VII SA/Wa 502/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2013 r. sprawy ze skargi P. K. P. S.A. w [...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem znak [...] wydanym [...] stycznia 2013 roku, na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a w zw. z art.18 oraz art. 23 § 1 i § 4 pkt.1 ustawy z 17.06.1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2012 roku nakładające grzywnę w celu przymuszenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], nakazał PKP S.A. Oddział Dworce Kolejowe Rejon Dworców Kolejowych w [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku dworca kolejowego na stacji [...], zlokalizowanego na działce nr [...] obręb [...]- ul. [...] w [...], poprzez wykonanie w terminie do dnia 15 listopada 2011 r. następujących robót budowlanych: 1. Wykonać na kominach nowe tynki ponad połacią dachu i nowe czapki kominowe; 2. Wymienić pokrycie całej powierzchni dachu na nowe; 3. Wymienić dziurawe i skorodowane rynny i rury spustowe. oraz obróbki blacharskie; 4. Wymienić przerdzewiałą i porwaną instalację odgromową; 5. Wymienić spróchniałe ramiaki okienne, dopasować nie zamykające się okna, uzupełnić brakujące okucia, uzupełnić okitowanie szyb w oknach i zakonserwować całą stolarkę okienną z zewnątrz; 6. Wykonać remont ścian pomieszczeń piwnicznych po zalaniach wodą opadową, szczególnie w wymiennikowi c.o. i c.w.; 7. Ukształtować teren wokół budynku dworca w taki sposób aby wody opadowe z podjazdu nie zalewały pomieszczeń piwnicznych; 8. Uzupełnić ubytki tynku w elewacji; 9. Wykonać izolację zewnętrzną poziomą i pionową pomieszczeń istniejącego WC; 10. Wykonać malowanie wszystkich pomieszczeń wewnątrz budynku dworca; 11. Ze ścian oporowych przy budynku dworca od strony peronu usunąć wyrastające brzozy. Jednocześnie na podstawie art. 108 k.p.a ze względu na ochronę zdrowia pracujących w tym budynku pracowników i osób korzystających z usług PKP, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Wobec niewykonania obowiązku wynikającego z ww. decyzji, organ egzekucyjny upomnieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...], wezwał Zobowiązaną do niezwłocznego wykonania obowiązku, a następnie w dniu [...] maja 2012 r. wystawił tytuł wykonawczy Nr [...]. Następnie postanowieniem dnia [...] listopada 2012r. znak: [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, nałożył na PKP S.A Oddział Dworce Kolejowe, ul. [...],[...]-[...][...], grzywnę w celu przymuszenia – w wysokości 30.000 zł.(trzydzieści tysięcy złotych) z powodu uchylania się zobowiązanej od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] maja 2012r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy podał, że w jego ocenie rozstrzygnięcie organu I instancji jest zgodne z prawem. Organ podkreślił, że przedmiotowe postępowanie egzekucyjne dotyczy postępowania administracyjnego prowadzonego od 2011 r. w sprawie podstawowego obowiązku zarządcy obiektu budowlanego - obowiązku utrzymywania w odpowiednim stanie technicznym obiektu budowlanego. Przepis o charakterze restrykcyjnym jakim jest niewątpliwie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ma zastosowanie do przypadków zaniedbania obowiązków ze strony właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w odniesieniu do jego stanu technicznego. Konstrukcja normy prawnej, zawartej w art. 66 pkt.1 i 3 Prawa budowlanego, a w szczególności użyty w niej zwrot: "...właściwy organ wydaje decyzję nakazującą..." wskazuje, że decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w treści art. 66 pkt 1-3, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Nakazane roboty budowlane dotyczą głównie prac zabezpieczających budynek dworca przed dalszą degradacją. Roboty te mają na celu zabezpieczenie obiektu przed przeciekami z dachu, zalewaniem ścian wodami opadowymi ze skorodowanych obróbek blacharskich czy wodami spływającymi z terenu oraz likwidację zagrzybień i zawilgoceń. Natomiast niesprawna (skorodowana, pozrywana) instalacja odgromowa może powodować zagrożenia dla ludzi czy mienia. Grzywna w celu przymuszenia jest unormowana przepisami art. 119 - 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015, tekst jednolity). Według art. 119 § 1 ww. ustawy, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru I nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywna nie jest karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego, poprzez dolegliwość finansową, do określonego zachowania się. Zgodnie z art. 125 i 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w razie wykonania obowiązku przez zobowiązanego nałożone nań grzywny - o ile nie zostały uiszczone lub ściągnięte - podlegają umorzeniu w drodze postanowienia wydanego na jego wniosek. Natomiast grzywny uiszczone lub ściągnięte mogą mu być zwrócone w całości lub w części, za zgodą organu wyższego stopnia. Skarga na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła spółka P. K. P. S.A. z siedzibą w [...] Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w [...]. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia pełnomocnik skarżącej zarzucił organowi nieuprawnione i nieuzasadnione zastosowanie środka egzekucyjnego- grzywny w celu przymuszenia celem wyegzekwowania od PKP S.A wykonania prac remontowo – budowlanych dworca kolejowego [...]. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że nałożenie tak wysokiej grzywny zadnim skarżącego jest niczym nie uzasadnione. Z charakteru i definicji środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia zawartej w art. 119 par. 1 ustawy z dnia 17-06-1966r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że przewidziany środek egzekucyjny może być stosowany gdy zobowiązany odmawia lub w sposób uporczywy uchyla się od wykonania nałożonego obowiązku. Tymczasem PKP S.A. nie odmawia ani też nie uchyla się w żaden sposób od obowiązku remontu dworca kolejowego [...], wręcz przeciwnie widzi potrzebę i konieczność realizacji zadania inwestycyjnego zwłaszcza, że pozostawienie go w takim stanie grozi jego dalszą degradacją. Jednakże przed przystąpieniem do wykonania nałożonego obowiązku PKP S.A. zmuszona jest zaplanować inwestycję, zgromadzić środki finansowe, uruchomić procedury przetargowe. Biorąc pod uwagę powyższe oraz wcześniej realizowane inwestycje pod nazwą "Przebudowy dworców kolejowych" na obszarze działania tutejszego Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami w [...] wykonanie remontu dworca kolejowego [...] ujęło w centralnym planie PKP S.A. na rok 2013. Dodatkowo skarżąca podniosła, że Uchwałą nr. [...] Zarządu PKP S.A. z dnia [...] -10-2010 r. PKP S..A. Oddziały Gospodarowania nieruchomościami zostały zobligowane do przekazania do PKP S.A. Oddział Dworce Kolejowe składników majątku wchodzących w skład czynnych dworców kolejowych. Zgodnie z paragrafem 7 ww. Uchwały, PKP S.A Oddział Dworce Kolejowe miał za zadanie zarządzać, administrować , utrzymywać i gospodarować czynnymi dworcami kolejowymi. Z dniem 31-12-2012 Oddział Dworce Kolejowe w [...] zakończył swoją działalność, a przekazane wcześniej do zarządzania, administrowania i utrzymywania czynne dworce olejowe wróciły do Oddziałów Gospodarowania Nieruchomościami. Dworzec kolejowy [...] obecnie został przekazany do zarządzania, administrowania, utrzymania i gospodarowania do Oddziału gospodarowania Nieruchomościami w [...]. W odpowiedzi na skargę główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie i podtrzymał argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póżn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) W ocenie Sądu zasadnie GINB postanowieniem wydanym [...] stycznia 2013r. utrzymał w mocy postanowieniem organu I instancji tj. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. bowiem postanowienie to nie narusza prawa. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Wbrew zarzutom skargi organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w oparciu o poczynione ustalenia sformułowały prawidłowe wnioski i zastosowały właściwe przepisy prawa. Podstawą prawną zakwestionowanych w skardze rozstrzygnięć był przepis art. 119 oraz art 121,§2 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. Organ egzekucyjny zobligowany był do zastosowania w niniejszej sprawie środków przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ skarżąca nie wykonała nałożonego na nią ostateczną decyzją WINB z [...].09.2011r. obowiązków mających doprowadzić obiekt budowlany do odpowiedniego stanu technicznego , W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w oparciu o tytuł wykonawczy odpowiadający wszystkim wymogom z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tytuł zawierał pouczenie z art. 33 ustawy przez taksatywne wymienienie co może stanowić podstawę zarzutu w prowadzonej egzekucji administracyjnej. Skarżąca spółka nie skorzystała ze środka zaskarżenia, jakim jest zgłoszenie zarzutów w postępowaniu administracyjnym. W tej sytuacji zasadnie organ – wobec niewykonania nałożonych na spółkę obowiązków wydał kontrolowane przez Sąd rozstrzygnięcie. Zgodnie z art, 6 § 1 ustawy, w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, a takimi środkami w postępowaniu dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym są grzywna w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń, przymus bezpośredni (art. 1a pkt 12 lit, b). Z uwagi na charakter obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej w niniejszej sprawie organ egzekucyjny miał możliwość zastosowania jedynie dwóch środków egzekucyjnych spośród wymienionych wyżej: grzywny w celu przymuszenia lub wykonania zastępczego. Zgodnie z dyspozycją art. 119 ustawy, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia | przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego (§ 1). Grzywnę nakłada się, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji o charakterze niepieniężnym (§2). W tej sytuacji organ egzekucyjny winien był rozważyć zasadność zastosowania środków przewidzianych w ustawie w celu przymuszenia zobowiązanych do wykonania obowiązku rozbiórki. Z zasad postępowania egzekucyjnego w administracji, określonych w art. 7 § 2 ustawy (zasada racjonalnego działania) oraz w art. 7 § 3 ustawy (zasada niezbędności), wynika obowiązek organu zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości w momencie, gdy obowiązek ten zostanie spełniony. W niniejszej sprawie organy obu instancji dokonały właściwego wyboru środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, jako środka najmniej uciążliwego dla zobowiązanego. Dopiero brak skuteczności grzywny w celu przymuszenia winien być podstawą do zastosowania innego środka egzekucyjnego - wykonania zastępczego. Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 125 § 1 ustawy w razie wykonania obowiązku przewidzianego w tytule wykonawczym, nałożone, a nie uiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Nadto, zgodnie z art. 126 ustawy, uiszczona lub ściągnięta grzywna może być w uzasadnionych przypadkach zwrócona w części lub całości. Unormowania te wskazują, iż środek egzekucyjny w postaci grzywny jest, co do zasady, środkiem o charakterze łagodniejszym od wykonania zastępczego. W przypadku zastosowania tego drugiego środka, zobowiązany do dokonania rozbiórki zostaje bowiem zgodnie z art. 127 i art. 133 § 1 ustawy, obciążony pełnymi kosztami wykonania zastępczego. Biorąc pod uwagę treść tytułu wykonawczego ( charakter nałożonego obowiązku i cel w jakim został nałożony – tj. zlikwidowanie bezpośredniego zagrożenia dla ludzi korzystających z funkcjonującego dworca PKP w [...]) organ w sposób właściwy wyjaśnił i uzasadnił wysokość nałożonej grzywny. Przy czym w ocenie Sądu na ocenę rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie nie może mieć wpływu ani sytuacja finansowa zobowiązanej Spółki ani też fakt przejścia zadań związanych z zarządzaniem Dworcem PKP [...] na inną niż Oddział Dworce Kolejowe Rejon Dworców Kolejowych w [...] jednostkę organizacyjną skarżącej Spółki co nastąpiło w dniu 23.01.2013 r. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r.- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr. 153 po. 1270 z pozn. zm.) oddalił skargę jako bezzasadną.