VII SA/Wa 536/16
WyrokWSA w Warszawie2016-08-11
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Tomasz Stawecki, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją stwierdzającą nieważność innej decyzji, może być oparta na przesłance z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. (uchylenie lub zmiana decyzji będącej podstawą wydania decyzji rozstrzygającej sprawę), gdy decyzja stwierdzająca nieważność sama w sobie nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania. Decyzja stwierdzająca nieważność innej decyzji nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., ponieważ nie jest to sytuacja, w której decyzja rozstrzygająca sprawę opierała się na innej decyzji, która następnie została uchylona lub zmieniona. Ponadto, strona nie wykazała przesłanki do wznowienia postępowania ani daty, w której dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta S. o pozwoleniu na użytkowanie części budynku. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że strona nie wykazała przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. ani nie podała daty dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Skarżący zarzucili organom nierozpatrzenie sprawy merytorycznie i formalne podejście.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Tomasz Stawecki, sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi M. M. i L. M. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] sierpnia 2015 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku M. M. i L. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] czerwca 2015 r. znak [...] odmawiające wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z [...] marca 2015 r. znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję [...] WINB z [...] stycznia 2015 r. Nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta S. z [...] grudnia 1998 r., Nr [...], udzielającej M. M. i L. M. pozwolenia na użytkowanie części budynku Przychodni Lekarza Rodzinnego (piwnice i parter) przy ul. M. w S.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ omówił zasady rządzące postępowaniem wznowieniowym i wskazał, że w przedmiotowej sprawie M. M. i L. M. w piśmie z 9 kwietnia 2015 r., wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., nie wskazując przy tym okoliczności wypełniającej podaną przesłankę oraz dnia, w którym dowiedzieli się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r.
Organ pismami z 18 maja 2015 r. oraz z 20 maja 2015 r., wezwał Skarżących o wskazanie okoliczności wypełniającej przesłankę na podstawie której wnoszą o wznowienie postępowania oraz o wskazanie daty, w której dowiedzieli się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r.
Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zachowanie wymaganego terminu musi być udowodnione przez stronę.
W związku z brakiem odpowiedzi Skarżących, a tym samym nie spełnieniu wszystkich wymogów formalnych, dających podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r., a zatem w związku z faktem, że Skarżący nie wykazali okoliczności wypełniającej przesłankę, na podstawie której wnosili o wznowienie postępowania oraz nie wskazali terminu w którym dowiedzieli się o zaistnieniu przesłanki do wznowieniu postępowania, GINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r., odmówił wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z dnia [...] marca 2015 r.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy Skarżący wskazali, że jest oczywistym faktem, że wnioskodawcy złożyli swój wniosek o wznowienie pismem z 9 kwietnia 2015 r. oraz, że prawomocna decyzja GINB datowana jest na dzień [...] marca 2015 r. Wnioskodawcy właśnie po tej ostatniej dacie dopiero mieli możliwość zapoznania się z jej treścią. Zatem 30 dniowy wymóg ustawowy od daty powzięcia informacji o uprawnieniu do wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. z pewnością został dochowany i nie wymaga dowodu.
Biorąc powyższe pod uwagę organ wskazał, że M. M. i L. M. w przedmiotowej sprawie nie wskazali okoliczności, która mogłaby wypełniać przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. (oczywistym jest bowiem, że decyzja GINB z [...] marca 2015 r. nie może stanowić w żaden sposób okoliczności wznowieniowej w stosunku do postępowania zakończonego właśnie ostateczną decyzją GINB z dnia [...] marca 2015 r.).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2015 r. złożyli M. M. i L. M. wnosząc o jego uchylenie.
W skardze wskazali, że organ nie ustosunkował się do wskazanych przez nich faktów i zarzutów, nie rozpatrzył sprawy merytorycznie a jedynie formalnie, a nadto że odmowa wznowienia winna być załatwiona decyzją a nie postanowieniem.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.
Badając legalność zaskarżonego postanowienia -stosownie do dyspozycji powołanych przepisów- Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jej postanowienie organu I instancji nie są zgodne z prawem.
Sąd w niniejszym postępowaniu kontrolował postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2015 r., utrzymujące w mocy własne postanowienie z [...] czerwca 2015 r. odmawiające wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z [...] marca 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] WINB z [...] stycznia 2015 r. stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta S. z [...] grudnia 1998 r., Nr [...], udzielającej M. M. i L. M. pozwolenia na użytkowanie części budynku Przychodni Lekarza Rodzinnego (piwnice i parter) przy ul. M. w S.
Na wstępie wskazać zatem należy, że kontrolowana przez sąd decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w postępowaniu nadzwyczajnym - wznowieniowym.
Stosownie do treści art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego jest możliwe z urzędu lub na żądanie strony z tym, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a k.p.a. następuje tylko na żądanie strony. Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jednakże termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 k.p.a.). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Odpowiadając zatem na zarzut skargi wskazać trzeba, że również odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 3 aktualnie obowiązującej ustawy k.p.a., tj. po zmianie dokonanej ustawą z 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, obowiązującej od 11 kwietnia 2011 roku).
Z powyższego wynika, iż postępowanie wznowieniowe ma charakter dwuetapowy. W ramach pierwszego tzw. wstępnego etapu właściwy organ administracji publicznej zobligowany jest ustalić, czy spełnione są łącznie przesłanki dopuszczalności wznowienia, a więc czy spełnione są przesłanki podmiotowe, przedmiotowe oraz, czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w ustawowym terminie. Badając przesłankę podmiotową, organ winien wyjaśnić, czy z wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpiła strona. Oceniając natomiast wystąpienie przesłanek przedmiotowych organ ustala, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowych przesłankach wznowienia wymienionych enumeratywnie w cytowanych wyżej przepisach oraz czy w sprawie została wydana ostateczna decyzja administracyjna, co do której miałoby nastąpić wznowienie postępowania. Pozytywne ustalenia w tym zakresie powinny zakończyć się wydaniem przez organ administracyjny postanowienia, które otwiera drugi etap postępowania wznowieniowego, określany mianem postępowania rozpoznawczego, w trakcie którego organ bada, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast w sytuacji braku którejkolwiek z przesłanek, czy to podmiotowej, czy też przedmiotowej, bądź też ustalenia, że strona uchybiła terminowi do wznowienia postępowania, określonemu w art. 148 k.p.a. właściwy organ administracji publicznej zobligowany jest wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego.
W oparciu o art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej (...) w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Jednocześnie wskazać trzeba, że odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. następuje wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń stron wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia a treścią decyzji (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 184/09).
Analizując sprawę w świetle powyższych rozważań wskazać trzeba, że oboje skarżący: M. M. i L. M. w piśmie z 9 kwietnia 2015 r., wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. (zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione), nie wskazując przy tym okoliczności wypełniającej podaną przesłankę oraz dnia, w którym dowiedzieli się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją GINB z [...] marca 2015 r. Na wezwanie organu nie udzielili również odpowiedzi w tym zakresie. Dopiero we wniosku o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy Skarżący wskazali, że "jest oczywistym faktem, że wnioskodawcy złożyli swój wniosek o wznowienie pismem z 9 kwietnia 2015 r. oraz, że prawomocna decyzja GINB datowana jest na dzień [...] marca 2015 r. Wnioskodawcy właśnie po tej ostatniej dacie dopiero mieli możliwość zapoznania się z jej treścią. Zatem 30 dniowy wymóg ustawowy od daty powzięcia informacji o uprawnieniu do wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. z pewnością został dochowany i nie wymaga dowodu."
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że kwestię zależności między decyzjami, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., należy rozpatrywać na podstawie przepisów prawa materialnego, które wyznacza relacje między tymi decyzjami. Decyzja druga jest decyzją zależną od pierwszej, w tym sensie, że organ czerpie wiedzę o stosunkach prawnych lub faktycznych z orzeczenia lub z decyzji innego organu i opierając się na nich orzeka o uprawnieniach stron. (vide np. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. I OPS 2/12).
Decyzją z [...] marca 2015 r. znak: [...], GINB utrzymał w mocy decyzję [...] WINB z [...] stycznia 2015 r. Nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta S. z [...] grudnia 1998 r., Nr [...], udzielającej M. M. i L. M. pozwolenia na użytkowanie części budynku Przychodni Lekarza Rodzinnego (piwnice i parter) przy ul. M. w S. Decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie jest decyzją, o której mowa w art. 148 § 1 pkt 8 k.p.a.
Zasadnie zatem w świetle powołanych przepisów oraz braku uzasadnienia przesłanki wznowieniowej, na którą skarżący się powołali, organy odmówiły wznowienia postępowania. Jak słusznie zauważył organ oczywistym jest, że decyzja GINB z [...] marca 2015 r. nie może stanowić w żaden sposób okoliczności wznowieniowej w stosunku do postępowania zakończonego właśnie ostateczną decyzją GINB z dnia [...] marca 2015 r.
Skoro zaś nie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania, należało stwierdzić, że rozstrzygnięcia organów obu instancji wydanych w postępowaniu wznowieniowym odpowiadają prawu.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło