VII SA/Wa 474/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2013 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] Na podstawie art.147, 149 §1 , 150 § 1 i 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z wnioskiem J. W. z dnia 19.01.2006 r. o wznowienie postępowania administracyjnego w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 6 Kpa - po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego co do przyczyn wznowienia postępowania w sprawie uchylenia ostatecznej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2003r. odmawiającą stwierdzenia u ww. choroby zawodowej narządu słuchu wym. w poz. 15 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65 poz. 294 ze zm.) odmówił uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. utrzymującej w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2003 r. orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u J. W. choroby zawodowej narządu słuchu. Stan sprawy przedstawia się następująco. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...].01.2006 r., utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2003 r., orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u J. W. choroby zawodowej narządu słuchu wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r., po wniesieniu przez J. W. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, była przedmiotem weryfikacji sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 25.01.2007 r. sygn. akt IV SA/GI 816/06 oddalił skargę J. W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. Skarga kasacyjna złożona przez zainteresowanego została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4.10.2007 r., sygn. akt II OSK 1053/07. Pismem z dnia 19.01.2006 r. J. W. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 6 Kpa, zakończonego decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r., która utrzymywała w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2003 r., orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u zainteresowanego choroby zawodowej narządu słuchu. Postanowieniem z dnia [...].01.2008 r. zostało zawieszone postępowanie wznowieniowe do czasu rozpatrzenia przez Głównego Inspektora Sanitarnego wniosku zainteresowanego z dnia [...].05.2007 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] postanowieniem z dnia [...].09.2009 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie w sprawie podejrzenia u J. W. choroby zawodowej narządu słuchu. W toku prowadzonego postępowania J. W. złożył wyjaśnienie z dnia [...].02.2010 r. dotyczące istniejących, zdaniem strony, rozbieżności w treści orzeczeń dotychczas wydanych w sprawie przez jednostki orzecznicze I i II stopnia. Do wniosku zostały dołączone zaświadczenia o stanie zdrowia zainteresowanego z lat 2006 - 2009, wydane przez inne niż uprawnione do wydawania orzeczeń jednostki medyczne wraz z audiogramami. Pismem z dnia 4.03.2010 r. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] o ustosunkowanie się do zarzutów zainteresowanego odnośnie dotychczas wydanych w sprawie orzeczeń oraz przesłał załączoną do wniosku zainteresowanego z dnia [...].02.2010 r. dokumentację medyczną celem uzyskania ponownej opinii i wydania orzeczenia w sprawie. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] po przeanalizowaniu orzeczeń wydanych dotychczas przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...], Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...], dokumentacji medycznej dostarczonej przez zainteresowanego oraz po ponownym badaniu lekarskim i badaniach audiometrycznych wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u J. W. choroby zawodowej. J. W. pismem z dnia 2.02.2012 r. wniósł odwołanie od wymienionej na wstępie decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] W swoim odwołaniu powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8.09.2011 r. sygn. akt IN/SAB/GI45/11, który zobowiązał [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego do wydania decyzji w sprawie choroby zawodowej J. W. w terminie 30 dni. Zdaniem zainteresowanego Sąd zobowiązał ww. wyrokiem [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego do uchylenia decyzji ostatecznej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. Główny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 2 i art. 37 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, utrzymał w mocy decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2012 r., znak: [...] W uzasadnieniu wskazał, że Sąd wyrokiem z dnia 8.09.2011 r. zobowiązał [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego jedynie do zakończenia prowadzonego postępowania administracyjnego w terminie 30 dni od dnia otrzymania ww. wyroku i nie nakazał konkretnego rozstrzygnięcia sprawy. Z akt sprawy nie wynika, iż decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Postępowanie w sprawie chorób zawodowych, uregulowane w mającym zastosowanie do wydanej przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] decyzji z dnia [...].01.2006 r., rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, nie przewidywało zasięgania stanowiska innego organu przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Uprawnione do wydawania orzeczeń lekarskich jednostki medyczne nie są organami administracji publicznej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Uznać zatem należy, że przesłanka z art. 145 § 1 pkt 6 Kpa nie została spełniona. Z akt sprawy wynika również, że zainteresowany miał prawo czynnego uczestnictwa w prowadzonej sprawie. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, prowadząc wznowieniowe postępowanie administracyjne, zasięgnął opinii jednostki medycznej uprawnionej do wydawania orzeczeń lekarskich w II instancji - Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...]. J. W. w toku obecnie prowadzonego postępowania był ponownie badany, jak również była ponownie przeprowadzana diagnostyka audiologiczna. Instytut przeanalizował dokumentację medyczną dostarczoną przez zainteresowanego, w tym wyniki badań audiometrycznych z: dnia 22.04.2002 r., dnia 5.03.2004 r., dnia 27.05.2005 r., dnia 5.09.2006 r., dnia 11.09.2006 r., dnia 27.09.2006 r. Ponownej analizie zostały poddane orzeczenia dotychczas wydane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...]. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] utrzymał dotychczasowe rozpoznanie postawione u J. W. - niedosłuch mieszany obustronnie, stwierdzany niedosłuch nie ma cech klinicznych schorzenia słuchu powodowanego hałasem - brak podstaw do rozpoznania u zainteresowanego choroby zawodowej. Dodatkowo, organ wskazał, że ze względu na upływ terminu pięciu lat, o którym mowa w art. 146 § 1 Kpa, decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2006 r. i tak nie mogłaby obecnie zostać uchylona. Wobec powyższego utrzymał w mocy decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2012 r., znak: [...]. Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzje złożył J. W.. Wskazał, ze zaskarżona decyzja w rażący sposób narusza prawo, gdyż nie uwzględnia prawomocnego wyroku WSA w Gliwicach (IV SAB/GI 45/11). Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej odrzucenie względnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły dlatego skarga została oddalona. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego została wydana w jednym z nadzwyczajnych postępowań jakim jest postępowanie wznowieniowe. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte co najmniej jedną z kwalifikowanych wadliwości procesowych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1, 145a § 1 i 145b § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania może zostać wszczęte z urzędu lub na wniosek strony, z tym że jeśli chodzi o przyczynę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a i 145b k.p.a. - tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Złożenie wniosku wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy rozstrzygnięciem przewidzianym w art. 149 k.p.a. Wskazać jednocześnie należy, że przedmiotem postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygniecie sprawy rozstrzygniętej ostateczną decyzją, wydaną w postępowaniu zwykłym. W wyniku ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia, organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania, odmawia uchylenia decyzji (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.), albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do uchylenia, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.). W niniejszej sprawie J. W. złożył w dniu 19 stycznia 2006 r. wniosek o wznowienie postępowania oparty na art.145 § 1 pkt 4 i 6 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (pkt 4), decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (pkt 6). Na wstępie należy wskazać, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w sprawie rozpoznania choroby zawodowej J. W. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Decyzje te badane były przez sąd administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 2 stycznia 2007 r. sygn. akt IV SA/GI 816/06 oddalił skargę na ww. decyzje. Sąd w uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że organy administracji prawidłowo doszły do przekonania, że zebrany materiał dowodowy dawał organowi odwoławczemu pełne podstawy do utrzymania w mocy rozstrzygnięcia I instancji o niestwierdzeniu choroby zawodowej. Tym samym Sąd ten uznał, że brak było podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Wyrok ten został utrzymany w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z 4 października 2007 r. sygn. akt II OSK 1053/07). W tym miejscu wskazać należy, że z mocy przepisu art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, są związane ww. wyrokiem. Po wznowieniu postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] zwrócił się do Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] o wydanie opinii w sprawie. W dalszym toku postępowania po wznowieniu postępowania administracyjnego zapadł w sprawie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (wyrok z dnia 8 września 2011 r. sygn. IV SAB/GI 45/11). Sąd ten zobowiązał [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] do wydania decyzji w sprawie choroby zawodowej w terminie 30 dni. Po przekazaniu akt do organu [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny ponownie i to dwukrotnie zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] o wydanie opinii dotyczącej rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu u J. W.. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w [...] wydał w sprawie orzeczenie o braku rozpoznania choroby zawodowej przekazaną przy piśmie z dnia 23 grudnia 2011 r. Na podstawie tego orzeczenia została wydana w sprawie decyzja organu I instancji i II instancji. Mając na uwadze powyższe okoliczności wskazać należy, że z uwagi na podstawę prawną żądania J. W. wznowienia postępowania administracyjnego opartą - nie na pojawieniu się w sprawie nowych dowodów - a na podstawie braku udziału w postępowaniu administracyjnym oraz wydania decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, wskazać należy, że organy administracji wydały prawidłowe orzeczenia. Sąd poprzednio rozpoznający sprawę nie stwierdził u skarżącego choroby zawodowej. Wyrok ten się uprawomocnił. Skarżący nie wskazał, że w sprawie pojawiły się nowe okoliczności i dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, które stanowić by mogły merytoryczną podstawę do kwestionowania zapadłych w sprawie orzeczeń lekarskich. Stąd nie było podstaw do zakwestionowania prawidłowości zapadłych po wznowieniu postępowania decyzji. Pomimo tego po wznowieniu postępowania przeprowadzono postępowanie dowodowe toku którego uzyskano opinię przekazaną przy piśmie z dnia 23 grudnia 2011 r. Również ta opinia nie wskazała na występowanie u skarżącego choroby zawodowej. Okoliczność ta stanowi dodatkową podstawę do oddalenia skargi. Jednocześnie wskazać należy, że zdaniem Sadu skarżący nie został pozbawiony udziału w postępowaniu, tym samym Sąd podziela stanowisko organów administracji w tej kwestii. Wszystkie zapadłe w sprawie orzeczenia doręczane były skarżącemu, który brał czynny udział w postępowaniu., m. in. składając trzykrotnie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Nie można zatem przyjąć by strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wręcz przeciwnie brała w nim udział na każdym etapie postępowania. Podobnie Sąd podzielił stanowisko organów inspekcji sanitarnej dotyczące drugiej z podstaw wznowienia. W niniejszej sprawie prawo nie wymagało zasięgania stanowiska innego organu. Przepis art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. ma zastosowanie w sytuacji, gdy istnieje przepis prawa nakazujący określonemu organowi uzyskanie przed wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty uzyskanie stanowiska innego organu. A więc obowiązek ten musi wynikać z istnienia konkretnego przepisu prawa. Z żadnych przepisów nie wynika natomiast, by w przypadku orzekania o stwierdzeniu choroby zawodowej istniał prawny obowiązek uzyskania przed wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty stanowiska innego organu. Takim stanowiskiem nie są orzeczenia właściwych organów orzeczniczych lekarskich, które w sprawie choroby zawodowej mają charakter dowodów w sprawie. Ponadto uprawnione do wydawania orzeczeń lekarskich jednostki medyczne nie są organami administracji publicznej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Stąd ich orzeczeń nie można traktować jako wyrażenia stanowiska innego organu. Postępowanie w sprawie chorób zawodowych, uregulowane zostało w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Przepisy tego rozporządzenia nie przewidywały zasięgania stanowiska innego organu przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Należy również wskazać, że prawidłowe jest stanowisko organów inspekcji sanitarnej wskazujące na niemożność uchylenia decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. ze względu na upływ terminu pięciu lat, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Treść art. 146 § 1 k.p.a. wskazuje w sposób jednoznaczny, że upływ określonych w nim terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Termin ten, chociaż zamieszczony w przepisie proceduralnym, ma charakter materialny, co oznacza, ze jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa. Toteż po upływie tego okresu w sprawie rozpoznawanej w trybie wznowienia organ administracji publicznej traci uprawnienia nie tylko do uchylenia decyzji ale i do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej z tego powodu, że w wyniku rozpoznania sprawy mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Termin ten nie może być przywrócony, gdyż nie jest on terminem, do zachowania którego obowiązana jest strona, lecz jego adresatem jest organ, a jednocześnie bieg terminu z art. 146 § 1 k.p.a. nie może ulec przedawnieniu, gdyż możliwości takiej ustawodawca nie przewidział. Prowadzenie postępowania po upływie okresu określonego w art. 146 § 1 k.p.a. narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnej, której podstawową funkcją jest stabilizacja stosunków prawnych. Na koniec Sąd zaznacza, że skarga J. W. nie została odrzucona, o co wnosił organ w odpowiedzi na skargę, gdyż Sąd uznał, że została ona wniesiona w ustawowym terminie. Przy czym za skargę Sąd uznał pismo J. W.a z dnia 17 kwietnia 2012 r. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.