VII SA/Wa 393/18
WyrokWSA w Warszawie2018-05-25
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Mirosława Kowalska, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej w postępowaniu o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej może oceniać racjonalność lub słuszność przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, czy też jest związany koncepcją przedstawioną przez inwestora?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej w postępowaniu o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej nie może oceniać racjonalności ani słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, ponieważ jest związany koncepcją przedstawioną przez inwestora. Rolą organu jest jedynie sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz ocena, czy koncepcja wnioskodawcy mieści się w granicach prawa. Analiza potencjalnych wariantów przebiegu drogi odbywa się na etapie postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. Sp. z o.o. Sp. k. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa, która w wyniku rozpatrzenia odwołania uchyliła w części decyzję Wojewody zezwalającą na realizację inwestycji drogowej. Skarżąca spółka zarzucała naruszenie przepisów specustawy drogowej oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując na ograniczenia w prawie własności i prowadzeniu działalności gospodarczej. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracji nie jest uprawniony do kwestionowania rozwiązań projektowych inwestycji drogowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2018 r. sprawy ze skargi L. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w J. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa, w wyniku rozpatrzenia odwołania L. Sp. z o.o. Sp. k. z siedziba w J. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] zezwalającej na realizację inwestycji drogowej pn. "Rozbudowa istniejącego węzła drogowego w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] w km [...] wraz z przyległą infrastrukturą drogową w Z.", działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) oraz art. 11g ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1496): I. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie, w jakim stanowiła ona o ograniczeniach w korzystaniu z nieruchomości wymienionych w tabelach znajdujących się na s. 17-21 w ppkt. IX.3 i ppkt. IX.4 tej decyzji, określonych jako "brak możliwości zabudowy" i orzekł w tym zakresie poprzez odmowę określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości wymienionych w tabelach znajdujących się na stronach 17-21 w ppkt IX.3 i IX.4 zaskarżonej decyzji polegających na "braku możliwości zabudowy", II. uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji znajdujący się na s. 4, w wierszach od 14 do 15, licząc od góry strony, zapis: " - linią przerywaną koloru niebieskiego - linię wyznaczającą granice terenu podlegającemu ograniczeniu w korzystaniu z zakresie realizacji robót towarzyszących inwestycji,", w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, tabelę znajdującą się w ppkt. IX.3, dotyczącym ustalenia obowiązku przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu i zezwolenia na jego wykonanie w zakresie pozycji 7 (strona 17) - dotyczącej działki nr [...], z obrębu R., gmina Z. i orzekł w tym zakresie poprzez ustalenie w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, w miejsce uchylenia, na s. 4, nowego zapisu: "linią przerywaną koloru niebieskiego - linię wyznaczającą granice terenu podlegającego ograniczeniu w korzystaniu w zakresie realizacji robót towarzyszących inwestycji. W przypadku działki nr [...], z obrębu R., gmina Z., przedmiotowa linia wyznacza wyłącznie granice obszaru niezbędnego do przejścia przedmiotowej inwestycji przez teren wody płynącej," – ustalenie w rozstrzygnięciu decyzji, poprzez dodanie, na s. 21, po zapisie stanowiącym dotychczasową treść ppkt. IX.5, nowego zapisu: "IX.6 Odmawiam określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. i ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w odniesieniu do działki nr [...], z obrębu R., gmina [...] stanowiącej teren wód płynących (ciek C.). Odnośnie do ww. działki nie ma uzasadnienia do określenia ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. i ustawy o szczególnych przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Powyższe wynika z faktu, iż w przypadku gruntów pokrytych wodami płynącymi ustawodawca przewidział uregulowanie określone w art. 20a ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i inwestycji w zakresie dróg publicznych. IXa. Przejście inwestycji przez tereny wód płynących. Realizacja przedmiotowej inwestycji wymaga przejścia przez tereny wód płynących oznaczonych jako działka nr [...], z obrębu R., gmina [...]. Zgodnie z art. 20a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, w przypadku gdy inwestycja drogowa wymaga przejścia przez tereny wód płynących, właściwy zarządca drogi jest uprawniony do nieodpłatnego zajęcie terenu na czas realizacji tej inwestycji". III. uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na s. 12, w wierszu 8, licząc od góry strony, zapis: "400/24" i orzekł w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia, na s. 12, w wierszu 8, licząc od góry strony, nowego zapisu: "400/244". IV. w pozostałej części zaskarżoną decyzję Minister Infrastruktury i Budownictwa utrzymał zaś w mocy.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2016 r. skierowanym do Wojewody [...] Prezydent Miasta Z., reprezentowany przez Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg i Infrastruktury Informatycznej w Z., wystąpił o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Rozbudowa istniejącego węzła drogowego w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] w [...] wraz z przyległą infrastrukturą drogową w Z.". Inwestor wniósł jednocześnie o nadanie ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, uzasadniając to ważnym interes gospodarczym i społecznym.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. zezwolił na realizację ww. inwestycji drogowej, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności.
Od ww. decyzji Wojewody [...] odwołanie wniosła L. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w J., zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (dalej: specustawa drogowa) w zw. z art. 21 i art. 64 Konstytucji, a także naruszenie art. 7 k.p.a.
Przywołaną wyżej decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa, korzystając z kompetencji przyznanej w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił w części decyzję Wojewody [...] i w tym zakresie orzekł ponownie, a w pozostałej części decyzję organu I instancji utrzymał w mocy. Uzasadniając taki sposób przeprowadzenia kontroli odwoławczej, Minister Infrastruktury i Budownictwa wyjaśnił powody skorygowania wad prawnych dostrzeżonym w decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., stwierdzając jednocześnie, że po ich wyeliminowaniu kontrolowane rozstrzygnięcie w swoim całokształcie odpowiada prawu. Organ odwoławczy wskazał między innymi, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z decyzją Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] lipca 2016 r. stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla rozpatrywanej inwestycji pn.: "Rozbudowa istniejącego węzła drogowego w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] w km [...] wraz z przyległą infrastrukturą drogową w Z.", jak również pozostaje zgodny z decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] listopada 2016 r. stanowiącą pozwolenie wodnoprawne. Dokonana analiza przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego pozwalała uznać, że spełnia on wymagania określone w art. 34 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.) oraz w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.). Organ odwoławczy stwierdził, że wypełniając zobowiązanie z art. 11d ust. 1 pkt 8 specustawy drogowej, inwestor załączył do wniosku postanowienie Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z dnia [...] listopada 2016 r., opinię [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] listopada 2016 r., a także opinię Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z dnia [...] listopada 2016 r. Kontrolując przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie, Minister Infrastruktury i Budownictwa zauważył jednocześnie, że spełniało ono wszystkie wymagania przewidziane prawem, w szczególności Wojewoda [...] poinformował wnioskodawcę oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Także pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o powyższym w drodze stosowanych obwieszczeń. Kontrolowaną decyzję organ, zgodnie z art. 11f ust. 3 specustawy drogowej, doręczył wnioskodawcy oraz zawiadomił o jej wydaniu w sposób prawem przewidziany pozostałe strony.
Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu Minister Infrastruktury i Budownictwa stwierdził, że nie mogły one wpływać na prawidłowość badanej decyzji, gdyż opierały się one na wykazaniu, że w kontrolowanej sprawie doszło do naruszenia interesu faktycznego a nie prawnego spółki. Organ wskazał na szczególny charakter inwestycji drogowej i podkreślił, że nie jest uprawniony do wyznaczenia lub korygowania jej trasy ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań, przez co podnoszona uciążliwość inwestycji dla prowadzonego przez spółkę sklepu pozostawała bez wpływu na kształt podejmowanego rozstrzygnięcia. Analiza dokumentacji projektowej oraz przedstawione przez inwestora uwarunkowania techniczne i prawne wynikające z wymogów zachowania bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego wykazały, że niemożliwe było zaprojektowanie nowego układu drogowego bez zajęcia części nieruchomości skarżącej spółki w takim zakresie, w jakim to zostało określone w decyzji organu I instancji. Minister Infrastruktury i Budownictwa podkreślił, że sporna inwestycja drogowa jest inwestycją celu publicznego i trudno ją podważać w kontekście naruszenia prawa własności strony, której przysługuje odszkodowanie za zajęcie pod inwestycję części nieruchomości. Powyższe względy decydowały o tym, że zdaniem organu odwoławczego, nie doszło w sprawie do naruszenia wymagań dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich w rozumieniu przepisów prawa administracyjnego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2017 r. złożyła L. Sp. z o.o. Sp. k., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie, jak również uchylenie decyzji ją poprzedzającej wydanej przez Wojewodę [...].
Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła naruszenie:
- art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej w zw. z art. 21 i art. 64 Konstytucji poprzez jego niezastosowanie,
- art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie.
W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, że rozwiązania inwestycyjne zaproponowane przez wnioskodawcę i inwestora ograniczają możliwość przysługującego spółce prawa własności, w szczególności polegającego na prowadzeniu działalności gospodarczej zasadniczo opartej na powszechnej dostępności pawilonu i jego infrastruktury dla klientów oraz dostawców. Spółka podała, że potencjalne utrudnienia użytkowania strefy dostaw towarów i dojazdu do pawilonu podważy ekonomiczny sens prowadzenia sprzedaży w przedmiotowym obiekcie.
Zdaniem strony inwestycja uchybia art. 11f ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy, co jest wynikiem tego, że dokonana decyzją ingerencja w prawo własności nie została w żaden sposób uzasadniona, a ponadto nie równoważy interesu publicznego z prywatnym. Zdaniem spółki, nie wykazano w sprawie, by rozwiązania zawarte w projekcie były niezbędne i by mogły być przeprowadzone tylko w taki a nie inny sposób. Strona zauważyła, że przyznane spółce odszkodowanie nie zrekompensuje jej poniesionych w wyniku realizacji inwestycji strat.
W odpowiedzi na skargę Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Przedmiot prowadzonego postępowania administracyjnego stanowił wniosek o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej pn. "Rozbudowa istniejącego węzła drogowego w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] w km [...] wraz z przyległą infrastrukturą drogową w Z.". Decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa skarżąca spółka postawiła zarzut naruszenia art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej w zw. z art. 21 i art. 64 Konstytucji oraz art. 7 k.p.a., niemniej w ocenie Sądu tak formułowanego zarzutu nie można podzielić, albowiem argumentacja go wspierająca pomija kształt obowiązujących regulacji prawnych, które nie tylko określają sposób rozpatrywania wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ale również decydują jakie okoliczności mają charakter relewantny z punktu widzenia prawidłowości wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji w trybie specustawy drogowej. Sąd w ramach przeprowadzanej kontroli legalności decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r. zobowiązany był w pierwszym rzędzie zwrócić uwagę strony skarżącej na powyższy aspekt sprawy, albowiem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury i Budownictwa przedstawił pogłębione, a przy tym trafne wyjaśnienie wskazujące, w jakim zakresie formułowane przez spółkę zastrzeżenia względem projektowanej inwestycji drogowej w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] mogły się stać przedmiotem merytorycznego rozważenia, a w jakiej części stanowiły one polemikę nie wpływającą na treść podejmowanej decyzji. Nieskuteczność tych ostatnich zastrzeżeń wynikała z faktu, że
kwestionowaniu rozwiązań lokalizacyjnych i techniczno-wykonawczych inwestycji przez stronę odwołującą ze względu na ich uciążliwość, niekorzystność czy też nieodpowiedniość nie towarzyszyło przysługujące organowi jako adresatowi tych zarzutów uprawnienie do ich merytorycznego rozważenia, które przejawiać się mogło w samodzielnym skorygowaniu rozwiązań projektowych lub wymuszeniu takiego działania na inwestorze poprzez odmowę wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej w kształcie nieakceptowanym przez stronę. W tym fragmencie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w której wyjaśniona została powyższa kwestia organ odwoławczy trafnie wskazał, że w trakcie postępowania o wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej organ nie może oceniać racjonalności czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, ponieważ postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ administracji jest związany. Organ nie może dokonywać jakichkolwiek zmian w zakresie lokalizacji, przebiegu oraz planowanych parametrów technicznych konkretnej inwestycji, to bowiem inwestor dokonuje wyboru najkorzystniejszych w jego ocenie rozwiązań odnoszących się do planowanego przez niego przedsięwzięcia drogowego. Rolą orzekającego w sprawie organu jest wyłącznie sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz ocenienie, czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo. W tym zakresie Minister Infrastruktury i Budownictwa odwołał się do dotychczasowego ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, którego przedmiotem były przepisy specustawy drogowej, przytaczając obszerne zestawienie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego determinujących oparcie się przez organ odwoławczy na wskazanym sposobie rozumienia uprawnień przysługujących inwestorowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu w pełni akceptuje powyższe stanowisko interpretacyjne, nie znajdując powodów, by go podważać. Za całkowicie nieuzasadniony musi być z tego powodu uznany zarzut, w którym spółka wywodzi, że w sprawie organy nie zbadały, czy możliwy był inny alternatywny przebieg drogi. Wskazać w tym zakresie należy, że przepisy specustawy drogowej nie zobowiązują inwestora do przedstawienia różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji, stąd też ocena organów ogranicza się wyłącznie do zgodności z prawem takiego wariantu, jaki przedstawił wnioskodawca. Analiza potencjalnych wariantów przebiegu planowanej drogi publicznej jest przeprowadzana na etapie postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, które to postępowanie jest postępowaniem odrębnym, a prawidłowość wydanej w tym postępowaniu decyzji nie podlega ocenie w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej (por. wyrok NSA z dnia 13 września 2017 r. sygn. II OSK 1705/17).
Odnośnie do formułowanego zarzutu, iż realizacja inwestycji drogowej w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] uniemożliwia spółce prowadzenie na jej nieruchomości dotychczasowej działalności gospodarczej (w stopniu odpowiadającym potrzebom klientów i dostawców) Sąd zauważa, że organy prowadzące postępowanie powyższe zagadnienie były zobowiązane ocenić pod kątem zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów spółki jako "osoby trzeciej", niemniej ocena ta nie mogła przebiegać w sposób przez stronę oczekiwany. Niewątpliwie na prawidłowość podejmowanego rozstrzygnięcia ma wpływ to, czy ingerencja w prawo własności nieruchomości jest niezbędna, jak też to, czy zabezpieczenie realizacji celu publicznego nie może się odbyć w sposób ograniczający stopień ingerencji w prawo własności osób trzecich. Wyrazem wzięcia pod uwagę przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa tego aspektu wymaganej oceny w okolicznościach niniejszej sprawy było stwierdzenie, że doszło w decyzji Wojewody [...] do zatwierdzenia rozwiązań projektowych niepozbawionych zasadności i celowości w zakresie jej przebiegu, w szczególności w tej jego części, który dotyczył działek nr [...] i [...] obrębu Z.. Strona skarżąca w uzasadnieniu skargi nie podważyła w jakikolwiek sposób wyjaśnień, jakie w toku postępowania odwoławczego zawarł inwestor w piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r. Ze stanowiska tego wynikają zaś konkretne uwarunkowania, które miał na uwadze projektant, wybierając z kilku koncepcyjnych rozwiązań to podlegające zatwierdzeniu. Organ odwoławczy miał wszelkie podstawy, by stwierdzić, że zatwierdzeniu podlegało nie tylko optymalne rozwiązanie drogowe z punktu widzenia uczestników ruchu, ale też, że dokonywane symulacje uwzględniały doprowadzenie do funkcjonowania takiego rozwiązania, które w sposób możliwie najbardziej korzystny będzie także oddziaływać na interesy spółki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Dostrzec należy nie tylko konsultowanie ze stroną poszczególnych rozwiązań przebudowy skrzyżowania, co prowadziło do uwzględnienia wniosku spółki o przesunięcie projektowanego ronda [...] (w stronę wschodnią) na tyle, na ile warunki techniczne to umożliwiały, ale również zaprojektowanie geometrii całego układu drogowego w sposób pozwalający tak na odpowiednie bilansowanie się miejsc postojowych przy sklepie, jak i na upłynnienie okolicznego ruchu, co może być postrzegane jako działanie korzystne dla podmiotu prowadzącego w tym miejscu działalność gospodarczą (handlową). Sąd mając na uwadze całość działań, które podjął Minister Infrastruktury i Budownictwa w celu oceny zasadności postawionych Wojewodzie [...] przez spółkę zarzutów w odwołaniu, stwierdza, że stanowią one – wbrew odmiennemu twierdzeniu zamieszczonemu w skardze - o wypełnieniu przez organ odwoławczy proceduralnego wymagania, o którym mowa w art. 7 k.p.a. w zw. z art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej. Nieuprawnione jest w tych warunkach twierdzenie, że wyjaśnienia organów w tym zakresie były "mało przekonujące", tym bardziej jeżeli tego rodzaju ocena została sformułowana z całkowitym pominięciem dokumentacji projektowej i nie towarzyszyło jej szczegółowe wskazanie, które twierdzenia odnoszące się do zaprojektowanego układu drogowego miały charakter dowolny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zezwolenie na realizację inwestycji w zakresie dróg publicznych w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej strony osób, których prawa lub interesy mogą być zagrożone lub naruszone w związku z realizacją takiej inwestycji. Granice tych praw i interesów określają przepisy specustawy drogowej, ustawy - Prawo budowlane oraz innych aktów prawnych wydanych na podstawie i w wykonaniu przepisów tego prawa lub przepisów wydanych w celu ochrony środowiska. Poza tymi granicami, a zatem poza ochroną prawną wynikającą z norm zawartych w wymienionych ustawach, pozostają natomiast zarzuty wyrażające oczekiwania i postulaty co do określonej polityki planowania przestrzennego, wzajemnych relacji między planowanymi lub realizowanymi inwestycjami. Nieuwzględnienie ich, jak się trafnie przyjmuje w orzecznictwie sądowym, nie może jednak stanowić podstawy kwestionowania legalności zezwolenia na realizację inwestycji w zakresie dróg użytku publicznego (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2017 r. sygn. II OSK 2815/16). Wymaga podkreślenia, że proporcjonalność rozwiązań przyjętych w specustawie drogowej w zakresie ograniczenia prawa własności była przedmiotem badania Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 16 października 2012 r. sygn. K 4/10, OTK-A 2012/9/106. W wyroku tym Trybunał stwierdził, że budowa bezpiecznych dróg w Polsce stanowi priorytetowy cel publiczny, gdyż jest konieczna zarówno dla ochrony środowiska, jak i zdrowia, wolności i praw konstytucyjnych całych społeczności (art. 31 ust. 3 Konstytucji), jest tym samym kwestią dobra wspólnego. Trybunał zwrócił uwagę, że po pierwsze, drogi są budowane nie w interesie państwa, jednostki samorządu terytorialnego czy zarządcy drogi, lecz w interesie wszystkich członków społeczeństwa, także tych podlegających wywłaszczeniu. Po drugie, uproszczona procedura wywłaszczenia z mocy prawa podczas realizacji inwestycji liniowych, obejmujących wiele nieruchomości, jest metodą skuteczną. Po trzecie, lokalizacja (wytyczenie) drogi niejako narzuca listę nieruchomości, które muszą być zajęte, a zatem - wywłaszczone. Jeśli przyjmujemy, że przebieg drogi jest wyznaczany w sposób racjonalny przez grono specjalistów z zakresu transportu, geologii, ochrony środowiska, musimy też przyjąć nieuchronność zajęcia ściśle oznaczonych gruntów pod budowę drogi. Liniowy charakter inwestycji drogowych dyktuje tym samym w sposób naturalny pewne rozstrzygnięcia, w szczególności co do wyboru nieruchomości objętych decyzją.
Tenże kontekst czyni niezasadnym odwołanie się przez skarżącą do norm konstytucyjnych, co w zamierzeniu strony, miało służyć wykazaniu, że kierunek wykładni nadawanej art. 11f ust. 1 pkt 4 specustawy drogowej wymagał współrozważenia treści art. 21 i art. 64 Konstytucji, co zostało w sprawie przez organ pominięte. Sąd zauważa, że prawo własności nie jest prawem absolutnym. Niewątpliwie prawo własności jest chronione przez Konstytucję w art. 21 ust. 1. Prawo to jednak nie jest prawem chronionym bezwzględnie, gdyż Konstytucja w art. 64 ust. 1 dopuszcza możliwość ograniczenia tego prawa, gdy następuje ono w ustawie i w zakresie, w jakim nie narusza istoty prawa własności. Jak wskazano na wstępie, specustawa drogowa służy realizacji celu publicznego, jakim jest budowa dróg publicznych. Wprowadzenie odrębnego trybu administracyjnego w sprawie realizacji inwestycji drogowych służy realizacji celu publicznego w postaci poprawy bezpieczeństwa układu komunikacyjnego i transportowego, a jednocześnie skutki z tym związane są rekompensowane w formie odszkodowania (art. 12 ust. 4 w zw. z ust. 4a). Zatem, pomimo odjęcia własności, dochodzi do równoważenia strat i szkód związanych z prowadzonym postępowaniem (por. wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 2018 r. sygn. II OSK 114/18; wyrok NSA z dnia 13 września 2017 r. sygn. II OSK 1705/17). Przedmiotem rozpoznawanej sprawy nie było odszkodowanie należne spółce, stąd wyrażony przez stronę skarżącą w treści skargi pogląd, iż wypłacone odszkodowanie nie będzie uwzględniało całości poniesionej przez stronę szkody nie mógł zostać przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu oceniony.
Sąd wypełniając określony w art. 134 § 1 p.p.s.a. obowiązek kontroli z urzędu sprawy w szerszym zakresie niż określony w skardze stwierdził, że nie ma podstaw do wzruszenia zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie spełnione zostały wszelkie wymogi proceduralne określone w specustawie drogowej. Mając to na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło