VII SA/Wa 40/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 14 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. – PHUP "[...]" na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: 1. przyznać skarżącemu M. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł. (sto złotych), 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 22 lipca 2009 r. odmówiono M. D. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 3 sierpnia 2009 r. (data nadania w UP) wpłynął do Sądu sprzeciw skarżącego M. D. od postanowienia z dnia 22 lipca 2009 r. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie z dnia 22 lipca 2009 r. traci moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, następuje gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą zasadą postępowania sądowego jest, iż każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Strona wnosząc sprawę do Sądu winna zatem liczyć się z kosztami z tym związanymi i odpowiednio się do tego przygotować. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające, można zwrócić się o pomoc państwa (zob. post. SN z dnia 24 września 1984 r., II CZ 104/84, M. Praw. – Zestawienie Tez 2000/7 str. 455). Strona wnosząc sprawę do Sądu winna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę (post. NSA z dnia 22 grudnia 2002 r., OZ 862/04, niepubl.). Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż M. D. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz dwiema córkami, osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie pracują. Wnioskodawca wykazał, iż posiada dom o powierzchni 250 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 5 ha oraz dwa samochody do prowadzenia działalności gospodarczej. M. D. wskazał, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza przyniosła w bieżącym roku stratę w wysokości ok. 133.000 zł. (okres od stycznia do końca kwietnia). Sąd zważył, że możliwości finansowe wnioskodawcy są ograniczone i nie jest w stanie na obecnym etapie postępowania ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednakże mając na względzie, iż prowadzona przez skarżącego działalność jest znacznych rozmiarów, wnioskodawca obraca środkami wielokrotnie przekraczającymi wysokość kosztów postępowania, oraz biorąc po uwagę, iż w miesiącu kwietniu prowadzona działalności przyniosła dochód w wysokości 71.981 zł, Sąd przyznał skarżącemu jedynie prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł. W ocenie Sądu pozostałe ewentualne koszty sądowe, mogące wystąpić w trakcie prowadzonego postępowania, są w zasięgu możliwości finansowych strony. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji postanowienia.