, jak i dołączona dokumentacja fotograficzna potwierdzają, że w istocie zamierzeniem inwestycyjnym jest zabudowa szeregowa. Tymczasem, zgodnie z § 22 ust. 1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 1998 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Radzymin, na danym terenie dopuszcza się wyłącznie zabudowę jednorodzinną wolno stojącą o charakterze miejskim lub willowym. Zgodnie z § 22 ust. 2 planu, dopuszcza się zabudowę bliźniaczą, jeżeli w wyniku podziałów własnościowych wydzielono działki zbyt wąskie dla lokalizacji zabudowy wolno stojącej, oraz w innych uzasadnionych przypadkach. Jednocześnie plan w § 22 ust. 3 ustalił maksymalną wysokość zabudowy na 2 kondygnacje. Powyższe okoliczności wskazują, że w niniejszej sprawie mogło dojść do naruszenia przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązujących w dacie wydania pozwolenia na budowę, a rozwiązania projektowe, przy pozornej formalnej zgodności z tymi przepisami, w istocie mogły stanowić próbę obejścia tych przepisów i zmierzać do realizacji zabudowy szeregowej, niedopuszczalnej na tym terenie. Tymczasem, jak już wskazano wyżej, skarżący ma prawo oczekiwać, że inwestycje powstające na działkach sąsiadujących z jego własną będą zagospodarowane w sposób zgodny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie będą w żaden sposób negatywny oddziaływać na jego nieruchomość, w tym także poprzez zmianę stosunków wodnych, na co powołuje się w swojej skardze S. Ś., przedstawiając odpowiednią dokumentację fotograficzną. Z powyższych powodów S. Ś., biorąc pod uwagę rozmiar inwestycji i dokumentację projektową w sprawie zakończonej decyzją Starosty W. z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...], przysługiwał przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Dlatego wadliwe jest rozstrzygnięcie organu opierające się na art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. odmawiające uchylenia decyzji dotychczasowej z powodu braku interesu prawnego S.Ś.. Obowiązkiem Starosty W., po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku będzie przeprowadzenie na nowo postępowania wznowieniowego i przejście do jego kolejnego etapu tj. oceny zgodności projektu budowlanego będącego częścią integralną ostatecznej decyzji z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...] z przepisami uchwały nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 1998 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy R. Ewentualne ustalenie tej sprzeczności może skutkować wydaniem decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Natomiast w przypadku, o którym mowa w art. 146 k.p.a. organ wyda decyzję, o której mowa w art. 151 § 2 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania postanowiono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w pkt 2 sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło