VII SA/Wa 495/14

WyrokWSA w Warszawie2014-07-18

Skład orzekający: Maria Tarnowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania o wpis budynku do rejestru zabytków stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uzasadniające zawieszenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wszczęcie postępowania o wpis budynku do rejestru zabytków stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., ponieważ wpis taki ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę. W związku z tym, zawieszenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę było zasadne. Skarga została oddalona jako niezasadna, a postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie o zawieszeniu postępowania nie naruszało prawa.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o pozwolenie na rozbiórkę budynku biurowego. Prezydent odmówił wydania pozwolenia, a następnie, po uchyleniu tej decyzji przez WSA, postanowieniem zawiesił postępowanie w sprawie. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu, uznając, że wszczęcie postępowania o wpis budynku do rejestru zabytków stanowi zagadnienie wstępne. Spółki wniosły skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię i zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Odrzucenie skargi [...] Sp. z o.o. oraz oddalenie skargi [...] S.A.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] oraz [...] S.A. w [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego I. odrzuca skargę [...] Sp. z o.o. w [...], II. oddala skargę [...] S.A. w [...]. I. Stan sprawy 1. Wojewoda ...postanowieniem z dnia [...] styczna 2014 r. nr [...] po rozpoznaniu zażalenia spółek [...] S.A. z siedzibą w [...] oraz [...] Sp. z o.o. na postanowienie Prezydenta [...]z dnia [...] września 2013 r. nr [...]zawieszające z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku biurowego usytuowanego przy ul. [...]w [...], na działce nr ew. [...] z obrębu [...]- utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa. 2. W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda [...] podał, że w dniu [...] listopada 2011 r. spółka [...] S.A. wystąpiła z wnioskiem o wydanie pozwolenia na rozbiórkę budynku biurowego usytuowanego przy ul. [...]w [...], na działce nr ew. [...]. Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Prezydent [...]odmówił wydania pozwolenia na rozbiórkę tego budynku, z uwagi na brak uzgodnienia przedmiotowej inwestycji ze [...] Konserwatorem Zabytków. Od decyzji tej odwołanie wniosła spółka [...] S.A., a Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi inwestora, wyrokiem z dnia 5 czerwca 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 619/13 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Następnie, ponownie rozpatrując wniosek spółki [...] S.A. w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowego budynku, Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] września 2013 r. nr [...]zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie. Na rozstrzygniecie to zażalenie złożyły spółki [...] S.A. z siedzibą w [...] oraz [...]Sp. z o.o. reprezentowane przez pełnomocnika radcę prawnego R. K. 3. W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda [...] stwierdził, że zgodnie z Sygn. akt VII SA/Wa 495/14 art. 97 § 1 pkt 4 kpa, organ administracji obligatoryjnie zawiesza postępowanie, jeżeli rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to jest zagadnieniem otwartym, tzn. nie było przedtem prawomocnie - ostatecznie - przesądzone na właściwej drodze. Zatem w sytuacji zawieszenia postępowania ze względu na zagadnie wstępne, przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania ustępuje w chwili gdy rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd uzyskuje charakter trwały. Organ administracji jest zobowiązany w takiej sytuacji podjąć postępowanie z urzędu lub na wniosek strony, zgodnie z art. 97 § 2 kpa. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: a) postępowanie administracyjne jest w toku; b) rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniemu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; c) zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Przy czym, jeśli chodzi o drugą przesłankę, to organ musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. Zdaniem organu, z akt administracyjnych sprawy wynika, iż w niniejszym przypadku wszystkie trzy przesłanki warunkujące zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, wystąpiły. Z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy oraz z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że organ pierwszej instancji zawiesił przedmiotowe postępowanie w związku z wpłynięciem w dniu 11 września 2013 r. do organu pierwszej instancji zawiadomienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] września 2013 r. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wpisania do rejestru zabytków Domu [...] "[...]", położonego w [...] przy ul. [...], dzielnica [...], działka ewidencyjna nr [...], obręb [...]. W ocenie Wojewody [...] podana przez organ pierwszej instancji okoliczność uzasadniająca zawieszenie niniejszego postępowania, stanowi Sygn. akt VII SA/Wa 495/14 zagadnienie wstępne, którym w niniejszym przypadku jest wydanie rozstrzygnięcia przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Organ wskazał, że zawieszenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku biurowego usytuowanego przy ul. [...]w [...], na działce nr ew. [...] jest zasadne, gdyż zachodzi związek przyczynowy pomiędzy postępowaniem w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę inwestycji a rozstrzygnięciem postępowania w przedmiocie wpisania tego budynku do rejestru zabytków, i przytoczył stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawione w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 czerwca 2010 r. sygn. akt VII SA/Wa 379/10. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości. II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron 1. Skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]stycznia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły [...] Sp. z o.o. [...] oraz [...] S.A. w [...]; zarzucając: 1) naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 kpa przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. przez błędne uznanie, że wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu przez [...]Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w sprawie wpisania do rejestru zabytków budynku przy ul. [...]stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa i skutkuje koniecznością zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na rozbiórkę, co w konsekwencji prowadziło do: 2) naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 kpa poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia Prezydenta [...]z dnia [...] września 2013 r. nr [...]- - wniosły o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewody [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] września 2013 r. 2. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sygn. akt VII SA/Wa 495/14 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 2. Skarga [...] Sp. z o.o w [...] została odrzucona, ponieważ podmiot taki w dniu składania w niniejszej sprawie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, tj. w dniu 14 lutego 2014 r. nie istniał - co wynika zarówno z Krajowego Rejestru Sądowego jak również z pisma z dnia 3 kwietnia 2014 r. pełnomocnika zawodowego, który wniósł przedmiotową skargę, bowiem [...] Sp. z o.o w [...] w dniu [...] grudnia 2013 r. została przekształcona w [...] Sp. z o.o. [...] - a w skardze z dnia 14 lutego 2014 r., jak podał pełnomocnik, omyłkowo wskazano poprzednią formę prawną skarżącej spółki. 3. Zaskarżonym postanowieniem Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] września 2013 r. zawieszające z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku biurowego usytuowanego przy ul. [...] w [...], na działce nr ew. [...]. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżone jak również poprzedzające postanowienie nie narusza prawa, wobec czego skarga [...] S.A. w [...] została oddalona jako niezasadna. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. 4.1. Jak wynika z akt sprawy, Wojewoda [...] zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta [...] Sygn. akt VII SA/Wa 495/14 zawieszające z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na rozbiórkę budynku biurowego usytuowanego przy ul. [...]w [...], na działce nr ew. [...], uznając, że wynik postępowania o wpis obiektu do rejestru zabytków jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania administracyjnego, a do którego rozstrzygnięcia nie jest uprawniony organ prowadzący to postępowanie, lecz inny organ lub sąd, a rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest warunkiem koniecznym wydania decyzji przez ten organ. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: a) postępowanie administracyjne jest w toku, b) rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, c) zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. W razie wystąpienia łącznie trzech przesłanek, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić postępowanie (B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz, 10. Wydanie, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2009, s. 359-361). 4.2.. Zgodnie z art. 39 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z pón. zm.), pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków może być wydane po uzyskaniu decyzji Generalnego Konserwatora Zabytków działającego w imieniu ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego o skreśleniu tego obiektu z rejestru zabytków (ust. 2), zaś w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Oznacza to zatem, że w stosunku do obiektów wpisanych do rejestru zabytków - decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę obiektu budowlanego poprzedzać musi decyzja o Sygn. akt VII SA/Wa 495/14 skreśleniu tego obiektu z rejestru zabytków, a w stosunku do obiektów niewpisanych do rejestru a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego zapada w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków. Zauważyć jednakże należy, że przepisy nie regulują w sposób szczególny sytuacji, w której dopiero zostało wszczęte postępowanie o wpisanie budynku do rejestru zabytków. Zdaniem Sądu, sprawa wszczętego postępowania o wpis budynku przy ul. [...]na działce nr ew. [...] w [...] jest zagadnieniem wstępnym w stosunku do postępowania o wydanie pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowego obiektu, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Dokonanie bowiem wpisu danego obiektu do rejestru zabytków ma istotne znaczenie i wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę, skoro w stosunku do obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków pozwolenie na rozbiórkę może być wydane dopiero po uzyskaniu decyzji Generalnego Konserwatora Zabytków o skreśleniu tego obiektu z rejestru zabytków. Niniejszy skład orzekający podziela w tym zakresie stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawione w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 czerwca 2010 r. sygn. akt VIS SA/Wa 379/10. IV. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, w tym podniesionych w skardze, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. V. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. II. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło