VII SA/Wa 367/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant ref. staż. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2012 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do poniesienia kosztów postępowania skargę oddala Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011r., nr [...], [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia Burmistrza Miasta S.działającego w imieniu Gminy Miasta S., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nr [...]z dnia [...] października 2011r. ustalające wysokość kosztów postępowania w sprawie dotyczącej muru oporowego zbudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce o nr ewid. [...]przy ul. [...]w S.oraz zobowiązujące Gminę Miasto S.do poniesienia ww. kosztów w kwocie 6.450,00 zł. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Postanowieniem nr [...]z dnia [...] marca 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S.zobowiązał Gminę i Miasto S.do sporządzenia oceny technicznej oraz inwentaryzacji powykonawczej muru oporowego odnoszącej się co do możliwości wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie muru do stanu zgodnego z prawem i odpowiedniego stanu technicznego.W związku z niewykonaniem przez Gminę i Miasto S.obowiązku wynikającego z postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...], organ I instancji postanowieniem nr [...]z dnia [...] września 2009r. zobowiązał Gminę i Miasto S.do wpłacenia zaliczki na pokrycie kosztów prowadzonego postępowania administracyjnego, co zostało wykonane przez zobowiązanego w dniu 9 listopada 2009r. Następnie doszło do wykonania zastępczego obowiązku wynikającego z postanowienia nr [...]. W dniu 26 sierpnia 2011r. przedstawiciel firmy "[...]" Sp. z o.o. – J.W. przedłożył ocenę techniczną oraz inwentaryzację powykonawczą przedmiotowego muru, sporządzoną przez uprawnioną osobę. Decyzją nr [...]z dnia [...] października 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S.na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) nakazał Gminie Miastu S.- właścicielowi działki nr ewid. [...]położonej w S.przy ul. [...], wykonanie zmian i przeróbek wskazanych w przedłożonej ocenie technicznej i inwentaryzacji muru oporowego, z wykonaniem odpowiednich zabezpieczeń, w celu doprowadzenia muru do stanu zgodnego z przepisami. Postanowieniem nr [...]z dnia [...] października 2011 r. organ powiatowy na podstawie art. 264 § 1 i art. 123 k.p.a. zobowiązał Gminę Miasto S.– zobowiązanego do wykonania inwentaryzacji i oceny technicznej postanowieniem nr [...]– do poniesienia kosztów postępowania w kwocie 6.450,00 zł. W wyniku rozpatrzenia zażalenia na powyższe postanowienie, zapadło opisane wyżej i zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie. W jego uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że postanowienie wydano na podstawie art. 264 § 1 k.p.a., który stanowi, iż jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Postanowienie wydawane w sprawie kosztów ma samodzielny byt, dotyczy kwestii incydentalnej niezwiązanej z istotą sprawy, lecz z czynnościami postępowania oraz nie ma wpływu na wykonanie decyzji administracyjnej. Postanowienie o ustaleniu wysokości kosztów postępowania określa je odpowiednio do okoliczności sprawy, a więc żądań stron, przypadków spowodowania dodatkowych kosztów z winy którejś ze stron postępowania, z odliczeniem wniesionych zaliczek. Z uwagi na przepis art. 265 k.p.a., powinno być przy tym sporządzone w taki sposób, ażeby na jego podstawie można było wdrożyć postępowanie egzekucyjne, gdy należności nie zostaną uiszczone dobrowolnie. Organ, za organem pierwszej instancji przedstawił przebieg postępowania i stwierdził, że postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S.nr [...]z dnia [...] października 2011r. wydane zostało zasadnie, gdyż zobowiązanym do wykonania inwentaryzacji powykonawczej i oceny technicznej muru oporowego był właściciel działki o nr ewid. [...]przy ul. [...]w S., tj. Miasto i Gmina S., a zatem to właściciel jest zobligowany do poniesienia kosztów postępowania w w/w sprawie. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Gmina Miasto S., zarzucając organom pierwszej i drugiej instancji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229 z p. zm.), w obecnym brzmieniu art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z p. zm.) oraz art. 81 ust.4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 z p. zm.), a także naruszenie prawa procesowego administracyjnego, tj. art. 7 k.p.a. Strona skarżąca wskazała, że Gmina Miasto S.- właściciel nieruchomości, na której samowoli budowlanej dokonali właściciele nieruchomości sąsiedniej - wielokrotnie zwracała się z wnioskiem o kierowanie wezwań dotyczących ekspertyz jak i decyzji dotyczących samowoli budowlanej do inwestora, który jest znany organowi prowadzącemu postępowanie. Skarżąca wyjaśniła, iż Gmina Miasto S.pierwotnie gotowa była, aby na jej gruncie doszło do legalizacji samowoli budowlanej (wybudowany mur oporowy służy bowiem zabezpieczeniu nieruchomości inwestora) i w tym celu podpisana została umowa dzierżawy z inwestorem tak, aby miał on tytuł prawny do gruntu. Z chwilą jednak, gdy właściciel nieruchomości sąsiedniej przestał być zainteresowany kontynuacją umowy dzierżawy gruntu, wielokrotnie do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego kierowane były pisma, aby nie prowadzić postępowania zmierzającego do legalizacji samowoli budowlanej, lecz do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę tejże samowoli budowlanej. Równocześnie z tymi pismami do Sądu Rejonowego w S.złożony został pozew przeciw właścicielom nieruchomości sąsiedniej, którzy dopuścili się samowoli budowlanej, a także zajęcia bezumownego nieruchomości miejskiej, o wydanie tejże nieruchomości. Sprawa ta zakończyła się wyrokiem nakazującym wydanie nieruchomości i przywrócenie jej do stanu pierwotnego a więc usunięcie nasadzeń, ogrodzenia i nawiezionej ziemi. W związku z niewykonaniem wyroku trwa postępowanie egzekucyjne. Skarżąca zarzuciła, iż zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ drugiej instancji podkreślają prawo własności do przedmiotowej nieruchomości Gminy Miasto S.i pomimo, iż samowoli budowlanej dopuścili się właściciele nieruchomości sąsiedniej, do wykonania prac związanych z oceną stanu technicznego pod kątem legalizacji samowoli budowlanej, którą właściciel nieruchomości tj. Gmina Miasto S.nie jest zainteresowana, zobowiązują właściciela tj. Gminę Miasto S.. Tak więc, wbrew istniejącej linii orzecznictwa (przykładowo wyrok WSA w Kielcach z dnia 25 listopada 2009 roku, sygn. akt sprawy II SA/Ke 572/09), organy nadzoru budowlanego dążą do obciążenia konsekwencjami wykonania budowli w ramach samowoli budowlanej osobę, która tejże samowoli nie dokonała i zwalniają inwestora (który znany jest organom i który potwierdza fakt wybudowania muru oporowego bez wymaganego zezwolenia) z poniesienia prawnych konsekwencji wykonania robót budowlanych w warunkach samowoli budowlanej. Skarżąca podniosła, że sprawa nie została należycie zbadana, co potwierdza fakt, iż w uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W.zasadnie wydał przedmiotowe postanowienie, a tymczasem sprawę badał Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S.. Tym samym, można zarzucić organowi drugiej instancji złamanie zasady wyrażonej w art. 7 k.p.a. W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie . W świetle ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 2011r., nr [...]zostało zakończone postępowanie uzasadniające zastosowanie procedury wynikającej z przepisu art. 264 § 1 k.p.a. Sąd nie znajduje podstaw do oceny tej decyzji w niniejszym postępowaniu, dokonał jej w związku ze skargą wniesioną w sprawie zawisłej przed tutejszym sądem pod sygn. akt VII SA/Wa 366/12. Zaskarżone i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji zapadło w trybie przewidzianym w przepisie art. 264 k.p.a. Przepis ten stanowi, że - jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Orzeczenia kontrolowane przez Sąd odpowiadają tej regulacji. Rozstrzygnięcie o kosztach zapadło jednocześnie z wydaniem decyzji, doszło do prawidłowo określenia kosztów - ich wysokość nie była kwestionowana. Prawidłowo określono podmiot zobowiązany do ich uiszczenia z określeniem terminu i sposobu uiszczenia. Prawidłowo wskazano, że podmiotem zobowiązanym do poniesienia kosztów jest Gmina Miasto S.. Po tym, jak uiściła zaliczkę na wykonanie zastępcze nałożonego wcześniej na nią nakazu , doszło do wydania oceny technicznej w sprawie. Koszty jej sporządzenia przekroczyły kwotę zaliczki. Postępowanie w sprawie zakończyła decyzja, którą to na Gminę Miasto S.nałożono obowiązek – zatem to ten podmiot zobowiązany jest do pokrycia kosztów postępowania w sprawie. Na marginesie Sąd stwierdza, że podniesiony w skardze błędny opis organu pierwszej instancji, zamiast - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S.- napisano "w W.", jaki pojawił się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia , stanowi w świetle całości rozstrzygnięcia z pewnością tylko błąd pisarski. Organ prawidłowo opisał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S., jako organ pierwszej instancji w komparycji postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.).