VII SA/Wa 526/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-09-22

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej wniesionej po śmierci strony, której pomagał?
Ratio decidendi
Pełnomocnictwo procesowe wygasa z chwilą śmierci strony, chyba że pełnomocnik podejmuje czynności zmierzające do zawieszenia postępowania. Wniesienie skargi kasacyjnej po śmierci strony nie jest czynnością zmierzającą do zawieszenia postępowania, a zatem pełnomocnikowi nie przysługuje wynagrodzenie za jej sporządzenie. Może on jednak domagać się zwrotu poniesionych wydatków.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. uzyskała prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym ustanowienie adwokata z urzędu. Po wydaniu przez WSA wyroku oddalającego jej skargę, pełnomocnik z urzędu wniósł skargę kasacyjną. W trakcie postępowania okazało się, że skarżąca zmarła przed wniesieniem skargi kasacyjnej. Pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej oraz zwrot poniesionych wydatków na uzyskanie odpisu aktu zgonu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania adwokatowi D. M. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, a przyznano kwotę 22,00 zł tytułem zwrotu poniesionych wydatków.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy -Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2017r. po rozpoznaniu wniosku adwokata D. M. w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: I. odmówić przyznania adwokatowi D. M. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, II. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie adwokatowi D. M. kwotę 22,00 zł (dwadzieścia dwa złotych) tytułem zwrotu poniesionych wydatków. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2016r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał K. A. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pismem z dnia 14 lipca 2016r. poinformowała o wyznaczeniu adwokata D. N. M. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 lutego 2017r. oddalił skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016r., nr [...]. Odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem sporządzonym na wniosek skarżącej został doręczony pełnomocnikowi z urzędu w dniu 13 marca 2017r. Pismem z dnia 12 kwietnia 2017r. adwokat D. M. w imieniu strony skarżącej wniósł do Sądu za pośrednictwem urzędu pocztowego skargę kasacyjną od ww. wyroku Sądu. W skardze pełnomocnik wniósł m.in. o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej świadczonej skarżącej z urzędu w wysokości 480,00 złotych (powiększone o kwotę podatku od towarów i usług). Oświadczył jednocześnie, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części. Pismem z dnia 26 kwietnia 2017r. uczestnik postępowania T. P. reprezentowany przez radcę prawnego B. B. udzielił odpowiedzi na skargę kasacyjną. Poinformował, że skarżąca K. K. zmarła w dniu 2 marca 2017r. i że odpis ww. pisma został wysłany listem poleconym do pełnomocnika strony skarżącej. W związku z powyższym zwrócono się do pełnomocnika strony skarżącej o nadesłanie odpisu aktu zgony K. K. oraz wskazanie następców prawnych skarżącej oraz ich aktualne adresy w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania. W dniu 28 czerwca 2017r. wpłynęła odpowiedź pełnomocnika na powyższe. Pełnomocnik wyjaśnił, że nie posiada wiedzy w zakresie następców prawnych skarżącej jak również ich aktualnych adresów. Jednocześnie w ramach uzupełnienia wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, pełnomocnik wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów w wysokości 22,00 złotych tytułem poniesionej przez niego opłaty skarbowej od wniosku za wydanie odpisu aktu zgonu skarżącej. Do pisma załączył skrócony odpis zgonu. Postanowieniem Sądu z dnia 24 lipca 2017r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną. Pismem z dnia 7 sierpnia 2017r. pełnomocnik z urzędu podtrzymał wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej w postaci sporządzenia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. Oświadczył, że dotychczas koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. Pełnomocnik podtrzymał także wniosek z dnia 28 czerwca 2017r. o zasądzenie zwrotu poniesionych wydatków w wysokości 22,00 złotych tytułem opłaty skarbowej za wydanie odpisu aktu zgonu skarżącej, do dostarczenia to którego dokumentu został zobowiązany przez Sąd. W tym stanie faktycznym zważono, co następuje: Stosownie do art. 251 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a, przyznanie prawa pomocy wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała. Nadto w myśl art. 43 p.p.s.a w razie śmierci strony lub utraty przez nią zdolności sądowej pełnomocnictwo wygasa. Jednakże pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania. Wskazany przepis dopuszcza warunkowo działanie pełnomocnika strony, także po śmierci mocodawcy, jednak wyłącznie w zakresie czynności zmierzających do zawieszenia postępowania. Oznacza to, że nie może podejmować innych niż zmierzających do zawieszenia postępowania czynności procesowych, bowiem w ich zakresie nie posiada pełnomocnictwa, które wygasło (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2008r. sygn. akt II OSK 1864/06). W rozpatrywanej sprawie jak wynika z akt sprawy nadesłanego aktu zgonu skarżąca zmarła w dniu [...] marca 2017r., natomiast działający w jej imieniu pełnomocnik skargę kasacyjną złożył w dniu 12 kwietnia 2017r. (data nadania w urzędzie pocztowym), zatem już po śmierci skarżącej. W konsekwencji należy przyjąć, że ustanowiony pełnomocnik nie był uprawniony do sporządzenia w dniu 12 kwietnia 2017r. skargi kasacyjnej od ww. wyroku, bowiem w tym dniu jak już wskazano, mógł jedynie podejmować czynności procesowe zmierzające do zawieszenia postępowania. Do tych czynności nie można jednakże zaliczyć wnoszenia skargi kasacyjnej w imieniu zmarłej skarżącej. W tym stanie rzeczy należało przyjąć, że pełnomocnik sporządzając w dniu 12 kwietnia 2017r. skargę kasacyjną od ww. wyroku działał bez umocowania, a zatem brak podstaw do przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną za jej sporządzenie. Oceniono, że wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego zasługuje na uwzględnienie w jedynie kontekście poniesionych przez pełnomocnika wydatków. Pełnomocnik wykazał, że poniósł opłatę skarbową od wniosku w wysokości 22,00 złotych o wydanie odpisu aktu zgonu K. K. W związku z powyższym mając na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło