VII SA/Wa 376/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru montażu konstrukcji. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienia nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2007r. II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego A. S.A. w [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 376/08 UZASADNIENIE Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...], działając na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm./wniósł sprzeciw do zgłoszenia dokonanego przez [...] S.A. z siedzibą w P. zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu konstrukcji wsporczej reklamowej na siatce winylowej FLN 50 na elewacji budynku przy ul. D. w Dzielnicy P. w W. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż decyzja ta zapadła w wyniku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych na inwestora postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] obowiązków uzupełnienia braków zgłoszenia, gdyż pismo informacyjne stanowiące zgłoszenie nie spełniało wymogów określonych przepisem art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, Wśród obowiązków nałożonych ww. postanowieniem organ wymienił: przedłożenie zgłoszenia spełniającego wymogi formalne, projektów budowlanych opracowanych zgodnie z przepisami prawa i z oryginalnymi podpisami projektanta, przedłożenie oryginalnego pełnomocnictwa oraz złożenie kserokopii uprawnień budowlanych projektanta i zaświadczenia o jego przynależności do Izby Inżynierów Budownictwa. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła [...] S.A. z siedzibą w P. zarzucając naruszenie: art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez wydanie postanowienia nakładającego na inwestora określonych obowiązków bez podstawy w obowiązującym prawie; art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane poprzez wniesienie sprzeciwu po upływie 30-dniowego terminu; Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego/Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej k.p.a./, po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotem zgłoszenia dokonanego na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez [...] S.A. jest zamiar realizacji inwestycji polegającej na wykonaniu robót polegających na montażu konstrukcji wsporczej planszy reklamowej na siatce winylowej FLN 50 na elewacji budynku przy ul. D. w W. w Dzielnicy P. Organ drugiej instancji wyjaśnił, że postanowienie o nałożeniu obowiązków zostało wydane w terminie do wniesienia sprzeciwu, a wobec braku uzupełnienia dokumentacji została wydana decyzja o sprzeciwie. Wojewoda [...] zgodził się z argumentacją odwołującego się inwestora, iż sprzeciw został wydany po upływie terminu. Wskazał jednocześnie, że przedmiotowe zgłoszenie posiada braki formalno-prawne, w szczególności brak oryginalnego pełnomocnictwa udzielonego K.W., wobec czego zgłoszenie należałoby pozostawić bez rozpatrzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła [...] S.A. z siedzibą w P. W skardze Spółka zarzuciła organowi naruszenie przepisów art. 30 ust. 2 oraz art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowane oraz przepisów art. 7, 77 i 107 k.p.a. poprzez akceptację żądania złożenia dodatkowego pełnomocnictwa oraz akceptację sprzeciwu wniesionego po upływie terminu do jego wniesienia. Zdaniem skarżącej Spółki zgłoszenie było kompletne, podkreślając przy tym, że wraz z wnioskiem z dnia 4 maja 2007 r. złożone było oryginalne pełnomocnictwo. Odnosząc się do samego sprzeciwu strona skarżąca wskazała na naruszenie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, poprzez doręczenie sprzeciwu po upływie terminu do jego wniesienia, gdyż zgłoszenia inwestor dokonał w dniu 4 maja 2007 r., a sprzeciw doręczono inwestorowi w dniu 27 lipca 2007 r. Zgodnie zaś z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą akt administracyjny wywiera skutki prawne od dnia jego doręczenia bądź ogłoszenia. Nadto sam organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazuje na uchybienie terminu do wniesienia sprzeciwu. Podsumowując skarżąca Spółka podniosła jednocześnie, iż sądy administracyjne uznają, że nie dopuszcza się samowoli budowlanej ten kto wykonuje roboty budowlane po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia, nawet gdy po tym terminie organ budowlany wniesie sprzeciw lub doręczy postanowienie nakładające obowiązek uzupełnienia zgłoszenia. Biorąc pod uwagę powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, jednak z innych przyczyn aniżeli zarzuty podniesione w skardze. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) – sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.– zwany dalej ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny, szczególną uwagę należy zwrócić na instytucję stwierdzenia nieważności, która służy usunięciu z obrotu prawnego ostatecznych i nieostatecznych decyzji oraz postanowień dotkniętych najpoważniejszymi wadami, dotyczącymi przede wszystkimi naruszenia prawa materialnego. Decyzja, postanowienie dotknięte taką wadą nie może być konwalidowane, a wymogi pewności obrotu prawnego nakazują stwierdzenie ich wadliwości z mocą wsteczną od chwili ich wydania. Stwierdzenie przez sąd administracyjny zaistnienia którejkolwiek z przesłanek z art. 156 kpa, skutkować musi stwierdzeniem nieważności decyzji (postanowienia) przez sąd administracyjny, stosownie do regulacji art. 145 § 1 pkt 2 ppsa, bez względu na inne okoliczności sprawy. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji (postanowienia) wymienione są enumeratywnie w art. 156 kpa. Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji (postanowienia) jest jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Sąd w niniejszej sprawie kontrolował decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta m. W. z [...] lipca 2007r., nr [...], w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia dokonanego przez [...] S.A. w P., dotyczącego zamiaru instalacji nośnika reklamowego, a także poprzedzające je postanowienie Prezydenta m. W. z dnia [...] maja 2007r., nr [...], w przedmiocie nałożenia na pełnomocnika skarżącego obowiązku usunięcia nieprawidłowości w załączonej przez spółkę dokumentacji. Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem badane decyzje oraz postanowienie zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego tj. art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm.), rozstrzygnięcie podjęte przez organy obu instancji w sposób oczywisty odbiegają od obiektywnie istniejącego i możliwego do zastosowania stanu prawnego. Istotną kwestią, która wymaga dokładnej analizy, w niniejszej sprawie jest ocena prawidłowości dokonanego przez inwestora w niniejszej sprawie "zgłoszenia". Pismo pełnomocnika skarżącej spółki z dnia 27 kwietnia 2007r., przedstawia informacje o rodzajach nośników reklamowych, o rynkowych aspektach działania Spółki, a także zawiera ogólny wywód na temat dynamicznie rozwijającej się branży reklamowej i metod oddziaływania na gusta opinii publicznej. W piśmie tym nie określono, w wymaganym prawie zakresie, miejsca planowanej inwestycji ani rodzaju nośnika reklamowego, odsyłając do załączonej do pisma zbiorczej "listy lokalizacji 14 instalowanych urządzeń reklamowych z określeniem powierzchni reklamowej" oraz projektów konstrukcji urządzeń reklamowych, tak więc taki sposób sformułowania pisma nie konkretyzuje w stopniu wystarczającym oświadczenia o zamiarze wykorzystania swojego uprawnienia. Sąd pragnie zauważyć, iż takie "zgłoszenie" nie spełnia wymagań zawartych w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego i nie można go uznać za zgłoszenie w rozumieniu tego przepisu. W tym miejscu należy podkreślić, iż stosownie do przepisów Prawa budowlanego z 1994r., wniosek o pozwolenie na budowę obejmuje bądź jedną inwestycję, bądź też zamierzenie inwestycyjne obejmujące więcej niż jeden obiekt i wówczas inwestor realizujący zamierzenie inwestycyjne etapami obowiązany jest przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu dla całego zamierzenia inwestycyjnego – art. 33 ustawy Prawo budowlane. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, iż szereg obiektów wchodzących w skład zamierzenia inwestycyjnego musi łączyć teren budowy. A zatem te same wymogi winny mieć odpowiednie zastosowanie do zgłoszenia planowanych inwestycji. Szczegółowe wymogi dotyczące zgłoszenia sformułowane zostały w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Tak więc w zgłoszeniu inwestor powinien określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. Jedno zgłoszenie zamiaru wykonania urządzeń reklamowych powinno więc dotyczyć jednej lokalizacji, co w konsekwencji zapewniłoby organowi odpowiedni czas na merytoryczną ocenę zgłoszenia. Tymczasem w piśmie inwestora z dnia 27 kwietnia 2007r., które strona skarżąca traktuje jako zgłoszenie, nie sprecyzowano w ogóle obiektu podlegającego zgłoszeniu. Wbrew wymogom art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego nie podano ani czego dotyczy zgłoszenie, ani też nie podano terminu realizacji inwestycji. W treści kilkustronicowego pisma podano jednozdaniową informację, iż firma zmierza dokonać instalacji urządzeń reklamowych, przy czym rodzaj, zakres i sposób wykonania określony został w projektach budowlanych urządzeń, które były załącznikami do zgłoszenia. Jeżeli organ przyjmujący wniosek inwestora dostrzegł naruszenie warunków formalnych związanych ze złożeniem takiego "zgłoszenia", to winien podjąć czynności związane z uzupełnieniem braków wniosku niezwłocznie, gdyż w tej właśnie początkowej fazie postępowania, w której organ bada formalne lub materialno-prawne braki takiego wniosku w zależności od podstawy wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych na podstawie art. 64 § 2 kpa. Zgodnie z tym przepisem jeżeli podanie (wniosek) nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków formalnych – w terminie 7 dni – z pouczeniem, iż nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Do braków formalnych, które rodzą taki obowiązek organu administracji należy m.in. określenie żądania strony, podpis strony, a jeżeli działa przez pełnomocnika dołączenie pełnomocnictwa. A zatem jeżeli "zgłoszenie" nie spełniało wymogów formalnych i wbrew intencjom pełnomocnika inwestora nie jest zgłoszeniem w rozumieniu art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane to nie wywołuje skutków przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego zarezerwowanych dla tej instytucji. Rzeczą organów była wnikliwa analiza prawidłowości formalnej wniosku skarżącego, niewątpliwie jednak organy zaniechały tego i nie zastosowały uregulowań z art. 64 § 2 kpa, gdyż nie wezwały pełnomocnika inwestora do usunięcia braków pisma pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Postanowienie Prezydenta m. W. z dnia [...] maja 2007r., wydane zostało w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, pomimo że organ w jego treści uznał że wniosek pełnomocnika inwestora nie jest zgłoszeniem, dlatego też rzeczą organu było zastosowanie trybu przewidzianego w art. 64 § 2 kpa. W/w postanowienie jest dotknięte wadą nieważności, a zatem dalsze przeprowadzone postępowanie jest także dotknięte tą wadą. Decyzje organu I i II instancji oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta m. W. z dnia [...] maja 2007r., nr [...] są ewidentnie, w sposób niebudzący wątpliwości sprzeczne z wyraźnym przepisem prawa, co z kolei jest warunkiem zastosowania trybu z art. 156 § 1 pkt 2 kpa (por. wyrok NSA z 21 października 1992r., ONSA z 1/1993, poz. 23). Podkreślenia wymaga fakt, iż skarżąca spółka specjalizuje się w instalacjach urządzeń reklamowych, ma kilkuletnie doświadczenie w tej branży i posiada wykwalifikowaną obsługę prawną, pełnomocnik spółki który działa w interesie spółki od wielu lat powinien być gwarantem dokonania zgłoszenia z zachowaniem właściwej formy dla tego typu działania. Na marginesie Sąd stwierdza, iż wysoce naganną praktyką skarżącej spółki jest wnoszenie do organu kilkunastu "zgłoszeń", do odległych miejscowo delegatur Urzędu m. W., w jednym pliku dokumentów, co dodatkowo naraża organ na dodatkową pracę w postaci powielania dokumentów (m.in. wniosków, wypisów z Krajowego Rejestru Sądowego, pełnomocnictw) i rozsyłania ich do właściwych delegatur, mimo że przepisy prawa nie zobowiązują organu do takiej praktyki. Pełnomocnik inwestora, swoje obowiązki polegające na dostarczeniu kompletnej dokumentacji (oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, odpowiednie szkice lub rysunki, pozwolenia, uzgodnienia i inne opinie wymagane odrębnymi przepisami) złożenie ich we właściwej placówce, w odpowiedniej liczbie egzemplarzy, przeniósł na organy administracji. Postępowanie pełnomocnika inwestora jest niewłaściwe, naraża organ na dodatkowe obowiązki, zawężając możliwości sprawdzenia merytorycznego wniosków oraz dokładnego zapoznania się z ich treścią. Czynności techniczne (powielanie, przesyłanie dokumentacji) podejmowane przez organ skracają czas niezbędny do dokładnej analizy wniosków i właściwego ich rozpatrzenia. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż w sprawie zaszły przyczyny określone w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tym stanie rzeczy Wojewódzki sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 2 ppsa, stwierdził nieważność decyzji obu instancji oraz poprzedzającego ich postanowienia Prezydenta m. W. z dnia [...] maja 2007r. Na podstawie art. 152 w/w ustawy orzeczono jak w pkt II wyroku, natomiast o kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 tejże ustawy.