VII SA/Wa 60/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-27
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, który nie spełniał wymogów pozwolenia na budowę i nie mógł zostać zalegalizowany?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji, że samowolnie wybudowany budynek gospodarczy, ze względu na swoje rozmiary i lokalizację, wymagał pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia. Ponieważ inwestor nie wykonał nałożonych przez organ postanowieniem obowiązków w celu legalizacji samowoli, organ był zobowiązany na mocy art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego do wydania nakazu rozbiórki. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż decyzje organów odpowiadały prawu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego wybudowanego samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji ustalił, że budynek o wymiarach ok. 16,60 x 4,3 m (powierzchnia zabudowy powyżej 25 m2) został wybudowany na dwóch działkach, częściowo na działce sąsiedniej, i nie spełniał warunków do legalizacji. Po utrzymaniu decyzji przez organ drugiej instancji, inwestorka wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. brak rozstrzygnięcia innych spraw sądowych oraz możliwość legalizacji budynku na podstawie zgłoszenia i decyzji o warunkach zabudowy.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala
Decyzją z dnia [...] września 2009r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.,) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.) nakazał J. D. rozbiórkę budynku gospodarczego o nieregularnym kształcie i wymiarach ok. 16,60 x 4,3 m (powierzchni zabudowy powyżej 25 m2) na działce nr ew. [...] i częściowo na działce [...], przy ul. [...] D we wsi [...], gm. [...], wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w niniejszej sprawie z urzędu wszczęte zostało postępowanie administracyjne w sprawie zabudowy na działce nr ew. [...] we wsi [...], Gm. [...], stanowiącej własność J. D. Podczas kontroli inspektora nadzoru budowlanego stwierdzono, że na niniejszej działce w 1999r., wybudowano samowolnie, bez wymaganego przepisami ustawy Prawo budowlane, pozwolenia na budowę - budynek gospodarczy o nieregularnych kształtach i wymiarach 16,6m x 4.3 m powierzchni powyżej 25m², przylegający bezpośrednio do budynku sąsiada i zlokalizowany częściowo na działce sąsiedniej ok. 3m w głąb o konstrukcji murowanej, parterowy.
Organ wskazał, że w przedmiocie tego obiektu zapadły już decyzje ( chodzi o decyzje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] maja 2001r., i [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] lutego 2003r.) – uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2005r., w sprawie o sygnaturze akt IV Sygn. akt VII SA/Wa 1173/03. Podkreślił, że mając na uwadze wytyczne zawarte w ww. wyroku dokonał ponownych pomiarów budynku o nieregularnym kształcie i ustalił bezsprzecznie, że ma on wymiary przekraczające 25m², a nadto zlokalizowany jest na działce, która nie ma charakteru działki siedliskowej, nie jest zabudowana budynkiem mieszkalnym stanowiącym siedlisko.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że ww. budynek wymagał uzyskania na jego budowę pozwolenia na budowę , którym inwestor nie dysponuje. Wskazał, że inwestor dokonywał zgłoszeń - zgłoszenie zamiaru wykonania budynku gospodarczego dokonane w odniesieniu do przedmiotowej działki, pochodzące z dnia 3 lutego 1999r., spotkało się ze sprzeciwem Wójta Gminy [...] zawartym w decyzji nr [...], utrzymanym decyzją Wojewody [...] nr [...]. Ponadto inwestor dokonał w dniu 28 kwietnia 1999r zgłoszenia do Starosty [...] Wydział Rolnictwa i Leśnictwa, zamiaru budowy na działce nr ew. [...] budynku gospodarczego "w dawnej lokalizacji z niewielkimi zmianami w obrysie" – zgłoszenia nie przekazano do właściwego organu..
Zdaniem organu pierwszej instancji ww. zgłoszenia pozostają bez wpływu na byt prawny przedmiotowego budynku gospodarczego, bowiem budynek jak wykazano wyżej wymagał pozwolenia na budowę, a ponadto jest usytuowany na dwu działkach, w zgłoszeniu wskazywano jedną , dobudowany został do budynku sąsiedniego objętego decyzją rozbiórki Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] maja 2001r.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu [...] wskazał, że postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009r.
Nr [...] wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku gospodarczego o nieregularnym kształcie i wymiarach ok. 16,60 x 4,3 m (powierzchni zabudowy powyżej 25 m2) na działce nr ew. [...] i częściowo na działce [...], przy ul. [...] we wsi [...], Gmina [...], bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę oraz nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia: zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
4 egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, aktualnym na dzień opracowania projektu oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Organ przywołał treść przepisu art. 48 ust 4 ustawy Prawo budowlane i stwierdził , że wobec braku wykonania obowiązków nałożonych ww.. postanowieniem zobligowany był nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego.
Decyzją z dnia [...] listopada 2009r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania J. D. od opisanej wyżej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2009r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji .
W uzasadnieniu organ podtrzymał argumentacje organu pierwszej instancji jako prawidłową. Stwierdził, że wobec braku pozwolenia na budowę i braku możliwości legalizacji przedmiotowego budynku gospodarczego zasadnie zastosowano w sprawie art. 48 ust 4 ustawy Prawo budowlane i nakazano rozbiórkę ww. obiektu budowlanego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009r, Nr [...] wniosła J. D. dochodząc uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Skarżąca stwierdziła, że przedmiotowa decyzja nie powinna być wydana do czasu rozstrzygnięcia czterech skarg dotyczących czterech spraw skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie , a zarejestrowanych pod sygn. akt VII SA/Wa 1555/09, sygn. akt VII SA/Wa 2181/09, skarga sygn. akt VII SA/Wa 2180/09, sygn. akt VII SA/Wa 2182/09 .
Wskazała, że art. 29 ust. 1 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż na budowę budynku związanego produkcją rolną lub zabudową działki siedliskowej, nie jest wymagane pozwolenie na budowę, a jedynie zgłoszenie. W dniu 28 kwietnia 1999 r. złożyła pisemne zgłoszenie u Starosty Powiatu [...], co do budynku gospodarczego. Skarżąca podała, że od 2000 r. posiada pozytywną decyzję o warunkach zabudowy tej działki. Wskazała, że decyzje rozbiórkowe nie powinny zapadać wobec tego budynku, bowiem w protokołach oględzin inspektor nadzoru budowlanego stwierdzał, że "rozmiar jego mieści się w normie budowlanej".
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie rozprawa, poprzedzająca wydanie wyroku , odbyła się, po oddaleniu wniosku o jej odroczenie.
Wniosek złożony został przez pełnomocnika skarżącej – S. K., który przedstawił pismo adw. J. K. z dnia
21 kwietnia 2010 r., z prośbą o odroczenie rozprawy. Do pisma, ani do akt sądowych nie zostało dołączone pełnomocnictwo dla ww. adwokata. S. K. oświadczył przed Sądem, że adw. J. K. nie został ustanowiony pełnomocnikiem w niniejszej sprawie, był zaś pełnomocnikiem w sprawie VIISA/Wa1555/09 oraz w innej sprawie sześć lat temu.
O oddaleniu wniosku o odroczenie rozprawy, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 109 ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z póżn. zm, gdyż w opisanych wyżej okolicznościach nie zachodziły ustawowe przesłanki do jego uwzględnienia
Orzekając jak w sentencji wyroku, Sąd miał na uwadze, że stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), zobowiązany był do kontroli zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie - zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają przepisom prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja nakazująca inwestorom J. D. K. rozbiórkę budynku gospodarczego o nieregularnym kształcie i wymiarach ok. 16,6 m x 4,3 m (powierzchni zabudowy powyżej 25m²) na opisanej wyżej nieruchomości i działce sąsiedniej ok. 3m w głąb, bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę.
Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że ww. obiekt wymagał uzyskania przed jego realizacją decyzji pozwolenia na budowę ( art. 28 w zw. 29 i 30ustawy Prawo budowlane) nie podlega on w związku z rozmiarem, usytuowaniem na działce nie będącej działka siedliskowa procedurze zgłoszenia. Bez znaczenia dla oceny bytu prawnego przedmiotowego budynku są zgłoszenia dokonywane przez inwestora, dodatkowo jak wskazał organ nie przystające do obiektu budynku gospodarczego przedmiotowego w niniejszej sprawie Bezsprzeczne jest, że inwestor nie legitymuje się decyzją pozwolenia na budowę ww. obiektu.
Należy zauważyć, że decyzja nakazująca rozbiórkę przedmiotowego budynku gospodarczego była już kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Wyrokiem z dnia 21 lutego 2005r., w sprawie o sygn. akt IV SA 1178/03 Sąd uchylił decyzję rozbiórkową obiektu budowlanego wskazując na brak wyjaśnienia, czy budynek ten powstał w warunkach dokonanego przez inwestora zgłoszenia. Podkreślić należy, że na etapie postępowania kiedy zapadał ww.wyrok budynek gospodarczy był określany jako mający wymiary 15 x 2,4m. Po kolejnym rozpoznaniu sprawy organ dokonał ponownego pomiaru budynku i prawidłowo przyjął, że jego rozmiar wynosi 16,65 x 4,3 – protokół z dnia 15 kwietnia 2008r. Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącej – S. K. potwierdził właśnie te ostatnio ustalone wymiary budynku.
Ustawa prawo budowlane dopuszcza możliwość legalizacji tego rodzaju samowolnego przedsięwzięcia, zasadnie zatem organ pierwszej instancji wdrożył procedurę umożliwiającą legalizacje samowoli w odniesieniu do przedmiotowego budynku gospodarczego, którego budowę zakończono w 1999r..
W tym celu, wydane zostało opisane wyżej postanowienie organu l instancji z dnia [...]kwietnia 2009r. nr [...] nakładające na skarżącą obowiązek przedłożenia określonych dokumentów.
W okolicznościach niniejszej sprawy bezsprzeczne jest, że obowiązek ten nie został wykonany. Skarżąca nie złożyła m.in. dokumentu potwierdzającego zgodność inwestycji z planem, mimo że była do tego zobowiązana. Z akt sprawy wynika, że wręcz nie była zainteresowana uzyskaniem tego dokumentu, bowiem stwierdziła, że bez mapy zasadniczej, na której wprowadzonoby obiekty wzniesione przez nią, nie celowe jest ubieganie się o taki dokument. Nie wykazała też prawa do dysponowanie nieruchomością na cele budowlane, a budynek w części wzniesiono na działce, która nie stanowiła własności inwestora.
W skazać należy, że w okolicznościach, kiedy prawidłowo nałożone obowiązki nie zastały wykonane przez skarżącą, zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane , organ miał obowiązek orzeczenia w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że przedmiotowa decyzja nie powinna być wydana do czasu rozstrzygnięcia czterech skarg dotyczących czterech spraw skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie a zarejestrowanych pod sygnaturami - sygn. akt VII SA/Wa 1555/09 , sygn. akt VII SA/Wa 2181/09, sygn. akt VII SA/Wa 2180/09, sygn. akt VII SA/Wa 2182/09 - Sąd po zapoznaniu się z nimi stwierdza, że pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.
Dodatkowo i dla porządku Sąd stwierdza, że w aktach administracyjnych znajduje się decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2003r., Wójta Gminy [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...]we wsi [...] w gminie [...] dla inwestycji - budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z technicznymi urządzeniami związanymi z obiektem ; przyłącze wodociągowe, gazowe energetyczne, dojazdy, mała architektura, ogrodzenie , szczelny zbiornik na ścieki. Termin ważności decyzji określono na 30 czerwca 2008r.
Opisana wyżej dokument nie stanowi jednak o wykonaniu ww. postanowienia i nałożonych nim obowiązków warunkujących przeprowadzenie legalizacji przedmiotowego w sprawie obiektu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art., 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło