VII SA/Wa 624/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej M. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960Y. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] ([...]) odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] ([...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działce nr [...] w P. i zjazdem z drogi gminnej (dz. nr [...]) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ powołał się na treść z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r, Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym, oraz art. 3 pkt 20 ww. ustawy i wskazał, że ww. inwestycja obejmuje działkę o nr [...] usytuowaną w P. Z zatwierdzonego przez Starostę K. projektu budowlanego wynika, że budowa bliźniaka (symbol B) przewidziana jest w odległości 6,46 m od granicy z działką nr [...] stanowiącą własność skarżącej. Inwestycja odpowiada więc § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Takie usytuowanie budynku nie powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącej, co oznacza, że skarżąca nie posiada przymiotu strony w niniejszej sprawie. Organ podkreślił, że bezpośrednie sąsiedztwo z nieruchomością inwestora, nie przesądza o przymiocie strony podmiotu, którego nieruchomość graniczy z terenem inwestycji. Odnosząc się do zarzutu przebiegu granicy organ wskazał, że zatwierdzony kwestionowaną decyzją projekt zagospodarowania działki został sporządzony na aktualnym podkładzie geodezyjnym, wobec tego brak jest podstaw do podważania przebiegu granicy między nieruchomościami inwestora (dz. nr [...]) i skarżącej (dz. nr [...]). Kwestia ustalenia innego przebiegu tej granicy może stanowić ewentualną przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego. Skargę na powyższą decyzję złożyła M. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucając naruszenie art. 7,8,9,10 kpa. Skarżąca wskazała, że organ błędnie uznał, iż nie przysługuje jej przymiot strony w postępowaniu nieważnościowym, bo nie była stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Ponadto, organ nie odniósł się wyczerpująco do dowodów skarżącej, a przede wszystkim do ugody zawartej między skarżącą a B. K., z której wynika, że B. K. od dnia 27 kwietnia 1994 r., nie była w posiadaniu całej działki numer [...] (wcześniej nr [...]). B. K. nie mogła więc przekazać tej części działki na rzecz inwestora. Zawarcie ww. ugody wskazuje, że podkład geodezyjny sporządzono błędnie. Oświadczenie o prawie dysponowania działką [...] na cele budowlane, co do części objętej ugodą nie jest zgodne z istniejącym stanem faktycznym i prawnym. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozstrzyganej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, zatem skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejsze sprawie była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] odmawiającą wszczęcia -na wniosek skarżącej postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu ww. budynków mieszkalnych. Organy obu instancji przyjęły, że M. S. nie posiada interesu prawnego we wszczęciu przedmiotowego postępowania, gdyż działka nr ew.[...], której jest właścicielką nie leży w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, usytuowanej na działce sąsiedniej o nr ew. [...]. Wyjaśnić zatem trzeba, że wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji obliguje organ do uprzedniej kontroli, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność, gdyż zgodnie z art. 157 § 2 kpa postępowanie to może być wszczęte jedynie na żądanie strony lub z urzędu (patrz wyrok NSA, I SA 2128/02, M. Prawn. 2003/4/147). Stroną w postępowaniu administracyjnym, stosownie do brzmienia art. 28 kpa, jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Należy mieć przy tym na uwadze, że od dnia 11 lipca 2003r. obowiązuje przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), który stanowi lex specjalis od zasady wyrażonej w art. 28 kpa. Wprawdzie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę jest postępowaniem toczącym się w nowej sprawie, nie zmienia to jednak zasadniczego przedmiotu tego postępowania, jakim nadal pozostaje pozwolenie na budowę. W związku z powyższym - co do zasady - przepis art. 28 ust 2 Prawa budowlanego winien mieć również zastosowanie w postępowaniu nadzwyczajnym (patrz wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2007r., II OSK 598/06, niepubl.). W treści art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego wskazano, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Natomiast przez obszar oddziaływania obiektu, rozumie się teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu stosownie do treści art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Celem przepisu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest więc zawężenie kręgu stron jedynie do wymienionych w nim podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości - przy czym ograniczenie to - wynikając z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że ustalenia organów ww. zakresie są niewyczerpujące, gdyż zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 7, 77 kpa i art. 157 § 2 w związku z art. 28 ust. 2 i 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Wprawdzie organ odwoławczy zasadnie wskazał, że bezpośrednie sąsiedztwo z nieruchomością inwestora nie przesądza jeszcze o przymiocie strony właściciela nieruchomości sąsiedniej, to jednak oceny pod tym kątem mógł dokonać dopiero po rzetelnym wyjaśnieniu, jak przebiega granica między działkami inwestora i skarżącej w związku z treścią ugody zawartej w dniu 27 kwietnia 1994r. między M. S. a B. K. M. S. w toku niniejszego postępowania konsekwentnie bowiem wywodziła swój interes prawny właśnie z faktu zawarcia ww. ugody i wydania na jej rzecz przez B. K. części działki nr [...]. Za przedwczesne należało zatem uznać ustalenia organu w zakresie obszaru oddziaływania planowanej inwestycji dla potrzeb zbadania przymiotu strony skarżącej we wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...]. Rzeczą organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem argumentacji Sądu. Na koniec wyjaśnić należy, że o tym czy zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji przewidziane w art. 156 § 1 kpa, organ może rozstrzygnąć dopiero po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania nieważnościowego (por. wyrok I SA 1143/93, ONSA 1995, nr 3, poz. 145) zatem przesłanka do której odwołuje się skarżąca tj. niedysponowanie przez inwestora nieruchomością tj. całą działką nr [...] na cele budowlane, w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji nie mogła być przedmiotem rozważań organu w postępowaniu toczącym się w zakresie dopuszczalności wszczęcia postępowania nieważnościowego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 a i c oraz 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w punkcie I i II sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.