VII SA/Wa 568/16
WyrokWSA w Warszawie2017-01-26
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Tadeusz Nowak, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami jest uprawniony do weryfikacji prawidłowości pomiaru prędkości i zasadności zatrzymania prawa jazdy przez Policję?Ratio decidendi
Organ administracyjny orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami nie jest uprawniony do weryfikacji prawidłowości pomiaru prędkości ani badania zasadności zatrzymania prawa jazdy przez Policję. Postępowanie w tym zakresie ma charakter związany z informacją Policji o zatrzymaniu prawa jazdy, a organy administracyjne nie ustalają winy kierowcy ani nie badają okoliczności zdarzenia drogowego. Przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. ma charakter regulacji szczególnej, mającej pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami k.p.a. dotyczącymi postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Skarżący S. F. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy kategorii B, A do dnia 31 stycznia 2016 r. Prawo jazdy zostało zatrzymane przez policję z powodu kierowania pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Starosta wszczął postępowanie administracyjne i wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. SKO utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że organ nie jest uprawniony do weryfikacji prawidłowości pomiaru prędkości. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym zasady dwuinstancyjności, brak wskazania podstawy prawnej, nierozpoznanie materiału dowodowego i brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi S. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2016r, znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania S. F. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2015r orzekającą o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii B, A do dnia 31 stycznia 2016r.
W uzasadnieniu wskazało, że przedmiotowe prawo jazdy zostało zatrzymane przez funkcjonariusza policji w dniu 31 października 2015r z powodu kierowania pojazdem przez S. F. z prędkością przekraczającą prędkość dopuszczalną o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Komendant [...] Policji pismem z 31 października 2015 r. powiadomił Starostę [...] o popełnionym wykroczeniu i zatrzymaniu prawa jazdy.
W związku z wnioskiem Komendanta [...] Policji z dnia 31 października 2015r. Starosta [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy na okres 3 miesięcy.
Organ I instancji w dniu 17 listopada 2015 r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy oraz pouczył o prawie zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów (art. 10 k.p.a.). Skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa.
Następnie Starosta [...] decyzją z [...] grudnia 2015r wydaną na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. Nr 30 poz. 151 ze zm.) orzekł o zatrzymaniu S. F. prawa jazdy od dnia 31 października 2015 r. do 31 stycznia 2016 r. i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Rozpatrując odwołanie skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. przytoczyło treść przepisów mających zastosowanie w sprawie podkreślając, że organ wydając decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie jest uprawniony do weryfikacji prawidłowości dokonanego pomiaru prędkości, a co za tym idzie badania zasadności zatrzymania przez Policjanta prawa jazdy. Organ nie jest uprawniony do merytorycznej oceny, czy stwierdzone przekroczenie prędkości zostało ustalone w sposób prawidłowy za pomocą właściwych urządzeń. Organy są związane przepisem art. 102 ust 1 pkt. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r o kierujących pojazdami i nie mają uprawnień do badania okoliczności stwierdzonego przez Policję zdarzenia.
Zdaniem organu odwoławczego sposób zakończenia postępowania w sprawie o wykroczenie z art. 92 a Kodeksu wykroczeń, nie należy do przesłanek, które uwzględnia organ orzekający o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust 1 pkt. 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r o kierujących pojazdami w związku z art. 7 ust 1 pkt. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015r o zmianie ustawy- Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw.
Organ odwoławczy za bezzasadne uznał zarzuty skarżącego stwierdzając, że skarżący został powiadomiony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy lecz z tego prawa nie skorzystał. Zarzut braku wskazania w zaskarżonej decyzji aktu prawnego na podstawie którego w trybie art. 135 ust 1 pkt. 1a lit a zostało skarżącemu zatrzymane prawo jazdy nie stanowi uchybienia mogącego dawać podstawę do wzruszenia zaskarżonej decyzji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł S. F. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania:
art. 127 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i przeprowadzenie postępowania odwoławczego w taki sposób, iż organ II instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołującego zawartych w odwołaniu, w szczególności tych dotyczących wydania decyzji administracyjnej przez organ I instancji bez wskazania podstawy prawnej;
Bezpodstawne aprobowanie przez organ II instancji uchybień decyzji organu I instancji polegających na nie wskazaniu w uzasadnieniu decyzji nazwy aktu prawnego stanowiącego podstawę do zatrzymania skarżącemu dokumentu prawa jazdy, a ograniczenie się jedynie do wymienienia numeru artykułu nienazwanej ustawy, co stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 k.p.a. uniemożliwiające stronie realizowanie prawa do obrony, a polegające na tym iż odwołujący musiałby się domyślać o jaki akt prawny organowi wydającemu decyzję chodzi;
art. 77 k.p.a. poprzez zebranie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący oraz nierozpoznanie materiału dowodowego w całości;
art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego;
tj. art. 10 k.p.a. poprzez niezawiadomienie odwołującego, także przez organ II instancji, o możliwości wypowiedzenia się w przedmiocie zebranego materiału dowodowego tuż przed wydaniem decyzji w sprawie, a tym samym pozbawieniu prawa do czynnego udziału w postępowaniu na każdym jego stadium, zaniechaniu przez organ poinformowania odwołującego o zamiarze zakończenia postępowania i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem pozbawiło odwołującego prawa do przedstawienia swojego stanowiska, w tym zgłoszenia wniosków dowodowych i doprowadziło do wydania niekorzystnej dla odwołującego decyzji administracyjnej, rażąco naruszającej prawo, mimo że odwołujący takimi dowodami dysponował, a nadto stanowiło powielenie uchybienia organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły dlatego skarga podlegała oddaleniu.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, podstawą tej decyzji jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z rażącym przekroczeniem dopuszczalnej prędkości. Z tego ostatniego przepisu wynika, że starosta orzeka o zatrzymaniu prawa jazdy w tym przypadku w warunkach związania informacją policji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, a więc informacją o "fizycznym" zatrzymaniu prawa jazdy przez policjanta "za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na: kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym". W konsekwencji tego organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie posiada uprawnień do badania okoliczności zdarzenia drogowego i prawidłowości postępowania organów kontroli ruchu drogowego, ponieważ w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdy organy administracyjne nie ustalają winy kierowcy. Tym samym organ prowadzący postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może powoływać zarówno z urzędu, jak i na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji policji, a więc badać, czy kierujący dopuścił się przekroczenia prędkości. Wspomniany przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ma charakter regulacji szczególnej, mającej pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami k.p.a. dotyczącymi postępowania dowodowego. W związku z tym zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie są uzasadnione.
Jak wynika z akt administracyjnych, skarżący otrzymał zawiadomienie wystawione przez Starostę [...] w dniu 17 listopada 2015 r. o wszczęciu postępowania wraz z pouczeniem o treści art. 10 § 1 k.p.a. Odbiór zawiadomienia skarżący pokwitował osobiście. Natomiast w postępowaniu odwoławczym organ nie przeprowadzał postępowania uzupełniającego, opierając się na materiale dowodowym zgromadzonym w pierwszej instancji. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż "jeżeli organ odwoławczy przeprowadza w sprawie uzupełniające postępowanie, to zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., przed wydaniem decyzji obowiązany jest umożliwić stronom wypowiedzenie się co do zebranych dodatkowo dowodów" (por. wyrok NSA z 3 października 1988 r., sygn. akt II SA 165/88, niepublikowany). A contrario uznać należy, że w sytuacji, gdy organ postępowania uzupełniającego nie przeprowadza, to nie ma takiego obowiązku, chyba że strona wniesie o udzielenie jej terminu dla ustosunkowania się co do treści przeprowadzonych dowodów. Tym samym, podniesiony w skardze zarzut uznać należy za bezzasadny.
Potwierdzenia nie znajduje również zarzut skarżącego, że organ nie wskazał podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Podstawa taka została wskazana w sentencji decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2015r, a z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikają jasno motywy, jakimi organ kierował się przy wydaniu orzeczenia.
Należy zwrócić uwagę, że wyrokiem z 11 października 2016 r. w sprawie K 24/15 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym w zakresie, w jakim przewiduje stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej w postaci zatrzymania prawa jazdy i odpowiedzialności prawno karnej za wykroczenie, jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego 22 listopada 1984 r. w Strasburgu (Dz. U. 2003r., Nr 42 poz.. 364) i art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku 19 grudnia 1966 r. (Dz.U. 1977 r., Nr 38 poz. 167), natomiast w zakresie, w jakim nie przewiduje sytuacji usprawiedliwiających - ze względu na stan wyższej konieczności - kierowanie pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, jest niezgodny z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji.
Z powyższego wynika, że wszystkie zarzuty skargi są nieuzasadnione. Sąd wypełniając określony w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) obowiązek kontroli z urzędu sprawy w zakresie innym, niż określony w skardze, stwierdził brak podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło