VII SA/Wa 538/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2012 r. sprawy ze skargi E. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008r.. na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 156 poz. 1118 z 2006r.) – zatwierdził Ja. C. projekt budowlany zamienny uwzględniający zmiany wykonane przy budowie budynku mieszkalnego położonego przy ul. P. w O. z jednoczesnym nałożeniem obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie wykazał, że budynek mieszkalny położony przy ul. P. w O. został zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987r., wydanej przez Urząd Miejski w O.. Z ustaleń dokonanych przez pracowników Urzędu Rejonowego w O. wynika, że przedmiotowy budynek został wybudowany z istotnymi odstępstwami od warunków w/w pozwolenia na budowę tj., zmieniono formę architektoniczno-budowlaną budynku – wykonano budynek parterowy z wysokim dachem zamiast piętrowy ze stropodachem. Na powyższe odstępstwa nie została przedłożona przez inwestora stosowna dokumentacja zatwierdzona przez właściwy organ. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 18 kwietnia 2007r., inwestor przedłożył projekt adaptacji strychu w w/w obiekcie budowlanym na cele mieszkalne, stanowiący załącznik do decyzji z dnia [...] maja 1993r., L.dz. [...]. Organ podkreślił, iż dysponowanie przez inwestora w/w decyzją odnosząca się jedynie do adaptacji strychu spornego budynku na cele mieszkalne, nie zmienia faktu, że wcześniej wykonane roboty budowlane zostały przeprowadzone niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987r. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] stycznia 2008r. na podstawie art., 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazał inwestorowi w wyznaczonym terminie sporządzenie i przedłożenie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie realizacji w/w obiektu budowlanego, który też inwestor przedłożył. Po rozpatrzeniu odwołania E. T. i L. D. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji jest przedwczesna, bowiem organ ten nie przeprowadził analizy oceny przedłożonego projektu zamiennego zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Po rozpoznaniu skargi na w/w decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 659/09 wyrokiem z dnia 10 września 2009r. uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd wskazał na naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 kpa, bowiem przesłanką jego zastosowania nie może być konieczność dokonania ponownej oceny prawnej przeprowadzonego postępowania w sprawie. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2010r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wykonane przy budowie w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Jednocześnie nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Po rozpatrzeniu skargi E.T. i L. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011r. w sprawie VII SA/Wa 1824/10 uchylił zaskarżoną decyzję. W ocenie Sądu postępowanie na podstawie, którego wydano zaskarżoną decyzję jest obarczone wadami, gdyż organ orzekający nie dopełnił obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu koniecznym do jego rozstrzygnięcia. Sąd podniósł naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, bowiem organ ten był zobowiązany wyrokiem w sprawie VII SA/Wa 659/09 do dokonania samodzielnej oceny projektu zamiennego stosownie do przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Tymczasem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał analizy projektu zamiennego, a także nie odniósł się do zarzutów skarżących zgłoszonych w odwołaniu, dotyczących naruszenia w złożonym projekcie bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Lakoniczne uzasadnienie decyzji sprowadzające się do stwierdzenia, że projekt zamienny został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego oraz, że projektant złożył oświadczenie, iż projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej nie może być uznane za właściwą ocenę tego projektu będącą obowiązkiem organu w świetle przepisu art. 35 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, a tym samym za wykonanie wytycznych sądu wskazanych w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 września 2009r. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania E. T. od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] września 2008r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] grudnia 2012r. na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane i zatwierdził projekt budowlany zamienny uwzględniający zmiany wykonane przy budowie budynku mieszkalnego położonego przy ul. P. w O. w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na działce nr ew. [...] (wydzielonej z dawnej działki o nr ew. [...]) Obr. [...] przy ul. P. w O. oznaczonego nr [...] w planie zagospodarowania przestrzennego działki. Badając decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy stwierdził, że posiada ona wady, jednakże mogą one być wyeliminowane w postępowaniu odwoławczym . Po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zebranym w niniejszej sprawie organ odwoławczy stwierdził, że projekt budowlany zamienny jest kompletny, jest zgodny z przepisami zarówno technicznymi, jak i dot. zagospodarowania przestrzennego. Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, iz przedłożony projekt budowlany zamienny sporządzony został przez osobę ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Ponadto projektant – mgr. inż. architekt A. Z.-S. złożyła oświadczenie, że projekt budowlany zamienny został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. W ocenie organu drugiej instancji rozwiązania przyjęte w projekcie zamiennym nie naruszają uzasadnionych i chronionych przepisami interesów osób trzecich, w tym skarżącego i czynią zadość warunkom określonym w przepisach. Organ wskazał że projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...] czerwca 1987r. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w O. zezwalał na usytuowanie w ścianie zachodniej (od strony skarżącego) otworów okiennych w liczbie siedem. Inwestor wykonał siedem otworów okiennych od powyższej strony zmieniając usytuowanie poszczególnych otworów okiennych w związku z dokonanymi odstąpieniami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Zmiana usytuowania w/w otworów nie stanowi istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36 a ust. 5 Prawa budowlanego. Organ zauważył, że w 2004r. Sąd-Rejonowy w O. [...] Wydział Cywilny zniósł współwłasność działki o nr ew. [...] oraz dokonał jej podziału. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, ze granica pomiędzy działką inwestora, a działką skarżącego przebiega w odległości ok. 1 m od spornego budynku oraz że postanowieniem z dnia [...] lutego 1991 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w O. dokonał podziału nieruchomości położonej przy ul. P. w O.. Od strony P. T. granica podziału przebiega w następujący sposób: "(...) w odległości 1 m od ściany budynku na odcinku linii niebieskiej oznaczonej literami B-C na szkicu (...) oraz po ścianie budynku zajmowanego przez E. T. po odcinku linii D-A jak na w/w szkicu oraz od pkt A do pkt B odcinek pod kątem 45° na odległości 2m". W związku z tym, iż granica pomiędzy nieruchomościami nie pokrywa się ze ścianą spornego budynku, skarżący nie będzie miał możliwości dobudowy do niniejszego budynku. Organ wskazał, że organy nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania dotyczącego istotnych odstępstw mają obowiązek prowadzenia postępowania i badania dokumentacji odnośnie tych zmian. Natomiast postępowanie naprawcze nie dotyczy tej części inwestycji która została wykonana zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją. W związku z powyższym należy stwierdzić, iż w/w otwory okienne nie powstały w warunkach samowoli budowlanej ani nie stanowią istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu. Tak więc organ nie widzi podstaw do podejmowania w tym zakresie czynności zmierzających do nakazania ich zamurowania. Organ wskazał, że w dokumentacji pierwotnej została zawarta adnotacja podpisana przez osobę z uprawnieniami, tj. autora projektu: "Dokonano adaptacji" autorskiej w styczniu 1988 r. dotyczącej: 1. Stolarki okiennej (zmiany elewacji) 2. Posadowienia budynku (wyniesienie piwnic) ze wzglądu na występujące trudne warunki, gruntowe, ruchome piaski. Organ wyjaśnił kwestie linii energetycznej podnoszonej w odwołaniu, a mianowicie stwierdził, że z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że pierwotny projekt budowlany przewidywał usytuowanie obiektu w pobliżu słupa energetycznego. Ponadto z materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie nie wynika, aby kable linii energetycznej podparte były na krawędzi dachu budynku na co wskazuje skarżący. Z treści pisma PINB w O. z dnia [...].12.2011 r., znak; [...] oraz z materiału zdjęciowego wynika, że przewody nad krawędzią dachu podparte są na dodatkowej sztycy energetycznej. Natomiast z treści pisma J. K. z dnia [...].12.2011 r. wynika, że w/w słup zostanie wkrótce przeniesiony i postawiony w granicy z działką skarżącego bliżej ulicy. Organ odwoławczy wskazał też, że projekt budowlany zamienny zawiera również rozwiązania odnośnie "prowizorycznego garażu". Z treści projektu wynika, że wiata garażu znajduje się w złym stanie technicznym. W dokumentacji tej wskazano roboty budowlane niezbędne do wykonania celem doprowadzenia w/w wiaty do użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. W związku z tym, iż przedmiotowa wiata garażowa nie była objęta niniejszym postępowaniem Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego powinien rozważyć czy odnośnie tego obiektu nie należy wszcząć odrębnego postępowania administracyjnego. W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł merytorycznie w niniejszej sprawie zatwierdzając projekt budowlany w części dot. budynku mieszkalnego oznaczonego w planie zagospodarowania przestrzennego działki nr 1 (załącznik do projektu budowlanego zamiennego) z wyłączeniem garażu oznaczonego cyfrą 2 w projekcie zagospodarowania działki. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. T. podnosił, że organ odwoławczy nie wykonał wytycznych Sądu zawartych w wyrokach wydanych w sprawie VII SA/Wa 1824/10 i VII SA/Wa 659/09, natomiast decyzje [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego narusza jego prawa i przepisy prawa budowlanego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153,poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia nie wystąpiły, dlatego też skarga została oddalona. W niniejszej sprawie organ odwoławczy był związany wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2011r. w sprawie VII SA/Wa 1824/10, którym został zobowiązany do samodzielnej oceny przedstawionego przez inwestorkę projektu budowlanego zamiennego stosownie do przepisu art. 35 ust. 1 prawa budowlanego. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) spowodowało uchylenie decyzji nr [...] wydanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2010r. w/w wyrokiem w sprawie VII SA/Wa 1824/10. Przepis art. 153 ppsa stanowi że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu Sądu wiążę ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Rozpatrując ponownie odwołanie E. T. i E. D. organ odwoławczy winien dokonać analizy przedłożonego projektu zamiennego zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, a więc sprawdzić: 1. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo o decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, 2. zgodność projektu zagospodarowania działki łub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, 3. kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, 4. wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobą posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Procedurą przeprowadzoną przez organy nadzoru budowlanego w stosunku do inwestycji realizowanej w oparciu o pozwolenie na budowę należy uznać za zasadną. Stwierdzenie bowiem, że realizacja inwestycji na działce przy ul. P. w O. przebiega z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego spowodowało konieczność wszczęcia procedury naprawczej w trybie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Zmiany dokonane przez inwestora w świetle art. 36 ust. 5 w/w ustawy należało bowiem uznać za istotne, a inwestor nie wystąpił ze stosownym wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę. Dokonanie istotnych odstępstw bez uzyskania pozwolenia na budowę obliguje organ do wszczęcia procedury określonej w przepisach art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Nie można natomiast uznać, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. P. w O. usytuowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] jest samowolą budowlaną. Budynek ten był zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] czerwca 1987r. Urzędu Rejonowego w O.. Istotne zaś zmiany dotyczyły formy architektonicznej budynku, a mianowicie wykonano budynek parterowy z wysokim dachem zamiast parterowego ze stropodachem. Jak wskazał organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji obecna sytuacja na nieruchomości powstała w wyniku zniesienia współwłasności działki nr [...] i dokonanie jej podziału. W związku z tym, że granica pomiędzy nieruchomościami inwestora i skarżącego nie pokrywa się ze ścianą spornego budynku skarżący nie będzie miał możliwości dokonania dobudowy do budynku inwestora. Jednakże organ zasadnie podniósł, że sytuacja ta powstała w okresie późniejszym po uzyskaniu w 1987r. pozwolenia na budowę w związku ze zniesieniem współwłasności działki nr [...]. Podobnie otwory okienne wykonano zgodnie z dokonaną w 1988r. adaptację autorską, a odstępstwa dotyczą jedynie zmiany usytuowania otworów okiennych, gdyż decyzja o pozwoleniu na budowę z [...] czerwca 1987r. przewidywała usytuowanie w ścianie zachodniej (od strony skarżącego) 7 otworów okiennych. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się także do podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących linii energetycznej i posadowienia słupa energetycznego, jak również odnośnie garażu co znalazło wyraz w decyzji bowiem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zatwierdził projekt budowlany zamienny uwzględniający jedynie zmiany w części dotyczącej budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] (wydzielone z dawnej działki o nr ew. [...] / obr. 45) oznaczonego nr [...] w planie zagospodarowania przestrzennego działki. Z powyższych względów wobec wykonania przez organ odwoławczy wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie VII SA/WA 1824/10 Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).